Bài 34:Đa dạng và đặc điểm chung của lớp cá

- Lớp Cá sụn mới chỉ được phát hiện khoảng 850 loài, gồm những loài cá sống ở nước mặn và nước lợ, có bộ xương bằng chất sụn, có khe mang trần, da nhám, miệng nằm ở nặt bụng.. Các bạn hã

I Đa dạng về thành phần loài và môi trường sống

Cá trích

Cá vền

Lươn Cá đuối Cá bơn

- Trên thế giới có khoảng 25 415 loài cá Ở Việt Nam đã phát hiện

2 753 loài, trong hai lớp chính: lớp Cá sụn và lớp Cá xương.

- Lớp Cá sụn mới chỉ được phát hiện khoảng 850 loài, gồm những loài cá sống ở nước mặn và nước lợ, có bộ xương bằng chất sụn,

có khe mang trần, da nhám, miệng nằm ở nặt bụng.

-Lớp cá xương gồm đa số những loài hiện nay sống ở biển, nước

lợ và nước ngọt Chúng có bộ xương bằng chất xương và có

những đặc điểm tương tự như cá chép.

Các bạn hãy so sánh số loài, môi trường sống của lớp Cá sụn và lớp Cá xương Đặc điểm cơ bản nhất để phân biệt hai lớp cá là gì?

Tên lớp cá Số loài Đặc điểm để

phân biệt Môi trường sống Đại diện

Lớp cá

sụn

Lớp cá

xương

850

24 565

Bộ xương bằng chất sụn, khe mang trần,

da nhám, miệng nằm

ở bụng

Bộ xương bằng chất xương, xương nắp mang che các khe mang, da có phủ vảy,

Nước mặnvà nước lợ

Nước mặn, nước lợ và nước ngọt

Cá mập,

cá đuối,…

Cá chép,

cá vền,…

Các bạn hãy đọc bảng tr-111, quan sát hình 34.1->7,điền nhà nướcội dung thích hợp vào ô trống của bảng

Đặc điểm môi

trường Đại diện Hình dạng thân Đặc điểm khúc đuôi Đặc điểm vây chẵn Khả năng di chuyển

Tầng mặt, thiếu

nơi ẩn náu

Tầng giữa và

tầng đáy, nơi

ẩn náu thường

nhiều

Trong những

Bạn nào có thể giúp tôi điền vào bảng trên?

Cá nhám,

Cá trích

Cá vền,

Cá chép

Lươn

Thon dài

Tương đối ngắn

Rất dài

Khỏe

Yếu

Rất yếu

Bình thường

Bình thường

Không có

Nhanh

Chậm

Rất chậm

II Đặc điểm chung của cá

Trả lời:

- Cá là động vật có xương sống thích nghi với đời sống hoàn toàn ở nước

- Bơi bằng vây

- Hô hấp bằng mang

- Tim 2 ngăn, có một vòng tuần hoàn máu đỏ tươi đi nuôi cơ thể

- Thụ tinh ngoài

- Là động vật biến nhiệt

Các bạn hãy nêu đặc điểm chung của cá về:

Môi trường sống, cơ quan di chuyển, hệ hô hấp, hệ tuần hoàn, đặc điểm sinh sản và nhiệt độ

cơ thể

Các bạn hãy nêu đặc điểm chung của cá về:

Môi trường sống, cơ quan di chuyển, hệ hô hấp, hệ tuần hoàn, đặc điểm sinh sản và nhiệt độ

cơ thể

III Vai trò của cá

- Cá là nguồn thực phẩm thiên nhiên giàu đạm, nhiều Vitamin, dễ tiêu hóa vì có hàm lượng mỡ thấp Dầu gan cá nhám, cá thu có

nhiều Vitamin A và D Chất tiết từ buồng trứng và nội quan cá nóc được dùng dể chế thuốc chữa bệnh thần kinh, sưng khớp và uốn ván Song ăn phải cá nóc có thể bị ngộ đọc chết người Da cá

nhám dùng đóng giày, làm cặp…., Cá ăn bọ gậy của muỗi truyền bệnh vad ăn sâu bọ hại lúa

- Để bảo vệ và phát triển nguồn lợi cá cần tận dụng các vực nước tự nhiên để nuôi cá, cải tạo các vực nước (bón phân đúng kĩ thuật,

trồng cây thủy sinh), nghiên cứu thuần hóa những loài cá mới có giá trị kinh tế Ngăn cấm đánh cá bằng mìn, bằng chất độc, bằng lưới có mắt lưới bé, chống gây ô nhiễm vực nước…

Các bạn hãy nêu vai trò của cá trong tự nhiên và đời sống con người?

Mỗi vai trò hãy lấy ví dụ

để minh họa.

- Cá là nguồn thực phẩm dồi dào.

- Cung cấp nguyên liệu để làm thuốc bổ và thuốc chữa bệnh

- Cung cấp nguyên liệu cho các ngành công nghiệp

- Cung cấp nguyên liệu dùng trong nông nghiệp

- Diệt sâu bọ gây hại lúa

- Làm cảnh

- Gan cá nóc rất độc, ăn chết người

1 2 3 4

Nêu đặc điểm

để phân biệt hai lớp Cá sụn và lớp Cá xương?

Trả Lời:

Tên lớp cá Đặc điểm để phân biệt Lớp Cá sụn Bộ xương bằng chất

sụn, khe mang trần,

da nhám, miệng nằm

ở bụng

Lớp Cá xương Bộ xương bằng chất

xương, xương nắp mang che các khe mang, da có phủ vảy,

• Trả lời:

- Cá là nguồn thực phẩm dồi dào.

- Cung cấp nguyên liệu để làm thuốc bổ và thuốc chữa bệnh.

- Cung cấp nguyên liệu cho các ngành công nghiệp

- Cung cấp nguyên liệu dùng trong nông nghiệp

- Diệt sâu bọ gây hại lúa

Các bạn hãy nêu vai trò của

cá trong đời sống con

người.

Trả lời: VD: Cá Mập

- Sống ở dưới biển

- Bộ xương bằng chất sụn, khe mang trần, da

Các bạn hãy kể một ví dụ về loài

Cá sụn và nêu đặc điểm, môi trường sống của loài cá đó.

Trả lời:

- Cá là động vật có xương sống thích nghi với đời sống hoàn toàn ở nước

- Bơi bằng vây

- Hô hấp bằng mang

- Tim 2 ngăn, có một vòng tuần hoàn máu đỏ tươi đi nuôi cơ

Hãy nêu đặc điểm chung của lớp cá

Trả lời:

Ví dụ: + Lớp Cá xương: cá chép, cá vàng, cá chim,…

Các bạn hãy nêu 3 ví dụ về lớp Cá xương

và 2 ví dụ về lớp

Cá sụn