Hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu cho sản phẩm tã giấy BINBIN 2010 của Công ty CP KYVY - LV Đại Học Bách Khoa

Luận văn tốt nghiệp: Những minh chứng của việc thiếu hụt ở trên cho thấy việc hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu cho Công ty CP KYVY mà đặc biệt là sản phẩm tã giấy là việc làm hết sức cần thiết. Từ những thực tiễn trên, kết hợp quá trình thực tập và nghiên cứu về kỹ thuật hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu của Công ty CP KYVY đã dẫn đến sự hình thành đề tài “Hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu cho sản phẩm tã giấy BINBIN 2010 của Công ty CP KYVY”.

CHƯƠNG I: MỞ ĐẦU 1.1 LÝ DO HÌNH THÀNH ĐỀ TÀI

Trong điều kiện cạnh tranh gay gắt hiện nay, các công ty nói chung, đặc biệt là công ty sản xuất muốn tồn tại và phát triển, một mặt phải ngày càng nâng cao chất lượng sản phẩm, mặt khác phải đảm bảo giới hạn về thời gian của đơn hàng và chi phí sản xuất

Để làm được những điều trên, trong giai đoạn lập kế hoạch sản xuất, công ty phải dự báo chính xác nhu cầu tiêu thụ của thị trường đối với sản phẩm Từ đó có kế hoạch chuẩn bị kịp thời về nguyên vật liệu sản xuất, đồng thời là việc rất quan trọng để tránh lãng phí có hiệu quả

Tại công ty KYVY kỹ thuật điều độ sản xuất được Công ty áp dụng tương đối mang lại hiệu quả (trích lời Giám đốc nhà máy) Mặc dù chưa có bộ phận chuyên về dự báo, nhưng kết quả dự báo dựa trên sản lượng tiêu thụ của những tháng trước đó cộng với kinh nghiệm của người ra quyết định phần nào cũng đưa ra được kết quả dự báo tương đối chính xác với thực tế Tuy nhiên quá trình hoạch định nhu cầu vật tư dựa trên kết quả quá trình dự báo lại chưa được tiến hành bài bản, có khoa học Điển hình là đối với tã giấy – sản phẩm cần nhiều loại nguyên vật liệu dùng cho sản xuất – chịu ảnh hưởng nhiều nhất Để làm một sản phẩm tã giấy cần đến khoảng 23 - 25 loại nguyên vật liệu, còn những sản phẩm khác như khăn ướt chỉ cần 11 - 12, tấm lót cần 9 - 10 loại nguyên vật liệu Việc hoạch định không tốt về nhu cầu vật tư dẫn đến tình trạng lãng phí khi trữ tồn kho quá nhu cầu cần thiết, làm cho giá thành tăng, giảm sức cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường, trong đó sản phẩm tã giấy bị ảnh hưởng nhiều nhất

vì có số nguyên vật liệu cần thiết là nhiều nhất Dẫn chứng là trước năm 2008, công ty mua sẵn nguyên vật liệu dự trữ trong kho để sản xuất cho ba tháng Nhưng điều đó dẫn đến tình trạng lãng phí về chi phí lưu kho cũng như tình trạng sụt giảm chất lượng, phẩm chất nguyên vật liệu Vì thế từ đầu năm 2008, công ty thực hiện chính sách mua nguyên vật liệu theo đơn đặt hàng Tuy nhiên, vật liệu sản xuất chủ yếu nhập từ nước ngoài, thời gian đặt hàng lâu (khoảng một tháng), dẫn đến tình trạng thường xuyên thiếu nguyên vật liệu Cụ thể, trong ngày 27-29/10/2010, nhà máy sản xuất lô 053, mặt

hàng tã giấy BINBIN 2010 với chỉ tiêu là 650 ngàn sản phẩm, thực tế chỉ chạy được

520 ngàn sản phẩm do thiếu nguyên vật liệu Lượng NVL thiếu cụ thể được trình bày

trong Bảng 1.1 Dây chuyền máy móc phải ngưng hoạt động chờ nguyên vật liệu về

Một sự lãng phí đáng tiếc chỉ vì công tác hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu chưa thực sự tốt

Kết cấu Định mức NVL cần

thiết

NVL tồn trữ

Chênh lệch

Đơn

vị

(g) (m 2 ) THÀNH PHẦN NVL CHÍNH

Pulp 5,525 3.591 2.873 -718 kg SAP 9,055 5.886 6.709 823 kg Tissue 0,079 51.578 41.262 -10.316 m2

NW - Airthrough- hydrophilic 0,024 15.698 12.558 -3.140 m2NW- hydrophilic-SS 0,065 42.413 45.930 3.517 m2NW- hydrophobic-SMMS 0,121 79.170 63.336 -15.834 m2NW- Spunbonded- hydrophobic-SS 0,144 93.308 74.646 -18.662 m2

PE Film - Nonbreathable- trắng 0,074 48.068 38.454 -9.614 m2Elastics for leg (250 % - thun cuộn) 1,044 678.600 542.880 -135.720 m Elastics for cuff (250 % - thun cuộn) 0,696 452.400 521.920 69.520 m Tape tabs left - right 0,0027 1.773 1.419 -355 m2 Frontal film- W216mm 0,0069 4.493 3.594 -899 m2

Bảng 1.1: Lượng NVL thiếu hụt so với định mức định mức sản phẩm tã giấy

ngày 29 tháng 10 năm 2010 (Nguồn: Phòng sản xuất)

Theo số liệu ở Bảng 1.1, để sản xuất 650.000 sản phẩm tã giấy cần 3.591 (kg) nguyên liệu Pulp, trong khi đó lượng tồn kho nguyên liệu Pulp chỉ còn 2.873 (kg), do đó thiếu hụt 718 (kg) Tuy nhiên, nguyên liệu SAP cần 5.886 (kg) nhưng trong kho lại dự trữ 6.709 (kg), do đó dư 823(kg) so với nhu cầu Các nguyên liệu còn lại cũng bị thừa, thiếu so với nhu cầu cần thiết, cụ thể như bảng số liệu ở Bảng 1.1 trên Do đó một số NVL không đủ lượng cần thiết để sản xuất đúng sản lượng kế hoạch đã đề ra, một số NVL lại dư thừa dẫn đến chi phí lưu kho cao không cần thiết

Những minh chứng của việc thiếu hụt ở trên cho thấy việc hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu cho Công ty CP KYVY mà đặc biệt là sản phẩm tã giấy là việc làm hết sức cần thiết

Từ những thực tiễn trên, kết hợp quá trình thực tập và nghiên cứu về kỹ thuật hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu của Công ty CP KYVY đã dẫn đến sự hình thành đề tài

“Hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu cho sản phẩm tã giấy BINBIN 2010 của Công ty CP KYVY”

1.2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU

 Phân tích thực trạng hoạch định NVL tại công ty CP KYVY

 So sánh và lựa chọn mô hình đặt hàng cho công ty CP KYVY

 Xác định nhu cầu nguyên vật liệu mua ngoài

 Đề xuất kế hoạch mua hàng và lịch sản xuất cải tiến

 Đánh giá kết quả của việc hoạch định nguyên vật liệu theo phương pháp MRP

1.3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

 Thu thập tài liệu liên quan đến:

 Hoạch định nhu cầu vật tư – MRP

 Toàn bộ hoạt động Quản lý sản xuất của sản phẩm tã giấy BINBIN 2010

 Cách thức hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu tại bộ phận vật tư và bộ phận quản lý sản xuất

 Trực tiếp thực hiện và quan sát, tìm hiểu một số thủ tục trong quá trình hoạch định nhu cầu vật tư của tã giấy BINBIN 2010

 Phỏng vấn trực tiếp nhân viên tác vụ và trưởng phòng QLSX, phòng vật tư

 Áp dụng lý thuyết về quản trị sản xuất để hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu

1.4 PHẠM VI - HẠN CHẾ CỦA ĐỀ TÀI

Do hạn chế về thời gian nghiên cứu, nên đề tài chỉ chú trọng nghiên cứu đến sản phẩm

tã giấy BINBIN 2010, sản phẩm được tạo thành từ nhiều loại nguyên vật liệu nhất trong các sản phẩm của Công ty CP KYVY

1.6 QUY TRÌNH THỰC HIỆN NGHIÊN CỨU

Để hoàn thành được tốt những công việc trên người viết đã xây dựng quy trình thực

hiện như Hình 1.1 sau:

Hình 1.1: Quy trình thực hiện đề tài

Để đạt được “mục tiêu luận văn” đã đề ra ở trên, việc đầu tiên cần làm là “thu thập

kết quả dự báo nhu cầu cho sản phẩm tã giấy BINBIN 2010 từ tháng 01 năm 2011 đến tháng 12 năm 2011” của công ty

Dựa vào lượng dự báo đã tính ở trên kết hợp với dữ liệu định mức vật tư, thời gian đặt

hàng và lý thuyết về hoạch định nhu cầu vật tư để hoạch định nhu cầu vật tư và “lên

kế hoạch đặt hàng” cho sản phẩm tã giấy BINBIN 2010

Để hoạch định theo mô hình MRP, trước hết phải có hiểu biết về “lý thuyết hoạch

định vật tư theo mô hình MRP” Tiếp đến cần phải thu thập được “Bảng dịnh mức vật tư” cho sản phẩm tã giấy BINBIN 2010 Đồng thời phải có hiểu biết về “Thời gian đặt hàng của công ty”

Kết quả: hoạch định nhu cầu vật tư cho sản phẩm tã giấy BINBIN 2010 trong giai

đoạn 01/2011 đến tháng 12/2011

Mục tiêu luận văn

Kết quả dự báo nhu cầu giai đoạn tháng 01/2011 đến tháng 12/2011

Lý thuyết về hoạch định nhu cầu vật tư ( MRP)

Kết quả

Hoạch định vật tư và lên kế hoạch đặt hàng cho sản phẩm tã giấy BINBIN 2010 trong giai đoạn tháng 01/2011 đến tháng 12/2011

Kết luận và kiến nghị

1.7 MÔ HÌNH HOẠCH ĐỊNH NHU CẦU NGUYÊN VẬT LIỆU (MRP)

Mô hình MRP trên Hình 1.2 cho thấy MRP như một công cụ để phối hợp, kiểm soát

hoạt động mua sắm, nhu cầu nguyên vật liệu, năng lực sản xuất phục vụ cho việc sản xuất

MRP: để hoạch định nhu cầu vật tư (MRP) được chính xác công ty đã kết hợp các dữ

liệu về số liệu tồn kho, tình trạng dự kiến tồn kho, kế hoạch tiến độ sản xuất chính, dữ liệu kỹ thuật lại với nhau

MRP gồm một bộ các chương trình điện toán thực hiện định kỳ thường là một tuần một lần để cập nhật giá trị và thời hạn các nhu cầu sản xuất mới nhất, các thông tin mới về điều kiện hiện tại, tiến độ của việc tiếp nhận đã được hoạch định

MRP triển khai cụ thể hơn kế hoạch này bằng cách xác định tất cả các chi tiết, bộ phận, nguyên vật liệu, cần cho sản phẩm sẽ được sản xuất hay mua sắm vào những thời điểm nhất định

Số liệu tồn kho: số liệu tồn kho là lượng nguyên vật liệu thực tế có trong kho sẵn sàng

cho việc sản xuất

Tình trạng dự kiến tồn kho: là lượng nguyên vật liệu mà công ty đề phòng khi

nguyên vật liệu về trễ so với dự kiến một vài ngày thường thì lượng dự kiến này được công ty dự trữ khoảng 5%

Dữ liệu kỹ thuật: là bảng định mức cho từng loại nguyên vật liệu để sản xuất cho một

sản phẩm cụ thể Ví dụ: để sản xuất một đơn vị sản phẩm tã giấy BINBIN 2010 cần 0.079 m2 nguyên vật liệu “tissue”

Sau khi đã hoạch định nhu cầu vật tư (MRP), có hai phương án về nhu cầu nguyên vật liệu: phương án một là nhu cầu nguyên vật liệu mua ngoài, phương án hai là nhu cầu sản xuất nội bộ Do các nguyên vật liệu chủ yếu là nhập từ nước ngoài nên công ty không có khả năng sản xuất nội bộ để cung cấp cho sản xuất vì vậy công ty chỉ thực hiện phương án một là mua nguyên vật liệu ngoài

Hình 1.2 Mô hình MRP

(Nguồn: Sách quản trị sản xuất, NXB Tài chính, TS.Nguyễn Thanh Liêm)

Nhu cầu nguyên vật liệu mua ngoài: nhu cầu nguyên vật liệu (NVL) mua ngoài là

lượng NVL sau khi đã trừ đi lượng tồn kho và lượng dự trữ dự kiến (5%) so với lượng tổng nhu cầu Công thức như sau:

Nhu cầu nguyên liệu mua ngoài = tổng nhu cầu - lượng tồn kho + 5%* tổng nhu cầu

Sau khi xác định được lượng NVL cần thiết cho sản xuất công ty bắt đầu lên kế hoạch mua hàng, kế hoạch mua hàng phải được thực hiện theo mô hình cần lô nào cấp lô đó (Lot For Lot) Tức là sau khi có đơn hàng thì bộ phận sản xuất dưới nhà máy mới lên

Nhu cầu sản xuất nội bộ

Hoạch định nhu cầu năng lực

Kế hoạch sản xuất chi

tiết

Kiểm soát các hoạt động sản xuất và tình trạng hiện thời

Kế hoạch kinh doanh

Kế hoạch sản xuất

Dự báo

Kế hoạch tiến độ sản xuất chính

Điều kiện hiện thời

Kiểm tra sơ bộ NVL

Dự thảo kế hoạch tiến độ sản xuất Các giao dịch

tồn kho

Đặt hàng: đặt hàng là lượng NVL cần sản xuất mà công ty mua từ nhà cung cấp bao

gồm tên NVL, số lượng, nhà cung cấp, thời gian giao hàng cũng nhu các tiêu chuẩn chất lượng yêu cầu cho sản xuất

Sau khi gửi phiếu yêu cầu (PYC) đặt hàng cho nhà cung cấp, nhà cung cấp xem xét các yếu tố nhằm đảm bảo đơn đặt hàng Và nhà cung cấp sẽ phản hồi cho công ty về đơn đặt hàng này

Do giới hạn về thời gian cũng nhu nguồn lực, luận văn chỉ tập trung nghiên cứu những bước hoạch định được nằm trong phần nét đứt của mô hình Chi tiết cụ thể được thể

hiện trong chương II, phần 2.2 Hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu – MRP

CHƯƠNG II: CƠ SỞ LÝ THUYẾT

2.1.1 Khái niệm nguyên vật liệu

Nguyên vật liệu là đối tượng lao động tham gia vào quá trình sản xuất kinh doanh để chế tạo ra sản phẩm mới, được thể hiện dưới dạng vật hóa (Kinh tế chính trị Mác – Lênin)

2.1.2 Đặc điểm của nguyên vật liệu

Trong quá trình sản xuất cần ba yếu tố cơ bản, đó là tư liệu lao động, đối tượng lao động và sức lao động (Kinh tế chính trị Mác – Lênin) NVL là một trong ba yếu tố cơ bản đó, NVL là đối tượng lao động và là cơ sở để hình thành nên sản phẩm mới Quá trình sản xuất tạo ra sản phẩm mới, nguyên vật liệu bị tiêu hao toàn bộ và thay đổi về hình thái chất ban đầu để cấu thành thực thể sản phẩm, chúng chỉ tham gia vào một chu kỳ sản xuất Về mặt giá trị, NVL chuyển dịch toàn bộ một lần vào giá trị sản phẩm mới tạo ra

2.1.3 Ý nghĩa của việc quản lý nguyên vật liệu

Chi phí NVL sử dụng trong sản xuất NVL thường chiếm một tỷ lệ lớn (60 - 80%) trong chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm

Thực hiện giảm chi phí NVL sẽ làm tốc độ vốn lưu động quay nhanh hơn và tạo điều kiện quan trọng để hạ giá thành sản phẩm Do vậy, mỗi công đoạn từ việc quản lý quá trình thu mua, vận chuyển bảo quản, dự trữ và sử dụng NVL đều trực tiếp tác động đến chu trình luôn chuyển vốn lưu động của doanh nghiệp

Tổ chức tốt công tác hoạch định, nhiệm vụ và kế hoạch cung ứng NVL là điều kiện không thể thiếu, cung cấp kịp thời, đồng bộ NVL cho quá trình sản xuất, là cơ sở để sử dụng và dự trữ NVL hợp lý Tiết kiệm ngăn ngừa hiện tượng tiêu hao, mất mát, lãng phí NVL trong tất cả các khâu của quá trình sản xuất kinh doanh

Trong quá trình kinh doanh chiến lược NVL thì việc tồn tại NVL dự trữ là những bước đệm cần thiết đảm bảo cho quá trình hoạt động liên tục của doanh nghiệp Các doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trường không thể tiến hành sản xuất kinh doanh đến đâu thì mua NVL đến đó mà cần phải có NVL dự trữ NVL dự trữ không trực tiếp tạo ta lợi nhuận nhưng lại có vai trò rất lớn để cho quá trình sản xuất kinh doanh tiến hành liên tục Do vậy nếu doanh nghiệp dự trữ quá lớn sẽ tốn kém chi phí, ứ đọng vốn Nếu dự trữ quá ít sẽ làm cho quá trình sản xuất kinh doanh bị gián đoạn, gây ra hàng loạt các hậu quả tiếp theo

Nguyên vật liệu là một trong những tài sản lưu động của doanh nghiệp, thường xuyên luân chuyển trong quá trình kinh doanh

Quản trị và sử dụng hợp lý chúng có ảnh hưởng rất quan trọng đến việc hoàn thành nhiệm vụ chung của doanh nghiệp

Mặc dù hầu hết các vụ phá sản trong kinh doanh đều là hệ quả của nhiều yếu tố chứ không phải chỉ do quản trị, hoạch định NVL Nhưng cũng cần thấy rằng sự bất lực của một số doanh nghiệp trong việc hoạch định và kiểm soát chặt chẽ tình hình nguyên vật liệu là một nguyên nhân dẫn đến thiệt hại cuối cùng của họ

2.1.4 Yêu cầu quản lý nguyên vật liệu

Do đặc điểm, ý nghĩa của NVL trong quá trình sản xuất kinh doanh đòi hỏi công tác quản lý cần phải thực hiện chặt chẽ ở các khâu sau:

 Khâu thu mua: Quản lý về khối lượng, chất lượng, quy cách, chủng loại, giá mua

và chi phí mua cũng như kế hoạch mua theo đúng tiến độ thời gian phù hợp với kế hoạch sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp

 Khâu bảo quản: Tổ chức tốt kho tàng, bến bãi, trang bị đầy đủ các phương tiện

cân đo, thực hiện đúng chế độ bảo quản đối với từng loại vật tư, tránh hư hỏng mất mát, hao hụt, bảo đảm an toàn

 Khâu sử dụng: Sử dụng hợp lý, tiết kiệm trên cơ sở xác định mức dự toán chi phí

nhằm hạ thấp mức tiêu hao NVL trong giá thành sản phẩm, tăng thu nhập, tích luỹ cho doanh nghiệp Tổ chức tốt công tác hoạch định, phản ánh tình hình xuất dùng và sử dụng trong quá trình sản xuất kinh doanh

 Khâu dự trữ: Doanh nghiệp phải xác định được mức dự trữ tối đa, tối thiểu cho

từng loại NVL để đảm bảo cho quá trình sản xuất kinh doanh bình thường không bị ngừng trệ do việc cung cấp hoặc mua NVL không kịp thời hoặc gây ra tình trạng ứ đọng vốn do dự trữ NVL quá nhiều Kết hợp hài hòa công tác hoạch định với kiểm tra, kiểm kê thường xuyên, đối chiếu nhập - xuất - tồn

Chính từ nhu cầu thiết yếu của việc quản lý NVL đã đặt ra ở trên, mô hình MRP được

ra đời và áp dụng để giải quyết nhu cầu đó

2.1.5 Khái niệm về hoạch định nhu cầu NVL - MRP

Mỗi doanh nghiệp sản xuất kinh doanh rất nhiều loại sản phẩm khác nhau và có xu thế ngày càng đa dạng hóa những sản phẩm của mình (Edward M Knod - 2001) Để sản xuất mỗi loại sản phẩm lại đòi hỏi phải có một số lượng chi tiết, bộ phận và NVL rất

đa dạng, nhiều chủng loại khác nhau Hơn nữa, lượng nguyên vật liệu cần sử dụng vào những thời điểm khác nhau và thường xuyên thay đổi Vì vậy, tổng số danh mục các loại vật tư, nguyên liệu và chi tiết bộ phận mà doanh nghiệp quản lý rất nhiều và phức tạp, đòi hỏi phải cập nhật thường xuyên Quản lý tốt nguồn vật tư, nguyên vật liệu này góp phần quan trọng giảm chi phí sản xuất và hạ giá thành sản phẩm (Edward M Knod - 2005) Lập kế hoạch chính xác nhu cầu nguyên liệu, đúng khối lượng và thời điểm yêu cầu là cơ sở quan trọng để dự trữ lượng nguyên vật liệu ở mức thấp nhất, nhưng lại là một vấn đề không đơn giản Các mô hình quản trị hàng dự trữ chủ yếu là giữ cho mức dự trữ ổn định mà không tính tới những mối quan hệ phụ thuộc với nhau giữa nguyên vật liệu, các chi tiết bộ phận trong cấu thành sản phẩm, đòi hỏi phải đáp ứng sẵn sàng vào những thời điểm khác nhau (Edward M Knod - 2001) Cách quản lý

này thường làm tăng chi phí Để đảm bảo yêu cầu nâng cao hiệu quả của hiệu quả sản xuất kinh doanh, giảm thiểu chi phí dự trữ trong quá trình sản xuất, cung cấp những loại nguyên vật liệu, linh kiện đúng thời điểm khi có nhu cầu, Joseph Orlicky (1960), Oliver Wight và George Plossl (1975) đã nghiên cứu và đưa ra phương pháp hoạch định nhu cầu NVL Hoạch định nhu cầu NVL là một nội dung cơ bản của quản trị sản xuất, được xây dựng trên cơ sở trợ giúp của kỹ thuật máy tính được phát hiện và đưa vào sử dụng lần đầu tiên ở Mỹ vào những năm 70 Cách tiếp cận MRP là xác định lượng dự trữ nguyên vật liệu, chi tiết bộ phận là nhỏ nhất, không cần dự trữ nhiều nhưng khi cần sản xuất là có ngay Điều này đòi hỏi phải lập kế hoạch hết sức chính xác, chặt chẽ đối với từng loại vật tư, đối với từng chi tiết và từng nguyên liệu Người

ta sử dụng kỹ thuật máy tính để duy trì đơn đặt hàng hoặc lịch sản xuất nguyên vật liệu

dự trữ sao cho đúng thời điểm cần thiết Nhờ sự mở rộng ứng dụng máy tính vào hoạt động quản lý sản xuất, phương pháp MRP đã giúp cho các doanh nghiệp thực hiện được công tác lập kế hoạch hết sức chính xác, chặt chẽ và theo dõi các loại vật tư, nguyên vật liệu chính xác, nhanh chóng và thuận tiện hơn, giảm nhẹ các công việc tính toán hàng ngày và cập nhật thông tin thường xuyên, đảm bảo cung cấp đúng số lượng

và thời điểm cần đáp ứng Phương pháp hoạch định nhu cầu vật tư tỏ ra rất có hiệu quả, vì vậy nó không ngừng được hoàn thiện và mở rộng ứng dụng sang các lĩnh vực khác của doanh nghiệp

Lúc đầu nó được gọi là MRP1 vì chủ yếu ứng dụng trong việc xác định lượng dự trữ nguyên vật liệu trong quá trình sản xuất, nhưng ngày nay nó được mở rộng sang các lĩnh vực tài chính, marketing và gọi là hệ thống hoạch định nhu cầu các nguồn lực (MRP II)

MRP là hệ thống hoạch định và xây dựng lịch trình về những nhu cầu nguyên liệu, linh kiện cần thiết cho sản xuất trong từng giai đoạn, dựa trên việc phân chia nhu cầu nguyên vật liệu thành nhu cầu độc lập và nhu cầu phụ thuộc

Nó được thiết kế nhằm trả lời các câu hỏi:

 Doanh nghiệp cần những loại nguyên liệu, chi tiết, bộ phận gì?

 Cần bao nhiêu?

 Khi nào cần và trong khoảng thời gian nào?

 Khi nào cần phát đơn hàng bổ sung hoặc lệnh sản xuất?

 Khi nào nhận được hàng?

Kết quả thu được là hệ thống kế hoạch chi tiết về các loại nguyên vật liệu, chi tiết, bộ phận với thời gian biểu cụ thể nhằm cung ứng đúng thời điểm cần thiết Hệ thống kế hoạch này thường xuyên được cập nhật những dữ liệu cần thiết cho thích hợp với tình hình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp và sự biến động của môi trường bên ngoài

2.1.6 Mục tiêu của MRP

Sự phát triển và đưa vào ứng dụng rộng rãi phương pháp hoạch định các nguồn lực trong doanh nghiệp thể hiện ý nghĩa quan trọng của nó trong thực tế Vai trò của MRP thể hiện trong những mục tiêu mà hệ thống MRP nhằm đạt tới Những mục tiêu chủ

 Giảm thiểu lượng dự trữ nguyên vật liệu

 Giảm thời gian sản xuất và thời gian cung ứng MRP xác định mức dự trữ hợp lý, đúng thời điểm, giảm thời gian chờ đợi và những trở ngại cho sản xuất

 Tạo sự thỏa mãn và niềm tin tưởng cho khách hàng

 Tạo điều kiện cho các bộ phận phối hợp chặt chẽ thống nhất với nhau, phát huy tổng hợp khả năng sản xuất của doanh nghiệp

 Tăng hiệu quả của hoạt động sản xuất kinh doanh

2.1.7 Các yêu cầu trong ứng dụng MRP

Hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu, đem lại lợi ích rất lớn trong việc giảm mức dự trữ trong quá trình chế biến mà vẫn duy trì, đảm bảo đầy đủ nhu cầu vật tư tại mọi thời điểm khi cần và là phương tiện để phân bổ thời gian sản xuất hoặc đặt hàng Những lợi ích này của MRP phục vụ rất lớn vào việc khai thác sử dụng máy tính trong quá trình lưu trữ, thu thập, xử lý và cập nhật thường xuyên các dữ liệu về nguyên vật liệu Để MRP có hiệu quả, cần thực hiện những yêu cầu sau:

 Có đủ hệ thống máy tính và chương trình phần mềm để tính toán và lưu trữ thông tin

 Chuẩn bị đội ngũ cán bộ, quản lý có khả năng và trình độ về sử dụng máy tính và những kiến thức cơ bản trong xây dựng MRP

 Đảm bảo chính xác và liên tục cập nhật thông tin mới trong:

 Lịch trình sản xuất

 Hóa đơn nguyên vật liệu

 Hồ sơ dự trữ nguyên vật liệu

 Đảm bảo đầy đủ và lưu giữ hồ sơ dữ liệu cần thiết

2.2 XÂY DỰNG HỆ THỐNG HOẠCH ĐỊNH NHU CẦU NGUYÊN VẬT LIỆU 2.2.1 Những yếu tố cơ bản của hệ thống MRP

2.2.1.1 Sơ đồ quá trình hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu

Quá trình hoạch định nhu cầu NVL được thể hiện bằng sơ đồ trong Hình 2.1:

Hình 2.1: Quá trình hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu MRP

(Nguồn: TS Nguyễn Văn Nghiến, Quản lý sản xuất, NXB ĐHQG Hà nội – 2006)

Xoá bỏ đơn hàng

Báo cáo nhu cầu NVL hàng ngày

Báo cáo về

kế hoạch

Báo cáo đơn hàng thực hiện

Các nghiệp

vụ dự trữ

Hồ sơ NVL

Lịch trình sản xuất

Hồ sơ hóa đơn NVL

Dự báo

Đầu vào Quá trình

xử lý

Đầu ra

2.2.1.2 Yếu tố đầu vào của MRP

Để thực hiện được mô hình hoạch định nguyên vật liệu theo mô hình MRP cần một

loạt các yếu tố đầu vào như sau:

 Số lượng, nhu cầu sản phẩm dự báo

 Số lượng đơn đặt hàng

 Cấu trúc của sản phẩm

 Danh mục nguyên vật liệu, nhà cung cấp

 Chi phí tồn trữ đơn vị và chi phí đặt hàng

 Bảng danh mục nguyên vật liệu

 Hồ sơ dự trữ nguyên vật liệu

Lịch trình sản xuất chỉ rõ nhu cầu sản phẩm cần sản xuất và thời gian phải có Đây là những nhu cầu độc lập Số lượng cần thiết được lấy ra từ những người khác nhau Như đơn đặt hàng của khách, số liệu dự báo thời gian thường lấy là đơn vị tuần Hợp lý nhất là lấy lịch trình sản xuất bằng tổng thời gian để sản xuất ra sản phẩm cuối cùng

Đó là tổng số thời gian cần thiết trong quá trình lắp ráp sản phẩm Vấn đề đặc biệt quan trọng trong MRP là sự ổn định trong kế hoạch sản xuất ngắn hạn Rất nhiều Công

ty quy định khoảng thời gian của lịch trình sản xuất trong khoảng 8 tuần

Khi xác định bảng danh mục NVL của các loại sản phẩm các doanh nghiệp thường thiết kế các loại hóa đơn NVL Trong doanh nghiệp thường dùng ba loại hóa đơn NVL

là hóa đơn theo nhóm bộ phận, chi tiết sản phẩm, hóa đơn sản phẩm điển hình và hóa đơn cho những NVL bổ sung

 Hóa đơn theo nhóm bộ phận, nhóm chi tiết của sản phẩm (Modular bills)

 Hóa đơn theo sản phẩm điển hình

Để bớt khối lượng công việc trong xây dựng lịch trình sản xuất, các doanh nghiệp thường phác họa một sản phẩm điển hình Đây là sản phẩm không có thật nhưng rất cần thiết để lập hóa đơn NVL cho những loại hàng phát sinh có liên hệ mật thiết với sản phẩm điển hình gốc này Lập hóa đơn theo sản phẩm điển hình có lợi rất lớn: tiết kiệm được thời gian, công sức và các chi phí có liên quan Trong một số trường hợp, các doanh nghiệp còn lập hóa đơn cho các loại hàng lắp ráp bổ sung Các chi tiết này

chỉ cần thiết trong từng trường hợp cụ thể có tính chất cá biệt đối với từng loại sản phẩm chứ không phải sản phẩm nào cũng có

Hồ sơ dự trữ cho biết lượng dự trữ nguyên vật liệu, bộ phận hiện có Nó dùng để ghi chép, báo cáo tình trạng của từng loại nguyên vật liệu, chi tiết bộ phận trong từng thời gian cụ thể Hồ sơ dự trữ cho biết trong nhu cầu, đơn hàng sẽ tiếp nhận và những thông tin chi tiết khác như người cung ứng, độ dài thời gian cung ứng và độ lớn lô cung ứng Hồ sơ dự trự NVL, bộ phận cần phải chính xác, do đó đòi hỏi công tác theo dõi, ghi chép thận trọng cụ thể chi tiết Những sai sót trong hồ sơ dự trữ sẽ dẫn đến những sai sót lớn trong MRP

2.2.1.3 Yếu tố đầu ra của MRP

Những yếu tố đầu ra chính là kết quả của MRP cần trả lời được các vấn đề cơ bản sau:

 Cần đặt ra hàng hóa sản xuất những loại sản phẩm nào?

 Số lượng bao nhiêu?

 Thời gian khi nào?

Những thông tin này được thể hiện trong các văn bản, tài liệu như lệnh phát đơn đặt hàng kế hoạch, lệnh sản xuất nếu tự gia công, báo cáo về dự trữ Có nhiều loại tài liệu báo cáo hồ sơ NVL, chi tiết bộ phận dự trữ

Các báo cáo này gồm có báo cáo sơ bộ và báo cáo thứ cấp

* Báo cáo sơ bộ liên quan đến hoạch định và kiểm soát sản xuất và dự trữ NVL Những báo cáo chủ yếu là:

 Lệnh phát đơn hàng hoặc lệnh sản xuất nếu tự gia công đối với từng loại NVL, linh kiện

 Đơn hàng phát đi

 Những thay đổi của đơn hàng kế hoạch

* Báo cáo thứ cấp liên quan đến việc kiểm soát và hoạch định kết quả thực hiện trong quá trình sản xuất

 Báo cáo kiểm soát, đánh giá hoạt động của hệ thống dự trữ

 Báo cáo về kế hoạch những trục trặc về chất lượng chậm đơn hàng hoặc cung cấp những bộ phận không đúng yêu cầu

2.2.2 Trình tự hoạch định nhu cầu NVL

Xây dựng MRP bắt đầu đi từ lịch trình sản xuất sản phẩm cuối cùng, sau đó chuyển đổi thành nhu cầu về các bộ phận chi tiết và nguyên liệu cần thiết Trong những giai đoạn khác nhau

Từ sản phẩm cuối cùng, xác định nhu cầu dự kiến về các chi tiết, bộ phận ở cấp thấp hơn tùy theo cấu trúc của sản phẩm

MRP tính số lượng chi tiết, bộ phận trong từng giai đoạn cho từng loại sản phẩm dự trữ hiện có và xác định chính xác thời điểm cần phát đơn hàng hoặc lệnh sản xuất đối với từng loại chi tiết, bộ phận đó

MRP tìm cách xác định mối liên hệ giữa lịch trình sản xuất, đơn đặt hàng, lượng tiếp nhận và nhu cầu sản phẩm Mối quan hệ này được phân tích trong khoảng thời gian từ khi một sản phẩm được đưa vào phân xưởng cho tới khi rời phân xưởng đó để chuyển sang bộ phận khác Để xuất xưởng một sản phẩm trong một vài ngày ấn định nào đó, cần phải sản xuất các chi tiết, bộ phận hoặc đặt mua NVL, linh kiện bên ngoài trước một thời hạn nhất định Quá trình xác định MRP được tiến hành theo các bước sau:

Bước 1: Phân tích kết cấu sản phẩm

Như trên đã đề cập, phương pháp hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu được tiến hành dựa trên việc phân loại nhu cầu thành nhu cầu độc lập và nhu cầu phụ thuộc

Nhu cầu độc lập là nhu cầu sản phẩm cuối cùng và các chi tiết bộ phận khách hàng đặt hoặc dùng để thay thế Nhu cầu độc lập được xác định thông qua công tác dự báo hoặc đơn hàng Chất lượng của công tác dự báo kể cả dài hạn, trung hạn và ngắn hạn sẽ ảnh hưởng rất lớn đến tính chính xác của MRP

Nhu cầu phụ thuộc là những nhu cầu về những bộ phận, chi tiết, nguyên vật liệu dùng trong quá trình sản xuất nhằm tạo ra sản phẩm cuối cùng, nhu cầu dự báo, đơn đặt hàng, kế hoạch, dự trữ và lịch trình sản xuất

Để tính tổng nhu cầu phụ thuộc, cần tiến hành phân tích cấu trúc của sản phẩm Cách phân tích dùng trong MRP là sử dụng kết cấu hình cây của sản phẩm Mã hàng mục trong kết cấu hình cây tương ứng với từng chi tiết, bộ phận cấu thành sản phẩm Chúng được biểu hiện dưới dạng cấp bậc từ trên xuống dưới theo trình tự sản xuất và lắp ráp sản phẩm Sử dụng kết cấu hình cây có những đặc điểm sau:

 Cấp trong sơ đồ kết cấu: Nguyên tắc chung cấp 0 là cấp ứng với sản phẩm cuối cùng Cứ mỗi lần phân tích thành phần cấu tạo của bộ phận lại chuyển sang một cấp

 Mối liên hệ trong sơ đồ kết cấu: Đó là những đường liên hệ giữa hai bộ phận trong sơ đồ kết cấu hình cây Bộ phận trên gọi là bộ phận hợp thành và bộ phận dưới là bộ phận thành phần Mối liên hệ có ghi kèm theo khoảng thời gian (chu

kỳ sản xuất, mua sắm…) và hệ số nhân Số lượng các loại chi tiết và mối liên hệ trong sơ đồ thể hiện tính phức tạp của cấu trúc sản phẩm Sản phẩm càng phức tạp thì sổ chi tiết, bộ phận càng nhiều và mối quan hệ giữa chúng càng lớn Để quản lý theo dõi và tính toán chính xác từng loại NVL, cần phải sử dụng máy tính để hệ thống hóa, mã hóa chúng theo sơ đồ cấu trúc thiết kế sản phẩm

Kết quả của phân tích sơ đồ kết cấu sản phẩm cần phản ánh được số lượng các chi tiết

và thời gian thực hiện

Ví dụ: Sản phẩm hoàn chỉnh được ghi ở cấp 0 trên đỉnh cây Sau đó là những bộ phận

cần thiết để lắp ráp thành sản phẩm hoàn chỉnh ở cấp 1 Sau đó mỗi bộ phận này lại được cấu tạo từ những chi tiết khác và các chi tiết này được biểu diễn ở bậc cấp 2 Cứ như vậy tiếp diễn để hình thành cây cấu trúc sản phẩm

Hình 2.2: Sơ đồ kết cấu sản phẩm dạng cây

(Nguồn: Đặng Minh Trang, Quản trị sản xuất và tác nghiệp, NXBGD – 2005)

Khi phân tích có thể gặp trường hợp một bộ phận, chi tiết có mặt ở nhiều cấp trong kết cấu của sản phẩm Trong trường hợp như vậy áp dụng nguyên tắc học cấp thấp nhất

Hình 2.3: Sơ đồ kết cấu sản phẩm theo nguyên tắc cấp thấp nhất

Theo nguyên tắc này tất cả các bộ phận, chi tiết, đó được chuyển về cấp thấp nhất Nhờ đó tiết kiệm được thời gian và tạo ra sự dễ dàng trong tính toán Nó cho phép chỉ cần tính nhu cầu của bộ phận, chi tiết đó một lần và xác định mức dự trữ đối với chi tiết, bộ phận cần sớm nhất chứ không phải với sản phẩm cuối cùng ở cấp cao nhất

Ví dụ: Sản phẩm tã giấy của Công ty CP KYVY được phân cấp như sau:

đa Cụ thể được phản ánh trong chương IV của luận văn

Bước 2 Tính tổng nhu cầu

Tổng nhu cầu chính là tổng số lượng dự kiến đối với một loại chi tiết hoặc NVL trong từng giai đoạn mà không tính đến dự trữ hiện có hoặc lượng sẽ tiếp nhận được Tổng nhu cầu hạng mục cấp 0 lấy ở lịch trình sản xuất Đối với hạng mục cấp thấp hơn, tổng nhu cầu được tính trực tiếp số lượng phát đơn hàng của hạng mục cấp cao hơn ngay trước nó

Đó là nhu cầu phát sinh do nhu cầu thực tế về một bộ phận hợp thành nào đó đòi hỏi tổng nhu cầu của các bộ phận, chi tiết bằng số lượng đặt hàng theo kế hoạch của các

bộ phận trung gian trước nó nhân với hệ số nhân nếu có

Bước 3: Tính nhu cầu thực

Nhu cầu thực là tổng số lượng nguyên liệu, chi tiết cần thiết bổ sung trong từng giai đoạn Đại lượng này được tính như sau:

Nhu cầu thực = Tổng nhu cầu - Dự trữ hiện có + Dự trữ an toàn

Cấp2

Cấp3

Cấp1

Cấp 0 Tã giấy đã được đóng gói

Frontal (tai nheo)

Tã chưa có tai nheo

Lõi tã

Bông tã Giấy gói

(tissue)

Vải không dệt (thấm nước)

Vải không dệt (không thấm nước) Màng PE

Trong trường hợp doanh nghiệp chấp nhận một tỷ lệ phế phẩm theo kế hoạch thì nhu cầu thực cần cộng thêm phần phế phẩm cho phép đó Nhưng để đơn giản, không tính đến yếu tố này

Dự trữ sẵn có là tổng dự trữ đang có ở thời điểm bắt đầu của từng thời kỳ Dự trữ sẵn

có theo kế hoạch là số lượng dự trữ dự kiến có thể sử dụng để thỏa mãn nhu cầu của sản xuất … Đó là tổng của dự trữ còn lại từ giai đoạn trước cộng với số lượng sẽ tiếp nhận

Lượng tiếp nhận là tổng số bộ phận, chi tiết đủ đưa vào sản xuất nhưng chưa hoàn thành hoặc là số lượng đặt hàng mong đợi sẽ nhận được tại điểm bắt đầu của mỗi giai đoạn

Đơn hàng phát ra theo kế hoạch là tổng khối lượng dự kiến kế hoạch đặt hàng trong từng giai đoạn Lệnh đề nghị phản ánh số lượng cần cung cấp hay sản xuất để thỏa mãn nhu cầu thực Lệnh đề nghị có thể là đơn đặt hàng đối với các chi tiết bộ phận ngoài và là lệnh sản xuất nếu chúng được sản xuất tại doanh nghiệp Khối lượng hàng hóa và thời gian của lệnh đề nghị được xác định trong đơn hàng kế hoạch Tùy theo chính sách đặt hàng có thể đặt theo lô hoặc theo kích cỡ

Đặt hàng theo lô là số lượng hàng đặt bằng với nhu cầu thực Đặt hàng theo kích cỡ là

số lượng hàng đặt có thể vượt nhu cầu thực bằng cách nhân với một lượng cụ thể hoặc bằng đúng lượng yêu cầu trong thời điểm đó Bất kỳ lượng vượt nào đều được bổ sung vào dự trữ hiện có của giai đoạn tiếp theo

Bước 4: Xác định thời gian phát đơn đặt hàng hoặc lệnh sản xuất

Để cung cấp hoặc sản xuất NVL, chi tiết cần tốn thời gian cho chờ đợi, chuẩn bị, bốc

dỡ, vận chuyển, sắp xếp hoặc sản xuất Đó là thời gian phân phối hay thời gian cung cấp, sản xuất của mỗi bộ phận

Do đó, từ thời điểm cần có sản phẩm để đáp ứng nhu cầu khách hàng sẽ phải tính ngược lại để xác định khoảng thời gian cần thiết cho từng chi tiết, bộ phận Thời gian phải đặt hàng hoặc tự sản xuất được tính bằng cách lấy thời điểm cần có trừ đi khoảng thời gian cung ứng hoặc sản xuất cần thiết đủ để cung cấp đúng lượng hàng yêu cầu

2.3 XÁC ĐỊNH KÍCH CỠ LÔ HÀNG CẦN MUA TRONG MRP

Đối với nhu cầu độc lập thường áp dụng phương pháp EOQ2 để xác định kích cỡ lô hàng cần mua Tuy nhiên, đối với những nhu cầu phụ thuộc vào thì vấn đề trở nên phức tạp hơn do tính đa dạng về chủng loại, số lượng và thời gian cần thiết của chủng loại Trong MRP, khi mua những NVL dự trữ có nhu cầu phụ thuộc, có rất nhiều cách xác định cỡ lô hàng được áp dụng

Thực tế cho thấy không có một cách nào có ưu điểm nổi trội hơn tất cả các cách khác,

vì vậy tùy từng trường hợp cụ thể mỗi doanh nghiệp có thể liệu chọn cho mình một chính sách hợp lý Một số cách chủ yếu thường được sử dụng là mua theo lô, cỡ hoặc mua theo mô hình EOQ hoặc mua theo phương pháp cân đối giai đoạn bộ phận Việc lựa chọn phương pháp xác định cỡ lô phải căn cứ vào bản chất của nhu cầu về các loại

NVL chi tiết, bộ phận mối quan hệ tương hỗ giữa chi phí đặt hàng và chi phí lưu kho,

số loại NVL

Để lựa chọn được mô hình phù hợp với mỗi doanh nghiệp cụ thể cần dựa vào các tiêu chí sau:

 Thời gian thực hiện

 Tổng chi phí bao gồm chi phí lưu kho và chi phí mua hàng

 Lợi thế về giá mua NVL

 Vòng quay vốn

Mô hình được gọi là tốt khi mang lại tổng chi phí lưu kho và chi phí mua hàng thấp nhất, hoặc mang lại lợi thế về giá mua NVL trong trường hợp nhà cung cấp cho hưởng chiết khấu cao hơn nếu số lượng đặt hàng vượt trên mức mà nhà cung cấp đặt ra, hoặc

mô hình mang lại vòng quay vốn nhanh, giảm thiểu thời gian tồn đọng vốn trong hàng tồn kho, hơn nữa để thực hiện công tác mua hàng theo mô hình đó không mất qua nhiều thời gian

2.3.1 Mô hình cấp theo lô (Lot For Lot)

Nguyên tắc cấp hàng theo nhu cầu thực gọi là cấp theo lô Theo phương pháp này là cần bằng nào mua bằng nấy, đúng thời điểm cần, số lượng mua, đặt hàng bên ngoài hoặc tự sản xuất đúng bằng số lượng cần thiết đảm bảo cung cấp đủ số lượng NVL hoặc chi tiết, bộ phận

 Sản xuất liên tục, sản lượng cao

Cách làm này thích hợp đối với những lô hàng cỡ nhỏ, đặt thường xuyên, lượng dự trữ

để cung cấp đúng lúc thấp và không tốn chi phí lưu kho

Tuy nhiên, đối với các doanh nghiệp sản xuất nhiều loại sản phẩm hoặc sản phẩm có cấu trúc phức tạp gồm rất nhiều chi tiết bộ phận thì cần quá nhiều lô đặt hàng khác nhau sẽ mất nhiều chi phí đặt hàng và không thích hợp với những phương tiện chuyên chở đã được tiêu chuẩn hóa

2.3.2 Mô hình lượng đặt hàng kinh tế cơ bản (EOQ – the basic Economic Order Quantity model)

Mô hình EOQ là một trong những kỹ thuật kiểm soát tồn kho phổ biến và lâu đời nhất,

nó được nghiên cứu và đề xuất từ năm 1915 do ông Ford W Harris đề xuất, nhưng cho đến nay nó vẫn được hầu hết các doanh nghiệp sử dụng

Kỹ thuật tồn kho theo kiểu này rất dễ sử dụng, nhưng khi đó, người ta phải dựa theo những giả định sau đây:

 Nhu cầu phải biết trước và nhu cầu không đổi

 Thời gian chờ hàng bằng “0”

 Lượng đặt hàng được giao một lần trong một chuyến hàng

 Không được chiết khấu theo sản lượng

 Chỉ có hai loại chi phí biến đổi là chi phí đặt hàng (định kỳ) và chi phí tồn trữ (biến phí)

 Sự thiếu hụt trong kho hoàn toàn không xảy ra nếu đơn hàng được thực hiện đúng thời gian

Tổng chi phí hàng tồn kho hàng năm là tổng của chi phí đặt hàng và chi phí tồn trữ cộng với chi phí vốn, giả thiết nhu cầu hàng năm không đổi, giá mua đơn vị là cố định trong năm

P: Giá mua đơn vị (đồng/đơn vị)

D: Nhu cầu hàng năm (đơn vị/năm)

H: Chi phí tồn trữ đơn vị (đồng đơn vị/năm)

tương đối đồng nhất Tuy nhiên, trong những trường hợp nhu cầu phụ thuộc ở các cấp của cấu trúc sản phẩm quá nhiều loại, lại chênh lệch nhau lơn thì áp dụng mô hình này

sẽ bất lợi

2.3.3 Mô hình sản lượng đặt hàng sản xuất (POQ – Production Order Quantity model)

Mô hình này khắc phục lượng tồn kho quá nhiều trong mô hình EOQ

Trong mô hình này, có sự thừa nhận rằng các đơn hàng được nhận từ từ và mức tồn kho cạn đi vào đúng thời điểm được cung cấp

Tổng chi phí hàng tồn kho cũng tương tự mô hình EOQ

p: Mức độ cung cấp thêm hay mức độ sản xuất (đơn vị/ngày)

d: Mức độ nhu cầu (D chia cho số ngày)

Lượng hàng tối ưu: Q 2 S D p

2.4.1 Sự cần thiết đảm bảo MRP thích ứng với môi trường

Phương pháp MRP giúp ích rất nhiều cho các doanh nghiệp chủ động trong quản trị điều hành sản xuất nhằm đáp ứng đầy đủ, nhanh, kịp thời nhu cầu trên cơ sở giảm thiểu chi phí sản xuất Để lập MRP cần nhiều thông tin từ môi trường bên ngoài và nội

bộ doanh nghiệp Hơn nữa MRP chỉ phát huy tác dụng khi những thông tin đầu vào chính xác, phản ánh đúng tình hình thực tế của môi trường kinh doanh bên ngoài và bên trong doanh nghiệp Bất kỳ một sự thay đổi sẽ dẫn đến MRP không còn chính xác

Vì vậy, MRP đòi hỏi phải thường xuyên cập nhật thông tin

Những thay đổi chủ yếu của môi trường dẫn đến thay đổi khả năng ứng dụng thực tế của MRP gồm:

 Nhu cầu thường xuyên thay đổi làm cho những số liệu dự báo tương lai phải được điều chỉnh và cập nhật

 Đơn đặt hàng từ phía khách hàng cũng thường xuyên được bổ sung hoặc xoá

bỏ

 Sự cải tiến, thay đổi của thiết kế sản phẩm để thỏa mãn nhu cầu ngày càng cao

về chất lượng dẫn đến sự thay đổi về các chi tiết bộ phận sử dụng và lượng dự trữ

 Những trục trặc trong hệ thống sản xuất như hư hỏng máy móc, thiết bị, thay đổi tiến độ sản xuất và thời hạn giao hàng, cũng làm thay đổi kế hoạch nhu cầu NVL

 Bản thân hệ thống MRP có khả năng hoạch định lại một cách nhanh chóng, chính xác khi có những thay đổi xảy ra nhờ sử dụng hệ thống máy tính và những kỹ thuật riêng biệt mang tính chuyên môn cao

Do đó, hệ thống MRP phải được cập nhật với những thông tin mới, đồng thời, cũng phải bảo đảm sự ổn định tương đối cho các hoạt động sản xuất trong môi trường luôn biến động

2.4.2 Các kỹ thuật đảm bảo MRP thích ứng với những thay đổi của môi trường

Các biện pháp và kỹ thuật cơ bản nhằm đảm bảo cho hệ thống MRP không bị lạc hậu, luôn luôn bám sát và phản ánh đúng tình hình hiện tại gồm có phát hiện tìm hiểu nguyên nhân, hạch toán theo chu kỳ, cập nhật thông tin

2.4.2.1 Phát hiện, tìm hiểu nguyên nhân

Kế hoạch NVL có thể bị phá vỡ do rất nhiều nguyên nhân khác nhau Giữa các cấp trong cấu trúc của sản phẩm có mối quan hệ đáp ứng thỏa mãn nhu cầu về NVL, chi tiết rất chặt chẽ cả về mặt số lượng và thời gian cung cấp Sự thay đổi của một loại NVL, bộ phận ở một cấp có thể dẫn tới phá vỡ các hợp đồng cung cấp sản phẩm Vì vậy việc tìm kiếm, phát hiện các bộ phận gốc gây ra sự phá vỡ đó để điều chỉnh kịp thời là một trong những biện pháp đảm bảo cho hệ thống MRP thích ứng với những thay đổi của môi trường Theo nghiên cứu của Edward M Knod (2005), việc xem xét mối quan hệ từng cấp giữa các bộ phận và tình trạng về mặt thời gian trong cấu trúc sản phẩm, phát hiện những bộ phận nhạy cảm nhất, dễ xảy ra thay đổi để chủ động dự kiến trước và có những biện pháp phòng ngừa, điều chỉnh, bổ sung làm cho hệ thống MRP luôn hoạt động tốt

2.4.2.2 Hạch toán theo chu kỳ

Là việc tính toán lượng dự trữ sẵn có trong những khoảng thời gian thường kỳ để thấy được lượng dự trữ trong MRP Hạch toán theo chu kỳ đảm bảo rằng dự trữ sẵn có tương ứng với lượng dự trữ ghi trong MRP Nhờ có hạch toán chu kỳ, các bộ phận được hạch toán bao gồm việc loại trừ phể phẩm tại mỗi giai đoạn sản xuất và bảo quản trên cơ sở thường kỳ Do đó MRP được cập nhật hàng tuần hàng ngày, phản ánh được những tính toán dự trữ thực tế Thông tin cập nhật cho biết được sự thiếu hụt hoặc dư thừa của từng loại bộ phận, nhờ đó điều chỉnh được kế hoạch tiến độ sản xuất cho

góp phần đảm bảo thực hiện đúng tiến độ sản xuất, phân phối và khai thác sử dụng có hiệu quả hơn máy móc thiết bị và lao động

2.4.2.3 Cập nhật thông tin

Khi có những công việc mới thì MRP phải được đổi mới Sự thay đổi xảy ra trong lịch trình sản xuất, hồ sơ dự trữ, kết cấu sản phẩm hoặc khi có sự thay đổi về thiết kế sản phẩm

Có hai cách tiếp cận là cập nhật thường kỳ (hệ thống tái tạo) và cập nhật liên tục Chúng khác nhau ở tần số cập nhật, đổi mới thông tin

Cập nhật thường kỳ phù hợp với hệ thống sản xuất theo loạt Đối với sản phẩm tã giấy

áp dụng phương pháp cập nhật thường kỳ Phương pháp cập nhật thường kỳ xử lý lại toàn bộ các thông tin và tái tạo lại toàn bộ MRP từ thời kỳ đầu cho đến thời kỳ cuối cùng Nó thu thập và xử lý tất cả những thay đổi xảy ra trong một khoảng thời gian và thường xuyên đổi mới hệ thống Sử dụng những thông tin đó để điều chỉnh kế hoạch sản xuất

Hệ thống cập nhật liên tục, chỉ xử lý lại những bộ phận của kế hoạch đã lập trực tiếp bị ảnh hưởng bởi những thay đổi về thông tin Phương pháp này chỉ chú ý đến những yếu

tố làm thay đổi hoặc gây rối loạn cho hệ thống hoạch định nhu cầu và sản xuất, còn những yếu tố khác được cho là thứ yếu Do đó cần tập hợp, đánh giá phân loại thông tin theo mức độ tác động và tính phổ biến của chúng Kế hoạch sản xuất cơ sở được thay đổi để phù hợp với những thay đổi đang xảy ra Khi có một thay đổi xảy ra, nó được thông báo và sử dụng ngay để hoàn thiện hệ thống Hệ thống tái tạo rất phù hợp với những doanh nghiệp có kế hoạch sản xuất tương đối ổn định, còn hệ thống đổi mới liên tục phù hợp với những doanh nghiệp có kế hoạch sản xuất thay đổi thường xuyên Nhược điểm của hệ thống tái tạo là có nhiều thông tin bị lạc hậu nhưng chi phí lại nhỏ

và có thể những nguyên nhân gây ra sự thay đổi trong cùng một thời kỳ tự triệt tiêu lẫn nhau, không mất sức lực và thời gian để thay đổi hệ thống

Nhược điểm của hệ thống thay đổi liên tục là chi phí cao và có rất nhiều những thay đổi nhỏ không dẫn đến làm thay đổi hệ thống Ưu điểm chủ yếu là liên tục có được những thông tin để thay đổi hệ thống

2.4.2.4 Thiết lập khoảng thời gian bảo vệ

Thực chất đó là xác định một khoảng thời gian phải giữ ổn định không có sự thay đổi MRP, nhằm ổn định hệ thống hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu Sự ổn định của hệ thống MRP thu được nhờ có khoảng thời gian bảo vệ Chẳng hạn doanh nghiệp xác định trong khoảng thời gian bốn tuần, tám tuần không có sự thay đổi Đây có thể coi như những hàng rào chắn về mặt thời gian để đảm bảo sản xuất ổn định Sau khoảng thời gian đó mới cho phép có sự thay đổi trong hệ thống MRP Trong khoảng thời gian này, khi có sự thay đổi một loại hàng nào đó sẽ dùng một bộ phận có sẵn và nhờ đó kế hoạch sản xuất không thay đổi

 Trên đây là một số lý luận chung, cơ bản về hoạch định nhu cầu NVL trong doanh nghiệp Tuy nhiên trong quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh, không phải doanh

nghiệp nào cũng áp dụng một chuẩn mực cho việc hoạch định nhu cầu NVL theo lý thuyết, mà nó biến đổi linh hoạt tùy từng doanh nghiệp

Dựa vào quy mô doanh nghiệp, số lượng sản phẩm, mức độ sản xuất, khả năng cung ứng … mà mỗi doanh nghiệp sẽ chọn lọc và áp dụng thực hiện những chiến lược hoạch định phù hợp nhất, hiệu quả nhất và tạo tính đồng bộ nhất

Do đó qua chương IV, đề tài sẽ đi vào nghiên cứu một cách chi tiết, cụ thể về việc áp dụng lý thuyết hoạch định theo mô hình MRP vào thực tiễn hoạt động sản xuất kinh doanh sản phẩm tã giấy BINBIN 2010 của Công ty CP KYVY

CHƯƠNG III: TỔNG QUAN CÔNG TY CP KYVY 3.1 QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN

3.1.1 Quá trình hình thành

Từ ý tưởng giúp cho bà mẹ Việt Nam có thêm thời gian chăm sóc gia đình nhiều hơn, vào đầu năm 2001, công ty TNHH KYVY với số vốn đầu tư ban đầu 80 tỷ đồng bao gồm máy móc thiết bị cũng như dây chuyền hiện đại của Ý và các nguyên liệu nhập từ các nước Nhật, Mỹ…để sản xuất các sản phẩm chăm sóc bà mẹ và trẻ em

Tên doanh nghiệp: Công ty cổ phần KYVY

Tên giao dịch nước ngoài: KYVY CORPORATION

Văn phòng giao dịch chính: 421/16A Sư Vạn Hạnh nối dài, Phường 12, Quận 10 Nhà máy: Đường số 8, Lô II-7, nhóm CN II, KCN Tân Bình

Hình 3.1: Nhà máy công ty CP KYVY

Cùng với văn phòng chính, công ty cổ phần KYVY còn có nhà máy tại khu công

nghiệp tân bình Tp HCM như Hình 3.1 và các văn phòng giao dịch tại thành phố lớn:

Hà Nội, Đà Nẵng

Sau quá trình chuẩn bị cho các hoạt động nghiên cứu thị trường, thiết lập hệ thống phân phối và quảng bá thì đến tháng 7 năm 2001, công ty cho ra đời sản phẩm đầu tiên với thương hiệu là BINO BINO với chất lượng và giá cả phù hợp đã gặt hái được thành công và khẳng định được vị trí thương hiệu của công ty trong lòng người tiêu dùng