slide bài giảng kinh tế vi mô lựa chọn trong điều kiện không chắc chắn

Ưu, nh ợc điểm của EMV• Ưu điểm: ng ời ra quyết định luôn chọn đ ợc ph ơng án có EMV cao nhất • Nh ợc điểm: • Cỏc phương ỏn cú EMV như nhau • Đôi khi ng ời ra quyết định quan tâm đến cái

L A CH N TRONG I U Ự Ọ ĐỀ

C¸c tr¹ng th¸i cña th«ng tin

Điều kiện rủi ro

• Một cá nhân A có 100$ tham gia vào 1 trò chơi tung 1 đồng xu đồng chất Nếu xuất hiện mặt ngửa anh ta sẽ có tổng cộng 200$ và ng ợc lại sẽ có 0$

• Một cá nhân B có tài sản trị giá 35.000$ và có nguy cơ bị mất 10.000$ trong tổng tài sản này với xác suất 1%

1

.

Pi : Xác xuất xảy ra kết quả thứ i

Vi: Giá trị bằng tiền của kết quả thứ i

• Lựa chọn 1 quyết định: EMV > 0

• Lựa chọn 1 trong số các quyết định: EMVMax

Ưu, nh ợc điểm của EMV

• Ưu điểm: ng ời ra quyết định luôn chọn đ ợc ph ơng án có EMV cao nhất

• Nh ợc điểm:

• Cỏc phương ỏn cú EMV như nhau

• Đôi khi ng ời ra quyết định quan tâm đến cái đ ợc nhiều hơn

VD:ưtungưđồngưxu,ưEMVư=ư0

• Đôi khi ng ời ra quyết định quan tâm đến cái mất nhiều hơn

VD:ưMộtưngườiưcóưtàiưsảnưtrịưgiáư1ưtriệuư$,ưxácưxuấtưcháyưlàư1/10000,ưEMVthiệtưhạiư

=ư$100

• EMVA = 1500$

• EMVB = 1500$

=> Lùa chän dù ¸n nµo?

Đo l ờng rủi ro

• Mức độ rủi ro của 1 quyết định đ ợc đo l ờng bằng độ lệch chuẩn của quyết định

σ

Nguyờn tắc: chọn quyết định cú mức độ rủi ro

thấp nhất

§o l êng rñi ro

• VÝ dô:

EMVA = EMVB = 1500$

=> Lùa chän dù ¸n B v× cã rñi ro thÊp h¬n

$ 5 , 99 )

1500 510

( 01 , 0 )

1500 1510

( 99 , 0

$ 500 )

1500 1000

( 5 , 0 )

1500 2000

( 5 , 0

22

22

≈

− +

−

=

=

− +

HÖ sè biÕn thiªn

B A

+ Không bảo hiểm: EMV = 34.900$

+ Bảo hiểm: EMV = 34.900$

• Sởưthíchưtiêuưdùngưphụưthuộcưvàoưkỳưvọngưxácưsuấtưcủaưcáưnhânưtiêuưdùngưvàưcácưmứcư tiêuưdùngưtươngưứng.

Uư=ưf(Pi,Vi)

Ích lợi kỳ vọng

• Ích lợi kỳ vọng: EU = ΣPiUi

Pi: xác suất của kết quả thứ i

Ui: lợi ích của kết quả thứ I

• Chọn hành động nào mang lại EU cao nhất

Phương pháp so sánh trò chơi chuẩn

• “So sánh trò chơi chuẩn”

B1: các giá trị bằng tiền được gán cho các giá trị ích lợi, giá trị bằng tiền cao phải gán cho giá trị ích lợi cao

VD: U(15000) = 1; U(5000) = 0

B2: Tìm giá trị ích lợi của các lượng tiền giữa 5000$ và 15000$

Cụ thể, nếu người này thờ ơ giữa 2 phương án trên thì ích lợi gán cho 10000$ và

“15000$ hoặc 5000$” rủi ro là như nhau Vì thế

U (10.000) = 0,5.U(5000) + 0,5.U(15000) = 0,5

Thái độ đối với rủi ro

• Ghét rủi ro (Risk Aversion)

• Thích rủi ro (Risk Loving)

• Bàng quan với rủi ro (Risk Neutral)

GhÐt rñi ro

U(5)

U(15) U(10)

= 10 – V0

Bàng quan với rủi ro

• Người bàng quan với rủi ro: đánh giá một mức thu nhập chắc chắn và mức thu nhập không chắc chắn mà có giá trị kỳ vọng bằng nhau là như nhau

• Tổng ích lợi tăng khi thu nhập tăng nhưng ích lợi cận biên của tiền không đổi

Bàng quan với rủi ro

U(5)=6

U(15)

EU = U(10) = 0,5.U(5)+0,5.U(15)

Thu nhập

Lợi ích

U=f(V)

MUV không đổi

Cây ra quyết định

máy với 2 qui mô: qui mô to có chi phí đầu tư ban đầu là 4 triệu$, qui mô nhỏ là 2 triệu$

nguyên, suy thoái với xác suất tương ứng là 0,3; 0,4; 0,3.

Xu hướng nền kinh tế Lợi nhuận

Tăng trưởng 10 triệu

Giữ nguyên 6 triệu Suy thoái 2 triệu

Tăng trưởng 4 triệu

Giữ nguyên 3 triệu

Suy thoái 2 triệu

-4 triệu

- 2 triệu

0,3 0,4

0,3

0,3 0,4 0,3

Cây ra quyết định

• Qui mô nhà máy to

EPV = 10 0,3 + 6 0,4 + 2 0,3 = 6NEPV = - 4 + 6 = 2

• Qui mô nhà máy nhỏ

EPV = 4 0,3 + 3 0,4 + 2 0,3 = 3

NEPV = -2 + 3 = 1

Vậy chọn qui mô nhà máy to

Gi¶m thiÓu rñi ro

• §a d¹ng ho¸

• B¶o hiÓm vµ ph©n t¸n rñi ro

B¶o hiÓm vµ ph©n t¸n rñi ro

• VÝ dô: Mét c¸ nh©n B cã tµi s¶n trÞ gi¸ 35.000$ vµ cã nguy c¬ bÞ mÊt 10.000$ trong tæng tµi s¶n nµy víi x¸c suÊt 1%

Cã 1 lo¹i b¶o hiÓm ® îc ® a ra víi møc phÝ 100$

=> C¸ nh©n nµy thÝch ph ¬ng ¸n nµo h¬n?

Bảo hiểm công bằng

• K: gtrị tài sản đ ợc bảo hiểm, K = 10000$

• P: xác suất để xảy ra kết quả xấu, p = 0,01

Mức bảo hiểm tối đa và tối thiểu

• Ví dụ: Có tài sản 50.000$, có khả năng mất 10.000$ với xác suất là 25% Hàm lợi ích của người này là U = I0,5

• Tính phí bảo hiểm tối đa, phí bảo hiểm tối thiểu mà người này sẵn sàng trả

Mức bảo hiểm tối đa và tối thiểu

• U (50.000) = 50.0000,5 = 223,6

• U (40.000) = 40.0000,5 = 200

• EU = 50.0000,5.0,25 + 40.0000,5.0,75 = 217,71

• Phí bảo hiểm tối thiểu = phí bảo hiểm công bằng

• Phí bảo hiểm tối đa là mức phí tại đó ích lợi kỳ vọng = ích lợi kỳ vọng khi không mua bảo hiểm

Mức bảo hiểm tối đa và tối thiểu

40000 47500 50000

47397

Phí bảo hiểm tối đa = 2603

Phí bảo hiểm tối thiểu = 2500

223,6

217,71

200

Giá trị tài sản Ích lợi