Thiết kế, mô phỏng và chế tạo antenna VHF trên vệ tinh f0 = 150MHz Cùng với sự phát triển công nghệ vệ tinh, việc nghiên cứu phát triển chế tạo vệ tinh có kích thước nhỏ bay tầm thấp trở nên phổ biến. Chẳng hạn, CubeSat là một loại vệ tinh được thu nhỏ về kích thước, nó có thể tích khoảng 1 m 3 khối ượng không lớn hơn 1 kg, thuộc loại PicoSatellite.
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI TRUNG TÂM ĐÀO TẠO TÀI NĂNG VÀ CHẤT LƯỢNG CAO
VIỆN ĐIỆN TỬ - VIỄN THÔNG
*************
Bài tập lớn Thông Tin Vệ Tinh
Đề tài Thiết kế, mô phỏng và chế tạo antenna VHF
trên vệ tinh f 0 = 150MHz
Giảng viên hướng dẫn : PGS.TS Vũ Văn Yêm
Thực hiện: Hà Trung Dũng SHSV : 20090509
Lớp: KSTN – Điện tử Viễn thông – K54
Hà Nội, tháng 12 năm 2013
Trang 2Contents
MỤC LỤC 2
DANH MỤC HÌNH VẼ……… 3
DANH MỤC BẢNG BIỂU ……….3
ĐẶT VẤN ĐỀ……… 4
CHƯƠNG I : Lý thuyết Plannar Antenna ……… …5
CHƯƠNG II : Antenna vòng SRR tiếp điện kiểu microstrip-fed……… 8
CHƯƠNG III : Mô tả antenna ……….10
CHƯƠNG IV : Mô phỏng, chế tạo, tối ưu antenna ……… 12
CHƯƠNG V : Kết luận ……….17
TÀI LIỆU THAM KHẢO………… 18
Trang 3DANH MỤC HÌNH VẼ
Hình 1.1 : A patch antenna ……….… 5
Hình 1.2 : A patch antenna and its coordinate system.……… …… 6
Hình 1.3 : Đồ thị phát xạ của 1 tấm patch antenna.……….… 6
Hình 3.1 : Mô hình antenna và các thông số (a) 3D và 2D print, (b) top layer, (c) bottom layer ……… 11
Hình 4.1 : Ảnh hưởng của thông số Rfi ……….……… 12
Hình 4.2 : Ảnh hưởng của thông số Rfo.……….………13
Hình 4.3 : Ảnh hưởng của thông số Wfs.……….13
Hình 4.4 : Ảnh hưởng của thông số S.……… ……… 13
Hình 4.5 : Ảnh hưởng của thông số Sr.……… ……….14
Hình 4.6 : Ảnh hưởng của thông số t.……… 14
Hình 4.7: Kết quả mô phỏng hoàn thiện ……… 14
Hình 4.8 : Đồ thị phát xạ 2D.……… 15
Hình 4.9 Đồ thị phát xạ 3D……… 15
Hình 4.10 : Surface Current.……… … 16
DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 4.1 : Băng thông tại -10dB thay đổi theo hằng số điện môi ɛr……… 19
Trang 4ĐẶT VẤN ĐỀ
Cùng với sự phát triển công nghệ vệ tinh, việc nghiên cứu phát triển chế tạo vệ tinh có kích thước nhỏ bay tầm thấp trở nên phổ biến Chẳng hạn, CubeSat là một loại
vệ tinh được thu nhỏ về kích thước, nó có thể tích khoảng 1 m3 khối ượng không lớn hơn 1 kg, thuộc loại Pico-Satellite Vệ tinh được thu nhỏ, đồng nghĩa với việc các thiết
bị tích hợp trên vệ tinh cũng phải được thu nhỏ, antenna trên vệ tinh không phải ngoại
lệ Báo cáo này trọng tâm hướng đến thiết kế, mô phỏng và chế tạo antenna thu nhỏ được sử dụng trên vệ tinh Cụ thể, antenna được thiết kế, mô phỏng chế tạo có tần số trung tâm f0 = 150MHz thuộc dải tần VHF, tiếp điện kiểu microstrip-fed, 1 loại planar antenna Đồng thời báo cáo cũng thông qua công cụ mô phỏng CST tối ưu kích thước
để đưa ra các kết quả tần số hoạt động khác nhau xung quanh tần số f0=150MHz
Keyword : planar Antennas, small Antennas, VHF antennas, microstrip-fed antenna, SRR
Trang 5Chương I – Lý thuyết Plannar Antenna
Một antenna vi dải là 1 antenna khắc trên 1 tấm patch , và tấm patch cơ bản được phác trên hình 1.1a Sự đa dạng về cấu trúc được sử dụng, cả cho hình dạng của antenna và cách tiếp điện cho nó, tuy nhiên hoạt động cơ bản có thể được hiểu qua tấm patch phát xạ cơ bản như trên hình 1.1b
Hình 1.1 : A patch antenna Trong hình 1.1a tiếp điện kiểu microstrip-fed, đường tiếp điện nối với tấm patch là copper được in mặt trên tấm điện môi Tấm điện môi được sử dụng là FR-4 có ɛ = 4.4
có độ dày 1.6mm Trường dưới tấm patch được tập trung trong lớp điện môi Bên sườn tấm patch trường điện từ được kết hợp với sóng bề mặt và sóng phát xạ, sự phát
xạ được hình thành trong lớp điện môi chiếm 1 vùng giữa tấm patch và ground
Trường phát xạ được minh họa trên hình 1.1b
Hình 1.2 minh họa bề mặt tấm patch được đặt tại gốc tọa độ Biểu thức mẫu bức xạ xấp xỉ trên mặt phẳng chính tại ɸ = 00 và ɸ = 900 [1] là :
g(θ, ɸ = 900) = cos2(𝜋𝑏
𝜆0 sinθ) (1.1)
g(θ, ɸ = 00) = cos2θ(𝑠𝑖𝑛𝑋
𝑋 ) (1.2)
Trang 6trong đó X = (𝜋𝑎
𝜆0) 𝑠𝑖𝑛θ, 𝜆o là bước sóng trong không gian tự do Đồ thị của 2 phương trình (1.1) và (1.2) được vẽ trên hình 1.3
Hình 1.2 : A patch antenna and its coordinate system
Hình 1.3 : Đồ thị phát xạ của 1 tấm patch antenna
Trang 7Trong thực tế kích trước của tấm patch nhỏ hơn ½ bước sóng trong không gian tự do bởi vì vận tốc pha vp của sóng nhỏ hơn giá trị trong không gian tự do Trong đó
vp = f𝜆, và tốc độ pha trong môi trường điện môi ɛr là c/√𝜀𝑟 , tức là khoảng 0.5m tại tần số 150MHz, với điện môi là FR-4 Kích thước khá lớn, so với một số vệ tinh thu nhỏ Do đó, thu nhỏ kích thước antenna bằng các cấu trúc tấm patch là điều cần thiết, nếu muốn thu nhỏ kích thước vệ tinh Sử dụng lý thuyết meta-material truyền thống, cấu trúc vòng cung SRR được đưa ra để thu nhỏ kích thước antenna
Trang 8Chương II – Antenna vòng SRR tiếp điện kiểu microstrip-fed
Một antenna thu nhỏ kích thước tiếp điện kiểu mirostrip-fed kết hợp của vòng SRR nối với nhau bên ngoài và 1 vòng cung monopole được giới thiệu Kích thước của antenna được cấu hình 1/25 bước sóng, toàn bộ lớp substrate điện môi có kích thước 80x60mm và hoạt động tạo tần số 150MHz
Trong thông tin vô tuyến hiện đại, nhu cầu tăng tốc độ truyền và công suất lớn hơn, đều đi liền với nhu cầu từ người sử dụng để đáp ứng các dịch vụ phức tạp, việc này yêu cầu thiết kế một hệ thống hoạt động tốt hơn [2] Vì các thiết bị thông tin trở bên nhỏ hơn do việc tích hợp vào mạch điện tử, antenna trở thành thành phần lớn đáng
kể của 1 khối toàn bộ thiết bị Kết quả này phụ thuộc vào nhu cầu thu nhỏ kích thước antenna Do đó, các nhà nghiên cứu đã nghiên cứu các phương pháp khác nhau để thu nhỏ kích thước của antenna vi dải [3-21]
Một tấm điện môi có điện môi lớn được sử dụng để làm giảm bước sóng hiệu dụng, và giảm kích thước antenna [3-6] 1 tấm điện môi bằng gốm mới phát triển được
sử dụng ở [5] bởi vì giá trị điện môi của nó rất lớn Shorted pin và walls được sử dụng trong cấu trúc đối xứng để giảm đi ½ hay ¾ kích thước antenna [7-10] Việc sử dụng hình dạng đường meander, zigzag, hình xoắn ốc của antenna trong vùng nhỏ, giản đến kích thước antenna λ/10 được thiết kế trong [11-14]
Sử dụng hình Hilbert có thế giảm kích thước toàn bộ lên đến 77% đưa kích thươc antenna gần với giá trị ¼ bước sóng [15-17] Vật liệu từ nhân tạo dựa vào đường cong Hilbert tuần hoàn cũng được sử dụng để tăng điện môi hiệu dụng của lớp
substrate, dẫn đến có thể thu nhỏ kích thước antenna [16] Công nghệ metamaterials được sử dụng gần đây được sử dụng trong [18-21] Và SRR, thành phần cơ bản trong thiết kế metamaterial, thiết kê các antenna thu nhỏ với kích thước rất nhỏ [20-21]
Antenna được trình bày trong [21] chỉ có kích thước bằng λ/23.4 Tuy nhiên, để
cho antenna này hoạt động, 1 vòng mặt phẳng đất có đường kính 400mm được sử dụng tại tần số 305MHz Báo cáo này là 1 bản đơn giản hóa của antenna thu nhỏ được trinh bày trong [21] được thiết kế giảm kích thước nhiều hơn Antenna được tiếp điện theo đường vi dải, dễ dàng chế tạo Hình
Trang 9dạng và kết quả mô phỏng sẽ được trình bày trong 2 chương sau Antenna
có điều kiện nên, sản phẩm và kết quả đo đạt sẽ được trình bày trong buổi thuyết trình
Trang 10Chương III – Mô tả antenna
SRR có thể thu nhỏ kích thước bán kính ngoài và khả năng sinh ra đáp ứng điện từ mạnh; do đó chúng hình thành nền tảng rất thu hút cho việc thiết kế antenna kích thước điện nhỏ Cho mục tiêu này, 1 broadside-coupled SRR được sử dụng phụ thuộc vào tỉ số bán kính và bước sóng mong muốn như so sánh trong các cấu trúc SRR khác [22] Trong báo cáo này, SRR antenna được trình bày Antenna thiết kê được minh họa ở hình 3.1 Antenna gồm có hình cung monopole tiếp điện 50ohm dạng microstrip-fed và bên ngoài nó là coupled SRR Monopole gồm có 2 nửa đường tròn với bán kính là Rfi và Rfo, và 2 tâm của 2 đường tròn cách nhau 1 khoảng
“Offset” Độ rộng bắt đầu từ Wfs và độ rộng kết thúc là 2Rfo-2Rfi-Wfs SRR được in trên mặt top và bottom của substrate tấm điện môi Độ rộng vòng ring là t, khoảng cách sường trong của ring và sườn ngoài của monopole là Sr SRR trên lớp bottom được nối với đất từ mặt phẳng bên phải và không nối từ mặt bên trái với khoảng cách
là S Trên lớp top, được nối mặt phẳng đấy bên trái thông qua một lỗ via, và bên phải được cách biệt với khoảng cách S Toàn bộ kích thước phần đất có kích thước WgxLg Kích thước substrate có kích thước 80x60mm2 bằng FR-4 có ɛr = 4.4 có độ dày
1.6mm Mô hình của SRR này có 1 cảm kháng lớn từ 2 nửa vòng ring và ground, điện dung trên khe giữa 2 vòng ring và mặt phẳng ground, vùng giữa 2 nửa vòng ring và slot giữa 2 nửa vòng ring và monopole Dung kháng và cảm kháng trên gây ra cộng hưởng ở tần số thấp
Trang 11(a)
Hình 3.1 : Mô hình antenna và các thông số (a) 3D và 2D print, (b) top layer, (c) bottom
layer
Trang 12CHƯƠNG IV : Mô phỏng, chế tạo, tối ưu antenna
Các thông số của antenna này được nghiên cứu để có thể hiểu được ảnh hưởng của mỗi thông số, no được yêu cầu cho quá trình tối ưu hóa antenna Hơn nữa, biết ảnh hưởng của mỗi thông số, chúng ta có thể sử dụng 1 hoặc nhiều thông số để tái cấu hình antenna việc sử dung MEMs để tăng bandwidth của antenna này Kích thước đầu tiên được đưa ra ở Table 1, với Offset = Rfo - (Rfi + Wfs) và Re = t/2
Hình 4.1 đến 4.6 minh họa ảnh hưởng của các thống số, mỗi thông số được thay đổi trong 1 thời gian, trong khi các thông số khác được giữ nguyên như trong bảng 4.1
Bảng 4.1 : Các thông số
Hình 4.1 : Ảnh hưởng của thông số Rfi
Trang 13Hình 4.2 : Ảnh hưởng của thông số Rfo
Hình 4.3 : Ảnh hưởng của thông số Wfs
Hình 4.4 : Ảnh hưởng của thông số S
Trang 14Hình 4.5 : Ảnh hưởng của thông số Sr
Hình 4.6 : Ảnh hưởng của thông số t
Hình 4.7 : Kết quả mô phỏng hoàn thiện
Kết quả cuối cùng của S1,1 được cho như hình 4.7 tần số hoạt động tại f0 = 150MHz, giá trị S1,1min = 27,4dB
Trang 15Đồ thị phát xạ 2D(3 mặt phẳng xy, yz, zx) và 3D, sau mô phỏng tối ưu, được
cho ở hình 4.8-4.9 Cùng vời đó là mật độ dòng bề mặt được minh họa bằng 3D được
cho ở hình 4.10
Hình 4.8 : Đồ thị phát xạ 2D
Hình 4.9 : Đồ thị phát xạ 3D
Trang 16Hình 4.10 : Surface Current
Trang 17
Chương V – Kết luận
Antenna có thiết kế đơn giản với kích thước nhỏ đã được trình bày trong báo cáo Mô hình antenna là monopole và cấu trúc SRR, đường tiếp điện microstrip-fed line và phần đất được cắt, giúp cho việc giảm nhỏ kích thước antenna hoạt động ở tần
số thấp, cụ thể, tại f0 = 150MHz thuộc dải tần VHF Mô hình này có thể được phát triển cho antenna tái cấu hình Antenna đã giảm đến kich thước bằng 1/25 bước sóng
Trang 18
Tài liệu tham khảo :
Design Peter Peregrinus, UK
[2] Eldek, A A., “A compact multi-band meanderline antenna for wireless
communications applications,” Microwave Opt Tech Lett., Vol 50, No 4,
1117–1121, Apr 2008
[3] Lo, T K., C.-O Ho, Y Hwang, E K W Lam, and B Lee, “Miniature
aperture-coupled microstrip antenna of very high permittivity,” Electronics
Letters, Vol 33, No 1, 9–10, 1997
[4] Lee, B and F J Harackiewicz, “Miniature microstrip antenna with a
partially filled high-permittivity substrate,” IEEE Transactions on
Antennas and Propagation, Vol 50, No 8, 1160–1162, 2002
[5] Kula, J S., D Psychoudakis, W.-J Liao, C.-C Chen, J L Volakis, and J W Halloran, “Patch-antenna miniaturization using recently
available ceramic substrates,” IEEE Antennas and Propagation Magazine, Vol
48, No 6, 13–20, 2006
[6] Kim, J.-S., W.-K Choi, and G.-Y Choi, “Small proximity coupled ceramic
patch antenna for UHF RFID tag mountable on metallic objects,” Progress In
Electromagnetics Research C, Vol 4, 129–138, 2008
[7] Ruvio, G and M J Ammann, “A novel wideband semi-planar
miniaturized antenna,” IEEE Transactions on Antennas and Propagation, Vol
55, No 10, 2679–2685, 2007
[8] Ko, C.-H., M.-J Chiang, and J.-Y Sze, “Miniaturized planar annular
slot antenna design utilizing shorting conducting strip,” IEEE Antennas and
Wireless Propagation Letters, Vol 8, 1360–1363, 2009
[9] Mak, C L., R Chair, K F Lee, K M Luk, and A A Kishk, “Half U-slot
patch antenna with shorting wall,” Electronics Letters, Vol 39, No 25, 1779–
1780, 2003
[10] Chiu, C Y., C H Chan, and K M Luk, “Small wideband patch antenna
with double shorting walls,” 2004 IEEE Antennas and Propagation Society
International Symposium, Vol 4, 3844–3847, 2004
[11] Sharma, S K and L Shafai, “Investigations on miniaturized endfire
vertically polarized quasi-fractal log-periodic zigzag antenna,” IEEE
Transactions on Antennas and Propagation, Vol 52, No 8, 1957–1962, 2004
[12] Sarabandi, K and R Azadegan, “Design of an efficient
miniaturized UHF planar antenna,” IEEE Transactions on Antennas and
Propagation, Vol 51, No 6, 1270–1276, 2003
[13] Abbosh, A M., “Miniaturized microstrip-fed tapered-slot antenna with
ultrawideband performance,” IEEE Antennas and Wireless Propagation Letters,
Vol 8, 690–692, 2009
[14] Hong, W and K Sarabandi, “Low profile miniaturized planar antenna
with omnidirectional vertically polarized radiation,” IEEE Transactions on
Antennas and Propagation, Vol 56, No 6,1533–1540, 2008
Trang 19[15] Huang, J.-T., J.-H Shiao, and J.-M Wu, “A miniaturized hilbert
inverted-F antenna for wireless sensor network applications,” IEEE Transactions on
Antennas and Propagation, Vol 58, No 9,
3100–3103, 2010
[16] Yousefi, L and O M Ramahi, “Miniaturised antennas using artificial
magnetic materials with fractal hilbert inclusions,” Electronics Letters, Vol 46,
No 12, 816–817, 2010
[17] Azaro, R., F Viani, L Lizzi, E Zeni, and A Massa, “A monopolar quad-band antenna based on a hilbert self-affine prefractal
geometry,” IEEE Antennas and Wireless Propagation Letters, Vol 8, 177–180,
2009
[18] Volakis, J., C C Chen, and K Fujimoto, Small Antennas —
Miniaturization Techniques and Applications, McGraw Hill, 2010
[19] Chen, P Y and A Alu, “Dual-mode miniaturized elliptical patch antenna
with mu-negative metamaterials,” IEEE Antennas and Wireless Propagation
Letters, Vol 9, 351–354, 2010
[20] Li, M., X Q Lin, J Y Chin, R Liu, and T J Cui, “A novel
miniaturized printed planar antenna using split-ring resonator,” IEEE
Antennas and Wireless Propagation Letters, Vol 7, 629–631, 2008
[21] Kim, O S and O Breinbjerg, “Miniaturized self-resonant split- ring
resonator antenna,” Electronics Letters, Vol 45, No 4, 196–197, 2009
[22] Marques, R., F Mesa, J Martel, and F Medina, “Comparitive analysis
of edge and broadside-coupled split ring resonators for metamaterial
design — Theory and experiments,” IEEE Transactions on Antennas and
Propagation, Vol 51, No 10, 2572–2581, 2010