Phân tích mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

Phân tích mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

Phân tích mối quan hệ giữa chi đầu tư

phát triển và lạm phát

GVHD: TS Nguyễn Thanh Dương

Nhóm SVTH: 1/ Lâm Ngọc Như Uyên

2/ Phạm Thị Thanh Vân 3/ Lê Nguyễn Thụy Vi 4/ Ma Văn Viên

5/ Nguyễn Hoàng Vũ 6/ Nguyễn Thị Tường Vy 7/ Trần Thị Thanh Xuân

NỘI DUNG TRÌNH BÀY

I Cơ sở lý luận

1 Lạm phát

1.1 Khái niệm

1.2 Các loại lạm phát

1.3 Nguyên nhân của lạm phát

2 Chi đầu tư phát triển

2.1 Khái niệm chung

2.2 Các khoản chi đầu tư phát triển

2.3 Nguyên tắc chung về phân bổ chi đầu tư phát triển

1 Lạm phát

1.1 Khái niệm:

+ Thông thường khi hiểu theo nghĩa đầu tiên thì người ta hiểu nó là lạm phát của đơn vị tiền tệ trong phạm vi nền

kinh tế của một quốc gia, còn khi hiểu theo nghĩa thứ hai thì

nó như là lạm phát của một loại tiền tệ trong phạm vi thị

trường tòan cầu Phạm vi ảnh hưởng của hai thành phần này vẫn là một chủ đề gây tranh cãi giữa các nhà kinh tế học vĩ mô

+ Ngược lại với lạm phát là giảm phát Một chỉ số lạm phát bằng 0 hay một chỉ số dương nhỏ thì được người ta gọi

là sự ổn định giá cả

1.3 Nguyên nhân của lạm phát

1.3.1 Lạm phát do cầu kéo:

Tổng cầu cao hơn tổng cung ở mức tòan dụng lao

động, thì sẽ sinh ra lạm phát Điều này có thể giải thích qua sơ đồ AD-AS Đường AD dịch sang phải trong khi đường AS giữ nguyên sẽ khiến cho mức giá và sản

lượng cùng tăng

I Cơ sở lý luận

1.3 Nguyên nhân của lạm phát:

1.3.1 Lạm phát do cầu kéo:

I Cơ sở lý luận

1.3 Nguyên nhân của lạm phát

1.3.2 Lạm phát do cầu thay đổi

Giả dụ lượng cầu về một mặt hàng giảm đi, trong khi lượng cầu về một mặt hàng khác lại tăng lên Nếu thị trường có người cung cấp độc quyền và giá cả có tính chất cứng nhắc phía dưới (chỉ có thể tăng mà không thể giảm), thì mặt hàng mà lượng cầu giảm vẫn không giảm giá Trong khi đó mặt hàng có lượng cầu tăng thì lại tăng giá Kết quả là mức giá chung tăng lên, nghĩa là lạm phát.

1.3 Nguyên nhân của lạm phát

1.3.4 Lạm phát do cơ cấu

Ngành kinh doanh có hiệu quả tăng tiền công danh nghĩa cho người lao động Ngành kinh doanh không hiệu quả, vì thế, không thể không tăng tiền công cho người lao động trong ngành mình Nhưng để đảm bảo mức lợi

nhuận, ngành kinh doanh kém hiệu quả sẽ tăng giá thành sản phẩm Lạm phát nảy sinh vì điều đó.

chung bị giá nhập khẩu đội lên.

I Cơ sở lý luận

1.3 Nguyên nhân của lạm phát

1.3.7 Lạm phát tiền tệ

Cung tiền tăng (chẳng hạn do ngân hàng trung ương mua ngoại tệ vào để giữ cho đồng tiền ngoại tệ khỏi mất giá so với trong nước; hay chẳng hạn do ngân hàng trung ương mua công trái theo yêu cầu của nhà nước) khiến cho lượng tiền trong lưu thông tăng lên là nguyên nhân gây ra lạm phát

1.3.8 Lạm phát đẻ ra lạm phát

Khi nhận thấy có lạm phát, cá nhân với dự tính duy lý sẽ cho rằng tới đây giá cả hàng hóa sẽ còn tăng, nên đẩy mạnh tiêu dùng hiện tại Tổng cầu

trở nên cao hơn tổng cung, gây ra lạm phát

I Cơ sở lý luận

2 Chi đầu tư phát triển

2.1 Khái niệm chung:

+ Trong tổng chi ngân sách nhà nước có 4 phần chính:

Chi thường xuyên, chi bổ sung quỹ dự trữ tài chính, chi trả nợ và viện trộ và chi đầu tư phát triển

>> Chi đầu tư phát triển là 1 phần nhiệm vụ chi ngân sách nhà nước

+ Chi đầu tư phát triển nhằm làm tăng cơ sở vật

chất của đất nước và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế

I Cơ sở lý luận

2 Chi đầu tư phát triển

2.2 Các khoản chi đầu tư phát triển:

+ Đầu tư xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng kinh tế-xã hội không có khả năng thu hồi vốn do Trung ương quản lý  Chi xây dựng cơ bản

+ Đầu tư và hỗ trợ vốn cho các doanh nghiệp Nhà nước; góp vốn cổ phần, liên doanh vào các doanh

nghiệp thuộc lĩnh vực cần thiết có sự tham gia của

Nhà nước theo quy định của pháp luật

+ Chi khoa học công nghệ+ Chi giáo dục- đào tạo, dạy nghề

I Cơ sở lý luận

2 Chi đầu tư phát triển

2.3 Nguyên tắc chung về phân bổ chi đầu tư phát triển

+ Vốn đầu tư thuộc ngân sách nhà nước chỉ bố trí cho các dự án kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội không có khả năng hoàn trả vốn trực tiếp

+ Các dự án, công trình được bố trí vốn phải nằm trong mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của ngành và quy hoạch

đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, đảm bảo có đủ thủ tục đầu tư theo đúng các quy định của pháp luật hiện hành về

quản lý đầu tư và xây dựng;

+ Bảo đảm tính công khai, minh bạch, công bằng trong phân bổ vốn đầu tư phát triển

I Cơ sở lý luận

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

1 Nguồn gốc của mối quan hệ giữa chi đầu

tư phát triển và lạm phát

2 Phân tích mối quan hệ giữa chi đầu tư

phát triển và lạm phát

1 Nguồn gốc của mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

Một trong những nguyên tắc quan trọng nhất trong quản lý ngân sách nhà nước là đảm bảo cân đối giữa thu

và chi Tuy nhiên, do khả năng nguồn thu bị hạn chế và tăng chậm, còn nhu cầu chi lại tăng rất nhanh nên thường xuyên xảy ra tình trạng bội chi ngân sách không chỉ ở

Việt Nam mà ở hầu hết các nước trên thế giới

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

1 Nguồn gốc của mối quan hệ giữa chi đầu tư

phát triển và lạm phát

Nguyên nhân phổ biến dẫn đến bội chi ngân sách nhà nước là do: nhu cầu chi tiêu và thực tế chi của nhà nước

không những không thể cắt giảm, mà ngày càng tăng lên

Đặc biệt những dự án phát triển trong chiến lược phát triển kinh tế thường đòi hỏi nguồn vốn lớn để nhà nước thực hiện chương trình đầu tư nhằm cải thiện cơ cấu kinh tế và hướng tới sự tăng trưởng kinh tế Trong khi đó việc tăng thu nhập bằng công cụ thuế gặp phải sự chống đối mạnh mẽ từ mọi phía và hậu quả của tăng thuế lại kèm theo sự kìm hãm tốc đội tích tụ vốn cho sản xuất, hạn chế tiêu dùng, tức là dẫn tới khả năng suy thoái kinh tế

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

1 Nguồn gốc của mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển

và lạm phát

Phương pháp để cân đối ngân sách như sau:

+ Lây tổng số thu thường xuyên so với tổng chi thường xuyên, yêu cầu chung là chi thường xuyên không được vượt quá thu thường xuyên.

+ Số còn lại chênh lệch giữa thu thường xuyên và chi thường xuyên được so với dự toán chi đầu tư phát triển kinh tế để xác định thâm hụt ngân sách ( số bội chi ngân sách ) và tìm biện pháp bù đắp thâm hụt.

>> Như vậy toàn bộ số thâm hụt ngân sách được thể hiện ở nhu cầu chi đầu tư phát triển kinh tế và việc tìm kiếm nguồn bù đắp thâm hụt ngân sách, cũng chính là việc tìm kiếm vốn cho đầu tư phát triển kinh tế.

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

1 Nguồn gốc của mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển

và lạm phát

Các biện pháp tạo nguồn bù đắp bội chi ngân sách:

a) Biện pháp phát hành thêm tiền: đây là biện pháp đã

được chính phủ nhiều nước sử dụng

 Ưu điểm:

+ Đơn giản, dễ thực hiện, không có trách nhiệm hoàn trả + Trong một số trường hợp, việc phát hành thêm tiền cũng có tác dụng phân bổ nguồn tiết kiệm trong nền kinh

tế, đặc biệt là phân bổ lại giữa nhà nước và các nhà đầu

tư tư nhân Người có lợi trong trường hợp này là nhà nước.

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

1 Nguồn gốc của mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển và

tế của vốn đầu tư giảm đi tương ứng >> Nhà nước sẽ là người có lợi, còn người bị thiệt hại là các nhà đầu tư tư nhân và những người có vốn.

+ Đồng thời việc phát hành tiền sẽ làm phân phối lại thu nhập của dân cư và làm giảm mức sống của dân cư.

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

1 Nguồn gốc của mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển

==> Đây chính là mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển và

lạm phát >> Mối quan hệ đồng biến: chi đầu tư phát triển

tăng  lạm phát tăng.

Lợi ích của biện pháp phát hành thêm tiền để bù đắp bội chi ngân sách nhà nước chỉ có tác dụng nhất thời, cục bộ, còn tác hại của nó lại lâu dài và gây thiệt hại cho nền kinh

tế Nhận thức được ảnh hưởng này chính phủ nhiều nước

đã cố gắng hạn chế hoặc từ bỏ biện pháp này.

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

1 Nguồn gốc của mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển

1 Nguồn gốc của mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

b) Biện pháp đi vay để bù đắp bội chi ngân sách nhà nước:

 Ưu điểm của biện pháp này:

+ Đáp ứng được nhu cầu thiếu hụt ngân sách.

+ Góp phần rút bớt lượng tiền thừa trong lưu thông,

trước mắt không có tác dụng làm bùng nổ lạm phát.

 Nhược điểm của biện pháp này:

+ Có trách nhiệm hoàn trả vốn, lãi khi đến hạn

+ Trong nhiều trường hợp kết quả đi vay không đạt mục tiêu như

mong muốn

+ Khi vay ngắn hạn trong nước để bù đắp thiếu hụt trong chi

thường xuyên của chính phủ sẽ phải trả lãi suất cao do đó dẫn đến nguy cơ lạm phát của chu kỳ sau

+ Đối với trường hợp vay nước ngoài thì gánh nặng nợ lãi đối với

nước ngoài cũng nặng nề, nhất là khi sử dụng tiền vay kém hiệu quả

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

1 Nguồn gốc của mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển

tư phát triển kinh tế, tuyệt đối không sử dụng vốn vay để thỏa mãn nhu cầu tiêu dùng Tuy nhiên nguồn vốn vay sử dụng cho chi đầu tư phát triển cũng phải được sử dụng 1 cách có hiệu

quả, có kế hoạch rõ ràng, tránh tình trạng đầu tư dài trải kém hiệu quả sẽ dẫn tới tình trạng kinh tế bất ổn, lạm phát tăng cao

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

2 Phân tích mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

Ta có:

A: Thu thường xuyênB: Chi thường xuyênC: Chi đầu tư phát triểnD: Thâm hụt ngân sách

D = A - B - C

C tăng  D tăng

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

2 Phân tích mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển và

lạm phát

Khi D tăng >> nhà nước phải tìm kiếm nguồn để bù đắp

thâm hụt >> Thông qua 2 cách:

1/ Phát hành thêm tiền2/ Đi vay

Cả 2 biện pháp đều có những ưu nhược điểm riêng và đều tác động đến lạm phát, cụ thể:

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

2 Phân tích mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

 Phát hành thêm tiền >> Lượng cung tiền vào chi đầu tư

sẽ tăng lên >> Gía cả các công trình đầu tư sẽ tăng lên

>> do cầu đầu tư tăng >> Gía trị đồng vốn giảm đi tương ứng >> Đồng tiền bị mất giá >> Lạm phát tăng cao Không những thế, khi chính phủ phát hành thêm tiền để chi đầu tư >> Tạo công ăn việc làm cho người dân >> Thu nhập của họ ngày càng tăng >> Nhu cầu chi tiêu, sinh hoạt của họ cũng tăng lên >> Cầu hàng hóa tăng >> Gía cả hàng hóa tăng >> Lạm phát Như vậy việc phát hành tiền đã gián tiếp tác động làm tăng lạm phát thông qua việc kích cầu

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

2 Phân tích mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển và

lạm phát

 Đi vay để bù đắp thâm hụt: phương án này có vẻ khả thi

hơn so với phương án phát hành thêm tiền vì trước mắt nó không có tác dụng làm bùng nổ lạm phát Nhưng về lâu dài nó cũng là 1 trong những nguyên nhân dẫn đến lạm

phát vì nếu chung ta sử dụng ngồn vay không có hiệu quả

>> không thu lợi được từ việc sử dụng vốn vay trong khi

đó vẫn phải trả lãi suất cho người cho vay >> Nợ chồng chất nợ >> Khi đến hạn trả nợ vay, chính phủ không có tiền >> Chính phủ phải thực hiện biện pháp đơn giản duy nhất là phát hành thêm tiền >> Và như vậy lại cũng làm cho lạm phát tăng cao

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

2 Phân tích mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

Ta có thể thấy được mối quan hệ này thông qua các biểu đồ và bảng số liệu sau:

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

mại (triệu USD) 481 -1054 -2581 -3854 -2439 -2776 -8227

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

2 Phân tích mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển và

lạm phát

Tóm lại: chi đầu tư phát triển và lạm phát có mối quan

hệ đồng biến với nhau trong điều kiện kinh tế bình thường, thông qua các biện pháp tìm kiếm nguồn bù đắp thâm hụt

2 Phân tích mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển và lạm

phát

Ảnh hưởng của lạm phát đối với nền kinh tế:

- Trong quan niệm của nhiều người, lạm phát có ảnh hưởng tiêu

cực đến tăng trưởng kinh tế vì làm giảm năng suất lao động

- Tuy nhiên không ít người lại lập luận rằng, lạm phát ở một mức

nhẹ lại có tác động tích cực đến tăng trưởng kinh tế

- Từ một khía cạnh khác, một số người cho rằng, lạm phát có

ảnh hưởng tiêu cực đến tăng trưởng kinh tế nếu xét đến mối

quan hệ giữa tính bất trắc của lạm phát trong tương lai với tăng trưởng sản lượng

 Như vậy, có thể nói rằng về lý luận, quan hệ nhân quả giữa

lạm phát với năng suất lao động và/ hoặc tăng trưởng chưa

hòan tòan sáng tỏ

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

2 Phân tích mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển

và lạm phát

Ảnh hưởng của lạm phát đối với nền kinh tế:

Thực tế ở Việt Nam trong những năm gần đây cho thấy: ở một tỷ lệ lạm phát vừa phải thì kinh tế tăng

trưởng ổn định, nhưng khi lạm phát tăng cao thì tốc độ tăng trưởng kinh tế lại bị giảm xuống một cách đáng kể

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

Ảnh hưởng của lạm phát đối với nền kinh tế:

Điều này chứng tỏ lạm phát không hoàn toàn có ảnh hưởng tiêu cực đến nền kinh tế Điều quan trọng là lạm phát ở một mức độ như thế nào là phù hợp và có thể thúc đẩy tăng trưởng kinh tế Và nguyên nhân tại sao lạm phát trong những năm gần đây ở Việt Nam lại tăng cao bất

thường làm mất cấn đối kinh tế vĩ mô

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

2 Phân tích mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

Lạm phát tăng cao dẫn đến tình trạng mất cân đối vĩ mô, ảnh hưởng đến nền kinh tế xã hội như hiện nay là hậu quả tất yếu của việc chi đầu tư kém

hiệu quả, chi tràn lan không có trọng điểm Vì vậy, chính phủ cần có những chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ thích hợp để kiềm chế lạm phát cao, giúp kinh tế phát triển ổn định.

Mà một khi lạm phát tăng cao, chính phủ phải thực hiện các chính sách tài khóa thắt chặt để kiềm chế lạm phát Tròng đó, có biện pháp cắt giảm chi

ngân sách nhà nước, cắt giảm chi đầu tư phát triển  Lạm phát tác động

ngược trở lại chi đầu tư phát triển

Ta có thể thấy được sự tác động này thông qua thực tế như sau: 2 tháng đầu năm 2011 tỷ lệ lạm phát của Việt Nam đã vượt qua ngưỡng 2 con số

12,24% >> Chính phủ đã ban hành một công văn khẩn: Nghị quyết số

11/NQ-CP ngày 24/2/2011 của Chính phủ về những giải pháp chủ yếu tập trung kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm an sinh xã hội.

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát

2 Phân tích mối quan hệ giữa chi đầu tư phát triển và lạm

phát

*Nói tóm lại, chi đầu tư phát triển và lạm phát có mối quan hệ

nhân quả, tác động qua lại lẫn nhau Tuy nhiên, không phải lúc nào

tăng chi đầu tư phát triển dẫn đến lạm phát tăng cũng là có hại cho nền kinh tế, mà điều quan trọng và đáng lưu tâm ở đây là chi đầu tư phát triển hợp lý, chi đầu tư một cách có hiệu quả dẫn đến lạm phát tăng vừa phải qua từng giai đoạn thì nền kinh tế mới có thể phát triển tăng

trưởng ổn định Theo kinh nghiệm thực tiễn kinh tế thế giới cho thấy nếu bội chi NSNN ở mức độ nhất định ( dưới 5% so với tổng chi ngân sách nhà nước / năm ) là có tác dụng kích thích sản xuất Những nước

có trình độ phát triển cao người ta vẫn chỉ cố gắng thu hẹp chi ngân sách nhà nước chứ chưa loại trừ nó hoàn toàn Thực chất bội chi NSNN

là một hiện tượng kinh tế khách quan

II.Nội dung MQH giữa chi đầu tư phát triển và lạm phát