Giảng viên VŨ QUANG KẾT 1CHƯƠNG IV NGÂN HÀNG TRUNG ƯƠNG VÀ CHÍNH SÁCH TIỀN TỆ Giảng viên VŨ QUANG KẾT 2 Hệ thống ngân hàng trong nền kinh tế thị trường Ngân hàng trung ương Ngân hàng
Trang 1Giảng viên VŨ QUANG KẾT 1
CHƯƠNG IV
NGÂN HÀNG
TRUNG ƯƠNG
VÀ CHÍNH
SÁCH TIỀN TỆ
Giảng viên VŨ QUANG KẾT 2
Hệ thống ngân hàng trong nền kinh tế thị trường
Ngân hàng trung ương Ngân hàng trung gian:
+ Ngân hàng thương mại + Ngân hàng đặc biệt + Ngân hàng tiết kiệm Các tổ chức trung gian tín dụng khác
Khái quát về NHTW
Khái quát về NHTW
Lý do ra đời ngân hàng trung ương
Các ngân hàng thương mại lạm dụng khả
năng phát hành giấy bạc ngân hàng
Các mẫu giấy bạc của các ngân hàng thương
mại không đồng nhất, dẫn đến sự lộn xộn
trong hoạt động lưu thông tiền tệ.
Ngânhàngtrung ươnglàmộtđịnhchế côngcộng, thựchiệnchứcnăng độc quyềnphát hànhtiền, là ngânhàng củacác ngânhàng, ngân hàngcủa chính phủ và chịutrách nhiệmtrong việc quảnlý nhà Nướcvề cáchoạt độngvề tiền tệ, tn dụng cho mục tiêu
ổnđịnhvà pháttriển đấtnước
Khái niệm ngân hàng trung ương
Khái quát về NHTW
Trang 2Giảng viên VŨ QUANG KẾT 5
Các mô hình NHTW
Ngân hàng trung ương thuộc với chính phủ:
Khái quát về NHTW
Chính phủ
Hội đồng chính sách tiền tệ gồm:
Thống đốc NHTW và các thành viên khác
Ngân hàng trung ương
Sơ đồ 4.1 Mô h ình ngân hàng trung ương trực thuộc chính phủ
Giảng viên VŨ QUANG KẾT 6
Ngân hàng trung ương biệt lập với chính phủ
Khái quát về NHTW
Quốc hội
NHTW Chính phủ
Sơ đồ 4.2 Mô h ình ngân hàng trung ương độc lập với chính
phủ
Các mô hình NHTW
Bảng tổng kết tài sản NHTW
Tài sản Có:
+ Chứng khoán
+ Cho vay chiết khấu
+ Tài khoản giấy chứng vàng và quyền rút vốn đặc
biệt (SDR)
+ Tiền đúc
+ Hạng mục tiền mặt trong quá trình thu vào
+ Những tài sản có khác của ngân hàng trung ương
Khái quát về NHTW
Bảng tổng kết tài sản NHTW
Tài sản Nợ:
+ Tiền giấy đang lưu thông + Tiền gửi ngân hàng
+ Tiền gửi Kho bạc + Tiền gửi của nước ngoài và tiền gửi khác + Các hạng mục tiền mặt sẵn sàng trả sau
Khái quát về NHTW
Trang 3Giảng viên VŨ QUANG KẾT 9
1.NHTW là ngân hàng của quốc gia
Chức năng của NHTW
Ngânhàngtrungươngđượcgiao trọng tráchđộcquyềnphát
hànhtiềntheocácqui định trongluật hoặcđượcchính phủ
phêduyệt (vềmệnh giá, loạitiền, mứcphát hành ) nhằm
đảmbảothống nhấtvàan toànchohệthống lưuthôngtiền
tệcủaquốcgia Đồng tiềndo NHTW phát hành làđồng tiền
lưuthônghợpphápduynhất, nómang tnh chấtcưỡng chế
lưuhành, vì vậymọingườikhông cóquyềntừchối nótrong
thanhtoán
Giảng viên VŨ QUANG KẾT 10
1 NHTW là ngân hàng của quốc gia
Chức năng của NHTW
- Mở tàikhoản vàhậntiềngửi vàbảoquảntiềntệcho ngân hàng trung gian vàtổchức t ndụng
- Cung cấp vốncho ngân hàng trung gian vàcác tổchức
t ndụng
- Ngân hàngtrung ươnglà người tổ chức vàtrởthành trung tâm thanhtoán giữacác ngân hàng thươngmại
c NHTW là ngân hàng của Chính phủ
- Làmthủquỹchokhobạcnhànướcthôngqua quảnlýtài
khoảncủakhobạc
- Quảnlýdự trữquốcgia
- Cấpt ndụngcho chính phủ
- Làmđại lý, đạidiệnvàtư vấnchochính phủ
Chức năng của NHTW
1 NHTW là ngân hàng của quốc gia
-Xây dựng vàthựchiệnchínhsáchtiềntệquốcgia
-Thanh tra, giámsáthoạt động củahệthống ngânhàng + Đảmbảosựổnđịnh củahệthốngngânhàng
+ Bảovệkhách hàng
Chức năng của NHTW
2 Chức năng quản lý vĩ mô về tiền tệ, tín dụng
và hoạt động ngân hàng
Trang 4Giảng viên VŨ QUANG KẾT 13
Khái niệm
CHÍNH SÁCH TIỀN TỆ
Chính sách tiền tệ là hệ thống các
quan điểm, các chủ trương và biện
pháp của Nhà nước nhằm tác động
và điều chỉnh các hoạt động về tiền
tệ - t n dụng, ngân hàng, ngoại hối,
tạo ra sự ổn định của lưu thông tiền
tệ để thúc đẩy nền kinh tế quốc dân
phát triển.
Giảng viên VŨ QUANG KẾT 14
Mục tiêu của chính sách tiền tệ
CHÍNH SÁCH TIỀN TỆ
chính
CHÍNH SÁCH TIỀN TỆ
Côngcụ
Chính
sách Tiền
tệcủaa
NHTƯ
Cung ứng tiền:
M1, M2, M3, L
Lãi suất,
Dựtrữ,
Tỷgiá hối đoái
Đầutư, tiêu dùng, sản lượng, việc làm, giácả
Hoạtđộngđiềutiết Mụctiêu
trunggian
Mụctiêu điềutiết
Các công cụ của chính sách tiền tệ Các công cụ gián tiếp
1 Nghiệp vụ thị trường mở
NHTƯ sử dụng các nghiệp vụ mua bán chứng khoán trên thị trường tiền tệ để thay đổi cơ số tiền, từ đó tác động tới lượng tiền cung ứng và mức lãi suất trên thị trường
Trang 5Giảng viên VŨ QUANG KẾT 17
Các công cụ gián tiếp
1 Nghiệp vụ thị trường mở
Cơ chế tác động:
- Giá cả chứng khoán thay đổi => mức sinh lời thay đổi => lãi
Công cụ này có ưu nhược điểm gì?
Các công cụ của chính sách tiền tệ
Giảng viên VŨ QUANG KẾT 18
2 Chính sách tái chiết khấu
Chính sách tái chiết khấu bao gồm các quy định về việc cho vay của NHTW đối với các NHTG, chủ yếu dưới hình thức chiết khấu lại các giấy tờ có giá ngắn hạn
Các công cụ gián tiếp
Các công cụ của chính sách tiền tệ
Công cụ này có ưu nhược điểm gì?
Các công cụ gián tiếp
Các công cụ của chính sách tiền tệ
2 Chính sách tái chiết khấu
Cơ chếtácđộng:
Điềuchỉnh cácqui địnhvềhạnmứctáichiết khấu, lãisuất tái
chiếtkhấuvàcácđiềukiệntái chiếtkhấu=> Vốnkhảdụng
củaNHTM thayđổi=> cung tiềnthayđổi, lãisuất trênthị
trườngliên ngânhàngthay đổi
Dự trữ bắt buộc là số tiền mà NHTW buộc phải duy trì trên tài khoản tiền gửi không kỳ hạn tại NHTW.
Cơ chế tác động:
Thay đổi tỷ lệ dự trữ bắt buộc => Vốn khả dụng của NHTM thay đổi => cung tiền thay đổi, lãi suất trên thị trường liên ngân hàng thay đổi
Các công cụ của chính sách tiền tệ
Công cụ này có ưu nhược điểm gì?
Trang 6Giảng viên VŨ QUANG KẾT 21
4 Chính sách tỷ giá hối đoái
Sự can thiệp của NHTW vào tỷ giá (mua, bán ngoại tệ)
=> cung tiền thay đổi, lãi suất trên thị trường liên ngân
hàng thay đổi
Các công cụ của chính sách tiền tệ
Công cụ này có ưu nhược điểm gì?
Giảng viên VŨ QUANG KẾT 22
1 Hạn mức t n dụng
Là mức dư nợ t n dụng tối đa mà NHTW buộc các tổ chức
t n dụng phải tuân thủ khi cấp t n dụng cho nền kinh tế sự thay đổi hạn mức t n dụng sẽ làm thay đổi khả năng cung ứng tiền của các NHTM
2 Khung lãi suất
3 Biên độ dao động của tỷ giá mua bán ngoại tệ
ư
4 Chính sách quản lý ngoại hối (Tựdo hay quảnlýchặtngoại
h i)
Các công cụ của chính sách tiền tệ
Hệ thống mục tiêu chính sách tiền tệ một số nước
- Ổn định giá cả
- Tăng trưởng
Kế TOÁN
- Cân bằng BOP M2+ CD
Lãi suất thị trường liên ngân hàng
- Dự trữ bắt buộc
- Chính sách tái chiết khấu
- NV thị trường mở
Nhật
- Ổn định giá cả M3
Lãi suất thị trường liên ngân hàng
- Dự trữ bắt buộc
- Chính sách tái chiết khấu
- Nghiệp vụ thị trường mở
Đức
- Ổn định giá cả M3
Tỷ giá
Lãi suất thị trường liên ngân hàng
- Dự trữ bắt buộc
- Tín dụng theo lãi suất
thả nổi
Pháp
Mục tiêu chính sách
Mục tiêu trung gian
Mục tiêu hoạt động
Công cụ của CSTT
Nước
Hệ thống mục tiêu chính sách tiền tệ một số nước
- Ổn định giá cả
- Tăng trưởng Kế TOÁN
- Ổn định hệ thống tín dụng
M2
Dự trữ của các ngân hàng thương mại
- Dự trữ bắt buộc, tỷ giá
- Chính sách tái chiết khấu
- Nghiệp vụ thị trường mở
- Hạn mức tín dụng
Việt Nam
- Ổn định giá cả Lãi suất thị
trường liên ngân hàng
- Dự trữ bắt buộc
- Chính sách tái chiết khấu
- Nghiệp vụ thị trường mở
Anh
- Ổn định giá cả
- Việc làm
- Ổn định LS dài hạn M2 M3
Lãi suất thị trường liên ngân hàng
- Dự trữ bắt buộc
- NV thị trường mở
Mỹ
Mục tiêu chính sách
Mục tiêu trung gian
Mục tiêu hoạt động Công cụ của CSTT
Nước