Chương IX VAI TRÒ CỦA THỰC VẬTBài 47 THỰC VẬT BẢO VỆ ĐẤT VÀ NGUỒN NƯỚC 1.Thực vật giúp giữ đất, chống xói mòn 2.Thực vật góp phần hạn chế ngập lụt, hạn hán 3.Thực vật góp phần bảo vệ ngu
Trang 2KIỂM TRA BÀI CŨ
Câu hỏi: Nhờ đâu thực vật có khả năng điều hòa lượng khí Oxi và Cacbônic trong không khí? Điều
đó có ý nghĩa gì?
TRẢ LỜI
Trong quá trình quang hợp thực vật lấy
vào khí Cacbônic và nhả ra khí Oxi, trong
quá trình hô hấp thì ngược lại Do đó thực
vật có vai trò giữ cân bằng các khí này
trong không khí Điều này giúp cho sự
tồn tại của các sinh vật trên Trái Đất
Trang 3HẠN HÁN Ở MIỀN TRUNG HIỆN TƯỢNG SA MẠC HÓA
Trang 4Chương IX VAI TRÒ CỦA THỰC VẬT
Bài 47
THỰC VẬT BẢO VỆ ĐẤT VÀ NGUỒN NƯỚC
1.Thực vật giúp giữ đất, chống xói mòn
2.Thực vật góp phần hạn chế ngập lụt, hạn hán 3.Thực vật góp phần bảo vệ nguồn nước ngầm
Trang 5vở
Trang 6Mưa Mưa
Rơi xuống
Lượng chảy 0,6m 3 / giây
Lượng chảy 21m 3 /giây
chảy của dòng nước
mưa rơi xuống giữa 2
khu vực A và B?
1.Thực vật giúp giữ đất, chống xói mòn
Em hãy quan sát tranh 47.1 và trả lời câu hỏi:
+ Lượng chảy của
dòng nước mưa rơi
xuống khu vực A
yếu hơn nhiều so
với khu vực B
Trang 7mưa, lượng chảy ở
hai nơi khác nhau?
+ Vì tán lá đã cản
một phần lớn lượng
nước mưa rơi
xuống, và nước mưa
chảy xuống theo
thân cây
Rơi xuống
Lượng chảy 0,6m 3 /giây
Lượng chảy 21m 3 /giây
Hình: Lượng chảy của dòng nước mưa ở 2 nơi khác
nhau
A Có rừng B Đồi trọc
Trang 8Hà Giang
Đắc Lắc Thừa Thiên Huế
Quảng Bình
1.Thực vật giúp giữ đất, chống xói mòn
Bài 46 : THỰC VẬT BẢO VỆ ĐẤT VÀ NGUỒN NƯỚC
Trang 9Em hãy
cho biết :
- Điều gì sẽ xảy ra đối với đất ở trên đồi trọc khi có mưa to? Giải thích tại sao ?
Trang 10+ Đất sẽ bị xói mòn Vì ở đồi trọc không có thực vật, khi có mưa lớn đất theo dòng nước trôi xuống gây hiện tượng xói mòn
1.Thực vật giúp giữ đất, chống xói mòn
Bài 46 : THỰC VẬT BẢO VỆ ĐẤT VÀ NGUỒN NƯỚC
Trang 11Hiện tượng xói mòn
Trang 12- Em hãy cho biết đây là hiện tượng gì ?
+ Hiện tượng sạt lở đất ở ven sông, ven biển
1.Thực vật giúp giữ đất, chống xói mòn
Bài 46 : THỰC VẬT BẢO VỆ ĐẤT VÀ NGUỒN NƯỚC
Em hãy quan sát các hình sau và trả lời câu hỏi:
Trang 13- Nguyên nhân nào dẫn đến những hiện tượng trên
xảy ra?
+ Nguyên nhân: Do không có chắn cây ven bờ khi mưa bão, sóng lớn…
Trang 14- Có thể áp dụng những biện pháp nào để hạn chế hiện tượng xói lở đất?
+ Biện pháp: Trồng cây ven biển, ven bờ sông…
1.Thực vật giúp giữ đất, chống xói mòn
Bài 46 : THỰC VẬT BẢO VỆ ĐẤT VÀ NGUỒN NƯỚC
Trang 15- Vì sao thực vật có khả năng hạn chế được hiện tượng xói lở đất?
+ Vì: Rễ cây có khả năng giữ đất, giảm bớt sự va đập của sóng vào bờ
Trang 16- Vậy thực vật có vai trò gì đối với đất?
+ Thực vật giúp giữ đất, chống xói mòn
1.Thực vật giúp giữ đất, chống xói mòn
Bài 46 : THỰC VẬT BẢO VỆ ĐẤT VÀ NGUỒN NƯỚC
Trang 17khi đó nếu có rừng che phủ thì mất 1 tấn
đất
- Hồ Thác Bà hằng năm nhận khoảng 2,7 triệu tấn chất lắng đọng do rừng đầu nguồn
bị phá làm xói mòn trôi xuống
Trang 18Chúng ta cần làm gì
để hạn chế hiện tượng
xói mòn đất?
+ Trồng cây, gây rừng+ Không chặt phá rừng bừa bãi+ Không bẻ cây…
1.Thực vật giúp giữ đất, chống xói mòn
Bài 46 : THỰC VẬT BẢO VỆ ĐẤT VÀ NGUỒN NƯỚC
Trang 19- Thực vật, đặc biệt là thực vật rừng, nhờ có hệ
rễ giữ đất, tán cây cản sức nước chảy nên có vai trò quan trọng trong việc giữ đất, chống xói mòn
Trang 21Lũ lụt ở vùng thấp Hạn hán tại chỗ.
Trang 222 Không có thực vật sau khi mưa lớn đất bị xói mòn
lấp dòng sông, suối nước không thoát kịp, tràn lên các vùng thấplụt Những nơi không giữ được nước hạn
hán
Thảo luận nhóm
Bài 46 : THỰC VẬT BẢO VỆ ĐẤT VÀ NGUỒN NƯỚC
2.Thực vật góp phần hạn chế ngập lụt, hạn hán
Trang 23+ Nếu còn rừng thì những hiện tượng hạn hán,
Trang 242.Thực vật góp phần hạn chế ngập lụt, hạn hán
Bài 46 : THỰC VẬT BẢO VỆ ĐẤT VÀ NGUỒN NƯỚC
Thực vật, nhất là thực vật rừng, đã góp phần hạn chế lũ lụt, hạn hán
Trang 25-Tham gia trồng cây
-Chấp hành nội quy về bảo vệ rừng
- Tuyên truyền, vận động mọi người không chặt phá rừng bừa bãi
Trang 26Dòng chảy ngầm
Sông suối…
Mưa
Rơi xuống
Lượng chảy 0,6m 3 /giây
A
Thấm xuống đất
3.Thực vật góp phần bảo vệ nguồn nước ngầm
Quan sát hình vẽ , đọc thông tin SGK mục tr.151 trả lời câu hỏi:
- Em hãy trình bày quá trình hình
thành nước ngầm?
Mưa
Bài 46 : THỰC VẬT BẢO VỆ ĐẤT VÀ NGUỒN NƯỚC
Trang 27+ Nơi A nguồn nước ngầm nhiều hơn.
+ Vì khi trời mưa nước chảy chậm nước thấm xuống đất nhiều góp phần hình thành nước ngầm
Mưa
Mưa
Rơi xuống
A B
Dòng chảy ngầm
Sông suối…
Thấm xuống đất
Trang 28- Vậy, thực vật có vai trò gì đối với nguồn nước?
+ Thực vật góp phần bảo vệ nguồn nước ngầm
Để bảo vệ nguồn nước ngầm chúng ta phải làm gì?
+ Bảo vệ rừng hiện có, khôi
phục rừng và trồng mới diện
tích rừng đã bị tàn phá…
Bài 46 : THỰC VẬT BẢO VỆ ĐẤT VÀ NGUỒN NƯỚC
3.Thực vật góp phần bảo vệ nguồn nước ngầm
Trang 29- Rừng giữ nước mưa trong đất tạo thành dòng chảy ngầm Thực vật góp phần bảo vệ nguồn nước ngầm.
Trang 30Tổng kết
Thực vật, đặc biệt là rừng, nhờ có hệ
rễ rễ giữ đất, tán cây cản bớt sức nước chảy do mưa lớn gây ra, nên có vai trò quan trọng trong việc chống xói mòn, sụt lở đất, hạn chế lũ lụt cũng như giữ được nguồn nước ngầm, tránh hạn hán.
Trang 31a Chống gió bão b Chống xói mòn đất
c Chống rửa trôi đất d Tất cả đều đúng
2 Hệ rễ của thực vật, đặc biệt là thực vật rừng có vai trò gì?
a Giúp giữ đất, chống xói mòn
b Hạn chế ngập lụt, hạn hán
c Bảo vệ nguồn nước ngầm
d Điều hòa khí hậu
d Tất cả đều đúng
Giúp giữ đất, chống xói mòn
Trang 323 Việc dưới đây mà con người cần phải làm là :
a Tham gia trồng cây gây rừng
b Tăng cường sử dụng và khai thác cây rừng
c Chặt phá nhiều cây xanh để môi trường sáng sủa hơn
d Tất cả các việc trên đều đúng
a Tham gia trồng cây gây rừng
Trang 33- Đọc trước bài mới, bài 48 “vai trò của thực vật đối với động vật và đối với đời sống con người”
- Sưu tầm một số tranh thực vật : thực vật là thức
ăn của động vật, thực vật là nơi sống của động vật