ĐẠI HỌC VĂN LANG KHOA CN&QL MÔI TRƯỜNGĐộc chất học là một ngành khoa học chuyên nghiên cứu về các chất độc, bao gồm việc phát hiện ra các chất độc, đặc tính lý hoá học của chúng và những
Trang 1THUYẾT TRÌNH Độc Chất Học Môi Trường
TRƯỜNG ĐẠI HỌC DÂN LẬP VĂN LANG
KHOA CÔNG NGHỆ & QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG
NGHIÊN CỨU TÁC ĐỘNG LÊN MÔI TRƯỜNG VÀ
CON NGƯỜI CỦA CÁC HỢP CHẤT LÀM BIẾN
ĐỔI NỘI TIẾT - EDC
Đề Tài:
GVHD: PGS TS BÙI CÁCH TUYẾN HVTH: ĐOÀN THIÊN PHONG
ĐẶNG VĂN DUY
DƯ THÙY QUÍ VUI LỚP : K2M.CH1
Trang 2ĐẠI HỌC VĂN LANG KHOA CN&QL MÔI TRƯỜNG
Trang 3ĐẠI HỌC VĂN LANG KHOA CN&QL MÔI TRƯỜNG
Độc chất học là một ngành khoa học chuyên nghiên cứu về các chất độc, bao gồm việc phát hiện ra các chất độc, đặc tính lý hoá học của chúng và những ảnh hưởng
Độc chất học môi trường: Nghiên cứu sự vận chuyển của chất độc và các chất chuyển hoá của chúng trong môi trường, trong chuỗi thực phẩm và tác dụng độc của các chất này trên
cá thể và trên quần thể
Khái Niệm Về Độc Chất
Trang 4ĐẠI HỌC VĂN LANG KHOA CN&QL MÔI TRƯỜNG
Chất độc (poison)
Những chất vô cơ hay hữu cơ
Đạt đến nồng độ nhất định hại cho cơ thể sống
Độc tố (toxin) được dùng để chỉ các chất độc được sản sinh (có nguồn gốc) từ các quá trình sinh học của cơ thể.
Chất Độc
Trang 5Khái Niệm Độc Tính Và Độc Lực
Khái niệm độc tính: dùng để miêu tả tính chất gây độc
của chất độc đối với cơ thể sống
Khái niệm độc lực: là lượng chất độc trong những điều
kiện nhất định gây ảnh hưởng độc hại hoặc những biến đổi sinh học có hại cho cơ thể
Trang 6- Tác động của chất độc trên hệ cơ quan của cơ thể,
- Nguồn lây nhiễm chất độc.
Trang 7Các Nguồn Chất Độc
Con người và động vật có thể bị ngộ độc bởi rất nhiều chất độc đến từ nhiều nguồn trong cuộc sống
- Các chất gây ô nhiễm không khí, nước và thực phẩm
- Các chất phụ gia trong thực phẩm, thức ăn chăn nuôi
- Các hoá chất trong công nghiệp và các dung môi
- Hóa chất bảo vệ thực vật
- Thuốc thú y dùng điều trị gia súc gia cầm
Trang 8Ngộ độc
Ngộ độc là trạng thái rối loạn những hoạt động sinh lý bình thường của cơ thể do chất độc gây ra Chất độc ức chế một
số phản ứng sinh hoá học, ức chế chức năng của enzym
Từ đó chất độc có thể ức chế hoặc kích thích quá độ lượng các hormon, hệ thần kinh hoặc các chức phận khác của tế bào làm cho cơ thể có những triệu chứng, phản ứng khác thường
Trang 9Giới Thiệu Về EDC
Các hợp chất nội tiết gây ảnh hưởng bao gồm một loạt các lớp hóa chất, bao gồm thuốc, thuốc trừ sâu, các hợp chất được sử dụng trong ngành công nghiệp nhựa và các sản phẩm tiêu dùng, công nghiệp các sản phẩm và chất gây ô nhiễm, và thậm chí cả một số hóa chất thực vật sản xuất tự nhiên
Trang 10Một số là phổ biến và phân tán rộng rãi trong môi trường và có thể tích lũy sinh học:
Trang 11Sự xâm nhập của chất độc
Các chất độc trước khi nhập vào cơ thể, phải vượt qua nhiều
“hàng rào” bảo vệ của cơ thể
Sự xâm nhập của chất độc phụ thuộc vào bản chất các hàng rào và đặc điểm phân tử của chất độc
- Cách chất độc xâm nhập vào cơ thể:
+ Chất độc xâm nhập qua da+ Độc xâm nhập qua đường tiêu hoá+ Chất độc xâm nhập qua đường hô hấp
Trang 12- Trong máu, thuốc gắn chủ yếu vào phần albumin của protein huyết tương Còn các chất độc thường rất ưa mỡ nên lại hay gắn mạnh vào lipoprotein.
- Sự gắn này cũng xảy ra ở các nơi dự trữ (gan, thận, mô mỡ, ), hoặc vị trí tác dụng (hemoglobin, mô thần kinh, )
Trang 13Sự Chuyển Hóa Chất Độc
Chất độc thường là những phân tử tan được trong mỡ, không
bị ion hoá vì vậy dễ thấm qua màng sinh học, thâm nhập vào trong tế bào và giữ lại trong cơ thể
Muốn thải trừ, những chất này phải được chuyển hoá thành các phân tử có cực, dễ bị ion hoá, do đó sẽ ít tan trong mỡ, khó gắn vào protein, khó thấm vào tế bào, và vì thế, tan trong nước, dễ bị thải trừ (qua thận, phân, )
Trang 14Sự Đào Thải Chất Độc
Chất độc thường được thải trừ khi đã qua chuyển hoá.
- Đào thải chất độc qua thận
- Đào thải chất độc qua mật
- Đào thải chất độc qua phổi
- Đào thải chất độc qua sữa
Trang 15Cơ Chế Gây Độc Đặc Trưng Trên Cơ Quan
Trang 17MỘT SỐ CHẤT GÂY RỐI LOẠN NỘI TIẾT
Trang 18 Các chất này có thể làm thay đổi chức năng nội tiết ngoài ra nó dẫn đến tác dụng phụ trên hệ thống đa dạng của con người và động vật hoang dã
EDCs có thể ảnh hưởng đến tất cả các hệ thống nội tiết, ảnh hưởng đến chức năng của cơ quan sinh sản, cho đến các mô và các cơ quan điều tiết sự trao đổi chất và cảm giác
Ảnh hưởng đến các hệ thống có thể dẫn đến béo phì,
vô sinh hoặc giảm khả năng sinh sản, học tập và bộ nhớ khó khăn, bệnh tiểu đường, bệnh tim mạch, hoặc thậm chí là ung thư
Trang 19• Vì tính chất ưa mỡ, do đó DDT có tiềm năng lớn để tích lũy sinh học , đặc biệt là trong các loài cá và lưỡng cư
• DDT có hại với một loạt các sinh vật và nhiều loài lưỡng cư và nhiều loài cá
• Nó gây ra hiện tượng vỏ trứng mỏng đi và kết quả là số lượng lớn chim săn mồi đã giảm nghiêm trọng ở Bắc Mỹ và châu Âu
Trang 20 Nghiên cứu cho thấy rằng khi người mẹ tiếp xúc với DDT
là một yếu tố dẫn đến sinh non và sinh thiếu cân
Trẻ em trong khi trong bụng mẹ có một nguy cơ gặp các vấn đề phát triển
Chất lượng tinh dịch ở nam giới bị giảm khi tiếp xúc với DDT
DDT có liên quan với việc sẩy thai sớm
Nghiên cứu thường thấy rằng mức độ DDT trong máu cao
ở người phụ nữ có thể gặp khó khăn hơn khi mang thai
Trang 24-Chì có thể gây ra một số tác dụng không mong muốn, chẳng hạn như:
- Sự xáo trộn các sinh tổng hợp hemoglobin và thiếu máu
- Ở phụ nữ mang thai, mức độ cao của tiếp xúc với chì
có thể gây ra sẩy thai
- Tăng huyết áp
- Thận bị tổn thương
Trang 25- Sự gián đoạn của hệ thống thần kinh
- Mất khả năng sinh sản của nam giới qua việc giảm chất lượng của tinh trùng
- Giảm khả năng học tập của trẻ em
- Chì có thể xâm nhập vào thai nhi qua nhau thai của người mẹ Vì thế ảnh hưởng nghiêm trọng đến hệ
thần kinh và não bộ của thai nhi.
- Chức năng đất bị xáo trộn bởi sự có mặt của chì , đặc biệt là gần đường cao tốc và đất nông nghiệp
Trang 26Nồng độ chì trong máu từ
Giảm tăng trưởng sau khi sinh, Giảm chỉ số IQ và giảm thính lực
Người lớn:
Tăng nguy cơ cao huyết áp Tăng tỷ lệ mắc các bệnh về thận
Trang 27Sau sự thành công của tác phẩm nổi tiếng “ Mùa Xuân
Im Lặng” cả thế giới đã cùng tham gia vào chương trình môi trường để chống lại sự ảnh hưởng của hóa chất, để cho môi trường tốt hơn
Trong nhiều năm qua, các bài báo và ý kiến về các vấn
đề sức khỏe sinh sản và phá vỡ nội tiết đã xuất hiện trên báo chí và trong khoa học ngày càng phổ biến
Các nhà khoa học, cơ quan chính phủ, các nhà tài trợ
đã bắt đầu làm việc cùng nhau để nghiên cứu sự phá
vỡ nội tiết nhằm ngăn ngừa ảnh hưởng của các hợp chất EDC
Trang 28ĐẠI HỌC VĂNLANG KHOA CN&QL MÔI TRƯỜNG