A Tb a c d Một số dạng đột biến gen Mất một cặp X-G Thêm một cặp T-A Thay thế cặp A-T bằng cặp G-X... - Đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc của gen liên quan tới một hoặc một s
Trang 2Chương IV: BIẾN DỊ
Dưa sinh đôi Heo ba chân Tật sáu ngón Chim công bị bạch tạng
Biến dị là gì?
- Biến dị là hiện tượng con sinh ra khác với bố mẹ
và khác nhau về nhiều chi tiết
Biến dị
BD di truyền
BD không di truyền (thường biến)
BD tổ hợp
Đột biến
ĐB Gen
ĐB NST
Trang 3Tiết 22 – Bài 21: ĐỘT BIẾN GEN
I Đột biến gen là gì?
Đoạn
ADN
Số cặp
Nu
Điểm khác so với đoạn (a)
Đặt tên dạng biến đổi
b
c
d
Quan sát hình 21.1, thảo luận nhóm
và hoàn thành bảng sau:
Trang 4A T
b a
c d
Một số dạng đột biến gen
(Mất một cặp X-G)
(Thêm một cặp T-A) (Thay thế cặp A-T bằng cặp G-X)
Trang 5Đoạn
ADN
Số cặp
Nu
Điểm khác so với đoạn (a)
Đặt tên dạng biến đổi
b 4 Mất một cặp X-G Mất một cặp nu
c 6 Thêm một cặp T-A Thêm một cặp nu
d 5 Thay thế cặp A-T bằng
cặp G-X
Thay thế một cặp nu
Kết quả:
Trang 6G X
X G
A T
a
e
A T
G X
Em có nhận xét gì về vị trí các cặp nuclêôtít của 2 đoạn gen trên?
Hai cặp A-T và G-X đã đổi chỗ cho nhau
Ngoài 3 dạng đột biến đã nêu còn có thể gặp những dạng đột biến nào nữa?
=> Đột biến đảo vị trí các cặp nuclêôtít.
Trang 7Tiết 22 – Bài 21: ĐỘT BIẾN GEN
I Đột biến gen là gì?
Đột biến gen là gì?
Có mấy dạng đột
biến gen?
- Đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc của gen liên quan tới một hoặc một số cặp nuclêôtít
- Các dạng đột biến gen: Mất, thêm, thay thế, đảo vị trí một hoặc một số cặp nuclêôtit
II Nguyên nhân phát sinh đột biến gen?
Tham khảo SGK, thảo luận
theo từng bàn để xác định
những nguyên nhân gây ra
đột biến gen?
Tự nhiên:
+ Môi trường trong cơ thể: Rối loạn quá trình sinh lý, sinh hoá + Môi trường ngoài cơ thể: Nhiệt độ, độ ẩm, pH, ánh sáng
Nhân tạo: Trong thực nghiệm người ta sử dụng
+ Tác nhân vật lý: Tia phóng xạ, tia tử ngoại, sốc nhiệt
+ Tác nhân hoá học: chất hoá học
Trang 8Tái bản
ADN
Tái bản DN
ADN con thế hệ I ADN con thế hệ II
Thể đột biến
Cơ chế phát sinh đột biến gen
(Đột biến thay thế cặp: G-X= A-T)
G
G
X
T
Hiện tượng bắt cặp nhầm
Trang 9Tiết 22 – Bài 21: ĐỘT BIẾN GEN
I Đột biến gen là gì?
- Đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc của gen liên quan tới một hoặc một số cặp nuclêôtít
- Các dạng đột biến gen: Mất, thêm, thay thế, đảo vị trí một hoặc một số cặp nuclêôtit
II Nguyên nhân phát sinh đột biến gen?
- Do ảnh hưởng phức tạp của môi trường trong và ngoài cơ thể tới phân tử ADN, xuất hiện trong điều kiện tự nhiên hoặc do con người gây ra làm rối loạn quá trình tự sao chép của phân tử ADN
đột biến gen
III Vai trò của đột biến gen?
Trang 10Mỹ ném bom nguyên tử xuống Hiroshima và Nagasaki
Trang 12Hồng cầu hình liềm
Cây bạch tạng
Bệnh già sớm
Trang 13Tại sao đột biến gen lại dẫn đến những biến đổi về kiểu hình?
Gen mARN prôtêin tính trạng
Biến đổi cấu trúc của gen Biến đổi cấu trúc 1 loại
prôtêin Biến đổi kiểu hình.
Trang 141 ĐB gen làm mất khả năng tổng
hợp diệp lục ở cây mạ (màu trắng). 2 Lợn con có đầu và chân sau dị dạng.
3 ĐB gen ở lúa (b) làm cây
cứng và nhiều bông hơn ở
giống gốc (a)
4 Mất sọ não 5 Nhiều ngón chân
Hãy quan sát các hình sau đây và cho biến ĐB nào có lợi, đột biến nào có hại cho bản thân sinh vật?
Trang 15Tiết 22 – Bài 21: ĐỘT BIẾN GEN
I Đột biến gen là gì?
- Đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc của gen liên quan tới một hoặc một số cặp nuclêôtít.
- Các dạng đột biến gen: Mất, thêm, thay thế, đảo vị trí một hoặc một số cặp nuclêôtit.
II Nguyên nhân phát sinh đột biến gen?
- Do ảnh hưởng phức tạp của môi trường trong và ngoài cơ thể tới phân tử ADN, xuất hiện trong điều kiện tự nhiên hoặc do con người gây ra làm rối loạn quá trình tự sao chép của phân tử ADN đột biến gen
III Vai trò của đột biến gen?
Vai trò của đột biến gen?
- Đại đa số đột biến gen thường có hại cho sinh vật Tuy nhiên một số ít
có lợi cho con người trong thực tiễn sản xuất (trồng trọt, chăn nuôi)
Một số ít trung tính
Trang 16Công ty bột ngọt Vedan làm ô nhiễm sông Thị Vải
Trang 171 Điền từ còn thiếu vào chỗ trống:
- Đột biến gen là những …… ….… trong ……….… của gen thường liên quan đến ……… hoặc ……… cặp nuclêôtit
nguyên nhân nào?
A Do rối loạn các quá trình sinh lí, sinh hóa trong cơ thể
B Do chất độc: thuốc bảo vệ thực vật, diôxin, …
C Sự thay đổi nhiệt độ đột ngột
BÀI TẬP CỦNG CỐ:
Trang 18* CHUẨN BỊ CHO TIẾT SAU:
-Tìm hiểu các dạng đột biến cấu trúc nhiễm sắc thể
- Nguyên nhân phát sinh
- Tính chất (lợi ích, tác hại)
Trang 19XIN CHÂN THÀNH CẢM ƠN!