Giáo án ngữ văn 7 chi tiết trọn bộ

CỔNG TRƯỜNG MỞ RA Lí Lan A. MỤC TIÊU CẦN ĐẠT Qua bài này, HS cần: Cảm nhận và thấm thía tình cảm sâu nặng, tấm lòng yêu thương tha thiết, nồng ấm của người mẹ đối với con. Hiểu được vai trò to lớn của nhà trường đối với cuộc sống của mỗi người. Phân tích được tâm lí nhân vật được thể hiện qua giọng văn tâm tình, nhỏ nhẹ và sâu lắng trong một văn bản nhật dụng Tích hợp với phần Tiếng Việt (Từ ghép) và phần Tập làm văn (Liên kết trong văn bản).

TUẦN 1

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết thứ: 1Tên bài:

CỔNG TRƯỜNG MỞ RA

Lí Lan

A MỤC TIÊU CẦN ĐẠT

Qua bài này, HS cần:

- Cảm nhận và thấm thía tình cảm sâu nặng, tấm lòng yêu thương tha thiết, nồng

ấm của người mẹ đối với con

- Hiểu được vai trò to lớn của nhà trường đối với cuộc sống của mỗi người

- Phân tích được tâm lí nhân vật được thể hiện qua giọng văn tâm tình, nhỏ nhẹ

và sâu lắng trong một văn bản nhật dụng

- Tích hợp với phần Tiếng Việt (Từ ghép) và phần Tập làm văn (Liên kết trongvăn bản)

II Kiểm tra

Kiểm tra sự chuẩn bị của HS

III.Bài mới

Giới thiệu bài: “Ngày đầu tiên đi học, Mẹ dắt tay đến trường” biết bao

âu yếm và thân thương, trong lòng ta dậy lên cảm giác bồi hồi, bỡ ngỡ Và khi cổng trường khép lại, ta rụt rè bước chân trong một thế giới mới, ánh mắt mẹ vẫn nhìn theo trìu mến, chan chứa niềm tin và hi vọng.

Ôm ấp trong lòng kỉ niệm trong sáng của buổi tựu trường đầu tiên, hiểu được tâm tư của mẹ khi con vào lớp 1, Lí Lan đã viết nên “Cổng trường mở ra” bằng những dòng tâm tình đằm thắm…

GV: Hướng dẫn cách đọc

Giọng nhẹ nhàng, chậm rãi, âm điệu phù hợp

với từng đoạn

I Đọc, tìm hiểu chung

HS: Giải thích dựa vào Chú thích- SGK

GV: Xét về cấu tạo, những từ vừa giải thích thuộc

HS: Trong đêm trước ngày khai trường của con,

mẹ trằn trọc không ngủ Mẹ suy nghĩ về đứa con

sắp bước vào

lớp 1 và nhớ lại những kỉ niệm ngày đầu tiên đến

lớp, rồi

chợt liên tưởng đến ngày khai trường ở Nhật Mẹ

tin rằng phía trong cổng trường là một thế giới kì

diệu đối với con

GV: Có thể chia văn bản làm mấy phần Nêu nội

dung từng phần?

GV: Nhân vật chính trong văn ban là ai?

HS: Người mẹ và đứa con

GV: Để thể hiện tâm trạng của mẹ, Lí Lan sử

(Tâm trạng của mẹ trong đêmtrước ngày khai trường củacon)

+ P2: đoạn còn lại(Suy nghĩ của mẹ về vai trò ủa

xã hội và giáo dục nhà trườngđối với trẻ)

II Phân tích

1 Tâm trạng của người mẹ

-Vào đêm trước ngày khai

GV: Là một bài kí trích từ báo “Yêu trẻ”- TP Hồ

Chí Minh, “Cổng trường mở ra”- Lí Lan viết theo

dòng chảy cảm xúc của lòng mẹ đối với con thơ

(lên 7 tuổi)

GV: Những suy nghĩ của người mẹ về đứa con

thơ được bộc lộ vào thời điểm nào?

GV: Tại sao tác giả lại lựa chọn thời điểm đó để

thể hiện suy nghĩ, cảm xúc của mẹ?

GV: Trong ngôi nhà ấm áp tình mẫu tử, sự yên

tĩnh của đêm đã có tác động không nhỏ đến tâm

tư người mẹ

GV: Trong sự cảm nhận của mẹ, tâm lí con có gì

khác những ngày thường?

HS: Con - tranh dọn dẹp đồ chơi

- háo hức, chuẩn bị sẵn sang

GV: Tâm trạng của con có gì khác với mẹ?

HS: Con - không có mối bận tâm nào

GV: Tâm trạng của mẹ được diễn tả như thế nào?

GV: Tại sao mẹ lại có biểu hiện như vậy?

GV: Dường như những háo hức của đứa con đã

lây sang cả người mẹ, làm đảo lộn những hoạt

động thường nhật của mẹ

GV: Nhìn con trẻ ngon giấc, mẹ đã làm gì?

trường của con

→ Thời gian dễ gợi những nghĩsuy và cảm xúc trong lòngngười

và cũng nao lòng náo nức vìmai con bước vào lớp 1

- Mẹ đắp mền cho con, buôngmùng, ém góc

- Xem lại những thứ đã chuẩn

bị cho con

→ Mẹ ân cần, yêu thương, sănsóc, chăm lo cho con hết lòng

vì con

GV: Những hành động đó nói lên điều gì về tấm

lòng mẹ?

GV: Ngày mai con sẽ là cậu học trò nhỏ Mẹ tin

con của mẹ đã lớn Mẹ không lo nhưng vẫn không

ngủ được

Vì sao vậy ?

GV : Như vậy, mẹ không ngủ được còn bởi nhớ

lại kỉ niệm ngày đầu tiên đi học

Câu văn « Hằng năm… » của Thanh Tịnh

nhẹ nhàng, ngọt ngào, cứ ngân nga thấm đẫm hồi

ức tuổi thơ bao thế hệ Đêm nay, nó lại vang lên

bên tai, trong lòng người mẹ Để rồi, « mẹ muốn

nhẹ nhàng, cẩn thận và tự nhiên ghi vào lòng

con »

GV : Tại sao mẹ lại muốn ghi lại ấn tượng đó vào

lòng con ?

HS : Khi nhớ lại, lòng con rạo rực cảm xúc bâng

khuâng, xao xuyến

GV : Mẹ muốn ghi lại chính sự rạo rực, bâng

khuâng, xao xuyến đang dậy lên trong lòng mình

vào lòng đứa con thơ Những cảm xúc ấy trỗi dậy

bởi nỗi nhớ quá khứ

GV : Mẹ đã nhớ kỉ niệm nào trong quá khứ ?

GV : Nhận xét cách dùng từ ngữ của tác giả trong

đoạn văn viết về hồi ức Tác dụng ?

GV : Quá khứ đã lùi xa mà như vừa mới diễn ra

Cái ấn tượng về ngày đầu tiên đi học mãi khắc

sâu trong lòng mẹ, trở thành kỉ niệm đẹp không

phai

GV : Nhận xét về tâm trạng của mẹ trong đêm

trước ngày khai trường của con ?

GV : Tâm trạng ấy nói lên điều gì về người mẹ ?

- Cứ nhắm mắt, dường nhưvang bên tai tiếng đọc: “Hằngnăm…”

- Nhớ ngày đầu tiên vào lớp 1

- Nhớ sự nôn nao, hồi hộp…

- Nỗi nhớ chơi vơi, hốt hoảng

→ Từ láy: Tâm trạng, cảm xúcphức tạp trong lòng người mẹ

→ Tâm trạng hồi hộp, háo hức,rạo rực đến trằn trọc không ngủ

→ Người mẹ dịu dàng, rất mựcyêu thương con, chăm lo chocon, tin tưởng vào con, sâunặng với những kỉ niệm trongđời

2 Giáo dục nhà trường trongsuy nghĩ của người mẹ

- Ngày khai trường- ngày lễcủa toàn xã hội

→ Ưu tiên, quan tâm, coi trọng

GV : Trong đêm không ngủ được, người mẹ dã

nghĩ tới điều gì ?

GV : Ngày khai trường ở Nhật diễn ra như thế

nào ?

Những biểu hiện ấy cho thấy thái độ của

người dân và nhà nước Nhật đối với GD nhà

trường ra sao ?

GV : Suy nghĩ về ngày khai trương ở Việt Nam ?

HS : Cũng là ngày lễ của toàn xã hội

GV : Tai sao lại phải quan tâm và ưu tiên cho

giáo dục nhà trường ?

GV : Em hiểu gì về giáo dục nhà trường qua câu

văn này ?

GV : Mẹ đã tưởng tượng ra ngày mai trọng đai

của con như thế nào ?

GV : Cái ấn tượng buổi mai đi học của mẹ vẫn

còn đó Ngày mai, mẹ lại nắm tay con, đưa con

đến trường Qua cánh cổng trường là thế giới mới

của con – thế giới kì diệu mà mẹ đã từng được

sống

GV : Yêu cầu HS thảo luận

Thế giới kì diệu mẹ nói tới là thế giới như

thế nào ?

HS : Thảo luận nhóm – Đại diện rình bày

GV : Chuẩn kiến thức

Thế giới kì diệu :

+ Thế giới của ánh sáng tri thức, của những

hiểu biết lí thú và kì diệu mà nhân loại hàng ngàn

hàng vạn năm đã tích lũy được Các em sẽ được

học, được viết bằng tiếng dân tộc

+ Thế giới của những tình cảm cao đẹp :

- Mỗi sai lầm ảnh hưởng đến

cả một thế hệ mai sau, sai một

li đi hàng dặm…

→ Giáo dục nhà trường có tầmquan trọng đặc biệt, quyết địnhtương lai của thế hệ trẻ và cảđất nước

- Thế giới này là của con…một thế giới kì diệu sẽ mở ra

→ Tin yêu con, chân thành hi vọng va tin tưởng vào GD nhà trường đối với tương lai của con

→ Một người mẹ sâu sắc, tình cảm, tế nhị và hiểu biết

+ Thế giới của những niềm vui, hi vọng,

chắp cánh cho những ước mơ và khát vọng bay

cao, bay xa…

GV : Câu nói của mẹ còn hàm chứa tình cảm gì

đối với con và GD nhà trường ?

GV : Qua phân tích, em có suy nghĩ gì về người

GV : Giọng độc thoại là giọng chủ yếu của bài

viết Mẹ nhìn đứa con ngon giấc mà tự nói với

chính lòng mình

GV : Cách viết này có tác dụng gì ?

HS : Nhân vật tự hể hiện tâm trạng một cách chân

thực, những suy nghĩ thầm kín được bộc lộ…

GV : Nêu đặc sắc về nghệ thuật của văn bản ?

GV : Qua văn bản, Lí Lan muốn nói với chúng ta

điều gì ?

GV : Yêu cầu HS đọc Ghi nhớ

HS : Đọc Ghi nhớ

GV : Yêu cầu HS kể lại kỉ niệm trong sáng, ấn

tượng nhất của mình trong buổi tựu trường đầu

tiên

HS : Kể lại kỉ niệm

III Tổng kết 1.Nghệ thuật

- Giọng điệu tâm tình nhỏ nhẹ, sâu lắng

- Đan xen hiện tại, quá khứ và tương lai

2.Nội dung Tấm lòng thương yêu, tình cảm sâu nặng của mẹ đối với con và vai trò to lớn của nhà trường đối vơi giáo dục con người

IV Luyện tập

IV Củng cố

GV khái quát nội dung bài học

V Hướng dẫn

1.Làm phần Luyện tập

2.Soạn bài: “Mẹ tôi” (Ét-môn-đô đơ A-mi-xi)

D RÚT KINH NGHIỆM

Ngày soạn: Ngày dạy:

Tiết thứ: 2 Tên bài:

MẸ TÔI Ét-môn-đô đơ A-mi-xi

A MỤC TIÊU CẦN ĐẠT

Qua bài này, HS cần:

- Hiểu được qua bức thư, qua tâm trạng của người cha, tác giả muốn khắc sâu trong lòng hình ảnh người mẹ đáng kính, phạm lỗi đối với mẹ là một trong những lỗi lầm lớn nhất của đời người

- Hiểu được cách giáo dục nghiêm khắc nhưng vẫn tế nhị , có tình có lí của người cha

- Phân tích được nghệ thuật biểu hiện thái độ, tình cảm và tâm trạng gián tiếpqua một bức thư.

- Tích hợp với phần Tiếng Việt (Từ ghép) và phần Tập làm văn (Liên kết trongvăn bản)

B CHUẨN BỊ

- GV: Giáo án, SGK, “Những tấm lòng cao cả” (Ét-môn đô đơ A-mi-xi)

- HS: Học bài cũ, Soạn bài, SGK, Vở ghi

C TIẾN TRÌNH LÊN LỚP

I Ổn định tổ chức

II Kiểm tra

? Tóm tắt ngắn gọn văn bản « Cổng trường mở ra » - Lí Lan

Nêu nội dung của văn bản

III.Bài mới

Giới thiệu bài : Trong cuộc đời mỗi con người, mẹ luôn là hình ảnh gần

gũi, dịu dàng và thân thương nhất Tình thương của mẹ ngọt ngào như dòng sữa, bao

la như biển cả Xéc-gây Ê-xê-nin, một nhà thơ nước Nga đã khẳng định:

“Chỉ có mẹ là sự cứu giúp và niềm vui cho con

Chỉ có mẹ đối với con là ánh sáng khôn tả xiết”

Để hiểu sâu sắc hơn về tấm lòng bao dung và trái tim yêu thương vĩ đại của mẹ, hôm nay cô trò chúng ta cùng tìm hiểu văn bản “Mẹ tôi” (Et-môn-đô đơ A-mi-xi)

GV : Nêu những nét chính về tác giả ?

GV : Bổ sung thêm thông tin về tác giả

GV: Văn bản trích trong tác phẩm nào?

2 Tác phẩm

- Trích “Những tấm lòng caocả”

- Trang nhật kí ghi vào ngàythứ 5 (10/11)

II Đọc, tìm hiểu chung

GV: Có thể chia bố cục văn bản như thế nào?

GV: Vì sao bố lại viết thư cho En-ri-cô?

GV: Thiếu lễ độ là biểu hiện như thế nào?

HS : Thái độ, lời nói, hành động không tôn

trọng…

GV: Bố viết thư với mục đích gì?

GV: Yêu cầu HS thảo luận

Tại sao bố lại phải viết thư?

HS: Thảo luận nhóm- Đại diện trình bày

GV: Chuẩn kiến thức

+Có thể cơ hội gặp nhau, thời gian giữa

hai cha con rất hạn chế

+ Những tình cảm, những điều kín đáo, tế

nhị nhiều khi khó nói trực tiếp bằng lời

+ Qua thư, cha có thể nói hết những suy

nghĩ của mình và En-ri-cô đỡ cảm thấy tự ái,

xấu hổ trước mặt cha

+ Viết thư, cha muốn con có dịp đọc đi

đọc lại nhiều lần, suy nghĩ và thấm thía những

lời trong thư…

GV: Bố En-ri-cô là người như thế nào?

GV : Có thể chia nội dung bức thư làm mấy

đoạn ? Nêu nội dung khái quát từng đoạn ?

(Thái độ nnghiem khắc của cha)

- Phương thức biểu đạt: biểu cảm

- Bố cục:

+ P1: Đoạn 1 (Lí do viết thư)

+ P2: Đoạn 2 (Nội dung bứcthư)

III Phân tích

1 Lí do viết thư

- Con nhỡ thốt lời thiếu lễ độ

- Viết thư để cảnh cáo

→ Người cha tâm lí và nghiêm khắc

2 Nội dung bức thư

GV : Hình ảnh người mẹ hiện lên trong bức

thư như thế nào ?

GV : Em có suy nghĩ gì về người mẹ cua

En-ri-cô ?

GV : Tình mẹ thương con là mênh mông, ngời

ngời như nước biển Đông, người mẹ của

En-ri-cô đã coi con là lẽ sống của đời mình

GV : Có gì đặc biệt trong cách thể hiện hình

HS : Yêu thương, trân trọng, cảm phục

GV : Với tình cảm ấy, người cha đã cảm nhận

như thế nào về sự hỗn láo của En-ri-cô ?

GV : Để diễn tả tâm trạng người cha, tác giả

đã sử dụng biện pháp nghệ thuật gì ? Tác

dụng ?

GV : Sai lầm của con là sự xúc phạm lớn về

tinh thần đối với người cha

GV : Người cha đã vẽ ra trước mắt En-ri-cô

viễn cảnh như thế nào ?

HS : Trong đời… mất mẹ

GV: Em hiểu như thế nào về câu nói đó?

HS: + Nhấn mạnh ý nghĩa to lớn của người mẹ

trong đời mỗi con người

- có thể ăn xin để nuôi con,

hi sinh tính mạng để cứu con sống

→ Người mẹ dịu hiền, rất mực yêu thương con, giàu đức hi sinh

- Sự hỗn láo…như một nhát dao đâm vào trái tim bố

- Con mà lại xúc phạm đến mẹư?

→ So sánh, câu hỏi tu từ: đau đớn, đắng cay, tủi nhục, bàng hoàng xen lẫn bực bội, tức giận

+ Thức tỉnh con người hiếu thảo trong

đứa con: phải biết yêu thương, kính trọng cha

mẹ

GV: Người cha đã tưởng tượng ra viễn cảnh

khi

En-ri-cô lớn khôn như thế nào?

GV: Tại sao người cha cho rằng En-ri-cô vẫn

chỉ là một đứa trẻ tội nghiệp…?

GV: Vì sao người cha lại nói hình ảnh của mẹ

sẽ làm tâm hồn con như bị khổ hình?

HS: Vì những lỗi lầm gây ra nỗi đau lòng mẹ

trong quá khứ của đứa con, đớn đau bởi mình

không xứng đáng với sự dịu dàng và hiền hậu

GV: Cha đã nhắc nhủ con như thế nào?

GV: Cha muốn nhắc nhủ con điều gì?

GV: Những lời tâm can của nngười cha không

chỉ dành riêng cho En-ri-cô mà còn thấm thía

với tất cả những người làm con trên thế gian

này

GV: Qua những lời nhắc nhủ đó, em thấy

người cha của En-ri-cô là người như thế nào?

HS: + Trân trọng tình cảm gia đình, tôn kính

cha mẹ

+ Luôn giữ đạo lí làm con

+ Là một người cha trải nghiệm, mẫu mực

b Lời cha nhắc nhủ

- Mong ước thiết tha được nghe tiếng mẹ, được mẹ đón vào lòng

- Con vẫn chỉ là đứa trẻ tội nghiệp, yếu đuối, sẽ đắng cay, không thể sống thanh thản, hối hận vô ích, tâm hồn bị khổ hình, lương tâm không yên tĩnh

→ Khẳng định mẹ là chỗ dựa tinhthần vững chắc cho con

Cảnh tỉnh lương tâm của đứa con lầm lỗi

- Tình yêu thương kính trọng cha mẹ là tình cảm thiêng liêng, cao cả

- Đáng xấu hổ và nhục nhã cho kẻ nào chà đạp lên tình yêu thương đó

→ Phải biết kính yêu, tôn thờ cha

mẹ, đừng bao giờ mắc sai lầm

c Thái độ nghiêm khắc của cha -Không bao giờ được thốt ra lờinói nặng với mẹ

GV: Người cha đã yêu cầu con điều gì?

GV: Nhận xét về giọng điệu của bức thư trong

đoạn này?

HS: Giọng điệu vừa dứt khoát như ra lệnh, vừa

mềm mại như khuyên nhủ

GV: Giọng điệu đó thể hiện thái độ tình cảm

của người cha như thế nào?

GV: Thái độ tình cảm đó cho em hiểu gì về

cách GD con của người cha?

GV: Cách bộc lộ tình cảm của người cha công

khai, mạnh mẽ và nồng nhiệt Đó là lố biểu

hiện tình cảm của người châu Âu, khác với

châu Á kín đáo và tế nhị hơn

GV: Văn bản là bức thư của bố gửi En-ri-cô,

tai sao lại lấy nhan đề “Mẹ tôi”?

HS: Nội dung chủ yếu nói lên cônng lao khó

nhọc, sự hi sinh, tình yêu thương của mẹ đối

với con

GV: Nếu như được đặt lại tên cho van bản, em

sẽ đặt tên như thế nào?

HS: Đặt tên cho văn bản

Thương yêu con, vì tương lai của con

Cách giáo dục cương quyết đầy tình thương và trách nhiệm

IV Tổng kết

1 Nghệ thuật + Giọng điệu vừa dứt khoát vừa sâu lắng

+ Thái độ tình cảm bộc lộ trực tiếp

2 Nội dung + Ngợi ca tình cảm thương yêu của cha mẹ đối với con cái vôcùng thiêng liêng, sâu nặng

+ Làm con phải trân trọng, tôn kính cha mẹ

GV: Yêu cầu HS đọc Ghi nhớ

HS: Đọc Ghi nhớ

GV: Yêu cầu HS đọc những câu ca dao và câu

thơ hay nói về công cha nghĩa mẹ

HS: Đọc

V Luyện tập

IV Củng cố

1 GV khái quát nội dung bài học

2 Hướng dẫn đọc thêm

V Hướng dẫn

1 Làm phần Luyện tập

2 Soạn bài: “Cuộc chia tay của những con búp bê” – Khánh Hoài

D RÚT KINH NGHIỆM

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết thứ: 3Tên bài:

TỪ GHÉP

A MỤC TIÊU CẦN ĐẠT

Qua bài này, HS cần:

- Nắm được cấu tạo của hai loại từ ghép : từ ghép đẳng lập và từ ghép chính phụ

- Hiểu được nghĩa của hai loại từ ghép

- Tích hợp với phần Văn qua các văn bản

- Rèn luyện kĩ năng giải thích cấu tạo và nghĩa của các từ ghép, vận dụng từ ghéptrong nói và viết đạt hiệu quả

« thơm phức », tiếng nào là tiếng chính,

tiếng nào là tiếng phụ ?

HS : Lên điền vào bảng

Bà ngoại

Thơm phức

bàthơm

ngoạiphức

GV : Nhận xét về trật tự các tiếng tạo nên

GV : Trong hai từ ghép « quần áo »,

« trầm bổng » có sự phân biệt tiếng chính,

tiếng phụ không ?

GV : So sánh cấu tạo để tìm ra điểm

giống và khác nhau giữa hai từ ghép ở ví

nghĩa của từ « bà ngoại » so với từ

« bà », « thơm phức » so với từ « thơm »

bà ngoạithơm phức

→ từ ghép chính phụ

quần áo trầm bổng

- Từ ghép đẳng lập : các tiếng bìnhđẳng với nhau vê mặt ngữ pháp

II Nghĩa của từ ghép

- bà : người phụ nữ sinh ra chahoặc mẹ

- bà ngoại : người phụ nữ sinh ramẹ

- thơm : mùi hương dễ chịu, làmcho thích ngửi

- thơm phức : mùi hương đậm đặc,

Rút ra kết luận về nghĩa của từ ghép chính

phụ

So sánh nghĩa của từ ghép « quần

áo », « trầm bổng » so với nghĩa của mỗi

tiếng tạo nên nó Rút ra kết luận về nghĩa

- quần áo : chỉ chung cả quần vàáo

- quần, áo : chỉ từng sự vật riênglẻ

- trầm bổng : chỉ âm thanh lúcthấp lúc cao, nghe rất êm tai

- trầm, bổng : chỉ rõ từng cao độ

cụ thể

→ Từ ghép đẳng lập có tính chất hợpnghĩa Nghĩa của từ ghép đẳng lậpkhái quát hơn nghĩa của từng tiếng tạonên nó

III Luyện tập Bài tập 1

- Từ ghép chính phụ : lâu đời,xanh ngắt, nhà máy, nhà ăn, cây cỏ,cười nụ

- Từ ghép đẳng lập : suy nghĩ,chài lưới, ẩm ướt, đầu đuôi

- núi: sông, đồi mặt: mũi, mày

HS : Thảo luận nhóm- Đại diện trình bày

- xinh: đẹp, tươi tươi: cười, non

Bài tập 4

- Sách, vở: danh từ chỉ sự vật tồn tai dưới dạng cá thể, có thể đếm được→ có thể nói “một cuốn sach”,

“một cuốn vở”

- Sách vở: từ ghép đẳng lập có nghĩa tổng hợp chỉ chung cả loại→

không thể nói “một cuốn sách vở”

→ có thể nói « Quả cà chua này ngọt quá »

d Không phải mọi loại cá màu vàng đều gọi là cá vàng Cá vàng là một loại cá cảnh được nuôi với mục đích giải trí

Bài tập 6

- Mát tay: người có kinh nghiệm hay chuyên môn giỏi, làm việc dễ đạt kết quả tốt

+Mát: nhiệt độ vừa phải gợi cảm giác dễ chịu

+Tay: một bộ phận của cơ thể người, nối liền với vai

- Nóng lòng: cảm thấy khó chịu vì phải

vàng, không gì lay chuyển nổi.

+ Gang: hợp kim của sắt với cacbon và một số nguyên tố, thường dùng để đúc đồ vật

+ Thép: hợp kim bền, cứng, dẻo của sắt với một lượng nhỏ cacbon

- Tay chân: người thân tín, người giúp

Bài tập 7Máy hơi nướcThan tổ ongBánh đa nem

Ngày soạn: Ngày dạy:

Tiết thứ: 4 Tên bài:

LIÊN KẾT TRONG VĂN BẢN

A MỤC TIÊU CẦN ĐẠT

Qua bài này, HS cần:

-Nắm được khái niệm liên kết trong văn bản, ý nghĩa của tính liên kết

-Phân biệt được liên kết hình thức và liên kết nội dung

-Tích hợp với phần Văn qua các văn bản, phần Tiếng Việt

-Rèn luyện kĩ năng xây dựng văn bản có tính liên kết

B CHUẨN BỊ

- GV: Giáo án, SGK, Bảng phụ

- HS: Chuẩn bị bài, SGK, Vở ghi

C TIẾN TRÌNH LÊN LỚP

I Ổn định tổ chức

II Kiểm tra

Kiểm tra sự chuẩn bị của HS

III.Bài mới

Giới thiệu bài : Văn bản dù dưới hình thức nào, đều là một tập hợp

gồm nhiều câu, nhiều đoạn nối với nhau Việc sắp xếp, nối tiếp các câu trong đoạn,

các đoạn trong văn bản không phải là hiện tượng ngẫu nhiên mà bao giờ cũng thể hiện ý đồ của người viết, tức là phải hướng tới một nội dung chủ đề nhất định Muốn vậy văn bản phải có tính liên kết.

GV : Yêu cầu HS đọc ngữ liệu

HS : Đọc

GV : Nhận xét về ngữ pháp và nộ dung

ý nghĩa giữa các câu văn ?

GV : Nếu là En-ri-cô, em có hiẻu rõ

ràng điều bố muốn nói không ? Vì sao ?

GV : Muốn hiểu được thì đoạn văn phải

có tính chất gì ?

HS : Tính liên kết

GV : Tính liên kết có vai trò như thế

nào trong văn bản ?

GV : Đọc lại đoạn văn và cho biết do

thiếu ý gì mà nó trở nên khó hiểu ?

GV : Yêu cầu HS sửa lại đoạn văn

HS : Sửa lại đoạn văn

GV : Yêu cầu HS đọc đoạn văn-SGK

HS : Đọc

GV : Yêu cầu HS đánh số thứ tự cho

đoạn văn

HS : Đánh số thứ tự

GV : So sánh với đoạn văn trong

nguyên bản của Lí Lan, em thấy các câu

văn trong ví dụ đã chép thiếu và sai như

- Giữa các câu văn chưa có sự liênkết

b.Kết luận Liên kết là một trong những tính chất quan trọng nhất của van bản, làm cho văn bản trở nên có ý nghĩa, dễ hiểu

2 Phương tiện liên kết trong văn bản a.Ví dụ

GV : Việc chép thiếu và sai đã ảnh

hưởng ra sao đến nội dung đoạn văn ?

GV : Yêu cầu HS thảo luận nhóm

HS : Thảo luận nhóm- Đại diện trình

GV : Yêu cầu HS thảo luận nhóm

HS : Thảo luận nhóm- Đại diện trình

- Phải biết kết nối các câu, cácđoạn bằng phương tiện ngôn ngữ thíchhợp

II Luyện tập Bài tập 1 Sắp xếp : (1) →(4)→(2)→(5)→(3)

Bài tập 2

- Hình thức có vẻ rất liên kết do sửdụng các phương tiện kết nối

- Nội dung : chưa gắn bó chặt chẽ,chưa thống nhất

Bài tập 3 Điền từ : (bà) →(bà) →( cháu)→(bà)

Do đó, 2 câu văn vẫn kết nối với nhau

mà không cần sửa chữa

GV : Yêu cầu HS đọc BT5

HS : Đọc

GV : Yêu cầu HS thảo luận nhóm

HS : Thảo luận nhóm- Đại diện trình

Kí duyệt, ngày tháng năm

TUẦN 2

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết thứ: 5Tên bài:

CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP BÊ Khánh Hoài

A MỤC TIÊU CẦN ĐẠT

Qua bài này, HS cần:

- Thấy được tình cảm chân thành, sâu nặng của hai anh em; cảm nhận được nỗiđau đớn, xót xa của những bạn nhỏ chẳng may rơi vào hoàn cảnh gia đình bất hạnh;biết cảm thông và chia sẻ

- Thấy được cái hay của truyện là ở cách kể rất chân thành và cảm động: lối kểchuyện nhỏ nhẹ, tự nhiên xen nhiều đối thoại chân thật làm xúc động lòng người

- Rèn luyện kĩ năng kể chuyện ở ngôi thứ nhất, miêu tả và phân tích tâm lí nhânvật

- Tích hợp với phần Tiếng Việt (Từ ghép) và phần Tập làm văn (Bố cục vàmạch lạc trong văn bản)

II Kiểm tra

? Cảm nhận về hình ảnh người mẹ trong văn bản “Mẹ tôi”- Et-môn-đô

đơ A-mi-xi

III.Bài mới

Giới thiệu bài: « Bên ngoài trời mưa tuôn

Nước mắt con đẫm buồn

Tại sao xảy ra thế ?

Tất cả cùng mất luôn »

Đó là nước mắt, là nỗi đau xót, là sự mất mát không gì có thể bù đắp nổi của những đứa trẻ phải chấp nhận hoàn cảnh hạnh phúc gia đình tan vỡ « Mẹ đi rồi, cha cùng rời xa ».

Với tình cảm chân thành, với sự cảm thông sâu sắc, với lối kể chuyện nho nhẹ, tự nhiên, Khánh Hoài đã thành công trong việc diễn tả tâm lí của những đứa trẻ khi cha mẹ không cùng chung sống với nhau nữa qua câu chuyện gây nhiều cảm động

« Cuộc chia tay của những con búp bê ».

GV: Hướng dẫn HS cách đọc, kể

HS: Đọc, kể theo hướng dẫn

GV: Hướng dẫn HS tìm hiểu chú thích 2, 3, 4,

5, 6

HS: Giải thích dựa vào Chú thích

GV: Nêu xuất xứ của văn bản

GV: Nhận xét về phương thức biểu đạt của

HS: Thành và Thủy Mọi sự việc diễn ra đều

xoay quanh hai nhân vật

GV: Truyện kể theo ngôi thứ mấy Tác dụng?

HS: Ngôi thứ nhất

Tác dụng: + Thể hiện một cách sâu sắc

suy nghĩ, tình cảm, tâm trạng nhân vật

+ Tăng tính chân thực, sức

thuyết phục cho câu chuyện

GV: Có thể chia văn bản làm mấy phần Xác

định giới hạn và nội dung khái quát của từng

phần

I Đọc, kể và tìm hiểu chung

- Phương thức biểu đạt: tự sựkết hợp với miêu tả và biểu cảm

- Ngôi kể: thứ nhất

- Bố cục: 3 phần + Từ đầu → “hiếu thảo nhưvậy”

(Tâm trạng của hai anh emtrong đêm trước và khi chia tay) + Tiếp theo → “ươm trùm lêncảnh vật”

(Cuộc chia tay với lớp học) + Phần còn lại

(Cuộc chia tay đột ngột giữa

GV: Thành và Thủy sinh ra tron một gia đình

có điều kiện như thế nào Tình cảm của hai

anh em ra sao?

HS: + Gia đình khá giả

+ Anh em thương yêu nhau

GV: Tình cảm anh em được thể hiện như thế

nào?

GV: Suy nghĩ về ình cảm anh em của Thành

và Thủy?

GV: Thành và Thủy là hai đứa trẻ ngoan, xứng

đáng được hưởng một cuộc sống gia đình hạnh

phúc, được cha mẹ yêu thương, quan tâm

chăm sóc, che chở và bảo vệ

GV: Nhưng điều đáng tiếc gì đã xảy ra với hai

anh em?

HS: Cha mẹ chia tay nhau

GV: Cha mẹ bỏ nhau, tổ ám đình tan vỡ, đó là

nỗi đau, nnỗi kinh hoàng đối với hai tâm hồn

trẻ thơ trong sáng

GV: Trong đêm trước ngày chia tay, tâm trạng

hai anh em được miêu tả qua chi tiết nào?

hai anh em)

II Phân tích

1 Tình cảm anh em trong cuộcsống gia đình

- Em vá áo cho anh

- Anh chiều nào cũng đón em

- Anh em nắm tay nhau, vừa đi

vừ trò truyện

- Em “võ trang” con Vệ Sĩ đặtđầu giường anh

→ Tình anh em ruột thịt gần gũi,yêu thương, đằm thắm, biết chia

sẻ và quan tâm chăm sóc nhau

GV: Giấc ngủ đêm của các em đã bị thay bởi

tiếng khóc và những dòng nước mắt âm thầm

chảy

GV: Tiếng khóc và nước mắt nói lên điều gì

về tâm trạng hai anh em?

GV: Cha mẹ đã quá vô tình với con trẻ, chỉ có

hai anh em tự an ủi nhau bằng cái “lặng lẽ đặt

tay lên vai” anh của Thủy và cử chỉ “khẽ vuốt

lên tóc em” của Thành

Và hai anh em ngồi im lặng bên nhau dưới gốc

hồng xiêm trong buổi sớm

GV: Bao quanh hai tâm hồn non dại, thế giới

cảnh vật và cuộc sống được miêu tả như thế

nào?

HS: + Cảnh vật vẫn cứ như hôm qua, hôm kia

+ Tai họa giáng xuống nặng nề

GV: Tác giả miêu tả thiên nhiên và sinh hoạt

vui tươi nhằm mục đích gì?

HS: Khắc sâu hoàn cảnh bất thường, trớ trêu,

đáng thương của hai anh em

GV: Sự trớ trêu ấy là hai anh em yêu thương

nhau sắp phải xa nhau, có thể xa mãi mãi

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết thứ: 6Tên bài:

CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP BÊ Khánh Hoài

A MỤC TIÊU CẦN ĐẠT

Qua bài này, HS cần:

- Thấy được tình cảm chân thành, sâu nặng của hai anh em; cảm nhận được nỗiđau đớn, xót xa của những bạn nhỏ chẳng may rơi vào hoàn cảnh gia đình bất hạnh;biết cảm thông và chia sẻ

- Thấy được cái hay của truyện là ở cách kể rất chân thành và cảm động: lối kểchuyện nhỏ nhẹ, tự nhiên xen nhièu đối thoại chân thật làm xúc động lòng người

- Rèn luyện kĩ năng kể chuyện ở ngôi thứ nhất, miêu tả và phân tích tâm lí nhânvật

- Tích hợp với phần Tiếng Việt (Từ ghép) và phần Tập làm văn (Bố cục vàmạch lạc trong văn bản)

II Kiểm tra

? Cảm nhận về hình ảnh người mẹ trong văn bản “Mẹ tôi”- Et-môn-đô

GV: Với hai anh em Thành và Thủy, trong

cuộc sống, búp bê có ý nghĩa gì?

HS: Là đò chơi thân thiết gán bó với tuỏi thơ,

thể hiện mối tình cảm ruột thịt của hai anh em

GV: Hai anh em có phản ứng như thế nào

trước mệnh lệnh chia đồ chơi của mẹ?

GV: Những biểu hiện ấy nói lên tâm trạng gì

của hai anh em?

GV: Tóm tắt cuộc chia búp bê của hai anh em?

HS: Tóm tắt

GV: Chuẩn nội dung

GV: Lời nói và hành dộng của Thủy khi chia

búp bê có gì mâu thuẫn?

HS: Một mặt không muốn hai con búp bê xa

nhau, mặt khác lại thương anh trai đêm ngủ

không có Vệ Sĩ canh gác

GV: Có cách nào giải quyết mâu thuẫn ấy?

HS: Gia đình đoàn tụ

GV: Thái độ của Thủy trong cuộc chia búp bê

nói lên khát vọng gì của trẻ thơ?

GV: Tại sao Thành và Thủy khônng thể mang

úp bê chia ra?

HS: Vì -Búp bê gắn với mái ấm gia đình

- Búp bê là kỉ niệm êm đềm của tuổi

thơ

- Búp bê là hình ảnh anh em ruột thịt

2 Bất hạnh của trẻ thơ

a Trước những cuộc chia tay

b Những cuộc chia tay *Cuộc chia búp bê

- Lần 1: Thủy run bầnbật, kinh hoàng đưa cặp mắt tuyệtvọng nhìn

Cặp mắt buồn thămthẳm

- Lần 2: Giật mình líu ríudắt nhau đứng dậy

Thủy mở to mắt nhưngười mất hồn, loạng choạng bámtay anh

→ Đau khổ, sợ hãi vì phải chiatay nhau

Thủy: mắt dịu lại, đem đặtlại chỗ cũ – bỗng vui vẻ

→ Khát vọng được sống gần gũivới người thân để được thươngyêu nhau, chăm sóc và chia sẻ chonhau

GV: Thái độ của Thủy được miêu tả như thế

nào khi đến trường?

HS: Thủy cắn chặt môi, mắt đăm chiêu nhìn

khắp, bật khóc thút thít

GV: Tại sao Thủy lại bật khóc thút thít?

HS: Vì kỉ niệm vô tư, trong sáng của tuổi học

trò dâng trào; Thủy sắp phải xa nơi này mãi

mãi, em không được đi học nữa

GV: Cuộc chia tay của Thủy và lớp học diễn

ra như thê nào?

GV: Chi tiết nào trong cuộc chia tay khiến em

cảm động nhất? Vì sao?

GV: Em có suy nghĩ gì về cuộc chia tay này?

GV: Ra khỏi trường, Thành có cảm nhận như

thế nào về thế giới xung quanh?

HS: Kinh ngạc thấy mọi người vẫn đi lại bình

thường và nắng vẫn ươm trùm lên cảnh vật

GV: Tại sao Thành lại cảm thấy kinh ngạc?

HS: Cảnh vẫn đẹp, cuộc đời vẫn bình yên, đất

trời và con người vẫn ở trạng thái bình thường

nhưng Thành và Thủy phải chịu sự đổ vỡ quá

lớn…

GV: Đây là tình huống trớ trêu đối trọi giữa

nội tâm và ngoại cảnh

GV: Nghệ thuật miêu tả thiên nhiên, tạo vật

đẹp đẽ trước cảnh ngộ bất hạnh của con người

có ý nghĩa gì?

HS: Tăng nỗi buồn sâu thẳm, trạng thái tâm lí

thất vọng, bơ vơ, lạc lõng của nhân vật

*Cuộc chia tay với lớp học

Thủy Cô giáo và bè

bạn-nức nở

-không nhận

vì khôngđược đi học

-Cô giáo ôm chặt-Các bạn: kinhngạc, sững sờ,khóc thút thít,nắm chặt tay-Cô giáo tặng sổ,bút; nước mắtgiàn giụa; lũ nhỏkhóc to hơn

→ Cuộc chia tay cảm động, đẫmnước mắt, ấm nóng tình thầy trò,

bè bạn, xen lẫn cả nỗi xót xa

GV: Tại sao có thể nói cuộc chia tay giữa hai

anh em là đột ngột?

GV: Trước tình huống ấy, thái độ của Thành

và Thủy như thế nào?

GV: Trước tình huống ấy, thái độ của Thành

và Thủy như thê nào?

GV: Thái độ và hành động của nhân vật cho

em hiểu gì về Thành và Thủy, tình cảm cua hai

anh em?

GV: Cuộc chia búp bê cuối cùng đã thực hiện

theo cách của Thủy Thủy đã đặt con Em Nhỏ

bên cạnh con Vệ Sĩ để chúng không bao giờ

+ Sự chia tay giữa hai em nhỏ là vô lí…

GV: Suy nghĩ về nhan đề “Cuộc chia tay của

những con búp bê”?

HS: + Những con búp bê vốn là đồ chơi của

tuổi nhỏ, thường gợi lên thế giới trẻ em với sự

ngộ nghĩnh, trong sáng, ngây thơ

+ Hai anh em Thành và Thủy cũng như

những con búp bê kia trong sáng, vô tư, dẽ

thương, chẳng có tội tình gì

+ Cuộc chia tay của những con búp bê hay

*Cuộc chia tay đột ngột giữa haianh em

- khóc nức lên

- mếu máođứng như chônchân

→ Thương

em, đau đớntột cùng vìphải chia tayem

- như ngườimất hồn, mặttái xanh

- lấy con Vệ Sĩ

giường, ômghì lấy, hôngấp gáp, thìthào

- khóc nức lên,nắm tay dặndò

- đặt Em Nhỏquàng tay vào

Vệ Sĩ

→Tâm hồntrong sáng,nhạy cảm, tráitim giàu yêuthương, vị tha

→ Tình cảm anh em thắm thiết,cảm động

chính là cuộc chia tay của Thành và Thủy, một

cảnh ngộ éo le do tội lỗi của người lớn gây ra

+ Cách đặt tên truyện hay, gợi được tình

huống tạo sự hấp dẫn, thể hiện được ý đồ tư

tưởng của tác giả

GV: Qua câu chuyện, Khánh Hoài muốn nhắn

gửi đến chúng ta điều gì?

HS: Tình cảm gia đình, hạnh phúc gia đình vô

cùng quý giá Hãy trân trọng giữ gìn và đừng

làm tổn hương đến tâm hồn con trẻ Người lớn

và xã hội hãy quan tâm, chăm sóc, bảo vệ hạnh

GV: Yêu cầu HS nêu suy nghĩ của mình sau

khi học xong truyện

- Kể chuyện xen lẫn miêu

tả và biểu cảm, miêu tả tâm lí sâusắc

2 Nội dung Cuộc chia tay đau đớn vàcảm động của hai em bé khiếnngười đọc thấm thía: Tổ ấm giađình là vô cùng quý giá và quantrọng Mọi người hãy cố gắng bảo

vệ và giữ gìn, không nên vì bất cứ

lí do gì mà gây tổn hại đến tìnhcảm tự nhiên trong sáng ấy

1 Học bài, nắm vững nội dung văn bản.

2 Chuẩn bị bài : Những câu hát về tình cảm gia đình

D RÚT KINH NGHIỆM

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết thứ: 7Tên bài:

BỐ CỤC TRONG VĂN BẢN

A MỤC TIÊU CẦN ĐẠT

Qua bài này, HS cần:

- Hiểu rõ thế nào là bố cục trong van bản, tầm quan tọng của bố cục trong vănbản; trên cơ sở đó có ý thức xây dựng bố cục khi tạo lập văn bản

- Hiểu được thế nào là một bố cục rành mạch, hợp lí để bước đầu xây dựng được

II Kiểm tra

? Liên kết có vai trò như thế nào trong văn bản Để văn bản có tính liênkết, người nói (người viết) làm phải như thế nào

III.Bài mới

Giới thiệu bài: Bất cứ văn bản nào, dù dài hay ngắn, dù thuộc kiểu

loại nào cũng đều phải có bố cục nhất định Việc xác định bố cục trong quá trình tạo lập văn bản có ý nghĩa hết sức quan trọng, cũng như việc sắp xếp các cầu thủ trong trận đấu bóng hoặc bố trí các cánh quân, đạo quân thành một thế trận trong chiến đấu vậy.

GV: Muốn viết một lá đơn xin gia nhập

Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí

Minh, em sẽ trình bày các nội dung theo

trình tự như thế nào?

GV: Có thể thay đổi trình tự sắp xếp nội

dung đó hay không Vì sao?

GV: Bố cục là gì?

GV : Khi xây dựng văn bản, yêu cầu bố

cục phải như thế nào ?

GV : Vì sao cần phải chú ý tới việc xây

1 Bố cục a.Ví dụ: Bố cục lá đơn xin gia nhậpĐội Thiếu niên Tiền phong Hồ ChíMinh

-Quốc hiệu, tiêu ngữ

- Ngày, tháng, năm viết đơn

GV: Để bố cục văn bản rành mạch, hợp

lí, cần phải đảm bảo điều kiện gì?

GV: Trong các văn bản tự sự và miêu tả,

bố cục gồm mấy phần, là những phần

nào?

GV: Cho biết nhiệm vụ từng phần trong

từng kiểu văn bản

GV: Có cần phân biệt rõ ràng nhiệm vụ

của mỗi phần trong văn bản không Vì

sao?

HS: Có, vì mỗi phần có nội dung riêng

biệt

GV: Yêu cầu HS thảo luận

Có ý kiến cho rằng nội dung của tự

sự và miêu tả được dồn cả vào phần

Thân bài, nên Mở bài và Kết bài không

cần thiết lắm Em có suy nghĩ gì về ý

kiến đó?

HS: Thảo luận nhóm- Đại diện trình bày

GV: Chuẩn kiến thức

Mở bài và Kết bài vẫn cân thiết

+ Mở bài: ngoài nhiệm vụ giới

thiệu đề tài của văn bản còn giúp người

đọc đi vào đề tài một cách tự nhiên, dễ

dàng, hứng thú

+ Kết bài: Không chỉ nêu cảm

- Nội dung các phần, các đoạn trong văn bản phải thống nhất chặt chẽ với nhau, đồng thời giữa chúng phải có

sự phân biệt rạch ròi

- Trình tự sắp xếp các phần, các đoạn phải giúp cho người viết (người nói) dễ dàng đạt được mục đích giao tiếp đã dặt ra

+Thân bài: kể diễn biến của sự việc theo một tình tự hợp lí

+Kết bài: kết thúc truyện và nêu cảm nghĩ về sự việc

nghĩ, lời hứa hẹn mà còn làm cho văn

bản để lại ấn tượng tốt đẹp trong lòng

người đọc

GV: Có ý kiến cho rằng Mở bài chỉ là

sự tóm tắt rút gọn phần Thân bài, Kết

bài chẳng qua chỉ là sự lặp lại phần Mở

bài Theo em ý kiến đó có đúng không

Vì sao?

HS: Không đúng Vì: Mở bài chỉ giới

thiệu chung đối tượng, sự việc Kết bài

bộc lộ cảm xúc cá nhân về đối tượng, sự

GV: Yêu cầu HS thảo luận

HS: Thảo luận nhóm- Đại diện trình bày

Bài tập 3 *Bố cục bản báo cáo chưa thực rành mạch, hợp lí Vì:

- (1), (2), (3) ở phần Thân bài mới chỉ kể việc học tốt chứ chưa phải trình bày kinh nghiệm học tốt

- (4) không phải nó về học tập

*Bổ sung phân Thân bài:

- Nêu từng kinh nghiệm học tập

- Nhờ những kinh nghiệm đó mà học tập tiến bộ như thế nào

- Nguyện vọng muốn được đóng góp ý kiến

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết thứ: 8Tên bài:

MẠCH LẠC TRONG VĂN BẢN

A MỤC TIÊU CẦN ĐẠT

Qua bài này, HS cần:

- Bước đầu có những hiểu biết về trong văn bản và sự cần thiết phải làm cho vănbản mạch lạc, không đứt đoạn hoặc luẩn quẩn

- Chú ý sự mạch lạc trong các bài Tập làm văn

- Rèn luyện kĩ năng xây dựng bố cục khi viết văn bản, tập viết văn có mạch lạc

II Kiểm tra

? Bố cục của văn bản là gì Nêu những yêu cầu cua bố cục văn bản III.Bài mới

Giới thiệu bài: Nói đến bố cục là nói đến sự sắp đặt, phân chia Nhưng

một văn bản lại không thể thiếu tính liên kết Vậy phải làm thế nào để một văn bản vẫn giữ được phân cách rành mạch mà lại không mất đi sự liên kết chặt chẽ với nhau?

1 Mạch lạc trong văn bản

HS: Là mạch máu trong cơ thể.

GV : Trong văn bản, cũng có cái gì

giống như mạch máu, làm cho các phần

của văn bản thống nhất lại gọi là mạch

lạc

GV : Khái niệm mạch lạc trong văn bản

có được dùng theo nghĩa đen không ?

GV : Hiểu mạch lạc trong văn bản nghĩa

là gì ?

GV : Mạch lạc trong văn bản có những

tính chất gì ?

GV : Chỉ ra mạch văn trong “Cuộc chia

tay của những con búp bê” ?

HS : Chỉ rõ mạch văn

GV : Yêu cầu HS đọc phần 2a- SGK

HS : Đọc

GV : Yêu cầu HS thảo luận nhóm

HS : Thảo luận nhóm- Đại diện trình

bày

GV : Chuẩn kiến thức

+ Sự việc chính : hai anh em

Thành và Thủy buộc phải chia tay nhau

nhưng tình cảm hai anh em mãi thắm

thiết, yêu thương

+ Nhân vật chính : Thành và Thủy

GV : Trong truyện có những từ nào

dược dùng lặp lại nhiều lần Tác dụng ?

HS : + Các từ dùng lặp lại : chia tay,

chia đồ chia đồ chơi, chia rẽ…

+ Thông suốt, liên tục, không đứtđoạn

2.Các điều kiện để một văn bản có tínhmạch lạc

chủ đề, liên kết các sự việc thống nhất.

Đó chính là sự mạch lạc văn bản

GV : Yêu cầu HS đọc phần 2c- SGK

HS : Đọc

GV : Yêu cầu HS thảo luận

HS : Thảo luận nhóm- Đại diện trình

bày

GV : Chuẩn kiến thức

Các đoạn nối với nhau theo mối

liên hệ : thời gian, không gian rất tự

có mối quan hệ với nhau như thế nào ?

HS : Mạch lạc chi phối việc chọn bố cục

bản của Tô Hoài

HS : Thảo luận nhóm- Đại diện trình

bày

Để văn bản có tính mạch lạc:

+ Các phần các đoạn các câu trongvăn bản đều nói về một đề tài, biểu hiệnmột chủ đề chung xuyên suốt

+ Các phần, các câu trong văn bảnđược nối tiếp theo một trình tự rõ rang,hợp lí, trước sau hô ứng nhau làm chochủ đề liền mạch và gợi nhiều hứng thúcho người đọc (người nghe)

II Luyện tập

Bài tập 1 Tính mạch lạc của văn bản:

a Mẹ tôi (Ét-môn-đô đơ A-mi-xi)

- Chủ đề xuyên suốt: ca ngợi lòngyêu thương và sự hi sinh của mẹ đối vớicon

Trìnhvà tự các phần xoay quanh vàthể hiện chủ đề, vì thế tạo cho văn bảntính mạch lạc

b Lão nông và các con (La Phông-ten)

- Chủ đề xuyên suốt : ca ngợi laođộng « Lao động là vàng »

- Bố cục 3 phần :

GV : Chuẩn kiến thức

GV: Yêu cầu HS đọc BT 2-SGK

HS: Đọc

GV: Yêu cầu HS thảo luận

HS: Thảo luận nhóm- Đại diện trình bày

Qua 3 phần văn bản, chủ đề chínhđược thể hiện nổi bật, vì thế tính mạchlạc của văn bản được thể hiện khá rõràng

c Văn bản của Tô Hoài

- Chủ đề xuyên suốt : Sắc vàng trùphú, đầm ấm của làng quê vào mùađông, giữa ngày mùa

- Trình tự 3 phần : + Câu 1 : giới thiệu bao quát vềsác vàng trong thời gian và không gian + « Có lẽ…rơm vàng mới » :những biểu hiện cụ thể của sắc vàngtrong thời gian và không gian

+ 2 câu cuối : nhận xét, cảm xúc

về màu vàng

Các ý tứ trên được dẫn dắt theo mộttrình tự hợp lí, phù hợp với nhận thứccủa người đọc Trình tự 3 phần nhấtquán, rõ ràng làm cho mạch văn thôngsuốt, bố cục trở nên mạch lạc hơn

Bài tập 2

- Không thuật lại tỉ mỉ nguyên nhândẫn đến cuộc chia tay cua người lớn làhợp lí

- Vì ý tứ của truyện là xoay quanhcuộc chia tay cua hai đứa trẻ và hai conbúp bê Nếu thuật lại tỉ mỉ nguyên nhân

đó sẽ dẫn đến ý tứ chủ đạo sẽ bị phântán, không giữ được sự thống nhất, làmmất sự mạch lạc văn bản

Kí duyệt, ngày tháng năm

TUẦN 3