Phân tích, bình luận về những diễn biến của vòng đàm phán doha

Trong bối cảnh hiện nay khi toàn cầu hóa và khu vực hóa kinh tế thế giới đã không đơn thuần là một xu thế mà đã trở thành thực thế thì việc đàm phán để tiến tới mục tiêu tự do hóa thương

Phân tích, bình luận về những diễn biến của Vòng đàm phán Doha

LỜI MỞ ĐẦU

Thế giới ngày nay là một thể thống nhất, trong đó mỗi quốc gia là một thực thể độc lập Tuy nhiên do có sự khác biệt về điều kiện tự nhiên và trình độ phát triển nên các quốc gia phải phụ thuộc nhau về kinh tế và khoa học công nghệ Do đó mỗi quốc gia đặc biệt là các quốc gia đang phát triển , chậm phát triển phải lựa chọn cho mình một chiến lược kinh tế đúng đắn, để có thể sẵn sàng hội nhập vào nền kinh tế đầy biến động, góp phần rút ngắn khoảng cách giàu nghèo đang tạo thành một hố sâu ngăn cách giữa các quốc gia Vòng đàm phán Doha do Tổ chức thương mại thế giới khởi động là một trong những vòng đàm phán nhằm mục đích tạo điều kiện cho việc thiết lập những thỏa thuận mang lại nhiều lợi ích cho các nước thành viên Tuy nhiên, trải qua nhiều lần hội nghị vòng đàm phán vẫn chưa đạt được thỏa thuận cuối cùng Do vậy việc tìm hiểu về diễn biến, kết quả, hạn chế cũng như những nguyên nhân dẫn đến sự kéo dài của vòng đàm phán có

ý nghĩa thực tiễn quan trọng Góp phấn có cái nhìn toàn diện hơn về tiến trình đàm phán, cũng như những nỗ lực không ngừng của tổ chức thương mại thế giới trong việc xây dựng những thỏa thận để mang lại lợi ích tốt nhất cho các nước thành viên Đây chính là lí do khi em lựa chọn đề tài “Anh/Chị hãy phân tích, bình luận về những diễn biến của Vòng đàm phán Doha” Với trình độ hiểu biết cũng như kiến thức thực tế còn hạn chế bài làm của em không tránh khỏi những thiếu sót, sai lầm Kính mong thầy cô quan tâm chỉ bảo để bài làm của em có thể hoàn thiện hơn

Em xin chân thành cảm ơn!

NỘI DUNG

I) VÀI NÉT CHÍNH VỀ VÒNG ĐÀM PHÁN HOHA ( DOHA DEVELOPMENT)

1 Đàm phán Doha- vòng đàm phán thứ 9 của GATT/WTO

WTO chính thức được thành lập là ngày 1/1/1995 nhưng tiền thân của nó là GATT đã có từ năm 1948 WTO kế thừa và phát triển những cam kết đã có của GATT Vòng đàm phán Doha ( tên đầy đủ là “chương trình nghị sự phát triển Doha”) là vòng đàm phán thứ 9 của GATT/ WTO được tiến hành sau 8 vòng đàm phán: Geneva 1947; Annecy 1948; Torquay 1950; Geneva 1956; Dillion 1960-1961; Kenedy 1956-1967; Tokyo 1973- 1979; Uruguay 1986- 1994 (dẫn đến thành lập WTO)

Vòng đàm phán Doha được khởi động từ năm 2001 và đến nay các quốc gia vẫn chưa đạt được thỏa thuận cuối cùng Trong bối cảnh hiện nay khi toàn cầu hóa và khu vực hóa kinh tế thế giới đã không đơn thuần là một xu thế mà đã trở thành thực thế thì việc đàm phán để tiến tới mục tiêu tự do hóa thương mại có ý nghĩa vô cùng quan trọng vì theo các báo cáo đánh giá của Ngân hàng Thế giới nếu vòng đàm phán Doha thành công, việc giảm thuế trên các lĩnh vực như nông nghiệp và phi nông nghiệp sẽ tương đương với việc tiến hành đầu tư khích lệ 150

tỷ USD Điều này có ý nghĩa rất quan trọng với việc thúc đẩy khôi phục kinh tế toàn cầu (1)

2 Mục tiêu và nội dung chính của vòng đàm phán Doha

Vòng đàm phán Doha đàm phán về mục tiêu giảm bớt các rào cản thương mại trên toàn thế giới, với tâm điểm là thực hiện thương mại công bằng đối với các nước đang phát triển Đàm phán Doha diễn ra trên phạm vi rộng, bao gồm khoảng 10 nội dung chính khác nhau, trong đó quan trọng nhất là đàm phán về nông nghiệp, mở cửa thị trường hàng phi nông sản (NAMA), dịch vụ và các vấn đề nguyên tắc( rules)[1] Các nội dung chính của Doha là:

- Nông nghiệp: Giảm thuế và các rào cản phi thuế, giảm tiến tới xóa bỏ trợ cấp xuất khẩu, giảm trợ cấp trong nước

- Dịch vụ: Mở rộng các cam kết của Hiệp định Dịch vụ (GATS)

- Hàng phi nông nghiệp: giảm thuế và hàng rào phi thuế

- Sở hữu trí tuệ: giải quyết mối liên hệ giữa sở hữu trí tuệ và y tế, chỉ dẫn địa lý, nới lỏng quy định về sở hữu trí tuệ phục vụ cho việc phát triển

- Thương mại và đầu tư: Xem xét lại Hiệp định Đầu tư (TRIMS)

-Thương mại và chính sách cạnh tranh: minh bạch, không phân biệt đối xử, hợp tác tự nguyện, hỗ trợ phát triển nguồn lực

- Mua sắm chính phủ: thủ tục minh bạch

- Tạo thuận lợi hóa cho thương mại: Xem xét lại và diễn giải chi tiết các Điều V, VIII

và X của GATT 1994

- Xem xét lại quy định của WTO về chống phá giá và chống trợ cấp (Điều VI GATT 1994)

- Xem xét lại quy định của WTO về các hiệp định thương mại khu vực (Điều XXIV GATT 1994)

-Xem xét lại quy định của WTO về cơ chế giải quyết tranh chấp

- Mối quan hệ giữa thương mại và môi trường: phân biệt giữa các biện pháp bảo

vệ môi trường với các rào cản thương mại, dán nhãn sản phẩm bảo vệ môi trường, trợ cấp ngư nghiệp

- Thương mại điện tử

- Các ưu đãi dành cho các nước đang phát triển bao gồm các vấn đề về các nền kinh tế có quy mô nhỏ, các nền kinh tế chậm phát triển, nợ chính phủ, chuyển giao công nghệ, hợp tác và hỗ trợ phát triển nguồn lực, các ưu đãi đặc biệt và khác biệt[2]

Trong số các vấn đề trên, nông nghiệp được coi là trọng tâm, mang tính quyết định đến kết quả của cả vòng đàm phán và cũng là vấn đề gây nhiều tranh cãi Tuy nhiên các cuộc đàm phán hiện nay vẫn đang bế tắc do bất đồng trong quan điểm của các nước phát triển giàu có với các nước nghèo đang phát triển( chủ yếu là nhóm các quốc gia G20) Trợ cấp cho nông nghiệp là vấn đề đáng chú ý nhất bởi thỏa thuận về việc này là một vấn đề gay cấn nhất trong quá trình đàm phán

II) DIỄN BIẾN CHÍNH CỦA VÒNG ĐÀM PHÁN DOHA

1, Hội nghị Bộ trưởng WTO lần thứ IV Doha

1.1, Thời gian, địa điểm, mục tiêu vòng đàm phán

Vòng đàm phán Doha chính thức đươc khởi động bắt đầu vào tháng 11/2001 tại hội nghị Bộ trưởng WTO lần thứ tư ở Doha( Qatar) với mục tiêu bãi

bỏ các rào cản thương mại cho các quốc gia nghèo bằng cách cắt giảm trợ cấp nông nghiệp và thuế đối với hàng công nghiệp dự kiến vòng đàm phán kết thúc trước ngày 1/1/2005

1.2, Nội dung

Tại vòng đàm phán, các thành viên WTO tiếp tục đàm phán toàn diện về mở cửa thị trường ở nhiều lĩnh vực như: Thương mại hàng nông nghiệp, thương mại hàng phi nông nghiệp, thương mại dịch vụ, sở hữu trí tuệ Ngoài ra, các thành viên cũng

dự kiến xem xét các vấn đề mới như mối quan hệ giữa thương mại và chính sách đầu tư xuyên quốc gia, thương mại với chính sách cạnh tranh, xem xét lại các hiệp định về chống bán phá giá, trợ cấp xuất khẩu và các biện pháp đối kháng

Tuyên bố Doha 2001 dành sự quan tâm đối với các nước chậm phát triển(LDCs).

Sự hội nhập của LDCs vào hệ thống thương mại toàn cầu đòi hỏi sự cố gắng của tất cả thành viên WTO Các thành viên WTO cam kết mục tiêu miễm thuế, miễn quok cho hàng hóa xuất xứ từ LDCs Các nước đang phát tiển và LDCs được hưởng

sự đối xử đặc biệt và khác biệt( S & D)(1)

1.3, Kết quả đàm phán:

Tuyên bố Doha 2001 quy định rằng các cuộc đàm phán phải được kết thúc chậm nhất ngày 1-1-2005 Tuy nhiên cho tới thời điểm tháng 1/2007, các cuộc đàm phán trong khuôn khổ vòng đàm phán Doha vẫn chưa có dấu hiệu kết thúc Hiện nay chỉ có 3 lĩnh vực đàm phán kết thúc đó là:

- Đàm phán về Hiệp định giải quyết tranh chấp kết thúc tháng 5 năm 2003

- Đàm phán về cơ quan đăng kí đa phương chỉ dẫn đại lí của rượu vang và đồ uống có cồn kết thúc tháng 9-2003

- Kết quả có ý nghĩa nhất của vòng đàm phán Doha cho tới nay là việc thông qua tuyên bố Doha 2001 về Hiệp đinh TRIPs và sức khỏe cộng đồng Các nước LDCs không bắt buộc phải thực thi và áp dụng các mục 5 và 7 Phần II Hiệp đinh TRIPs đối với dược phẩm cho tới trước ngày 1-1-2016

2, Hội nghị Bộ trưởng WTO lần thứ V Cancun( 2003)

2.1, Thời gian, địa điểm và mục tiêu đàm phán

Hội nghị Bộ trưởng Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) lần thứ 5 được tổ chức tại Cancun, Mehico từ ngày 10 đến 14 tháng 9 năm 2003

với mục đích rà soát và có chỉ đạo để tiếp tục tiến trình đàm phán Doha, giải quyết những bất đồng đang tồn tại giữa các thành viên WTO để tiến tới hoàn thành mục tiêu đàm phán tự do hoá thương mại vào năm 2005 như Chương trình nghị sự Doha vì sự phát triển (Vòng đàm phán Doha) đã đề ra, góp phần thúc đẩy thương mại toàn cầu khôi phục và phát triển

2.2 Nội dung

2.2.1, Nông nghiệp:

Được coi là vấn đề có ý nghĩa quyết định đối với sự thành bại của Hội nghị Cancun Tuy nhiên quan điểm của các nước tại Hội nghị vẫn chưa cho thấy bước đột phá Nhóm quan trọng nhất vẫn là các nước đang phát triển (G22-trước đây là G20) do Brazin, Ấn Độ và Trung Quốc đứng đầu Nhóm này đấu tranh mạnh mẽ đòi tự do hoá, giảm thuế và bãi bỏ trợ cấp trong nước, bãi bỏ trợ cấp xuất khẩu cho nông nghiệp Đối lập với Nhóm G22 là EU, Hoa Kỳ và Nhóm G9 (gồm Nhật Bản, Hàn Quốc, Thuỵ Sỹ, Đài Loan, Bugaria và một số nước nhỏ đòi bảo hộ nông nghiệp) Hoa Kỳ bày tỏ quan điểm không thực sự rõ ràng: một mặt vẫn muốn duy trì trợ cấp ở mức cao đối với một số mặt hàng , một mặt sẵn sàng tự do hoá ở một số vấn đề khác trong đàm phán nông nghiệp

2.2.2 Tiếp cận thị trường phi nông nghiệp:

Tháng 8/2003, Mĩ, Canada và Eu đã đưa ra bản đề xuất chung về phương thức đàm phán NAMA Bản đề xuất này đã thể hiện tham vọng của các nước phát triển muốn ép các nước đang phát triển phải cắt giảm nhanh và mạnh thuế quan hàng công nghiệp Trong khi đó, các nước đang phát triển lại muốn đàm phán một công thức cắt giảm linh hoạt hơn và tham gia cắt giảm thuế theo ngành trên cơ

sở tự nguyện

2.2.3,Đối với 4 vấn đề được nêu ra tại Hội nghị Bộ trưởng ở Singapore:

Là thương mại và đầu tư, thương mại và chính sách cạnh tranh, minh bạch hoá chính sách mua sắm Chính phủ và thuận lợi hoá thương mại, quan điểm các nước hết sức khác biệt

2.2.4 Các vấn đề phát triển:

Đàm phán về vấn đề phát triển bao gồm hai vấn đề chính là vấn đề thực hiện các cam kết đã có và vấn đề S & D Từ sau hội nghị Doha, các nước phát triển

đã tỏ ra không mặn mà với việc đàm phán về vấn đề phát triển Ngược lại, vấn đề phát triển lại là vấn đề luôn được các nước đang phát triển quan tâm vì nó gắn liền với quyền lợi của họ và các nước này đang gặp khó khăn trong việc thực hiện các hiệp định của vòng Urugoay Tuy nhiên, các đề xuất của các nước đang phát triển đã không được đưa vào dự thảo Derbez và trong dự thảo này cũng không có các thời hạn cụ thể đối với các nhiệm vụ đàm phán về vấn đề thực hiện và vấn đề S&D

2.2.5, Dịch vụ

Nhiệm vụ đàm phán Doha về dịch vụ chỉ đơn thuần là : Trên cơ sỏ phương thức đàm phán, các thành viên sẽ đưa ra Biểu cam kết cụ thểcủa mình thông qua cách thức đàm phán dịch vụ thông thường Thực tế cho thấy khâu khó khăn nhất và

phức tạp nhất trong toàn bộ quá trình đàm phán Doha là đàm phán để đi đến thống nhất về phương thức đàm phán trong các lĩnh vực Do đã có phương thức đàm phán, nên đến nay đàm phán về vấn đề dịch vụ đã không trở nên gay cấn như các lĩnh vực khác Do đó tại Cancun, các thành viên đã không đả động gì đến lĩnh vực đàm phán dịch vụ

2.2.6 Các vấn đề khác: các vấn đề được tranh luận nhiều nhất là:

- Thương mại và môi trường

- Hiệp định TRIPs (hệ thống thông báo và đăng ký chỉ dẫn địa lý đối với rượu

và hạn chế đối với việc kiện trong trường hợp vi phạm tinh thần Hiệp định TRIPs) Nhóm vấn đề này nhìn chung không quá căng thẳng Đối với Hiệp định TRIPs, một số thành viên đã phát biểu rằng dù đạt được thoả thuận về thuốc đối với sức khoẻ cộng đồng là một bước tiến trước Hội nghị Cancun nhưng chưa có các quy định chi tiết nên rất khó thực hiện

2.3, Kết quả đàm phán

Trong thực tế, hội nghị Cancun đã thất bại do những bất đồng cơ bản giữa các thành viên và không đạt được mục đích đề ra Các Bộ trưởng WTO đã không đạt được bất kì sự đồng thuận nào đáng kể để định hướng cho đàm phán tiếp theo Tuyên bố cancun chỉ bao gồm 6 điểm vẻn vẹn trong chưa đầy nửa trang A4 với mục đích duy nhất là: Các bộ trưởng WTO thể hiện quyết tâm hoàn thành các nhiệm vụ của vòng đàm phán Doha đứng thời hạn đã tuyên bố Đây là một bước lùi trong tiến trình đàm phán Doha Tuy nhiên hội nghị đã cho thế giới thấy rõ hơn quan điểm của nhóm các nước phát triển và đang phát triển cũng như sự bất đồng quan điểm sâu sắc giữa hai nhóm nước này Đồng thời nó cũng cho thấy tham vọng quá mức của các nước phát triển và sức mạnh đoàn kết giữa các nước đang phát triển trước sức ép của các nước phát triển trong tiến trình đàm phán Doha

3, Hội nghị Bộ trưởng WTO lần thứ VI Hồng Kong (2005)

3.1 Thời gian, địa điểm, mục tiêu vòng đàm phán

Vòng đàm phán diễn ra tháng 12/2005 tại Hồng Kong Mục tiêu của hội nghị

Bộ trưởng Hồng Kong là giải quyết một loạt vấn đề còn đang tranh cãi dang dở để tiến tới định hình cho thỏa thuận cuối cùng của chương trình Nghị sự Phát triển Doha được hội nghị Bộ trưởng tại Doha (Quata) năm 2001 khởi động và dự kiến kết thúc vào cuối năm 2006 Chương trình Nghị sự Phát triển Doha bao gồm tiếp tục giải quyết tất cả vấn đề có liên quan tới thực hiện hiệp định vòng Urugoay, đồng thời đàm phán các vấn đề mới

3.2, Nội dung

Đối với lĩnh vực nông nghiệp và thuế sản phẩm phi nông nghiệp, mục tiêu đạt ra là cần phải đạt được thỏa thuận về công thức cắt giảm cũng như các chi tiết khác để xác định quy mô cắt giảm thuế quan đối với sản phẩm phi nông nghiệp và cắt giảm trợ cấp nông sản Ngoài ra, đàm phán dịch vụ và nhiều vấn đề khác về các quy định của WTO cũng như các chủ đề phát triển cũng là những nội dung quan trọng của chương trình Nghị Sự Để tránh cho hội nghị bộ trưởng một kết cục ảm đạm như đã từng diễn ra năm 2001 và năm 2003, lần này tại Hồng Kong

đã không đàm phán về các vấn đề then chốt của chương trình Nghị sự Phát triển Doha, và do vậy đã không đạt được thỏa thuận nào về thực chất Cụ thể là có ba thời hạn chót được đặt ra trong năm 2006(1), đó là:

+ Mốc 30/ 4 để nhất trí về các nguyên tắc và phương thức xóa bỏ trợ cấp xuất khẩu nông sản và xây dựng nguyên tắc và phương thức cắt giảm thuế quan phi nông sản:

+ Mốc 31/ 7 để các thành viên đệ trình các biểu thuế quan và biểu cam kết xóa bỏ trợ cấp xuất khẩu nông sản căn cứ trên các nguyên tắc và phương thức được nhất trí muộn nhất là vào ngày 30/4

+ Mốc 31/12, để đi tới kết thúc vòng đàm phán Doha

Như vậy, năm 2006 sẽ trở nên có ý nghĩa sống còn không chỉ đối với 150 thành viên của WTO mà còn đối với uy tín của WTO và toàn bộ hệ thống thương mại đa phương

Bốn điểm quan trọng nhất, thảo luận tại Hồng Kong lần này là các vấn đề xóa bỏ trợ cấp nông nghiệp, trợ cấp bông, miễn thuế và hạn ngạch cho các nước kém phát triển nhất, mở cửa thị trường dịch vụ tại các nước đang phát triển Đối với vấn đề trợ cấp nông sản, Liên minh châu Âu( EU) kiên quyết không nhượng bộ Trước hội nghị, nhóm các nước đang phát triển hi vọng vấn đề sẽ được giải quyết nhanh chóng nhất là kế hoạch miễn thuế và hạn ngạch trọn gói cho các nước kém phát triển Với việc “miễn thuế và hạn ngạch cho 97 % mặt hàng của các nước

kém phát triển nhất”, có thể nhận định hội nghị Hồng Kong đã giải quyết được vấn đề này Tuy nhiên, ngay cả với nước kém phát triển nhất, các siêu cường kinh

tế vẫn dành được lợi thế vì con số 97% đồng nghĩa với Mĩ vẫn còn cơ hội bảo hộ thị trường may mặc và Nhật Bản vẫn có khả năng không mở cửa thị trường gạo (1)

Trong khi chỉ nhượng bộ rất ít cho các nước đang phát triển, các nước giàu vẫn

ép các nước đang phát triển phải mở cửa thị trường dịch vụ Thỏa thuận đã đặt ra thời hạn là là: “ đến cuối tháng 2/2006 đề xuất các yêu cầu mở cửa thị trường” và

“ đến cuối tháng 10/2006, các chính phủ phải vạch ra kế hoạch cụ thể mở cửa thị trường dịch vụ”

Về vấn đề trợ cấp bông tại các nước phát triển, đặc biệt là Mĩ, nhóm các nước Tây Phi đã kiên quyết phản đối và cảnh báo sẽ không tán thành bất cứ thỏa thuận nào nếu như không đạt được đột phá trong vấn đề này Tuy nhiên trong thỏa thuận cuối cùng, những kết quả mà các nước Tây Phi dành được chỉ là: “từ năm 2008 sẽ được miễn thuế và xóa bỏ hạn ngạch khi xuất khẩu bông sang thị trường nhóm các nước phát triển” Thỏa thuận đã không định ra thời hạn chính xác cho các nước phát triển bãi bỏ trợ cấp bông Đây là một kết quả đáng thất vọng đối với các nước Tây Phi

3.3, Kết quả đàm phán

Sau 7ngày đàm phán, hội nghị Hồng Công đã thành công một nửa (tức là vừa thành công vừa thất bại) Thành công ở chỗ các thành viên đã giải quyết được vấn đề gây tranh cãi dai dẳng nhất từ Hội nghị Doha đến nay là trợ cấp xuất khẩu nông nghiệp, đã thống nhất được các nguyên tắc cơ bản cho các vấn đề chủ chốt trong vòng Doha như NAMA và dịch vụ Thất bại ở chỗ Hội nghị đã không đưa ra được các cách thức cụ thể để tiến hành đàm phán đối với những vấn đề đã được thống nhất Thực tế đàm phán trong WTO, nhất là đàm phán dịch vụ cho thấy các thời hạn kết thúc đàm phán được các thành viên đưa ra hầu hết là không đạt được.Thoả thuận đạt được tại Hội nghị Hồng Công chỉ có ý nghĩa “giữ thể diện” cho WTO bởi lẽ nếu Hội nghị Hồng Công thất bại thì đó sẽ là một cú sốc lớn đối với hệ thống thương mại đa biên

4, Hội nghị Geneva ( 2008)

4.1, Thời gian, địa điểm, mục tiêu đàm phán:

Ngày 21/7 Bộ trưởng Thương mại và Đại diện của 152 nước thành viên WTO

đã bắt đầu tiếp tục vòng đàm phán Doha tại Geneva - Trụ sở của Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) nhằm giải quyết những mâu thuẫn đang tồn taị trong vấn đề trợ giá nông nghiệp giữa các nước giàu và nghèo Theo sáng kiến của TGĐ WTO ông Pascal Lamy, Bộ trưởng Thương mại của 35 nước thành viên chủ chốt sẽ họp

bàn với nhau trước (21-27/7/08) để thống nhất một thỏa thuận dự thảo đưa ra thảo luận chung trước 152 thành viên của WTO Trong số 35 nước thành viên chủ chốt này ông Pascal Lamy lại mời riêng 7 nước là: Mỹ, EU, Nhật, Trung Quốc, Ấn

Độ, Australia và Brazil là những nước có tiếng nói quan trọng nhất ngồi lại với nhau

4.2, Nội dung

Như các vòng đàm phán trước đây, các bên vẫn bất đồng sâu sắc về những vấn đề nhạy cảm là công nghiệp, nông nghiệp và dịch vụ Trong đó tranh cãi nhiều nhất là vấn đề về trợ cấp nông nghiệp

EU và Mĩ, đại diện cho khối các nước phát triển, cho biết sẵn sàng nhượng

bộ, song với điều kiện các nước đang phát triển phải cam kết mở cửa thị trường cho hàng công nghiệp và dịch vụ từ các nước phát triển Tuy nhiên, trong các cuộc đàm phán ngày 21 và 22/7, các bên vẫn giữ nguyên quan điểm hoặc đưa ra những

đề xuất chung chung, không có cam kết nào mới và cụ thể về các vấn đề chủ chốt liên quan đến nông nghiệp, công nghiệp và dịch vụ

EU thì đề xuất giảm 60% thuế đối với hàng nông sản nhập vào châu Âu thay vì 54% đề xuất trước đó, đồng thời giảm 100 tỷ euro tiền trợ cấp nông nghiệp Đổi lại EU đề nghị các nước đang phát triển phải giảm mức thuế nhập khẩu đối với hàng công nghiệp và dịch vụ của họ

Trong khi đó, các nước đang phát triển cho rằng sự nhượng bộ của các nước phát triển về giảm trợ cấp nông nghiệp và giảm thuế đối với hàng nông sản nhập khẩu

là chưa đủ Các nước đang phát triển yêu cầu Mỹ giảm trợ cấp nông nghiệp (75-85%) xuống còn 13-16,4 tỷ USD/năm so với mức hiện nay là 48,2 tỷ USD/năm Đối với EU thì các nước đang phát triển yêu cầu giảm trợ cấp 66-73% tức chỉ được hỗ trợ tối đa 27,6 tỷ USD

Về hàng rào thuế quan thì các nước đang phát triển yêu cầu các nước phát triển phải mở cửa thị trường sản phẩm nông nghiệp Hiện tại EU, Nhật và Thụy sỹ đang

áp dụng thuế quan để ngăn cản hàng nhập khẩu Vì vậy các nước đang phát triển yêu cầu họ phải giảm trung bình thuế 54% đối với các hàng nông phẩm nhập vào châu Âu…[3]

Nhóm các nước đang phát triển ,mà đại diện là Brazil đã bác bỏ những tuyên bố trên của EU, cho rằng “sự nhượng bộ” như vậy chỉ là hình thức bởi mức giảm thuế không có gì là thay đổi so với trước đây

4.3, Kết quả đàm phán

Sau 9 ngày tranh cãi đầy căng thẳng tại Geneva( Thụy Sỹ), vòng đàm phán đã kết thúc trong sự thất bại hoàn toàn khi Mỹ và Trung quốc, Ấn Độ không đạt được thỏa thuận về thuế nông nghiệp Hội nghị đã đạt được sự đồng thuận về 18 trong

số 20 vấn đề, song bất đồng sâu sắc về mục 19 là cơ chế Bảo vệ đặc biệt(SSM) cho nông dân nghèo[4] SSM này cho phép các nước nghèo áp đặt một loại thuế đặc biệt đối với một số hàng nông sản, khi xảy ra hiện tượng gia tăng đột biến khối lượng nhập khẩu hoặc giảm giá mạnh mặt hàng này

Mỹ, Ấn Độ, Trung Quốc không nhất trí được về mức độ gia tăng nhập khẩu hoặc giảm giá để có thể áp dụng SSM Đây chính là nguyên nhân chính dẫn đến thất bại của hội nghị Ngoài ra, Mỹ, EU cũng bất đồng với các nền kinh tế đang nổi lên về vấn đề cắt giảm thuế hàng công nghiệp Thất bại này có thể dẫn tới triển vọng nối lại vòng đàm phán Doha có thể bị đẩy lùi lại vài năm Vấn đề nhập khẩu chuối đã khiến nhóm các nước châu Phi, Caribe và Thái Bình Dương (ACP) rút khỏi cuộc họp toàn thể 153 nước thành viên WTO, trong ngày làm việc thứ 8 của hội Sau thất bại của hội nghị này, các bộ trưởng WTO, Mỹ đã đề xuất ý tưởng về một

mô hình tự do hóa thương mại 2 cấp tại WTO, thiết lập các hiệp định hạn chế riêng lẻ về từng vấn đề thay vì một hiệp định chung tự do thương mại hiện nay Tuy nhiên, Ấn Độ lại phản bác đề xuất này và EU cũng không mặn mà với ý tưởng của Mỹ Tổng giám đốc WTO cho rằng ý tưởng trên

Cho dù trong bảy năm qua đàm phán luôn gặp nhiều khó khăn, nhưng thất bại này có lẽ là nghiêm trọng nhất khi nền kinh tế thế giới đang chao đảo Với thất bại này, các nước nghèo sẽ ít có cơ hội tiếp cận thị trường nông nghiệp của các nền kinh tế lớn, trong khi các nước giàu vẫn gặp nhiều khó khăn mở rộng thị trường xuất khẩu hàng sản xuất đến các quốc gia đang phát triển

5) Hội nghị Bộ trưởng WTO lần thứ 7 (MC7)

5.1, Bối cảnh trước khi diễn ra hội nghị Bộ trưởng WTO lần thứ 7

Ngày 14 -09-2009, Taị Geneva ( Thụy Sỹ), đại biểu các nền kinh tế lớn của thế giới như Mỹ, EU, Trung Quốc đã bắt đầu hội nghị đa phương thảo luận về nội dung,

lộ trình, và thời gian biểu của đàm phán Doha trong giai đoạn tới đây Sự việc này đánh dấu việc vòng đàm phán Doha được nối lại sau thời gian đình trệ 14 tháng Hội nghị kéo dài hơn 12 tiếng đồng hồ và chưa được tổ chức thương mại thế giới WTO công bố nội dung do được tổ chức với hình thức họp kín Tại hội nghị các Bộ trưởng quy mô nhỏ do WTO tổ chức ngày 4/9 tại New Delhi( Ấn Độ) các bên đã đạt được nhận thức chung về việc nối lại vòng đàm phán Doha và sẽ kết thúc vòng đàm phán này trong năm 2010

5 2 Thời gian, địa điểm, mục tiêu đàm phán: