quy trình canh tác cây hành, đặc điểm hình thái cây hành, CHƯƠNG I: MỞ ĐẦU 1 1.1 Đặt Vấn Đề 1 1.2 Mục Tiêu 1 CHƯƠNG II: LƯỢC KHẢO TÀI LIỆU 2 2.1 Một Số Đặc Điểm Của Hành Lá 2 2.2 Quy Trình Trồng Hành Lá 2 2.2.1 Giống 2 2.2.2 Kỹ Thuật Trồng 3 2.2.3 Thu hoạch 5 2.3 Giá Trị Dinh Dưỡng Và Giá Trị Kinh Tế Của Cây Hành Lá 5 Chương III: Phương Tiện Và Phương Pháp Điều Tra 6 3.1. Phương Tiện 6 3.2. Phương Pháp 6 CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ 13 4.1. Kỹ Thuật Trồng Cải Của Nông Dân 13 4.2. Hiệu Quả Kinh Tế 13 CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 14 5.1. Kết Luận 14 5.2. Kiến Nghị 14 TÀI LIỆU THAM KHẢO i MỤC LỤC ii
Trang 1BÀI TIỂU LUẬN
GIỚI THIỆU ĐẶC ĐIỂM THỰC VẬT CÂY HÀNH LÁ VÀ KĨ THUẬT TRỒNG HÀNH
LÁ TẠI XÃ MỸ HÒA HƯNG THÀNH PHỐ LONG XUYÊN
MÔN CÂY RAU
NGÀNH BẢO VỆ THỰC VẬT
An Giang, Tháng 10 2014
Trang 2BÀI TIỂU LUẬN
GIỚI THIỆU ĐẶC ĐIỂM THỰC VẬT CÂY HÀNH LÁ VÀ KĨ THUẬT TRỒNG HÀNH
LÁ TẠI XÃ MỸ HÒA HƯNG THÀNH PHỐ LONG XUYÊN
MÔN CÂY RAU
NGÀNH BẢO VỆ THỰC VẬT
GVHD: Nguyễn Thị Minh Châu
Nhóm 10 – DH12BT1:
1 Mai Phước Bình
2 Thị Mỹ Duyên
3 Khưu Hồ Nhựt Thanh
4 Dương Thị Ánh Thi
5 Nguyễn Thị Ánh Thoa
6 Hồ Vũ Thương
An Giang, Tháng 10 2014
Trang 3CHƯƠNG I: MỞ ĐẦU
1.1 Đặt Vấn Đề
Nước ta vốn xuất phát từ một nước nông nghiệp, với khoảng 75% dân số là nông dân Đời sống của họ gắn liền với nông nghiệp, đặc biệt là cây lúa Để tạo ra sự chuyển dịch mạnh mẽ cây trồng tăng thêm thu nhập, trong mấy năm qua nhiều bà con nông dân đã mạnh dạn chuyển sang các loại cây trồng khác, có thời gian sinh trưởng, phát triển ngắn, chi phí đầu tư thấp, nhằm tăng thêm thời vụ, tăng thêm thu nhập cải thiện đời sống người dân Trong nhiều loại cây trồng đó có các cây rau màu, đặc biệt là cây hành lá, nhờ cây hành mà trong nhiều năm liền đời sống người dân nhiều vùng nông thôn đã trở nên khấm khá hơn, nhiều nơi đã thoát nghèo vươn lên khá giả Chính vì vậy, ở nhiều vùng cây hành đã trở thành cây trồng chủ lực trong cơ cấu cây trồng của địa phương
Với nhiều ưu thế vượt trội như vậy, cây hành đã thu hút được sự chú ý của nhiều người, trong đó vấn đề mà họ đặc biệt quan tâm đến là quy trình kĩ thuật trồng cây hành Làm sao tạo ra được môi trường sống thích hợp cho chúng sinh trưởng, phát triển tốt nhất và đem lại năng suất cao như mong đợi
Là sinh viên ngành Bảo Vệ Thực Vật thì việc tìm hiểu kỹ thuật trồng hành lá là rất cần thiết Để
từ đó có thể truyền đạt toàn bộ kiến thức đã lĩnh hội được về cách chọn giống, làm đất, cách trồng, chăm sóc và thu hoạch hành lá cho các em hiểu.Vì phần lớn các em đều xuất thân từ nông dân, nên các kiến thức em học được sẽ là nền tảng để có thể áp dụng vào thực tế sau này Đồng thời qua đề tài này, chúng tôi có thể áp dụng kỹ thuật trồng hành lá đã nghiên cứu từ các
hộ nông dân vào trong sản xuất ở địa phương Xuất phát từ thực tế trên nhóm tôi tiến hành điều tra về kĩ thuật trồng cây hành lá
1.2 Mục Tiêu
- Tìm ra kĩ thuật canh tác tốt nhất, đúng cách chăm sóc để hành lá luôn đạt được chất lượng tốt
và đem lại lợi ích cho người tiêu dùng
- Thực trạng về kĩ thuật trồng của nông dân tại xã Mỹ Hòa Hưng thành phố Long Xuyên
Trang 4Hình: Cây Hành
CHƯƠNG II: LƯỢC KHẢO TÀI LIỆU
2.1 Một Số Đặc Điểm Của Hành Lá
Cây Hành lá tên khoa học là Allium fistulosum thuộc bộ Măng tây- Asparagales, họ Hành – Alliaceae, chi Hành tây- Allium
Cây thân thảo, sống lâu năm, phát triển bằng căn hành
Thân: Thân hành nhỏ, cao 30-50 cm, tép trắng hay nâu đỏ,
không phù lắm, to 7 - 15 mm
Rể: Rể hình bóng đèn, ít phù, kéo dài, hơi bất đối xứng, phía
dưới có chùm rể màu trắng, mọc khỏe trên đất tơi, xốp
Lá: Lá xanh mốc, bọng 3 cạnh ở dưới, hình trụ ở trên có thể lên
đến 50 - 80 cm và 2,5 cm đường kính, bẹ dài bằng ¼ phiến
Hoa: Trục mang cụm hoa cao bằng lá Cụm hoa hình đầu tròn,
gồm nhiều hoa có cuống ngắn; bao hoa có các mảnh hình trái
xoan nhọn màu trắng có sọc xanh
Hoa lưỡng tính, hình chuông, cánh hoa 6 xếp thành 2 luân sinh,
phiến hoa cao 5 mm, rời, trắng có sọc xanh, có mùi, 6 tiểu nhụy,
noản sào xanh dợt, bầu noản thượng, 3 buồng, vòi nhụy mảnh
Cây ra hoa vào mùa xuân, mùa hè
Quả: Quả nang, viên nang hình cầu khoảng 5 mm đường kính,
khai theo chiều dọc, chứa ít hạt
Hạt: Hạt 3 -4 mm x 2 - 2,5 mm màu đen
Hành lá là loại gia vị không thế thiếu trong các bữa ăn hàng ngày, mặc dù tốn nhiều công lao động chăm sóc cao hơn các loại rau khác, nhưng việc trồng hành vẫn đạt hiệu quả kinh tế cao. Đồng thời hành cũng là một vị thuốc nam được dùng để chữa nhiều loại bệnh: thuốc ho, trừ đờm, lợi tiếu sát trùng
Hành có đặc trưng rất nổi bật: có mùi và vị rất hăng Đó là vì trong hành có chứa allyl propyl disulphide (gồm tinh dầu và hợp chất lưu huỳnh) Tinh dầu dễ bay hơi này là thủ phạm chính gây ra kích ứng, chảy nước mắt khi làm hành
2.2 Quy Trình Trồng Hành Lá
2.2.1 Giống
Sử dụng giống địa phương, có hai loại gốc thân trắng và gốc thân đỏ có đặc điểm sinh trưởng tương đương nhau, thời gian sinh trưởng 42-50 ngày
Hành Hương: lá nhỏ, bụi nhỏ, có mùi thơm, năng suất 1 tấn/1.000 m2, dễ nhiễm bệnh vàng lá
Hành Trâu: lá to, bụi lớn, năng suất 1-1,5 tấn/1.000 m2, thị trường rất ưa chuộng
Hành Đá: lá, bụi thuộc dạng trung gian, năng suất 1-1,5 tấn/1.000 m2, trồng phổ biến, thị trường rất ưa chuộng, thích hợp trồng dày
Chọn những bụi hành tương đối đồng đều, đúng tuổi, sinh trưởng tốt, không bị nhiễm sâu bệnh Lượng giống: tùy chất lượng cây giống, thường cần khoảng 180-240 kg hành giống/1.000 m2
Xử lý giống: để đảm bảo không còn sâu bệnh lây lan sang vụ tới, trước khi nhổ hành giống 1-2 ngày, tiến hành phun Regent 800WP hoặc Map-permethrins 50EC, nếu sâu nhiều có thể xử lý bằng Secure 10EC theo nồng độ khuyến cáo
Trang 52.2.2 Kỹ Thuật Trồng
Thời vụ: hành lá có thể được trồng quang năm, tuy nhiên năng suất mùa nắng cao hơn vào mùa
mưa Thời gian sinh trưởng 45-50 ngày Trồng hành trong mùa nắng chú ý sâu xanh da láng, mùa mưa thì bệnh khô đầu lá
Chuẩn bị đất
Yêu cầu: đất nhiều mùn, thoát nước, ít chua, pH thích hợp từ 6,0-6,5, nếu pH thấp hơn 5,0 cần bón thêm vôi và tro bếp
Đất trồng hành cần được phơi ải Kỹ thuật lên liếp hành thay đổi tùy chân đất và tập quán canh tác Lên liếp vồng cao 35-45 cm, chân liếp rộng 1 m, khoảng cách giữa hai liếp là 30 cm để thoát nước và đi lại chăm sóc
Xử lý đất: tiến hành xử lý đất ở 3 ngày trước trồng, sử dụng 1 kg Mocap/1000 m2 Rải thuốc lên liếp rồi đảo đều lớp đất mặt
Tủ rơm kín mặt liếp ngay trước khi trồng Lên liếp và tủ rơm trước khi trồng hành Khoảng cách trồng hành 20 x10 cm
Khoảng cách trồng:
Hàng cách hàng x cây cách cây: 20 x 10 cm
Phân bón
Tổng lượng phân dùng cho 1.000 m2: phân chuồng hoai 1-2 tấn + 30 kg tro + 12,5 kg urea, 28 kg super lân, 8 kg kali
Dạng phân có thể sử dụng Urea, DAP, NPK, có thể tăng cường sử dụng thêm các chế phẩm vi lượng (muối borat), chất kích thích sinh trưởng, phân bón lá để tăng cường dinh dưỡng cho hành
và giảm hiện tượng cháy đầu lá Trong trường hợp hành sinh trưởng xấu có thể dùng Super hume
để phun lên hành
Bón lót: 1-2 tấn phân chuồng hoai + 30 kg tro + 28 kg super lân + 5 kg kali
Bón thúc: Nguyên tắc bón phân thúc: hòa nước, tưới bằng thùng vòi hoa sen Tưới phân đầu tiên
khi hành hồi xanh (khoảng 7 ngày sau trồng), 7 ngày tưới phân 1 lần (khoảng 4-5 lần/vụ) tùy theo sinh trưởng của hành và tùy theo mùa vụ Thời gian cách ly là 10 ngày trước khi thu hoạch
Có thể sử dụng khuyến cáo sau (nếu sử dụng khuyến cáo này thì không bón lót phân lân):
+ Lần 1 (7 NST): 4,5 kg urea
+ Lần 2 (14 NST): 14 kg DAP + 1,5 kg KCl
+ Lần 3 (21 NST): 19 kg NPK 16-16-8 + 1,5 kg KCl
+ Lần 4 (28 NST): 17 kg DAP + 2,5 kg KCl
+ Lần 5 (nếu có, 35 NST): 4,5 kg urea
Phân bón lá và vi lượng (nếu có) có thể phun kết hợp khi phun thuốc bảo vệ thực vật Khuyến cáo không nên lạm dụng các chất điều hòa tăng trưởng (ProGib, ) dễ dẫn đến hiện tượng rã bẹ, cây vóng, yếu Có thể sử dụng chế phẩm EM hoặc Crop-master cho hành lá Nếu dùng Super hume phun 3 lần (lần 2, 4, 5) thì có thể giảm 1/3 lượng đạm dùng cho hành và hạn chế hiện tượng vàng lá, tăng sức đề kháng cho hành
Chăm sóc
- Chú ý làm cỏ kịp thời, không để cỏ chụp hành
- Tưới đủ ẩm để cây sinh trưởng tốt
- Tưới phun cho hành lá; Giữ mực nước tưới thấm trong rảnh hành lá
Trang 6- Để tận dụng và tăng hiệu quả sử dụng đất, có thể trồng xen ngò rí, cải xanh hoặc cải ngọt quanh mép liếp
- Cải xanh được trồng xung mép liếp hành lá; Ngò Rí trồng xen với hành lá
Phòng trừ sâu bệnh:
Các đối tượng sâu bệnh hại chính: sâu xanh da láng Spodoptera exigua (xuất hiện rất sớm và gây hại đến cuối vụ), dòi đục lá (xuất hiện muộn), sâu ăn tạp (Spodoptera litura), bù lạch (Thrips tabaci), bệnh cháy đầu lá, hiện tượng rã bẹ, bệnh đốm tím Alternaria pori
Thường xuyên theo dõi đồng ruộng, bắt sâu trưởng thành, sâu non, ngắt bỏ ổ trứng, kết hợp làm
cỏ bón phân, phun thuốc vào lúc trời mát
Nguyên tắc phòng trừ sâu hại bằng thuốc hóa học, sử dụng luân phiên các loại thuốc hóa học, lưu
ý dùng đúng thuốc, đúng thời điểm, ưu tiên sử dụng các thuốc vi sinh, điều hòa sinh trưởng, gốc cúc tổng hợp Bắt đầu phun khi có sâu hại Đảm bảo thời cách ly 7-10 ngày
Khi sử dụng thuốc hóa học để phòng trừ sâu xanh da láng hại hành lá thì không thể dùng một loại thuốc cho mỗi lần phun mà phải dùng hỗn hợp theo khuyến cáo sau (thường phun kết hợp trừ sâu xanh da láng và các đối tượng khác)
- Lần 1: Atabron 5EC
- Lần 2: Cascade 5EC + Mimic 20F
- Lần 3: Dipel 3.2WP + Cascade 5EC
- Lần 4: Mimic 20F + SeNPV
- Lần 5: Dipel 3.2 WP + SeNPV
Không sử dụng Furadan 3H trên hành lá và hạn chế sử dụng Padan
Nếu có bệnh đốm tím, bệnh khô đầu lá thì dùng Antracol 50WP, Dithan M45
Hình: Phun Thuốc Trừ Sâu
Trang 72.2.3 Thu hoạch
Tiến hành thu họach khi hành đủ tuổi (42-45 ngày sau trồng) tùy tình hình sinh trưởng và sâu bệnh Trường hợp hành xấu có thể lưu thêm và ngày, nhưng không nên kéo dài quá Hành lá khi đưa ra thị trường phải đảm bảo an toàn cho người sử dụng
2.3 Giá Trị Dinh Dưỡng Và Giá Trị Kinh Tế Của Cây Hành Lá
Giá tri dinh dưỡng: Ớ bất cứ đâu hành lá cũng rất phổ biến bởi giá trị dinh dưỡng và những ích lợi giống thuốc thảo dược của nó Hành chứa một lượng vừa phải các chất protein, chất béo, chất
xơ và một lượng đáng kể canxi, phốt pho và kali Thành phần chủ yếu trong hành là nước (nước chiếm khoảng 86,8% trong lOOgram) Hành chứa ít calo (50 calo/ lOOgram hành) Thân hành chứa 1 lượng đáng kể carotene và chất sắt
Giá tri kinh tế: Hầu như trong các bữa cơm hằng ngày của mỗi gia đình, không thể vắng bóng cây hành, do đó hành lá được trồng quanh năm để phục vụ cho nhu cầu của người tiêu dùng Hành lá có thể trồng quanh năm để phục vụ cho nhu cầu của người tiêu dùng Hành lá có thế trồng trong chậu, đất trống quanh nhà hoặc thâm canh, xen vụ trên diện tích lớn Đe trồng hành
lá không kén lắm có thế trồng trên dất sét pha thịt, đất thịt, hoặc dất thịt pha cát Tuy nhiên tốt nhất là trên đất thịt
Trang 8Chương III: Phương Tiện Và Phương Pháp Điều Tra
3.1 Phương Tiện
- Xe gắn máy, bút, máy ảnh, sổ ghi chép,…
3.2 Phương Pháp
- Phỏng vấn trực tiếp nông dân tại huyên chợ mới
- Phiếu điều tra nông dân
Hình: Máy Ảnh
Trang 9PHIẾU PHỎNG VẤN NÔNG HỘ VỀ QUẢN LÝ CÂY TRỒNG TỔNG HỢP
TRÊN CÂY HÀNH LÁ
A THÔNG TIN CHUNG
Họ và tên:……… Năm sinh:………Nam/Nữ……
Dân tộc: ……… Quốc tịch:………
Nghề nghiệp chính………Nghề nghiệp phụ………
Địa chỉ: ………
Ông (bà) trồng hành lá từ khi nào?
Diện tích trồng:………
Giống hành lá:………Tuổi……… ngày Mô hình: Chuyên canh: ; Xen canh Loại cây trồng xen: ………
Diện tích cây trồng xen: ………/diện tích ruộng Ruộng có thường bị ngập nước : Có ; Không Thời gian ngập nước bao lâu:………
B CÁC BIỆN PHÁP ICM I CHỌN ĐIẠ ĐIỂM SẢN XUẤT, GIỐNG VÀ CÂY TRỒNG: 1 Đất trồng cải là loại đất gì? Đất phèn Đất cát pha sét Đất ruộng phơi khô Loại đất khác: 2 Giống hành lá hiện đang canh tác là: ………
………
………
………
3 Giống hành lá hiện đang trồng có nguồn gốc từ đâu? ………
………
………
………
4 Trồng bằng phương pháp: ………
………
………
………
5 Có xử lý giống trước khi gieo không:
Có
Trang 10 Không
Nếu có, thì xử lý giống như thế nào?
………
………
6 Nguồn cung cấp nguyên vật liệu sản xuất (giống, phân bón, thuốc trừ sâu, nông cụ,…)?
………
………
II QUẢN LÝ ĐẤT VÀ DINH DƯỠNG
7 Chuẩn bị đất trước khi trồng:
………
………
8 Có xử lý đất trước khi trồng không?
Có
Không
9 Nếu câu 8 chọn Có thì xử lý đất bằng gì?
Hóa chất:………
Liều lượng……… /100m2
Bón vôi
Liều lượng……… /100m2
Nấm đối kháng Trichoderma
Liều lượng……… /100m2
Khác: ………
Liều lượng……… /100m2
10 Trông quá trình trồng có xử lý đất và cải tạo đất hay không?
Không
Có Số lần:………… /mùa
………
………
11 Xử lý, cải tạo bằng phương pháp gì?
Biện pháp cơ giới
Biện pháp hóa học
Biện pháp sinh học
Kết hợp: ………
12 Thời gian bắt đầu trồng xen:
………
………
Trước khi gieo (cấy), có bón lót không?
Không
Có
Loại phân: ………
13 Có sử dụng phân bón lá không?
Không
Có
Loại phân: ………
14 Trong quá trình trồng, có dùng phân bón thúc không?
Không
Có
Trang 1115 Có bón nguồn vật liệu để cung cấp dinh dưỡng cho đất không?
Không
Có
Nguồn vật liệu Liều lượng (kg/1000m2) Giai đoạn sử dụng
Bột giấy, giấy vụn
Rác thải sinh học
Vật liệu khác
III QUẢN LÝ NƯỚC
16 Nguồn nước tưới lấy từ đâu?
Kênh, rạch
Ao, hồ
Nước ngầm
Nguồn khác:
………
………
………
17 Nguồn đó có đáp ứng đủ nhu cầu nước tưới không?
Có
Không
Nếu không thì làm cách nào để đáp ứng được nhu cầu nước?
………
………
LƯỢNG
CÁCH BÓN GIAI ĐOẠN BÓN
Hữu cơ
Vôi
Phân chuồng
Urê
Lân
NPK
16-16-8
20-20-15
30-20-0
KCL (muối ớt)
Phân khác
Trang 1218 Nguồn nước tưới cho cây có đảm bảo không bị ô nhiễm không?
………
………
IV QUẢN LÝ DỊCH HẠI
19 Vệ sinh đồng ruộng:
Không
Có
Số lần:………./tuần
Thời điểm:
………
……… Định kỳ thăm đồng như thế nào?
1 ngày/lần
2 ngày/lần
3 ngày/lần
Khác:………
20 Giai đoạn nào của cây hành lá mẫn cảm nhất với sâu, bệnh hại? Tại sao?
………
………
21 Các loài sâu hại thường xuất hiện trên cây hành lá:
Loài sâu hại
chính
Thời gian xuất hiện
Lần phun/ vụ Thời điểm phun Loại thuốc
Các loài bệnh hại thường xuất hiện trên cây hành lá:
Loài bệnh hại
chính
Thời gian xuất hiện
Lần phun/ vụ Thời điểm phun Loại thuốc
Trang 13V QUẢN LÝ CHẤT LƯƠNG VÀ AN TOÀN NÔNG SẢN
22 Dấu hiệu nhận biết hành lá có thể thu hoạch được:
………
………
Có thể thu hoạch hành lá vào buổi nào? Tại sao:
………
……… Quy trình thu hoạch hành lá như thế nào?
………
……… Sau khi hành lá được thu hoạch xong sẽ được vận chuyển đi đâu?
………
……… Trước thu hoạch vài ngày hay 1 tuần có phun thuốc gì cho cây hành lá không?
Không
Vì:
………
………
Có
Loại thuốc: ………
………
……Liều lượng………
23 Khi thu hoạch hành lá xong, ta có làm gì tiếp theo không ?
Có
Không
VI QUẢN LÝ CHẤT THẢI VÀ MÔI TRƯỜNG
24 Tàn dư trên đồng ruộng được xử lý như thế nào?
………
………
……… Bao bì, chai lọ thuốc trừ sâu, bệnh hại cây hành lá được xử lý như thế nào?
Đào hố chôn
Bỏ trên đồng ruộng để tự tiêu hủy
Gom lại một chỗ và đốt
Khác
………
……….…………
Trang 14VII HIỆU QUẢ KINH TẾ
25 Chi phí:
26 Sản lượng thu được:
Vụ 1:
………
………
Vụ 2:
………
………
27 Doanh thu đạt được ở
Vụ 1:
………
………
Vụ 2:
………
………
28 Lợi nhuận của cả năm:
………
………
C Ý KIẾN PHẢN HỒI
29 Ý kiến nông dân:
………
………
30 Nhận định của người điều tra:
………
………
………
Vật tư
Phân bón
Thuốc trừ sâu, bệnh hại
Lao động Con người
Công nhà
Công mướn
… Ngày……….tháng……….năm 2014