hoàn thiện công tác kế toán tập hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm tại công ty tnhh xây dựng sơn đào

Nhận thức được điều này, sau một thời gian thực tập tại Công ty TNHH Xây dựng Sơn Đào, em đã đi sâu tìm hiểu công tác kế toán chi phí và tính giá thành tại Công ty và em đã hoàn thành Ch

NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN

Ngày … Tháng … năm 2014

GIẢNG VIÊN

NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN PHẢN BIỆN

Ngày … Tháng … năm 2014

GIẢNG VIÊN

DANH MỤC BẢNG BIỂU SƠ ĐỒ

Sơ đồ 1.1 Tập hợp chi phí nguyên vật liệu trực tiếp 17

Sơ đồ 1.2 Tập hợp chi phí nhân công trực tiếp 18

Sơ đồ 1.3 Tập hợp chi phí sản xuất chung 19

Sơ đồ 1.4 Tập hợp chi phí máy thi công 19

Sơ đồ 1.4 Tổng hợp chi phí sản xuất 21

Sơ đồ 1.5 Tổng hợp chi phí sản xuất theo phương pháp KKĐK 23

Sơ đồ 2.1: Sơ đồ bộ máy quản lý 29

Sơ đồ 2.2: Quy trình sản xuất 33

Sơ đồ 2.3: Sơ đồ cơ cấu bộ máy kế toán 34

Sơ đồ 2.4: Sơ đồ kế toán theo hình thức kế toán chứng từ ghi sổ 37

Sơ đồ 2.5: Quy trình hạch toán chứng từ theo sơ đồ sau 54

Bảng 2.4: Phân tích chi phí SXC thự tế 65

Bảng 2.3: Bảng phân bổ tiền lương và BHXH 91

Bảng 2.1: Phân bổ chi phí trả trước tháng 4/ 2013 93

Bảng 2.2: Tính và phân bổ khấu hao tháng04/2013 94

Bảng 2.3: Tổng hợp chi phí SXC thực tế tháng 4 năm 2013 95

MỤC LỤC

NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN 1

NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN PHẢN BIỆN 2

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT 3

DANH MỤC BẢNG BIỂU SƠ ĐỒ 3

MỤC LỤC 5

LỜI MỞ ĐẦU 1

1 TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI 1

2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU 2

3 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU 2

4.PHẠM VI NGHIÊN CỨU 2

5.PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 2

6 BỐ CỤC CỦA CHUYÊN ĐỀ 2

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM 4

1.1 KHÁI NIỆM, PHÂN LOẠI CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ GIÁ THÀNH SẢN PHẨM 4

1.1.1 Chi phí sản xuất 4

1.1.2 Phân loại chi phí sản xuất 5

1.1.2.1 Phân loại chi phí theo khoản mục chi phí trong giá thành sản phẩm 6

1.1.2.2.Phân loại chi phí theo yếu tố chi phí 7

1.1.2.3.Phân loại chi phí theo mối quan hệ với khối lượng sản phẩm lao vụ hoàn thành 8

1.1.2.4 Phân loại chi phí theo cách thức kết chuyển chi phí 9

1.1.3 Giá thành sản phẩm 9

1.1.3.1 Khái niệm 9

1.1.3.2 Phân loại giá thành sản phẩm 9

1.1.4 Mối quan hệ giữa chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm 11

1.2 NỘI DUNG KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ GIÁ THÀNH SẢN PHẨM 12

1.2.2 Đối tượng tính giá thành sản phẩm 12

1.2.3 Phân biệt chi phí sản xuất và giá thành 13

1.2.4 Phân biệt giữa giá thành và giá vốn 14

1.2.5 Kỳ tính giá thành sản phẩm 14

1.3 PHƯƠNG PHÁP HẠCH TOÁN KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG DOANH NGHIỆP 15

1.3.1 Phương pháp tập hợp chi phí sản xuất 15

1.3.2 Kế toán tập hợp chi phí sản xuất theo phương pháp KKTX 16

1.3.2.1 Tập hợp chi phí nguyên vật liệu trực tiếp 16

1.3.2.2 Tâp hợp chi phí nhân công trực tiếp 17

1.3.2.3.Tập hợp chi phí sản xuất chung 18

1.3.2.4.Tổng hợp chi phí sản xuất 20

1.3.3 Kế toán tập hợp chi phí sản xuất theo phương pháp KKĐK 21

1.3.3.1 Tập hợp chi phí nguyên vật liệu trực tiếp 21

1.3.3.2 Tập hợp chi phí nhân công trực tiếp 22

1.3.3.3 Tập hợp chi phí sản xuất chung 22

1.4 KIỂM KÊ ĐÁNH GIÁ SẢN PHẨM DỞ DANG CUỐI KỲ 23

1.5 PHƯƠNG PHÁP TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP 25

1.5.1 Phương pháp tính giá thành trực tiếp 25

1.5.2 Phương pháp tổng cộng chi phí 25

1.5.3.Phương pháp tỷ lệ chi phí 26

1.5.4 Phương pháp tính giá thành theo đơn đặt hàng 26

1.5.5 Phương pháp tính giá thành định mức 27

CHƯƠNG 2: 28

THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY TNHH XÂY DỰNG SƠN ĐÀO 28

2.1 TỔNG QUAN VỀ CÔNG TY TNHH XÂY DỰNG SƠN ĐÀO 28

2.1.1.Khái quát về quá trình hình thành công ty 28

2.1.2 Đặc điểm tổ chức bộ máy quản lý của công ty 28

2.1.2.1 Chức năng nhiệm vụ các phòng ban 29

2.1.2.3 Đặc điểm sản xuất kinh doanh của công ty 31

2.1.3 Đặc điểm tổ chức kế toán tại công ty 34

2.1.3.1 Tổ chức công tác kế toán tại công ty 34

2.1.3.2 Công tác kế toán tại công ty 37

2.2 ĐẶC ĐIỂM CÔNG TÁC TỔ CHỨC SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH TẠI CÔNG TY TNHH XÂY DỰNG SƠN ĐÀO 39

2.2.1 Đối tượng tập hợp chi phí 39

2.2.2 Đối tượng tính giá thành sản phẩm 39

2.2.3 Kỳ tính giá thành sản phẩm 39

2.3 KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ SẢN XUẤT 39

2.3.1 Kế toán tập hợp chi phí nguyên vật liệu trực tiếp 39

2.3.1.1 Tài khoản sử dụng, chứng từ sử dụng, sổ sách: 39

2.3.1.2 Nội dung và kết cấu của tài khoản 40

2.3.1.3 Tóm tắt quy trình ghi sổ kế toán 41

2.3.1.4 Ví dụ minh họa 41

2.3.2 Kế toán tập hợp chi phí nhân công trực tiếp 47

2.3.2.1 Tài khoản sử dụng,chứng từ sổ sách sử dụng 47

2.3.2.2 Nội dung và kết cấu của tài khoản 47

2.3.2.3 Quy trình kế toán tập hợp chi phí nhân công trực tiếp 48

Sơ đồ tập hợp chi phí nhân công trực tiếp 48

Quy trình kế toán chi phí nhân công trực tiếp của công ty 48

2.3.2.4 Ví dụ minh họa 49

2.3.3 Kế toán tập hợp chi phí sử dụng máy thi công 53

2.3.3.1.Đối với máy thi công thuê ngoài: 54

2.3.3.2 Chi phí khấu hao máy thi công 56

2.3.4 Kế toán tập hợp chi phí sản xuất chung 61

2.3.4.1 Chứng từ sử dụng 61

2.3.4.2 sổ sách sử dụng 61

2.3.4.3 Tài khoản sử dụng 61

2.3.4.4 Quy trình kế toán chi phí sản xuất chung 62

2.3.4.5.1 Phân bổ chi phí sản xuất chung ước tính 64

2.3.4.5.2 Phân bổ chi phí sản xuất chung thực tế 65

2.3.4.5.3.Xử lý chêch lệch chi phí sản xuất chung thực tế và chi phí sản xuất chung ước tính phân bổ 66

2.4 KẾ TOÁN TÍNH GIÁ CÔNG TRÌNH 70

2.4.1 Chứng từ sử dụng 70

2.4.2 Tài khoản sử dụng 70

2.4.3 Sổ kế toán sử dụng 70

2.4.4 Quy trình ghi sổ kế toán 70

2.4.5 Ví dụ minh họa 71

CHƯƠNG 3: 73

GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN VỀ KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY TNHH XÂY DỰNG SƠN ĐÀO 73 3.1 NHẬN XÉT VỀ THỰC TRẠNG CÔNG TÁC KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY TNHH XÂY DỰNG SƠN ĐÀO 73

3.1.1 Ưu điểm 73

3.1.2 Nhược điểm 75

3.2 SỰ CẦN THIẾT PHẢI HOÀN THIỆN CÔNG TÁC KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY TNHH XÂY DỰNG SƠN ĐÀO 77

3.3 CÁC GIẢI PHÁP PHẢI HOÀN THIỆN CÔNG TÁC KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH TẠI CÔNG TY CP BÊ TÔNG VÀ XÂY DỰNG THANH HÓA 78

3.3.1 Kiến nghị về chứng từ kế toán 78

3.3.2 Kiến nghị về tài khoản kế toán 79

3.3.3 Kiến nghị về sổ kế toán 80

3.3.4 Kiến nghị về báo cáo kế toán 81

KẾT LUẬN 85

TÀI LIỆU THAM KHẢO 86

LỜI MỞ ĐẦU

1 TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI

Trong những năm qua cùng với quá trình đổi mới đi lên của nền kinh tế đất nước,

cơ chế đổi mới kinh tế cũng có sự đổi mới sâu sắc toàn diện Từ khi nền kinh tế nước

ta chuyển từ cơ chế tập trung bao cấp sang nền kinh tế thị trường có sự quản lý vĩ mô của nhà nước theo định hướng XHCN Xây dựng cơ bản là ngành sản xuất vật chất độc lập, giữ vị trí quan trọng và tạo ra tài sản cố định cho nền kinh tế quốc dân Do vậy khi chuyển sang nền kinh tế thị trường thực hiện quy chế hạch toán độc lập và tự chủ đòi hỏi các doanh nghiệp phải trang trải được chi phí bỏ ra và kinh doanh có lời Hơn nữa hiện nay các công trình xây dựng cơ bản đang được tổ chức theo phương thức đấu thầu nên đòi hỏi các doanh nghiệp phải hạch toán một cách chính xác chi phí bỏ ra, không làm lãng phí vốn đầu tư Để thực hiện và đạt được những yêu cầu đó các đơn vị phải quan tâm đến tất cả các khâu trong quá trình sản xuất từ khi bỏ vốn ra đến khi thu vốn về, đảm bảo thu nhập cho đơn vị, thực hiện đầy đủ với ngân sách Nhà nước, đảm bảo cho việc sản xuất mở rộng Muốn vậy các đơn vị sản xuất kinh doanh phải thực hiện một cách tổng hợp nhiều biện pháp mà biện pháp hàng đầu là thực hiện quản lý kinh tế trong mọi hoạt động SXKD của đơn vị.

Với mục đích để sinh viên tiếp cận với thực tế về tình hình quản lý tài chính và tổ chức công tác kế toán tại các DNSX Từ đó tự củng cố lại những kiến thức đó học tại trường Kết hợp lý thuyết với thực hành, biến quá trình đào tạo thành quá trình tự học thực tế nhằm phát triển kỹ năng chuyên môn, rèn luyện đức tính nghề nghiệp.

Để thực hiện mục tiêu đó, trong thời gian thực tập tại Công ty TNHH Xây dựng Sơn Đào Em đã được tiếp cận với công tác kế toán nói chung và công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm và được biết về công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm của Doanh nghiệp.

Có thể nói rằng chi phí sản xuất là tấm gương phản chiếu toàn bộ các biện pháp kinh tế, tổ chức quản lý và kỹ thuật mà doanh nghiệp đó và đang thực hiện trong quá trình SXKD.

Hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm vốn dĩ đó là một phần cơ bản của công tác hạch toán kế toán lại càng có ý nghĩa quan trọng hơn đối với công ty

xây lắp Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm không chỉ cung cấp thông tin về chi phí sản xuất, giá thành sản phẩm giúp cho nhà quản trị thấy được thực trạng

và khả năng của doanh nghiệp từ đó ra quyết định quản lý đúng đắn mà còn là tiền đề

để xác định kết quả hoạt động kinh doanh chính xác.

Nhận thức được điều này, sau một thời gian thực tập tại Công ty TNHH Xây dựng Sơn Đào, em đã đi sâu tìm hiểu công tác kế toán chi phí và tính giá thành tại Công ty và

em đã hoàn thành Chuyên đề tốt nghiệp về đề tài: “Hoàn thiện công tác kế toán Tập hợp

chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Xây dựng Sơn Đào".

2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

Nghiên cứu sâu về công tác hạch toán chi phí và tính giá thành sản phẩm từ đó nghiên cứu để đưa ra được những giải pháp hoàn thiện công tác kế toán chi phí và tính giá thành sản phẩm tại công ty.

3 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU

Các loại chứng từ sổ sách, quy trình luân chuyển chứng từ, các loại chi phí sản xuất hiện có tại công ty, phương pháp tính giá thành tại công ty

4.PHẠM VI NGHIÊN CỨU

- Phạm vị không gian: Công ty TNHH Xây dựng Sơn Đào

- Phạm vi thời gian: Năm 2013

5.PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Bài viết của em gồm 3 chương

Chương I: Cơ sở lý luận về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm Chương 2: Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Xây dựng Sơn Đào

Chương 3: Giải pháp hoàn thiện về kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Xây dựng Sơn Đào

Trong thời gian thực tập và tìm hiểu về công tác kế toán chi phí và tính giá thành tại Công ty TNHH Xây dựng Sơn Đào, với thời gian thực tập ngắn và kinh nghiệm thực tế chưa nhiều nên bài viết của em sẽ không tránh khỏi những sai sót Em mong các thầy cô giáo, các anh chị trong Công ty TNHH Xây dựng Sơn Đào góp ý cho bài viết của em được hoàn thiện hơn Qua đây em xin chân thành cảm ơn sự hướng dẫn

nhiệt tình của cô giáo Lê Thị Hồng Hà và anh chị phòng Tài chính kế toán Công ty

TNHH Xây dựng Sơn Đào đã giúp em hoàn thành bài viết này!

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN

XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM1.1 KHÁI NIỆM, PHÂN LOẠI CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ GIÁ THÀNH SẢN PHẨM

1.1.1 Chi phí sản xuất

Khái niệm

Chi phí sản xuất trong doanh nghiệp xây lắp là toàn bộ các khoản hao phí vật chất mà doanh nghiệp chi ra để thực hiện công tác xây lắp nhằm tạo ra các loại sản phẩm khác nhau theo mục đích kinh doanh cũng như theo hợp đồng giao nhận thầu đã

ký kết.

Đặc điểm

Địa điểm sản xuất không cố định

Khi chọn địa điểm xây dựng phải điều tra nghiên cứu khảo sát thật kỹ vềđiều kiện kinh tế, địa chất, thuỷ văn, kết hợp với các yêu cầu về phát triển kinh

tế, văn hoá, xã hội trước mắt cũng như lâu dài Sau khi đi vào sử dụng, côngtrình không thể di dời cho nên nếu công trình là nhà máy, Công ty cần nghiêncứu các điều kiện về nguồn cung cấp nguyên vật liệu, nguồn lực lao động,nguồn tiêu thụ sản phẩm, đảm bảo điều kiện thuận lợi khi công trình đi vào hoạtđộng sản xuất kinh doanh sau này

Một công trình xây dựng cơ bản hoàn thành điều đó có nghĩa là người côngnhân xây dựng phải chuyển đến thi công ở một công trình khác Do đó, sẽ phátsinh các chi phí như điều động công nhân, máy móc thi công, chi phí về xâydựng các công trình tạm thời cho công nhân và cho máy móc thi công

Cũng do đặc điểm này mà các đơn vị xây lắp thường sử dụng lực lượng laođộng thuê tại chỗ để giảm bớt chi phí khi di dời

Thời gian xây lắp công trình kéo dài

Các công trình xây dựng cơ bản thường có thời gian sử dụng dài nên mọisai lầm trong quá trình thi công thường khó sửa chữa phải phá đi làm lại Sai

lầm trong xây dựng cơ bản vừa gây lãng phí, vừa để lại hậu quả có khi rấtnghiêm trọng, lâu dài và khó khắc phục Do đặc điểm này mà trong quá trình thicông cần phải thường xuyên kiểm tra giám sát chất lượng công trình.

Sản xuất tiến hành ngoài trời, chịu ảnh hưởng trực tiếp bởi điều kiện thiênnhiên, điều kiện làm việc nặng nhọc

Do đặc điểm này, trong quá trình thi công cần tổ chức quản lý lao động, vật

tư chặt chẽ, đảm bảo thi công nhanh, đúng tiến độ khi điều kiện thời tiết thuậnlợi Trong điều kiện thời tiết không thuận lợi ảnh hưởng đến chất lượng thi công,

có thể sản xuất phát sinh các khối lượng các công trình phải phá đi làm lại vàcác thiệt hại phát sinh do ngừng sản xuất, doanh nghiệp cần có kế hoạch điều độcho phù hợp nhằm tiết kiệm chi phí, hạ giá thành

Kỹ thuật thi công phức tạp, trang bị kỹ thuật tốn kém

Trong quá trình thi công xây lắp thường có nhiều đơn vị tham gia, nhiềuthành phần kinh tế tham gia thực hiện phần việc của mình theo một trình tự nhấtđịnh về thời gian và không gian trên một mặt bằng thi công chật hẹp nên đòi hỏicác doanh nghiệp phải có trình độ phối hợp cao trong sản xuất để đảm bảo tiến

độ thi công và chất lượng công trình

Vấn đề trang thiết bị kỹ thuật dùng trong quá trình sản xuất xây lắp nhiềukhi đòi hỏi những máy móc kỹ thuật hiện đại, giá trị vật chất lớn Trong nhữngtrường hợp như vậy doanh nghiệp xây lắp có thể lựa chọn một trong hai phương

án sau: một là doanh nghiệp bỏ ra một số vốn lớn để đầu tư mua sắm máy mócthiết bị thi công, hai là đi thuê của đơn vị khác về sử dụng Điều này đòi hỏidoanh nghiệp phải có tính toán cụ thể và so sánh lựa chọn phương án nào là tốthơn nhất để đảm bảo máy móc thiết bị phục vụ sản xuất kịp thời đầy đủ, tiêu tốnchi phí thấp nhất nhưng đạt hiệu quả sản xuất tối ưu nhất

1.1.2 Phân loại chi phí sản xuất

Việc quản lý chi phí sản xuất không chỉ đơn thuần là quản lý số liệu phảnánh tổng hợp chi phí mà phải dựa trên cả các yếu tố chi phí riêng biệt để phân

tích toàn bộ chi phí sản xuất của từng công trình, hạng mục công trình theo nơiphát sinh chi phí Dưới các góc độ xem xét khác nhau, theo những tiêu chí khácnhau thì chi phí sản xuất cũng được phân loại theo các cách khác nhau để đápứng yêu cầu thực tế của quản lý và hạch toán.

1.1.2.1 Phân loại chi phí theo khoản mục chi phí trong giá thành sản phẩm

Căn cứ vào ý nghĩa của chi phí trong giá thành sản phẩm và để thuận tiệncho việc tính giá thành toàn bộ, chi phí được phân loại theo khoản mục Cáchphân loại này dựa vào công dụng chung của chi phí và mức phân bổ chi phí chotừng đối tượng Theo quy định hiện hành, giá thành sản phẩm bao gồm cáckhoản mục chi phí sau:

Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp: bao gồm giá trị trực tiếp của nguyên liệu,vật liệu chính, phụ hoặc các bộ phận rời, vật liệu luân chuyển tham gia cấuthành thực thể sản phẩm xây lắp và giúp cho việc thực hiện và hoàn thành khốilượng xây lắp( không kể vật liệu cho máy thi công và hoạt động sản xuấtchung)

Chi phí nhân công trực tiếp: gồm toàn bộ tiền lương, tiền công và cáckhoản phụ cấp mang tính chất tiền lương trả cho công nhân trực tiếp xây lắp.Chi phí sử dụng máy thi công : bao gồm chi phí cho các máy thi công nhằmthực hiện khối lượng xây lắp bằng máy Máy móc thi công là loại máy trực tiếpphục vụ xây lắp công trình Đó là những máy móc chuyển động bằng động cơhơi nước, diezen, xăng, điện,…

Chi phí sử dụng máy thi công gồm chi phí thường xuyên và chi phí tạmthời

Chi phí thường xuyên cho hoạt động của máy thi công gồm: lương chính,phụ của công nhân điều khiển, phục vụ máy thi công Chi phí nguyên liệu, vậtliệu, công cụ dụng cụ, chi phí khấu hao TSCĐ, chi phí dịch vụ mua ngoài( sửachữa nhỏ, điện, nước, bảo hiểm xe, máy) và các chi phí khác bằng tiền

Chi phí tạm thời: chi phí sửa chữa lớn máy thi công (đại tu, trung tu,…),

chi phí công trình tạm thời cho máy thi công( lều , lán, bệ, đường ray chạymáy…) Chi phí tạm thời của máy có thể phát sinh trước ( hạch toán trên TK

142, 242) sau đó phân bổ dần vào TK 623 Hoặc phát sinh sau nhưng phải tínhtrước vào chi phí sử dụng máy thi công trong kỳ ( do liên quan đến việc sử dụngthực tế máy móc thi công trong kỳ) Trường hợp này phải tiến hành trích trướcchi phí ( hạch toán trên TK335)

Chi phí sản xuất chung: phản ánh chi phí sản xuất của đội, công trường xâydựng bao gồm: lương nhân viên quản lý đội, công trường, các khoản tríchBHXH, BHYT, KPCĐ theo tỷ lệ quy định trên tiền lương của nhân công trựctiếp xây lắp, công nhân điều khiển xe, máy thi công và nhân viên quản lý đội,khấu hao TSCĐ dùng chung cho hoạt động của đội và những chi phí khác liênquan đến hoạt động của đội

Chi phí bán hàng: gồm toàn chi phí phát sinh liên quan đến việc tiêu thụsản phẩm, hàng hóa dịch vụ trong kỳ

Chi phí quản lý doanh nghiệp: gồm toàn bộ các khoản chi phí phát sinh liênquan đến quản trị kinh doanh và quản trị hành chính trong phạm vi toàn doanhnghiệp mà không tách được cho bất hoạt động hay phân xưởng công trường nào

1.1.2.2.Phân loại chi phí theo yếu tố chi phí

Để phục vụ cho việc tập hợp và quản lý chi phí theo nội dung kinh tế banđầu thống nhất của nó mà không xét đến công dụng cụ thể, địa điểm phát sinh,chi phí được phân theo yếu tố.Cách phân loại này giúp cho việc xây dựng vàphân tích định mức vốn lưu động cũng như việc lập, kiểm tra và phân tích dựtoán chi phí Theo quy định hiện hành ở Việt Nam, toàn bộ chi phí được chiathành các yếu tố:

Chi phí nguyên liệu, vật liệu:gồm toàn bộ giá trị nguyên vật liệu chính, vậtliệu, phụ tùng thay thế, công cụ dụng cụ,…sử dụng trong sản xuất kinh doanh.Chi phí nhiên liệu, động lực sử dụng vào quá trình sản xuất

Chi phí nhân công: tiền lương và các khoản phụ cấp theo lương phải trả

cho công nhân viên chức

Chi phí BHXH, BHYT, KPCĐ trích theo tỷ lệ quy định trên tổng số tiềnlương và phụ cấp phải trả cho cán bộ công nhân viên

Chi phí khấu hao TSCĐ: tổng số khấu hao TSCĐ phải trích trong kỳ của tất

cả TSCĐ sử dụng trong sản xuất kinh doanh

Chi phí dịch vụ mua ngoài: toàn bộ chi phí dịch vụ mua ngoài dung cho sảnxuất kinh doanh

Chi phí khác bằng tiền: toàn bộ chi phí khác bằng tiền chưa phản ánh vàocác yếu tố trên dung vào hoạt động sản xuất kinh doanh

Theo cách này doanh nghiệp xác định được kết cấu tỷ trọng của từng loạichi phí trong tổng chi phí sản xuất để lập thuyết minh báo cáo tài chính đồngthời phục vụ cho nhu cầu công tác quản trị trong doanh nghiệp, làm cơ sở để lậpmức dự toán cho kỳ sau

1.1.2.3.Phân loại chi phí theo mối quan hệ với khối lượng sản phẩm lao vụ hoàn thành

Theo cách này chi phí được phân loại theo cách ứng xử của chi phí hay làxem xét sự biến động của chi phí khi mức độ hoạt động thay đổi Chi phí đượcphân thành 3 loại:

Biến phí: là những khoản chi phí có quan hệ tỷ lệ thuận với khối lượngcông việc hoàn thành, thường bao gồm: chi phí nguyên vật liệu, chi phí nhâncông, chi phí bao bì… biến phí trên một đơn vị sản phẩm luôn là một mức ổnđịnh

Định phí: là những khoản chi phí cố định khi khối lượng công việc hoànthành thay đổi Tuy nhiên nếu tính trên một đơn vị sản phẩm thì định phí lại biếnđổi Định phí thường bao gồm: chi phí khấu hao TSCĐ sử dụng chung, tiềnlương nhân viên, cán bộ quản lý…

Hỗn hợp phí: là loại chi phí mà bản thân nó bao gồm cả các yếu tố biến phí

và định phí Ở mức độ hoạt động căn bản, chi phí hỗn hợp thể hiện các đặc điểm

của định phí, quá mức đó nó lại thể hiện đặc tính của biến phí Hỗn hợp phíthường gồm: chi phí sản xuất chung, chi phí bán hàng, chi phí quản lý doanhnghiệp…

Cách phân loại trên giúp doanh nghiệp có cơ sở để lập kế hoạch, kiểm trachi phí, xác định điểm hòa vốn, phân tích tình hình tiết kiệm chi phí, tìm raphương hướng nâng cao chất lượng và hạ giá thành sản phẩm

1.1.2.4 Phân loại chi phí theo cách thức kết chuyển chi phí

Theo cách thức kết chuyển toàn bộ chi phí sản xuất kinh doanh được chiathành chi phí sản phẩm và chi phí thời kỳ

Chi phí sản phẩm là những chi phí gắn liền với các sản phẩm được sản xuất

ra hoặc được mua

Chi phí thời kỳ là những chi phí làm giảm lợi tức trong một kỳ hoặc đượcmua nên được xem là các phí tổn cần được khấu trừ ra từ lợi nhuận của thời kỳ

Giá thành có hai chức năng chủ yếu là bù đắp chi phí và lập giá Số tiền thuđược từ việc tiêu thụ sản phẩm sẽ bù đắp phần chi phí mà doanh nghiệp đã bỏ ra

để sản xuất sản phẩm đó Tuy nhiên, sự bù đắp các yếu tố chi phí đầu vào mớichỉ là đáp ứng yêu cầu của tái sản xuất giản đơn

Giá thành sản phẩm xây lắp là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ hao phí vềtoàn bộ hao phí về lao động sống và lao động vật hóa để hoàn thành khối lượngsản phẩm xây lắp theo quy định Sản phẩm xây lắp có thể là công trình, hạngmục công trình 1 giai đoạn thi công xây lắp có thiết kế và tính dự toán riêng

1.1.3.2 Phân loại giá thành sản phẩm

Trong xây dựng cơ bản, sản phẩm xây dung là nhà cửa, vật kiến trúc…

mà giá trị của nó được xác định bằng giá trị dự toán thông qua hợp đồng giữabên giao thầu và bên nhận thầu trên cơ sở thiết kế kỹ thuật thi công, định mức vàđơn giá do nhà nước quy định cho từng khu vực thi công và phần tích lũy theođịnh mức

Giá trị dự toán là giá thanh toán cho khối lượng công tác xây lắp hoànthành theo dự toán

Giá thành dự toánsản phẩm xây lắp =

Giá trị dự toánsản phẩm xây lắp -

Lãi địnhmức

Giá thành kế hoạch: giá thành kế hoạch được xác định trước khi bước vào

kinh doanh trên cơ sở giá thành thực tế kỳ trước và các định mức, các dự toánchi phí của kỳ kế hoạch Chỉ tiêu này được xác lập trên cơ sở giá thành dự toángắn liền với điều kiện cụ thể, năng lực thực tế của từng doanh nghiệp trong mộtthời kỳ nhất định

-Mức hạ giáthành dựtoán

+ Chênh lệchđịnh mứcGiá thành kế hoạch là căn cứ để so sánh, phân tích tình hình thực hiện kếhoạch giá thành, là mục tiêu phấn đấu hạ giá thành của doanh nghiệp

Giá thành định mức: Cũng như giá thành kế hoạch, giá thành định mức

cũng được xác định trước khi bắt đầu sản xuất sản phẩm Tuy nhiên, khác vớigiá thành kế hoạch được xây dựng trên cơ sở các định mức bình quân tiên tiến

và không biến đổi trong suốt cả kỳ kế hoạch, giá thành định mức được xây dựngtrên cơ sở các định mức về chi phí hiện hành tại từng thời điểm nhất định trong

kỳ kế hoạch (thường là ngày đầu tháng) nên giá thành định mức luôn thay đổiphù hợp với sự thay đổi của các định mức chi phí đạt được trong quá trình thựchiện kế hoạch giá thành

Giá thành thực tế: Giá thành thực tế là chỉ tiêu được xác định sau khi kết

thúc quá trình sản xuất sản phẩm dựa trên cơ sở chi phí thực tế phát sinh trongquá trình sản xuất sản phẩm

Cách phân loại này có tác dụng trong việc quản lý và giám sát chi phí, xácđịnh được các nguyên nhân vượt định mức chi phí trong kỳ hạch toán Từ đó,điều chỉnh kế hoạch hoặc định mức chi phí cho phù hợp

Phân loại theo phạm vi phát sinh chi phí

Theo phạm vi phát sinh chi phí, chỉ tiêu giá thành được chia thành giáthành sản xuất và giá thành tiêu thụ

Giá thành sản xuất: là chỉ tiêu phản ánh tất cả những chi phí phát sinh liên

quan đến việc sản xuất, chế tạo sản phẩm trong phạm vi phân xưởng sản xuất.Đối với các đơn vị xây lắp giá thành sản xuất gồm chi phí nguyên vật liệu, chiphí nhân công, chi phí máy thi công, chi phí sản xuất chung

Giá thành tiêu thụ: (hay còn gọi là giá thành toàn bộ) là chỉ tiêu phản ánh

toàn bộ các khoản chi phí phát sinh liên quan đến việc sản xuất, tiêu thụ sảnphẩm Giá thành tiêu thụ được tính theo công thức:

Giá thành toàn

bộ của sản phẩm =

Giá thành sảnxuất của sảnphẩm

+

Chi phí quản

lý doanhnghiệp

+ Chi phíbán hàng

Cách phân loại này có tác dụng giúp cho nhà quản lý biết được kế quả kinhdoanh của từng mặt hàng, từng loại dịch vụ mà doanh nghiệp kinh doanh Tuynhiên, do những hạn chế nhất định khi lựa chọn tiêu thức phân bổ chi phí bánhàng và chi phí quản lý doanh nghiệp cho từng mặt hàng, từng loại dịch vụ nêncách phân loại này chỉ còn mang ý nghĩa học thuật, nghiên cứu

1.1.4 Mối quan hệ giữa chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm

Xét về nội dung thì chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm là haimặt có quá trình sản xuất có mối quan hệ chặt chẽ với nhau, giống nhau về chất

và đều hao phí về lao động sống và lao động vật hóa mà doanh nghiệp đã chi ratrong quá trình sản xuất và chế tạo sản phẩm Xét về mặt kế toán thì kế toán chiphí sản xuất và tính giá thành sản phẩm là hai bước công việc gắn bó hữu cơ vớinhau Tuy nhiên giữa chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm lại không giốngnhau về lượng, sự khác nhau đó thể hiện ở những điểm sau:

- Chi phí sản xuất là chi phí bỏ ra trong thời kỳ sản xuất kinh doanh

- Giá thành sản phẩm chỉ tính đến những chi phí liên quan đến những khốilượng dịch vụ hoàn thành

- Chi phí sản xuất chỉ tính theo thời kỳ nhất định tùy theo từng doanhnghiệp mà kỳ tập hợp chi phí có thể là tháng, quý, năm không cần tính đến chiphí đó liên quan đến khối lượng sản phẩm đã hoàn thành hay chưa, sự khác nhau

đó thể hiện ở công thức dưới đây:

+ Chi phí SXKD trong kỳ= CPSX dở dang đầu kỳ+ CP thực tế PS trong kỳ+ Tsp= Cđk+ Ctk + Cck

Trong đó: Tsp: Giá trị sản phẩm

Cđk: Chi phí sản xuất dở dang đầu kỳCtk: Chi phí thực tế phát sinh trong kỳCck: Chi phí sản xuất dở dang cuối kỳNội dung cơ bản của chúng đều là những biểu hiện bằng tiền của những chiphí mà doanh nghiệp đã bỏ qua cho hoạt động sản xuất kinh doanh, chi phí sảnxuất trong kỳ là căn cứ để tính giá thành sản phẩm, công việc lao vụ đã hoànthành Sự tiết kiệm hoặc lãng phí của doanh nghiệp về chi phí sản xuất có ảnhhưởng trực tiếp đến giá trị sản phẩm tăng hoặc giảm, quản lý giá thành phải gắnvới chi phí sản xuất

1.2 NỘI DUNG KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ GIÁ THÀNH SẢN PHẨM

1.2.1 Đối tượng tập hợp chi phí sản xuất

Trong sản xuất xây lắp, do đặc điểm sản phẩm có tính đơn chiếc nên đối

tượng hạch toán chi phí sản xuất thường là theo từng đơn đặt hàng hoặc cũng cóthể đó là một hạng mục công trình, một bộ phận của một hàng mục công trình,nhóm hạng mục công trình, một ngôi nhà trong dãy nhà.

Tập hợp chi phí sản xuất theo đúng đối tượng có tác dụng phục vụ tốt choviệc tăng cường quản lý sản xuất và chi phí sản xuất cho công tác hạch toán kinh

tế toàn doanh nghiệp, phục vụ cho công tác tính giá thành sản phẩm được kịpthời, chính xác

1.2.2 Đối tượng tính giá thành sản phẩm

Đối tượng tính giá thành là các loại sản phẩm, công việc, lao vụ do doanhnghiệp sản xuất ra và cần phải tính được giá thành và giá thành đơn vị

Trong sản xuất xây dựng cơ bản, sản phẩm có tính đơn chiếc, đối tượngtính giá thành là từng công trình, hạng mục công trình đã xây dựng hoàn thành.Ngoài ra đối tượng tính giá thành có thể là từng giai đoạn công trình hoặc từnggiai đoạn hoàn thành quy ước, tùy thuộc vào phương thức bàn giao thanh toángiữa đơn vị xây lắp và chủ đầu tư

1.2.3 Phân biệt chi phí sản xuất và giá thành.

Giống nhau: Chi phí và giá thành đều là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ cáckhoản hao phí về lao động sống và lao động vật hóa mà doanh nghiệp đã bỏ raKhác nhau:

Về phạm vi:

Chi phí sản xuất tính cho một kỳ

Giá thành sản phẩm tính cho một sản phẩm hoàn thành, luôn gắn với mộtsản phẩm đã hoàn thành

Chi phí sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp sản xuất là toàn bộ cáckhoản chi phí để sản xuất và tiêu thụ sản phẩm, hàng hóa của doanh nghiệpđược biểu hiện bằng tiền.

Chi phí quản lý doanh nghiệp

Trong doanh nghiệp thương mại, giá vốn hàng bán chỉ có biến phí Trongdoanh nghiệp sản xuất, giá vốn hàng bán bao gồm cả biến phí và định phí

1.2.4 Phân biệt giữa giá thành và giá vốn.

Giá vốn hàng bán liên quan đến việc xác định kết quả kinh doanh

Kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh = doanh thu thuần – giá vốn hàngbán

Giá thành sản phẩm liên quan đến việc xác định tổng chi phí sản xuất chomột khối lượng sản phẩm hoàn thành nhập kho

Giá thành sản phẩm = CPSXDDĐK+ CPSXPStrong kỳ - CPSXDD cuốikỳ

Giá vốn hàng bán được xác định tại thời điểm

Giá vốn hàng bán tại thời điểm xuất kho = giá thành sản xuất nhập khoGiá vốn hàng bán tại thời điểm tiêu thụ = Giá thành tại thời điểm hoànthành công trình + chi phí bán hàng + chi phí quản lý doanh nghiệp

Kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh = doanh thu thuần – Trị giá vốnthực tế của hàng xuất kho – chi phí bán hàng – chi phí quản lý doanh nghiệpphân bổ cho hàng bán

1.2.5 Kỳ tính giá thành sản phẩm

Do sản phẩm xây dựng cơ bản được sản xuất theo từng đơn đặt hàng, chu

kỳ sản xuất dài, công trình, hạng mục công trình chỉ hoàn thành khi kết thúc mộtchu kỳ sản xuất sản phẩm cho nên kỳ tính giá thành thường được chọn là thờiđiểm mà công trình, hạng mục công trình hoàn thành bàn giao đưa vào sử dụng.Hàng tháng, kế toán tiến hành tập hợp các chi phí sản xuất theo các đốitượng tính giá thành (đơn đặt hàng).Khi nhận được biên bản nghiệm thu bàngiao công trình hoàn thành đưa vào sử dụng mới sử dụng số liệu chi phí sản xuất

đã tập hợp theo từng đối tượng từ khi bắt đầu thi công cho đến khi hoàn thành

để tính giá thành và giá thành đơn vị Như vậy, kỳ tính giá thành có thể sẽkhông phù hợp với kỳ báo cáo kế toán mà phù hợp với chu kỳ sản xuất sảnphẩm Do đó, việc phản ánh và giám sát kiểm tra của kế toán đối với tình hìnhthực hiện kế hoạch chỉ thực sự phát huy đầy đủ tác dụng khi chu kỳ sản xuất sảnphẩm đã kết thúc

1.3 PHƯƠNG PHÁP HẠCH TOÁN KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG DOANH NGHIỆP.

1.3.1 Phương pháp tập hợp chi phí sản xuất.

Tập hợp chi phí sản xuất là quá trình tập hợp, hệ thống các chi phí phátsinh Trong quá trình hạch toán vào tài khoản cấp I, cấp II của đối tượng hạchtoán theo yếu tố chi phí

Việc tập hợp chi phí được tiến hành theo hai phương pháp sau

Phương pháp tập hợp trực tiếp: Là phương pháp dùng để tập hợp chi phícho từng đối tượng tập hợp chi phí sản xuất cho từng đối tượng tập hợp chi phísản xuất đã xác định phương pháp này chỉ áp dụng cho những chi phí có liênquan trực tiếp cho từng đối tượng tập hợp chi phí sản xuất

Yêu cầu của phương pháp này là trên chứng từ gốc khi có chi phí phát sinhphải được ghi trực tiếp cho từng đối tượng tập hợp chi phí sản xuất

Phương pháp tập hợp phân bổ gián tiếp: Là những phương pháp dùng để

tập hợp những chi phí có liên quan đến nhiều đối tượng tập hợp chi phí sản xuất.Yêu cầu cho phương pháp này là: Người tập hợp chi phí theo địa điểm phát

sinh chi phí Do đó ở phần hạch toán theo địa điểm phát sinh chi phí.

Để tập hợp được cho từng đối tượng thì phải chọn tiêu thức phân bổ nàotùy thuộc vào nội dung kinh tế chi phí phát sinh và phân bổ chi phí theo côngthức

H

Trong đó : Ci = H x T

Ghi chú :

+ H : Hệ số phân bổ chi phí

+ C : Là tổng chi phí cần phân bổ cho từng đối tượng

+ T : Tổng tiêu thức phân bổ của các đối tượng cần phân bổ chi phí

+ Ci : Phần chi phí phân bổ cho từng đối tượng

+ Ti : Đại lượng tiêu chuẩn phân bổ dùng để phần bổ cho phí của từngđối tượng i

1.3.2 Kế toán tập hợp chi phí sản xuất theo phương pháp KKTX.

1.3.2.1 Tập hợp chi phí nguyên vật liệu trực tiếp .

Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp bao gồm giá trị nguyên vật liệu chính, vậtliệu phụ, nhiên liệu…được xuất dùng trực tiếp cho việc chế tạo sản phẩm Tùytheo phương pháp hạch toán mà áp dụng mà việc xác định chi phí nguyên vậtliệu trực tiếp xuất dùng là giá thực tế đích danh, nhập trước xuất trước, nhập sauxuất trước, bình quân gia quyền

Kế toán sử dụng tài khoản 621 “chi phí nguyên vật liệu trực tiếp” để tậphợp chi phí nguyên vật liệu trực tiếp phát sinh trong kỳ

Sơ đồ 1.1 Tập hợp chi phí nguyên vật liệu trực tiếp.

1.3.2.2 Tâp hợp chi phí nhân công trực tiếp.

Chi phí nhân công trực tiếp là những khoản thù lao phải trả cho công nhântrực tiếp sản xuất ra sản phẩm như tiền lương chính, lương phụ, và các khoảnphụ cấp có tính chất lương (phụ cấp khu vực độc hại, phụ cấp làm thêm giờ,làm đêm…) kế toán sử dụng tài khoản 622 “chi phí nhân công trực tiếp” để tậphợp và kết chuyển chi phí nhân công trực tiếp phát sinh trong kỳ

Mua NVL không qua

kho

CP NVL TT vượt trên mức bình thường

Mua NVL nhập

kho

TK 152

NVL dùng không hết nhập lại kho

TK 622

Tiền lương phải trả cho công Cuối kỳ kết chuyển

nhân trực tiếp sản xuất CPNCTT

Các khoản trích theo lương Chi phí nhân công trực

tiếp vượt mức BT

TK 335

Trích trước tiền lương nghỉ phép của

Công nhân trực tiếp SX

Sơ đồ 1.2 Tập hợp chi phí nhân công trực tiếp 1.3.2.3.Tập hợp chi phí sản xuất chung.

Chi phí sản xuất chung là những chi phí cần thiết để sản xuất sản phẩmngoài chi phi nguyên vật liệu trực tiếp và chi phí nhân công trực tiếp Đây là chiphí phát sinh trong phạm vi phân xưởng, bộ phận sản xuất của doanh nghiệp.Chi phí sản xuất chung bao gồm các loại chi phí

Tiền lương, phụ cấp lương, các khoản trích theo lương của nhân viên PX.Chi phí nguyên liệu, vật liệu, công cụ dụng cụ dùng cho quản lý phânxưởng

Chi phí về khấu hao TSCĐ dùng cho phân xưởng

Các chi phí khác dùng cho các hoạt động khác của phân xưởng

Kế toán sử dụng tài khoản 627 “chi phí sản xuất chung”

dụng cụ dùng cho bộ phận SXC Chi phí SXC cố định vượt mứcbình thường

Sơ đồ 1.3 Tập hợp chi phí sản xuất chung.

Sơ đồ 1.4 Tập hợp chi phí máy thi công

1.3.2.4.Tổng hợp chi phí sản xuất

Sau khi đã tập hợp chi phí như là CPNVLTT, CPNCTT, CPSXC thì cuối

kỳ hạch toán (tháng, quý) phải kết chuyển vào bên nợ của tài khoản 154 để phục

vụ cho việc tính giá thành sản phẩm Tài khoản 154 phải được mở chi tiết chotừng đối tượng tính giá thành

Nội dung kết cấu của TK 154

Bên nợ tập hợp chi phí sản xuất trong kỳ CPNVLTT, CPNCTT, CPSXC Bên có là những chi phí giảm như là phế liệu được thu hồi, sản phẩm hỏngngoài định mức

Giá thành sản phẩm thực tế đã nhập kho

Số dư bên nợ phản ánh chi phí sản xuất dở dang chưa hoàn thành

Sơ đồ 1.4 Tổng hợp chi phí sản xuất

1.3.3 Kế toán tập hợp chi phí sản xuất theo phương pháp KKĐK

Trong DN áp dụng theo phương pháp KKĐK các nghiệp vụ liên quan đếnhàng tồn kho không được ghi sổ liên tục Cuối kỳ DN phải kiểm kê tất cả cácloại nguyên vật liệu thành phẩm trong kho và tại các phân xưởng cùng với bộphận sản xuất dở dang để xác định sản phẩm hoàn thành, của hàng đãn bán Vìvậy hạch toán chi phí sản xuất theo phương pháp này có những khác biệt so vớicác doanh nghiệp áp dụng theo phương pháp KKTX

1.3.3.1 Tập hợp chi phí nguyên vật liệu trực tiếp.

Để phản ánh chi phí vật liệu xuất dùng cho sản xuất sản phẩm, kế toán sửdụng tài khoản 621 “chi phí nguyên vật liệu trực tiếp” Các chi phí được phảnánh vào tài khoản này không ghi theo chứng từ xuất dùng nguyên vật liệu mà

được ghi một lần vào cuối kỳ hạch toán, sau khi tiến hành kiểm kê và xác địnhđược giá trị nguyên vật liệu tồn kho và đang đi đường.

Cuối kỳ sau khi tính tổng giá trị vật liệu trực tiếp xuất dùng

Nợ TK 621 – Trị giá NVL xuất dùng

Có TK 611 – Giá trị NVL sử dụng trong kỳ

1.3.3.2 Tập hợp chi phí nhân công trực tiếp

Nợ TK 622 – Chi phí nhân công trực tiếp

Có TK 334 – Tiền lượng phải trả công nhân trực tiếp

Có TK 338 – Các khoản phải trả khác của công nhân

Tài khoản sử dụng và cách tập hợp chi phí trong kỳ cũng giống nhưphương pháp KKTX Cuối kỳ kế toán kết chuyển vào tài khoản 631 để tính giáthành sản phẩm theo từng đối tượng

1.3.3.3 Tập hợp chi phí sản xuất chung.

Toàn bộ chi phí sản xuất chung được tập hợp vào tài khoản 627 “chi phísản xuất chung” và được chi tiết cho tài khoản cấp 2 tương ứng và tương tự như

DN áp dụng phương pháp KKTX, trừ hai nội dung chi phí nguyên vật liệu vàcông cụ dụng cụ sẽ được hạch toán như sau:

Phản ánh chi phí nguyên vậ liệu dùng chung trong phân xưởng

Nợ TK 6272

Có TK 611

Phản ánh chi phí công cụ dụng cụ xuất dùng cho các phân xưởng

Nợ TK 6273

Có TK 611 (đối với công cụ, dụng cụ xuất dùng phân bổ 1 lần)

Có TK 142, 242 (đối với công cụ, dụng cụ xuất dùng phân bổ nhiều lần)

Trình tự kế toán theo phương pháp KKĐK theo sơ đồ sau:

Để tổng hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm, kế toán sử dụngtài khoản 631 “giá thành sản xuất” Tài khoản này bao gồm các chi phí sản xuấtliên quan đến sản xuất hoàn thành (CPNVLTT, CPNCTT, CPSXC)

Trình tự hạch toán được mô tả trong sơ đồ sau:

Sơ đồ 1.5 Tổng hợp chi phí sản xuất theo phương pháp KKĐK.

1.4 KIỂM KÊ ĐÁNH GIÁ SẢN PHẨM DỞ DANG CUỐI KỲ

Để xác định chi phí sản xuất dở dang cuối kỳ phải tiến hành kiểm kê khốilượng xây lắp dở dang, xác định mức độ hoàn thành và dung phương pháp đánhgiá sản phẩm dở dang thích hợp

Căn cứ vào phương pháp giao nhận thầu giữa chủ đầu tư và đơn vị xây lắ,

có các phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang như sau:

Trường hợp bàn giao thanh toán khi công trình hoàn thành toàn bộ, tổngcộng chi phí sản xuất từ khi khởi công đến thời điểm xác định chính là chi phísản xuất dở dang thực tế

Trường hợp bàn giao thanh toán theo từng giai đoạn hoàn thành, sản phẩm

dở dang là các giai đoạn xây lắp chưa hoàn thành Xác định chi phí sản xuất dởdang cuối kỳ theo phương pháp phẩn bổ chi phí thực tế căn cứ vào giá thành(Z)

dự toán(DT) và mức độ hoàn thành theo các bước sau:

Giá thành dự toán khối lượng DDCK của từng giai đoạn= Giá thành dựtoán của từng giai đoạn x tỷ lệ hoàn thành của từng giai đoạn

+ Tổng Z dự toán KLDDCK của cácGĐ

Trường hợp bàn giao thanh toán theo định kỳ khối lượng hoàn thành củatừng loại công việc hoặc bộ phận kết cấu, xác định chi phí thực tế của khốilượng dở dang cuối kỳ như sau:

Căn cứ vào kết quả kiểm kê và sử dụng phương pháp đánh giá SPDD theogiá trị dự toán, kế toán tính ra CPSX dở dang cuối kỳ theo công thức sau:

Z dự toán của khối lượng xây lắp hoàn thành trong kỳ

dở dang đầu kỳ

Chi phí thực tế của khối lượng xây lắp thực hiện trong kỳ

Z dự toán của khối lượng xây lắp dở dang cuối kỳ

+

Z dự toán của khối lượng xây lắp dở dang cuối kỳ

Z dự toán của từng khối

lượng DD = Khối lượng x đơn giá x

Tỷ lệ dở dang DT hoàn thành

1.5 PHƯƠNG PHÁP TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP

1.5.1 Phương pháp tính giá thành trực tiếp

Hiện nay, phương pháp này được sử dụng phổ biến nhất trong các doanhnghiệp vì nó phù hợp với đặc điểm xây lắp mang tính đơn chiếc và đối tượng tậphợp sản xuất phù hợp với đối tượng tính giá thành, kỳ tính giá thành phù hợp với

kỳ báo cáo, cách tính đơn giản

Theo phương pháp này, tập hợp tất cả chi phí sản xuất trực tiếp cho mộtcông trình, hạng mục công trình, từ khi khởi công đến khi hoàn thành chính làgiá thành thực tế của công trình ấy

Trường hợp: công trình, hạng mục công trình chưa hoàn thành toàn bộ mà

có khối lượng xây lắp hoàn thành bàn giao thì cần tổ chức, đánh gía sản phẩm

dở dang Khi đó, kế toán tính giá thành sau:

Z = Dđk + C – Dck

Trong đó: Z: Tổng giá thành sản phẩm

C: Tổng chi phí sản xuất đã tập hợp theo đối tượng

Dđk, Dck: Giá trị công trình dở dang đầu kỳ, cuối kỳTrường hợp : Chi phí sản xuất tập hợp theo từng công trình nhưng giáthành thực tế lại tính riêng cho từng hạng mục công trình, thì kế toán căn cứ vào

hệ số kinh tế kỹ thuật quy định cho từng hạng mục công trình để tính giá thànhthực tế cho hạng mục công trình đó

1.5.2 Phương pháp tổng cộng chi phí

Phương pháp này thích hợp với xây lắp các công trình lớn, phức tạp, quytrình sản xuất phải trải qua nhiều giai đoạn thi công chia ra cho các đối tượngsản xuất khác nhau Ở đây, đối tượng tập hợp chi phí là từng giai đoạn thi công,còn đối tượng tính giá thành là sản phẩm hoàn thành cuối cùng

Công thức tính:

Z = Dđk + C1 + C2 + …+ Cn - Dck

Trong đó: Z: Tổng giá thành sản xuất sản phẩm

C1, C2,…,Cn : là chi phí sản xuất ở từng giai đoạn hay từng hạng mụccông trình xây lắp của 1 công trình

Dđk, Dck : Giá trị công trình dở dang đầu kỳ, cuối kỳ

1.5.3.Phương pháp tỷ lệ chi phí

Phương pháp này áp dụng trong trường hợp công ty xây lắp có thể ký kếtvới bên giao thầu một hay nhiều công trình, gồm nhiều công việc khác nhau màkhông cần hạch toán riêng cho từng phần công việc Các hạng mục công trìnhtrên cùng một địa điểm thi công cùng đợn vị thi công nhưng có thiết kế riêngkhác nhau, dự toán khác nhau

Để xác định giá trị thực tế cho từng hạng mục công trình phải xác định

tỷ lệ phân bổ Công thức:

Ztt = Gdt x H

Trong đó: Ztt : Giá thành thực tế của hạng mục công trình

Gdt : Giá trị dự toán của hạng mục công trình đó

H : Hệ số phân bổ giá thành thực tế

Với

1.5.4 Phương pháp tính giá thành theo đơn đặt hàng

Phương pháp này thich hợp với đối tượng tính gia thành là từng công trình,hạng mục công trình Theo phương pháp này, kế toán tiến hành mở cho mỗi đơnđặt hàng một sổ tính giá thành Cuối mỗi kỳ, chi phí phát sinh sẽ được tập hợptheo từng đơn đặt hàng tương ứng Tường hợp đơn đặt hàng gồm nhiều hạngmục công trình sau khi tính giá thành cho đơn đặt hàng hoàn thành, kế toán tínhgiá thành cho từng hạng mục công trình theo công thức:

H =

Tổng giá thành thực tế của công trình

Tổng chi phí dự toán của tất cả hạng mục công trình

Trong đó: Zi : Giá thành thực tế của hạng mục công trình

Zđđh : Giá thành thực tế của đơn đặt hàng hoàn thànhZdt : Giá thành thực tế của các hạng mục công trình và đơnđặt hàng hoàn thành

Zdti : Giá thành dự toán của hạng mục công trình i

1.5.5 Phương pháp tính giá thành định mức

Phương pháp này được áp dụng ở những doanh nghiệp có quy mô sảnxuất đã định hình và đi vào ổn định, đồng thời doanh nghiệp đã xây dựng đượccác định mức vật tư, lao động có căn cứ kỹ thuật và tương đối chính xác Đồngthời việc quản lý, hạch toán chi phí sản xuất và giá thành phải dựa trên cơ sở hệthống định mức

Z thực tế của

sản phẩm =

Z định mức của sản phẩm +

Chênh lệch

do thay đổi định mức

+

Chênh lệch thoát ly định mức

Trong đó:

Chênh lệch do thay đổi định mức = Định mức mới – Định mức cũ

Chênh lệch thoát ly định mức = Chi phí phí thực tế( theo từng khoản mục)– Chi phí phí định mức( theo từng khoản mục)

Zi =

Zđđh Zdt x Zdti

CHƯƠNG 2:

THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY TNHH XÂY DỰNG SƠN

ĐÀO2.1 TỔNG QUAN VỀ CÔNG TY TNHH XÂY DỰNG SƠN ĐÀO

2.1.1.Khái quát về quá trình hình thành công ty

Công ty TNHH Xây dựng Sơn Đào là một doanh nghiệp hoạt động theo luậtdoanh nghiệp tổ chức bộ máy kế toán hạch toán kinh tế độc lập, có tư cách phápnhân

Tên giao dịch : Công ty TNHH Xây dựng Sơn Đào

Trụ sở : Phố Kiểu - Yên Định- Thanh Hóa

Điện thoại : 037 820.125 - 037.940.502 fax : 037.820.236Vốn điều lệ: 100.000.000

2.1.2 Đặc điểm tổ chức bộ máy quản lý của công ty

Công ty TNHH Xây dựng Sơn Đào có những đặc điểm chung của tổ chức sảnxuất kinh doanh sản phẩm xây dựng cơ bản và những đặc điểm riêng để phù hợpvới tình hình cụ thể của đơn vị nên tổ chức bộ máy quản lý của công ty được tổchức như sau:

Sơ đồ 2.1: Sơ đồ bộ máy quản lý 2.1.2.1 Chức năng nhiệm vụ các phòng ban

Ban giám đốc: bao gồm Tổng giám đốc và ba phó giám đốc do hội đồng quảntrị bổ nhiệm là những người đứng đầu điều hành chung toàn bộ hoạt động củacông ty về hành chính, tài chính và hoạt động sản xuất kinh doanh thường nhật củacông ty theo những thông lệ quản lý tốt nhất, và chịu mọi trách nhiệm trước cấptrên và pháp luật

Ban kiểm soát: Do Đại hội cổ đông bầu ra, có nhiệm vụ kiểm tra tính trungthực, hợp lý, hợp pháp trong quản lý điều hành mọi hoạt động kinh doanh củaTổng công ty và các Chi nhánh Thường xuyên thông báo với Hội đồng quản trị vềkết quả hoạt động, tham khảo ý kiến của hội đồng quản trị trước khi trình báo cáokết luận và kiến nghị lên Đại hội cổ đông

Phòng kế hoạch kỹ thuật: xây dựng các kế hoạch kỹ thuật trong tháng, quý,năm và các báo cáo kết quả thực hiện kế hoạch đó lập dự thảo kinh tế với các nhàđầu tư và các chủ nhiệm công trình, lập kế hoạch tiến độ thi công, nhân hồ sơ thiết

kế, nghiên cứu, xem xét, phát hiện, bổ sung các thiếu sót, quản lý toàn bộ khâu kỹ

Phòng tài chính

- kế toán

Phòng tổ chức hành chính

XNcơ giới XN4 XN5 XN6 XN7 XN8

thuật, giám sát kỹ thuật thi công theo đúng như bản vẽ thiết kế, đảm bảo chấtlượng công trình và chịu trách nhiệm trước ban lãnh đạo của công ty.

Phòng thí nghiệm vật liệu: thí nghiệm các loại vật liệu ở các công trình xâydựng nhằm cung cấp các định mức vật liệu cho thi công các công trình

Phòng tổ chức - hành chính: thực hiện quản lý nhân sự, bao gồm tổ chứctuyển dụng, đào tạo, sắp xếp, điều chuyển nhân sự cho phù hợp với tính chất, yêucầu công việc và khả năng của mỗi người, theo dõi việc nâng bậc lương, đóng bảohiểm cho người lao động (bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế) gián tiếp tại văn phòngcông ty

Phòng tài chính kế toán: có nhiệm vụ theo dõi tình hình hoạt động sản xuấtkinh doanh của công ty bằng việc tổ chức và thực hiện công tác kế toán trongdoanh nghiệp qua đó phân tích, đánh giá qua việc ghi chép nhằm cung cấp nhữngthông tin kịp thời, đầy đủ và chính xác để ra thông tin hữu ích cho ban giám đốctrong việc ra các quyết định

Các chi nhánh xây dựng công trình: nhiệm vụ chính của các xí nghiệp là trựctiếp thi công công trình xây dựng cơ bản, giao thông thuỷ lợi đảm bảo đúng tiến

độ thi công và chất lượng công trình

2.1.2.2 Chức năng nhiệm vụ của công ty

Là một doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng cơ bản, nhiệm vụchính của công ty là xây dựng các công trình công nghiệp dân dụng và giao thông,công ty thực hiện các công việc cụ thể như sau:

- Thực hiện các công việc xây dựng bao gồm: đào đắp đất đá, thi công cácloại móng thông thường, xây lắp kết cấu công trình lắp đặt điện nước thông dụng,hoàn thiện xây dựng

- Thực hiện các công trình xây dựng bao gồm: xây dựng các công trình dândụng và phần bao che cho các công trình công nghiệp, và cầu cống nhỏ trên đườngbộ

Với chức năng như vậy công ty thực hiện những nhiệm vụ và mục tiêu sau:Nhiệm vu:

- Xây dựng công trình dân dụng.

- Xây dựng công trình công nghiệp

- Xây dựng công trình giao thông

- Xây dựng công trình thủy lợi

- Sản xuất và kinh doanh các cấu kiện bê tông đúc sẵn Đây là chức năngnhiệm vụ chính của Công ty từ ngày đầu thành lập

- Xây lắp đường dây và trạm biến áp, quản lý kinh doanh bán điện đến từng

Huy động vốn lưu động từ các nguồn vốn hợp pháp khác để hoạt động

Đầu tư xây dựng các cụm nguyên liệu trọng điểm ở Thanh Hoá

Tìm biện pháp tổ chức SXKD hiệu quả, giảm thiểu chi phí nâng cao hiệu suấtthu hồi lên > 90%

Chuyển dịch từ sản xuất và tiêu thụ các sản phẩm cấu kiện bê tông đúc sẵnthông qua việc đấu thầu các công trình xây lắp

2.1.2.3 Đặc điểm sản xuất kinh doanh của công ty

Ngành nghề kinh doanh :

- Xây dựng các công trình giao thông, thuỷ lợi, dân dụng

- Lập dự toán xây dựng các công trình giao thông

- Sản xuất vật liệu xây dựng

- Tư vấn giám sát kỹ thuật xây dựng, giao thông , thuỷ lợi

- Kinh doanh thương mại du lịch

- Thí nghiệm vật liệu xây dựng