Tài liệu này dành cho sinh viên, giảng viên viên khối ngành tài chính ngân hàng tham khảo và học tập để có những bài học bổ ích hơn, bổ trợ cho việc tìm kiếm tài liệu, giáo án, giáo trình, bài giảng các môn học khối ngành tài chính ngân hàng
Trang 1Chương 6:
Các tổ chức tài chính trung gian
ü Phân tích kinh tế về cấu trúc tài chính
ü Chức năng, vai trò của các tổ chức TCTG
ü Các loại hình tổ chức tài chính trung gian
1
Instructor: Lê Vân Chi
Trang 2 Những vấn đề cơ bản về cấu trúc tài chính
Phí giao dịch và cấu trúc tài chính
Rủi ro và cấu trúc tài chính
Phân tích kinh tế về cấu trúc tài chính
Trang 3Những vấn đề cơ bản về cấu trúc tài chính (2)
Bank loans 40%
Nonbank loans 15%
Bonds 36%
Stocks 9%
Cơ cấu huy động vốn của các doanh
nghiệp Hoa Kỳ
3
Trang 4Những vấn đề cơ bản về cấu trúc tài chính (3)
Trang 5Những vấn đề cơ bản về cấu trúc tài chính (4)
Trong số các công cụ và hình thức tạo vốn của các doanh nghiệp, cổ phiếu và trái phiếu không phải là nguồn tài chính quan trọng nhất
Tài chính gián tiếp quan trọng gấp nhiều lần
so với tài chính trực tiếp
5
Trang 6Những vấn đề cơ bản về cấu trúc tài chính (5)
Chỉ có những công ty lớn, tổ chức tốt mới dễ dàng tiếp cận với thị trường chứng khoán để tài trợ cho hoạt động của mình
Trang 7Phí giao dịch và cấu trúc tài chính
Phí giao dịch ảnh hưởng tới cấu trúc tài chính
TGTC làm giảm chi phí giao dịch:
ü Tiết kiệm do quy mô
ü Đa dạng hoá danh mục đầu tư
ü Vấn đề chuyên môn hoá và thành thạo trong nghề nghiệp
7
Trang 8Rủi ro và cấu trúc tài chính (1)
Bất cân xứng thông tin: là một tình huống phát sinh khi một bên không có đủ kiến thức
về bên còn lại tham gia trong một giao dịch làm cho nó không có khả năng đưa ra quyết định chính xác khi thực hiện giao dịch
Trang 9Trước khi giao dịch
GIAO DỊCH
Sau khi giao dịch
Thông tin không cân xứng (asymmetric information)
Sự lựa chọn đối
nghịch (adverse
selection)
Rủi ro đạo đức (moral hazard)
Rủi ro và cấu trúc tài chính (2)
9
Trang 10Rủi ro và cấu trúc tài chính (3)
Trang 11Rủi ro và cấu trúc tài chính (4)
Trang 12Rủi ro và cấu trúc tài chính (5)
Rủi ro đạo đức
Khái niệm
Rủi ro đạo đức xuất hiện sau khi giao dịch diễn ra khi người cần vốn có ý muốn giấu thông tin và thực hiện những hoạt động mà người có vốn không mong muốn
12
Trang 13Rủi ro và cấu trúc tài chính (6)
Rủi ro đạo đức
Rủi ro đạo đức trong hợp đồng vốn cổ phần
Nguyên nhân: Sự tách biệt giữa CSH và người qlý
Trang 14Rủi ro và cấu trúc tài chính (7)
Rủi ro đạo đức
Rủi ro đạo đức trong hợp đồng nợ
Nguyên nhân:
Giải pháp:
ü Tăng cường giám sát việc thi hành hợp đồng
ü Tài sản đảm bảo và giá trị ròng
ü Trung gian tài chính
14
Trang 15Chức năng
◦ Chức năng tạo vốn: Huy động vốn qua cơ chế lãi
suất, tích lũy và tập trung vốn
◦ Chức năng cung ứng vốn: Đáp ứng đầy đủ và kịp
thời nhu cầu về vốn cho các chủ thể
◦ Chức năng kiểm soát: Giảm thiểu rủi ro do thông
tin “không cân xứng” gây ra
Chức năng và vai trò của các tổ chức
TCTG (1)
15
Trang 16Vai trò
◦ Giảm thiểu chi phí giao dịch
◦ Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn
◦ Cung cấp các dịch vụ tài chính
Chức năng và vai trò của các tổ chức
TCTG (2)
Trang 17ü Ngân hàng thương mại
ü Công ty bảo hiểm
ü Công ty tài chính
ü Các quỹ đầu tư
ü Công ty chứng khoán
=> Sự khác biệt giữa NHTM và các tổ chức tài chính phi ngân hàng
Các loại hình tổ chức TCTG
17
Trang 18Các tổ chức nhận tiền gửi
Ngân hàng thương mại
Các hiệp hội cho vay và tiết kiệm
Các ngân hàng tiết kiệm tương hỗ
Các liên hiệp tín dụng
Trang 19Công ty bảo hiểm (1)
Trang 20Công ty bảo hiểm (2)
Sử dụng vốn
Đầu tư vào các tài sản như mua trái phiếu, cổ phiếu, các hoạt động tín dụng ít rủi ro
=> sử dụng để thanh toán cho khoản tổn thất
do rủi ro đòi được bồi thường theo hợp đồng
đã bán
Trang 21Công ty bảo hiểm (3)
Một số loại hình bảo hiểm
BH nhân thọ
◦ An sinh giáo dục trẻ em
◦ Bảo hiểm hưu trí…
BH phi nhân thọ
◦ BH vật chất với xe ô tô, mô tô
◦ BH trách nhiệm dân sự với chủ xe ô tô, mô tô
◦ BH hoả hoạn, BH với cây trồng, vật nuôi…
21
Trang 22Công ty bảo hiểm (4)
Vấn đề lựa chọn đối nghịch và rủi ro đạo đức trong các hợp đồng
bảo hiểm?
Trang 23Công ty tài chính (1)
Huy động vốn
ü Vốn góp ban đầu
ü Phát hành thương phiếu
ü Phát hành cổ phiếu, trái phiếu
Chú ý: Không nhận tiền gửi của dân chúng và
các tổ chức kinh tế
23
Trang 24Công ty tài chính (2)
Sử dụng vốn
24
Trang 25Công ty tài chính (3)
Các loại hình công ty tài chính
ü Cty TC kinh doanh
ü Cty TC người tiêu dùng
ü Cty TC bán hàng
25
Trang 26Công ty tài chính (4)
Công ty tài chính kinh doanh
cho khách hàng vay dưới 2 hình thức:
ü Bao thanh toán: việc các Cty TC đứng ra
chiết khấu các khoản phải thu cho doanh nghiệp
ü Cho thuê tài chính: Cty TC đứng ra mua
máy móc, thiết bị và cho doanh nghiệp thuê
26
Trang 27Công ty tài chính (5)
Công ty tài chính tiêu dùng
Cho khách hàng là cá nhân, hộ gia đình vay nhằm mục đích tiêu dùng, chi tiêu
Công ty tài chính bán hàng
Thường là công ty con của các nhà sản xuất
=> Cho khách hàng vay để mua sản phẩm của công ty mẹ
27
Trang 28Công ty tài chính (6)
Khác biệt so với NHTM
ü Công ty TC không nhận tiền gửi của dân chúng
và các tổ chức kinh tế xã hội… với thời hạn ngắn
và dưới hình thức mở tài khoản
ü Không thực hiện các dịch vụ thanh toán
ü Gần như không bị điều hành chặt chẽ bởi Chính phủ
Trang 29Công ty chứng khoán (1)
Không huy động vốn và cho vay nhưng lại cung cấp các dịch vụ tài chính trên thị trường cho các nhà đầu tư
Thực hiện 4 nghiệp vụ cơ bản:
ü Môi giới chứng khoán
ü Tư vấn phát hành và bảo lãnh phát hành
ü Tự doanh
ü Quản lý danh mục đầu tư 29
Trang 30Công ty chứng khoán (2)
Một số công ty chứng khoán
Công ty chứng khoán dầu khí
Công ty chứng khoán Bảo Việt
Công ty chứng khoán Hải Phòng
Công ty chứng khoán Kim Long
Công ty chứng khoán FPT
Công ty chứng khoán Vndirect
30
Trang 31Quỹ đầu tư (Mutual fund) (1)
◦ Huy động vốn qua chứng chỉ góp vốn và sử dụng số tiền huy động được để đầu tư vào các loại chứng khoán khác nhau
◦ Đầu tư và quản lý quỹ bởi các chuyên gia
Mua bán với số lượng lớn
Đa dạng hóa danh mục đầu tư
◦ Hình thành các quỹ đầu tư chuyên biệt
Quỹ đầu tư vào chứng khoán Nợ…
Quỹ đầu tư vào cổ phiếu thường… 31
Trang 32Quỹ đầu tư (Mutual fund) (2)
Một số quỹ đầu tư
Bao Tin Capital’ s Bao Tin Equity Fund
Bao Viet Fund Management Co.’ s Bao Viet Investment Fund
BIDV-Vietnam Partners' Vietnam Investment Fund
Dragon Capital Management's Vietnam Enterprise Investments Ltd (VEIL)
32
Trang 33So sánh NHTM và các tổ chức TC phi ngân hàng