chuyên đề 3 phân tích hoạt động tín dụng cho vay từng lần theo món và cho vay theo hạn mức tín dụng

Về mặt hạch toán khi giải ngân, khoản tiền vay được chuyển trả thẳng cho nhà cung cấp hoặc ghi Có vào tài khoản tiền gửi của khách hàng nếu khách hàng có yêu cầu chính đáng và ghi Nợ số

CHUYÊN ĐỀ 3:

PHÂN TÍCH HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG CHO VAY TỪNG LẦN THEO MÓN VÀ CHO VAY THEO HẠN MỨC TÍN DỤNG

I Phân tích hoạt động tín dụng cho vay từng lần theo món:

1 Khái niệm:

Cho vay từng lần (từng món) là hình thức cấp TD của NHTM mà theo đó làm

1 bộ hồ sơ vay 1 lần nhất định với mức TD NHvà KH thoả thuận

2 Đặc điểm:

Mỗi lần khách hàng vay món nào thì phải làm hồ sơ vay món đó Như vậy nếu trong 1 khách hàng có bao nhiêu món vay, thì khách hàng phải làm bấy nhiêu hồ sơ xin vay Bộ phận tín dụng tiến hành phân tích hồ sơ xin vay va xem xét cho vay đối với từng bộ hồ sơ cụ thể

- Phát tiền vay:

Dựa vào hợp đồng tín dụng, ngân hàng phát đần tiền vay theo yêu cầu của khách hàng Quá trình phát tiền vay còn gọi là giải ngân Về mặt hạch toán khi giải ngân, khoản tiền vay được chuyển trả thẳng cho nhà cung cấp hoặc ghi Có vào tài khoản tiền gửi của khách hàng nếu khách hàng có yêu cầu chính đáng và ghi Nợ số tiền vay vào tài khoản cho vay của ngân hàng

- Thu nợ và lãi:

Nợ gốc và lãi thu cùng một thời điểm Khi đến ngày trả nợ ghi trên hợp đồng tín dụn, khách hàng phải chủ động lập giấy trả nợ cho ngân hàng Ngân hàng sẽ trích tiền gửi của khách hàng để thu nợ bằng cách ghi Nợ vào tài

khoản tiền gửi của khách hàng và ghi Có vào tài khoản cho vay của ngân hàng Còn tiền lãi ngân hàng sẽ thu sau khi tính toán trên số dư ổn định

Ngân hàng thu lãi vay bằng cách ghi Nợ vào tài khoản tiền gửi của khách hàng

và ghi Có vào tài khoản thu nhập của ngân hàng Trường hợp tài khoản tiền gửi của khách hàng không có đủ số dư để ngân hàng có thể thu nợ và lãi, ngân hàng

có thẻ xem xét gia hạn nợ cho khách hàng Nếu khách hàng không được gia hạn

nợ, ngân hàng sẽ chuyển khoản nợ gốc hoặc lãi sang nợ quá hạn và áp dụng hình thức chế tài bằng lãi suất nợ quá hạn để thúc giục khách hàng trả nợ

- Phạm vi áp dụng

Cho vay từng lần theo món được áp dụng trong các trường hợp sau:

+ Khách hàng vay không thường xuyên

+ Khách hàng vay thường xuyên nhưng chưa được ngân hàng tín nhiệm cho

áp dụng hạn mức tín dụng

+ Thường áp dụng cho các khoản vay dài hạn hoặc cho vay các dự án

+ Thường yêu cầu khách hàng phải có đảm bảo

II Cho vay theo hạn mức tín dụng:

1 Khái niệm:

Cho vay theo hạn mức tín dụng ( HMTD) là hình thức cấp tín dụng của NHTM mà theo đó, KH chỉ việc làm 1 bộ hồ sơ để vay trong 1 kì nhất định với mức tín dụng mà KH và NH đã thoả thuận

2 Đặc điểm:

Đặc điểm cơ bản của phương thức cho vay theo hạn mức tín dụng là khách hàng chỉ cần lập một bộ hồ sơ vay vào đầu kỳ kế hoạch có thể sử dụng cho nhiều món vay

- Phát tiền vay:

Ngân hàng sẽ căn cứ vào bảng kê chứng từ xin vay của khách để giải ngân bằng cách ghi Nợ vào tài khoản cho vay luân chuyển vầ chuyển trả thẳng cho nhà cung cấp hoặc ghi Có vào tài khoản tiền gửi theo yêu cầu hợp pháp của khách hàng

- Thu nợ

Việc thu nợ theo tài khoản cho vay luân chuyển, nghĩa là toàn bộ tiền thu bán hàng, tiền thu dịch vụ của khách hàng được dùng ưu tiên để trả nợ vay, khi đó về mặt kế toán ngân hàng ghi Có vào tài khoản cho vay luân chuyển và như vạy dư

nợ của khách sẽ giảm Nếu tài khoản cho vay luân chuyển có dư nợ bằng không (bên nợ tài khoản cho vay luân chuyển phản ánh số tiền khách hàng đã vay) tức

là vào thời điểm đó khách hàng đã trả hết nợ ngân hàng Khi đó nếu có tiền thu bán hàng, tiền thu dịch vụ hoặc thu khác thì ngân hàng sẽ chuyển vào bên Có tài khoản tiền gửi của khách hàng

- Thu lãi:

Cuối mỗi tháng ngân hàng sẽ tính lãi theo phương pháp tích số Nếu hạn mức vẫn còn, ngân hàng sẽ thu lãi bằng cách ghi Nợ tài khaonr cho vay luân chuyển Nếu hạn mức tín dụng đã hết thì ngân hàng sẽ trích tiền từ tài khoản tiền gửi của khách hàng để thu lãi

- Phạm vi áp dụng:

Áp dụng cho khách hàng có nhu cầu vay vốn thường xuyên và được ngân hàng tín nhiệm Thường khi cho vay loại này, ngân hàng không yêu cầu đảm bảo tín dụng

* Những điểm khác nhau cơ bản giữa 2 phương thức cho vay theo hạn mức tín dụng và cho vay từng lần theo món:

Phân biệt *Cho vay theo hạn mức tín

dụng(Cho vay luân chuyển):

*Cho vay từng lần (Cho vay theo món)

Khái niệm -Cho vay theo hạn mức tín

dụng ( HMTD) là hình thức cấp tín dụng của NHTM mà theo đó, KH chỉ việc làm 1 bộ

hồ sơ để vay trong 1 kì nhất định với mức tín dụng mà KH

và NH đã thoả thuận

- Cho vay từng lần (từng món) là hình thức cấp TD của NHTM mà theo đó làm 1 bộ

hồ sơ vay 1 lần nhất định với mức TD NH và KH thoả thuận

Cách lập

hồ sơ

- Người vay chỉ lập hồ sơ 1 lần cho nhiều khoản vay, ngân hàng cấp cho khách 1 hạn mức, chỉ giới hạn dư nợ, không giới hạn doanh số

(Ví dụ: Vay hạn mức 50tr 1 tháng, bạn có thể vay tối đa 50tr, nếu trả 20tr trong tháng

có thể vay tiếp 30tr,có thể giải ngân làm nhiều lần theo nhu cầu vay vốn của mình miễn sao số dư cuối tháng không vượt quá hạn mức 50tr.)

-Người vay sẽ phải làm hồ sơ vay vốn cho từng lần vay với lãi suất, thời hạn trả tiền và số tiền vay xác định

(Ví dụ: Giả sử 1/1/09 bạn có nhu cầu mua NVL bạn lập hồ

sơ vay 300tr trong thời hạn 4 tháng Tới tháng sau 12/2/09 bạn cần mua một thiết bị và bạn lại lập một hồ sơ mới xin vay 150tr trong thời hạn 2 tháng chẳng hạn Nếu NH đồng ý cho bạn vay thì họ sẽ giải ngân cũng như theo dõi hai khoản nợ này riêng,tính lãi riêng và thu nợ riêng.)

Ưu - Đây là hình thức vay tiên

tiến, có nhiều ưu điểm, lợi ích

-Ưu điểm của hình thức này

là thủ tục rõ ràng,ngân hàng

điểm cho doanh nghiệp như chủ

động vốn, thủ tục đơn giản…

chủ động trong việc cho vay -Phổ biến ở Việt Nam vì doanh nghiệp hoạt động không hiệu quả,không cần vốn thường xuyên, trong khi ngân hàng với nghiệp vụ chưa cao nên cho vay theo hình thức này ít rủi ro hơn Nhược

điểm

-Không phổ biến ở Việt nam

do các doanh nghiệp không

có nhu cầu vốn thường xuyên, hành lang pháp lí chưa chặt chẽ dẫn đến việc ngân hàng khó xử lí trong việc phạt

nợ quá hạn… vì vậy ngân hàng ít cung cấp dịch vụ này

-Thủ tục rườm rà, doanh nghiệp không linh động trong việc sử dụng vốn do phải lập

hồ sơ cho từng lần vay, chỉ thích hợp với doanh nghiệp

có nhu cầu vốn không định kì

Phạm vi

áp dụng

-Chỉ áp dụng cho các khách hàng vay có nhu cầu vay vốn thường xuyên, mục đích sử dụng vốn rõ ràng và có tín nhiệm với Ngân hàng ( có khả năng tài chính, sản xuất kinh doanh ổn định, có lãi, trong thời gian một năm trước

đó không có nợ quá hạn tại các tổ chức tín dụng)

-Chỉ áp dụng cho các khách hàng có nhu cầu vốn không thường xuyên, hoặc vay có tính chất thời vụ

Kỳ hạn - Không định kỳ hạn nợ cụ - Định kỳ hạn nợ cụ thể cho

vay thể cho từng lần giải ngân

nhưng kiểm soát chặt chẽ hạn mức tín dụng còn thực hiện

khoản cho vay; Người vay trả

nợ một lần khi đáo hạn

Lãi suất - Thông thường lãi suất vay

HM cao hơn vay từng món do

NH lúc nào cũng phải chuẩn

bị tiền cho KH

- Lãi suất thấp hơn so với cho vay theo HMTD

Cách

giải ngân

-Có thể giải ngân làm nhiều lần trong hạn mức cho phép

- Giải ngân một lần toàn bộ hạn mức tín dụng