Bài giảng tổng quan về bảo hiểm

Tài liệu này dành cho sinh viên, giảng viên viên khối ngành tài chính ngân hàng tham khảo và học tập để có những bài học bổ ích hơn, bổ trợ cho việc tìm kiếm tài liệu, giáo án, giáo trình, bài giảng các môn học khối ngành tài chính ngân hàng

TỔNG QUAN

VỀ BẢO HIỂM

NỘI DUNG CỦA CHƯƠNG

1- Sự cần thiết khách quan và vai trò của bảo hiểm 2- Khái niệm và bản chất của bảo hiểm

3- Sơ lược về lịch sử phát triển của bảo hiểm

I- SỰ CẦN THIẾT KHÁCH QUAN

VÀ VAI TRÒ CỦA BẢO HIỂM

1.1- Sự cần thiết của bảo hiểm

o Trong cuộc sống, con người có thể gặp rất nhiều rủi ro, bất trắc

o Con người đã sử dụng nhiều biện pháp để khắc phục, hạn chế và phòng tránh các rủi

ro

 Nhóm biện pháp 1: Các biện pháp kiểm soát rủi ro

 Tránh né rủi ro

 Ngăn ngừa tổn thất

 Giảm thiểu tổn thất

o Có 2 nhóm biện pháp chủ yếu:

1.1- Sự cần thiết của bảo hiểm

 Nhóm biện pháp 2: Các biện pháp tài trợ rủi ro

 Chấp nhận rủi ro:

 Chấp nhận thụ động

 Chấp nhận chủ động

 Bảo hiểm

Bảo hiểm là biện pháp để khắc phục và đối phó với tổn thất do rủi ro gây ra hiệu quả nhất

Bảo hiểm ra đời là đòi hỏi khách quan của cuộc sống, của hoạt động sản

1.2- Vai trò của bảo hiểm

 Bảo hiểm góp phần đảm bảo an toàn, ổn định cho sản xuất kinh doanh và đời sống kinh tế - xã hội

 Bảo hiểm góp phần ổn định chi tiêu của NSNN

 Bảo hiểm góp phần phân phối lại vốn tiền tệ cũng như làm trung gian tài chính trong hệ thống tài chính quốc gia

II KHÁI NIỆM VÀ BẢN CHẤT CỦA BH

2.1- Định nghĩa về bảo hiểm

Bảo hiểm là một hoạt động đảm bảo các tổn thất của các chủ thể tham gia bảo hiểm được bù đắp dựa trên nguyên tắc

tương hỗ

Các chủ thể tham gia bảo hiểm phải trả một khoản phí nhất định

Khi tổn thất xảy ra liên quan đến đối tượng bảo hiểm, nhà bảo hiểm có trách nhiệm bồi thường

 Phân phối trong bảo hiểm là phân phối

không đều, vừa mang tính bồi hoàn vừa không

bồi hoàn

 Mục đích chủ yếu nhằm góp phần ổn định kinh tế cho người tham gia và tạo nguồn vốn cho phát triển kinh tế – xã hội của đất nước

 Hoạt động bảo hiểm dựa trên nguyên tắc “số

đông bù số ít”

 Đặc điểm của bảo hiểm

 Bảo hiểm thể hiện tính tương trợ, tính xã hội, tính nhân văn sâu sắc.

2.2- Bản chất của bảo hiểm

Là hệ thống các quan hệ kinh tế phát sinh trong quá trình hình thành, phân phối và sử dụng quỹ bảo hiểm, nhằm đảm bảo cho quá trình tái sản xuất kinh doanh và đời sống của con người trong xã hội được phát triển

ổn định

III SƠ LƯỢC LỊCH SỬ PHÁT TRIỂN CỦA BH

 Giai đoạn trước thế kỷ 18:

Hoạt động của bảo hiểm vẫn còn ở dưới các hình thức rất thô sơ

 Giai đoạn từ sau thế kỷ thứ 18:

Khi nhà toán học Pascal tìm được phép tính xác suất (1762) hoạt động bảo hiểm con người mới ra đời và phát triển

3.1 Lịch sử phát triển của bảo hiểm thế giới

 Các loại hình bảo hiểm đang triển khai hiện nay trên thế giới

 Bảo hiểm thương mại (BHTM)

 Bảo hiểm xã hội (BHXH)

 Bảo hiểm y tế (BHYT)

 Bảo hiểm thất nghiệp (BHTN)

3.2 Lịch sử ra đời và phát triển của BH ở Việt Nam

 BHXH của Việt Nam

số chế độ bảo hiểm xã hội đối với công nhân

ký sắc lệnh bảo hiểm xã hội

hình thành, hoạt động và phát triển

o Giai đoạn trước 1975:

- Ở miền Nam trước 30/4/75: hoạt động bảo

hiểm khá phát triển.

+ Số lượng công ty: trên 52 công ty.

+ Nghiệp vụ: đa dạng về nghiệp vụ.

+ Tổ chức quản lý và hoạt động: chặt chẽ.

3.2 Lịch sử ra đời và phát triển của BH ở Việt Nam

 BHTM của Việt Nam: Chia làm 3 giai đoạn.

- Ở miền Bắc:

+ Sự ra đời: Tổng công ty bảo hiểm Việt Nam

(BAOVIET) ra đời năm 1964, chính thức hoạt động năm 1965 Bảo Việt là công ty bảo hiểm duy nhất của Việt Nam

+ Hoạt động: Từ khi thành lập đến trước 1975,

hoạt động của Bảo Việt chưa phát triển; thực hiện chủ yếu nghiệp vụ bảo hiểm hàng hóa vận chuyển.

o Giai đoạn trước 1975:

o Giai đoạn từ 1975 đến 1993:

 Sau giải phóng, Chính Phủ tiến hành quốc hữu hóa các công ty bảo hiểm cũ ở miền Nam, trở thành chi nhánh của BAOVIET tại

TP HCM (1976).

 Từ 1976 đến 1993, Bảo Việt là công ty bảo hiểm duy nhất của Nhà nước hoạt động kinh doanh bảo hiểm ở Việt Nam.

o Giai đoạn từ 93 đến nay:

 Sức ép của nền kinh tế thị trường đã phá vỡ thế độc quyền của Bảo Việt.

 Phát triển mạnh về số lượng công ty kinh doanh bảo hiểm về chất lượng và sản phẩm bảo hiểm.

 Công tác tổ chức hoạt động và quản lý nhà nước đối với hoạt động bảo hiểm ngày càng được tăng cường và có nhiều thay đổi đáng kể.

Kết thúc ch ươ ng I

ê