một vài đề xuất mang hàm ý chính sách đối với định hướng thu hút nguồn vốn fdi tại tỉnh bắc ninh trong giai đoạn tiếp theo

Dẫn nhập.Trong bối cảnh suy thoái kinh tế, nhiều doanh nghiêp DN trong nước phải tiết giảm sản xuất, sản xuất cầm chừng hoặc phá sản thì khối DN có vốn đầu tư nước ngoài FDI vẫn đạt tốc

MỤC LỤC

1 Dẫn nhập 2

2 Cơ sở lý thuyết 3

3 Mô hình đề xuất: 4

4 Kết quả ước lượng 4

4.1 Kết quả mô hình 4

4.2 Các khuyết tật của mô hình 5

5 Kết luận và các khuyến nghị mang hàm ý chính sách: 10

1 Dẫn nhập.

Trong bối cảnh suy thoái kinh tế, nhiều doanh nghiêp (DN) trong nước phải tiết giảm sản xuất, sản xuất cầm chừng hoặc phá sản thì khối DN có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) vẫn đạt tốc độ tăng trưởng cao, đóng góp giá trị lớn vào tăng trưởng kinh tế của tỉnh Bắc Ninh

Theo báo cáo của Ban quản lý các KCN tỉnh, dự kiến năm 2012 tổng giá trị sản xuất công nghiệp của các doanh nghiệp (DN) trong các khu công nghiệp tập trung ước đạt 273.000 tỷ đồng (tăng hơn 130.000 tỷ đồng so với năm 2011) Trong đó các DN FDI chiếm tới hơn 93,2% giá trị sản xuất công nghiệp, nộp ngân sách nhà nước 9 tháng đạt 81 triệu USD, dự kiến cả năm nộp ngân sách đạt 116 triệu USD

Đến nay, tại các KCN tập trung có 294 dự án FDI được cấp giấy chứng nhận đầu tư với tổng đầu tư hơn 3,3 tỷ USD, hiện có khoảng 150 dự án đi vào hoạt động Số DN này chiếm tới hơn 50% tổng số doanh nghiệp đang hoạt động tại các KCN tập trung (293 DN)

Như vậy, đứng trước một hiện thực là các dự án có nguồn vốn đầu tư là nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đang giữ vai trò rất lớn trong nền kinh tế của Bắc Ninh, câu hỏi đặt ra là nên tiếp tục thu hút FDI hay tạm dừng cơ cấu lại nguồn vốn đầu tư phát triển trên địa bàn tỉnh Nếu sự tăng trưởng kinh tế của chúng ta quá phụ thuộc vào nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài thì sẽ gây mất cân đối, tồn tại rủi ro lớn đối với nền kinh tế vĩ mô khi các yếu tố nội tại ảnh hưởng không lớn tại tăng trưởng kinh tế, đe dọa khả năng phát triển bền vững trong dài hạn của nền kinh tế

Đứng trước câu hỏi đó, bài tiểu luận sẽ kiểm định và so sánh mức độ tác động của nguồn vốn FDI đối với tăng trưởng kinh tế với mức độ tác động của nguồn vốn nhà nước và nguồn vốn ngoài nhà nước đối với tăng trưởng

kinh tế Sau đó là một vài đề xuất mang hàm ý chính sách đối với định hướng thu hút nguồn vốn FDI tại tỉnh Bắc Ninh trong giai đoạn tiếp theo

2 Cơ sở lý thuyết

Đối với một nước đang phát triển như Việt Nam, việc thu hút được các nguồn vốn FDI với mục tiêu tăng trưởng kinh tế đồng thời chuyển giao công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao có thể coi là một trong những mục tiêu quan trọng Cũng vì lẽ đó, cho đến nay có khá nhiều nghiên cứu liên quan tới câu hỏi tác động của nguồn vốn FDI đối với tăng trưởng của một nền kinh tế, một vùng lãnh thổ

Theo như các lý thuyết về kinh điển về kinh tế, quy mô của nền kinh tế

và tốc độ tăng trưởng phụ thuộc vào hai nguồn lực chính là vốn và lao động Tuy nhiên, theo một nghiên cứu sơ bộ gần đây, tốc độ tăng dân số của Bắc Ninh trong giai đoạn 2000 – 2010 là không lớn, xấp xỉ 80.000 người, đến thời điểm năm 2012, dân số của cả tỉnh ước khoảng 1.050.000 người Như vậy, ta

có thể rút gọn mô hình, xét hàm tác động của các nguồn vốn đối với quy mô GDP trên cơ sở dân số của tỉnh không đổi

YL=constant = F(G, P, FDI)

Trong đó:

Y: Tổng sản phẩm quốc dân (tỷ VNĐ) G: Vốn ngân sách nhà nước (tỷ VNĐ) P: Vốn ngoài nhà nước (tỷ VNĐ) FDI: Vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (quy đổi thành tỷ VNĐ)

3 Mô hình đề xuất:

Y = C + ß1 G + ß2 P + ß3 FDI + ui

Mô hình sẽ nghiên cứu quy mô tổng sản phẩm quốc dân Y phụ thuộc vào quy mô các nguồn vốn đầu tư phát triển trong tổng thể nền kinh tế theo phương pháp ước lượng bình phương nhỏ nhất (OLS)

Nguồn dữ liệu của mô hình từ Niên giám thống kê các năm của tỉnh Bắc Ninh trong giai đoạn từ 2001 đến hết năm 2011 theo hai chỉ tiêu là Tổng sản phẩm quốc dân các năm và Vốn đầu tư phát triển toàn xã hội chia theo hình thức quản lý

4 Kết quả ước lượng

4.1 Kết quả mô hình

Sau khi nhập số liệu vào chương trình Eviews và cho chương trình chạy chúng ta thu được kết quả:

Dependent Variable: GDP

Method: Least Squares

Date: 11/17/12 Time: 08:33

Sample: 2001 2011

Included observations: 11

Variable Coefficient Std Error t-Statistic Prob

R-squared 0.981902 Mean dependent var 6114.393 Adjusted R-squared 0.974146 S.D dependent var 2802.138 S.E of regression 450.5631 Akaike info criterion 15.33416 Sum squared resid 1421049 Schwarz criterion 15.47885

Durbin-Watson stat 1.132651 Prob(F-statistic) 0.000002

Y = 2741,424 + 0,056146 G + 0,459357 P + 0,312664 FDI

Phương trình ước lượng trên cho chúng ta thấy cả 3 nguồn vốn đều có tác động tích cực tới quy mô tổng sản phẩm quốc dân của tỉnh Bắc Ninh Điều này hợp lý với các nguyên lý của kinh tế học cũng như thực trạng nền kinh tế hiện nay ở nước ta nói chung khi quy mô tổng sản phẩm quốc dân và tốc độ tăng trưởng phụ thuộc lớn vào tổng vốn đầu tư của nền kinh tế

Trên kết quả của mô hình, ta thấy R2 của mô hình là R2 = 0,9891 hay các biến độc lập (G, P, FDI) đã giải thích được 98,91% mức độ thay đổi của biến phụ thuộc (Y)

Quay trở lại câu hỏi được đặt ra ban đầu, liệu quy mô tổng sản phẩm quốc dân của tỉnh Bắc Ninh có quá phụ thuộc vào nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài? Kết quả ước lượng mô hình cho ta thấy thứ tự tăn dần độ lớn các

hệ số ứng với từng nguồn vốn là:

ß1 (G) < ß3 (FDI) < ß2 (P) (0,056146) (0,312664) (0,459357) Qua kết quả trên ta thấy mức độ tác động của nguồn vốn đầu tư tư nhân, vốn ngoài nhà nước ở tỉnh Bắc Ninh vẫn giữ vai trò chủ đạo, đóng góp chủ yếu trong quy mô tổng sản phẩm quốc dân Tuy nhiên nguồn vốn FDI cũng đang có xu hướng phát triển, dần dần khẳng định vai trò trong quy mô tổng giá trị sản phẩm quốc dân của tỉnh Bắc Ninh

4.2 Các khuyết tật của mô hình

Sau khi kiểm định và ước lượng các hệ số của mô hình, chúng ta thấy

mô hình vẫn có thể có các khuyết tật do các nguyên nhân:

- Số quan sát của mô hình ít (11 quan sát) do đó chưa đủ độ lớn để đem lại một kết quả chính xác

- Số quan sát mà nguồn vốn FDI có quy mô lớn trong nền kinh tế mới tập trung trong 5 quan sát cuối, do đó chưa thể có kết luận chính xác về tác động của FDI đối với quy mô tổng sản phẩm kinh tế quốc dân

Chính vì thế, chúng ta cần có các kiểm định về các khuyết tật của mô hình

a Kiểm định tự tương quan:

* Bậc 1:

Breusch-Godfrey Serial Correlation LM Test:

Test Equation:

Dependent Variable: RESID

Method: Least Squares

Date: 11/17/12 Time: 08:50

Presample missing value lagged residuals set to zero

Variable Coefficient Std Error t-Statistic Prob

R-squared 0.199326 Mean dependent var 7.23E-13 Adjusted R-squared -0.334457 S.D dependent var 376.9681 S.E of regression 435.4686 Akaike info criterion 15.29368 Sum squared resid 1137798 Schwarz criterion 15.47454

Durbin-Watson stat 1.325111 Prob(F-statistic) 0.820235

Ta thấy P-value > α = 0,05 nên mô hình chấp nhận Ho hay mô hình không có khuyết tật tự tương quan bậc 1

* Bậc 2:

Breusch-Godfrey Serial Correlation LM Test:

Test Equation:

Dependent Variable: RESID

Method: Least Squares

Date: 11/17/12 Time: 08:52

Presample missing value lagged residuals set to zero

Variable Coefficient Std Error t-Statistic Prob

RESID(-2) -1.228471 0.500142 -2.456246 0.0575 R-squared 0.637151 Mean dependent var 7.23E-13 Adjusted R-squared 0.274301 S.D dependent var 376.9681 S.E of regression 321.1314 Akaike info criterion 14.68403 Sum squared resid 515627.0 Schwarz criterion 14.90106

Durbin-Watson stat 2.425334 Prob(F-statistic) 0.275826

Ta thấy P-value > α = 0,05 nên mô hình chấp nhận Ho hay mô hình không có khuyết tật tự tương quan bậc 2

b Kiểm định phương sai sai số thay đổi

White Heteroskedasticity Test:

Test Equation:

Dependent Variable: RESID^2

Method: Least Squares

Date: 11/17/12 Time: 08:53

Sample: 2001 2011

Included observations: 11

Variable Coefficient Std Error t-Statistic Prob

G^2 -0.676845 0.245991 -2.751499 0.0513

R-squared 0.885730 Mean dependent var 129186.3 Adjusted R-squared 0.714325 S.D dependent var 158799.1 S.E of regression 84875.86 Akaike info criterion 25.79689 Sum squared resid 2.88E+10 Schwarz criterion 26.05010

Durbin-Watson stat 1.998489 Prob(F-statistic) 0.066921

Ta thấy P-value > α = 0,05 nên mô hình chấp nhận Ho hay mô hình không có khuyết tật phương sai sai số thay đổi

c Kiểm định dạng phương trình hổi quy

Ramsey RESET Test:

Log likelihood ratio 0.668889 Probability 0.413439

Test Equation:

Dependent Variable: GDP

Method: Least Squares

Date: 11/17/12 Time: 08:55

Sample: 2001 2011

Included observations: 11

Variable Coefficient Std Error t-Statistic Prob

R-squared 0.982970 Mean dependent var 6114.393 Adjusted R-squared 0.971616 S.D dependent var 2802.138 S.E of regression 472.0899 Akaike info criterion 15.45517 Sum squared resid 1337213 Schwarz criterion 15.63603 Log likelihood -80.00344 F-statistic 86.57843

Ta thấy P-value > α = 0,05 nên mô hình chấp nhận Ho hay mô hình không có khuyết tật hàm thiếu biến

d Kiểm định Đa cộng tuyến

Dependent Variable: FDI

Method: Least Squares

Date: 11/17/12 Time: 08:58

Sample: 2001 2011

Included observations: 11

Variable Coefficient Std Error t-Statistic Prob

R-squared 0.950019 Mean dependent var 2253.609 Adjusted R-squared 0.937524 S.D dependent var 2602.616 S.E of regression 650.5277 Akaike info criterion 16.02045 Sum squared resid 3385490 Schwarz criterion 16.12896 Log likelihood -85.11245 F-statistic 76.03106 Durbin-Watson stat 1.772747 Prob(F-statistic) 0.000006

Ta thấy P-value < α = 0,05 nên mô hình chấp nhận H1 hay mô hình có khuyết tật đa cộng biến với việc biến FDI có mối quan hệ với biến G và biến

P Điều này có thể giải thích: Khi FDI tăng lên do đầu tư của các doanh nghiệp nước ngoài lớn vào Bắc Ninh như Samsung, Nokia, Canon, … làm tăng thuế cũng như tạo ra một thị trường cho các dịch vụ thiết yếu cho việc hoạt động của các doanh nghiêp này trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh, qua đó làm tâng quy mô của G và P trên địa bàn

5 Kết luận và các khuyến nghị mang hàm ý chính sách:

Từ các kết quả của của bài làm, gắn với thực tiễn hoạt động và các diễn biến của nền kinh tế trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh, bài tiểu luận đưa ra một số khuyến nghị chinh sách như sau:

- Đối với câu hỏi đặt ra từ đầu: vai trò của vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài trong tăng trưởng kinh tế tại tỉnh Bắc Ninh Ta có thể thấy với mức độ được xác định trong mô hình ta thấy đấy là một tỷ lệ hợp lý trong một nền kinh tế với vai trò chủ đạo của vốn đầu tư tư nhân và mức độ đầu tư hợp lý của vốn đầu tư nhà nước, kết hợp với nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài

- Sau một thời gian thu hút nguồn vốn FDI có hiệu quả với việc các doanh nghiệp, tập đoàn lớn trên thế giới đã đặt hệ thống nhà xưởng trên địa bàn (Samsung, Canon, Nokia, …) đây là lúc hợp lý để Bắc Ninh xem xét và định hướng lại, cơ cấu lại ngành nghề thu hút FDI Điều này có nghĩa UBND tỉnh Bắc Ninh cần đưa ra một “hàng rào kỹ thuât” thu hút vốn FDI sao cho tận dụng được nguồn vốn FDI đó vào việc thực hiện các chỉ tiêu phát triển kinh tế trên địa bàn tỉnh một cách bền vững

- Bên cạnh đó là việc lựa chọn các ngành nghề thu hút FDI với mục tiêu kích thích các ngành công nghiệp phụ trợ, các ngành nghề dịch vụ (vận tải, kho bãi, bảo hiểm, …) trên địa bàn tỉnh, đồng thời với việc chuyển giao công nghệ Việc kích thích các ngành công nghiệp phụ trợ, sẽ làm giảm việc

“chuyển lợi nhuận” ra nước ngoài, làm nâng cao chất lượng GDP/đầu người của tỉnh Bắc Ninh (GDP bị chuyển ra ngoài nhiều nếu trên địa bàn không có công nghiệp phụ trợ)