Vệ sinh tiêu hóa 8 Vai trò con người trong bảo vệ môi trường 1 Bài 53.Tác động của con người đối với môi trường trò của ngành thân mềm 7 Bảo vệ động vật quý hiếm 2 Bài 61&62.. Khái quát
Trang 1CÁC NỘI DUNG VÀ ĐỊA CHỈ
GIÁO DỤC MÔI TRƯỜNG TRONG MÔN SINH HỌC
Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ
(Theo sách giáo khoa sinh học 6,7,8,9)
TRƯỜNG THCS XÃ HIỆP TÙNG
NĂM CĂN – CÀ MAU
Trang 2Vấn đề
MT
Kiến thức sinh học được khai
Quang hợp của cây xanh có ý nghĩa gì?
1 Bài 22 Ảnh hưởng của các điều
kiện bên ngoài đến quang hợp, ý nghĩa của quang hợp.
1 Bài 46 Thực vật góp phần điều hoà
khí hậu.
6
Thực vật chhóng xói mòn, bảo vệ nước ngầm
1 Bài 47 Thực vật bảo vệ đất và
nguồn nước.
6
Thực vật với con người
1 Bài 48 Vai trò của thực vật đối với
động vật và đối với đời sống con người.
6
Trang 3Vấn
đề MT
Kiến thức sinh học được khai thác
Dạng
KT
GD MT
1 Bài 22 Vệ sinh hô hấp 8
Lao động và nghỉ ngơi 1 Bài 54 Vệ sinh thần sinh 8 Các biện pháp hạn chế
1 Bài 54,55 Ô nhiễm môi
trường
9
Thử làm nhà nghiên cứu môi trường
2 Bài 56,57 Tìm hiểu môi
trường ở địa phương
9
Trang 4Đa dạng và phong phú vủa thực vật 1 Bài 3 Đặc điểm chung của
giới thực vật.
6
Các biện pháp bảo vệ
sự đa dạng của thực vật
1 Bài 49 Bảo vệ sự đa dang của thực vật.
6
Vai trò của sâu bọ 1 Bài 27 Đa dạng và đặc
điểm chung của sâu bọ
Trang 5hệ tiêu hóa 1 Bài 30 Vệ sinh tiêu hóa 8 Vai trò con người trong
bảo vệ môi trường 1 Bài 53.Tác động của con người
đối với môi trường
trò của ngành thân mềm
7
Bảo vệ động vật quý hiếm 2 Bài 61&62 Tìm hiểu một số
động vật có tầm quan trọng trong kinh tế địa phương
7
Sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiên 2 Bài 58 Sử dụng hợp lý tài
nguyên thiên nhiên
9
Trang 6Khái quát chương trình:
- Học sinh nêu được vai trò của môi trường sống, nguyên nhân và hậu quả của ô nhiễm môi trường, các giải pháp bảo
vệ môi trường
- Hình thành ở học sinh các kỹ năng:
+ Nhận biết môi trường
+ Phân tích thực trạng ô nhiễm môi trường, thiết lập mối quan hệ nhân quả, đề xuất giải pháp giảm thiểu ô nhiễm
môi trường
+ Vận dụng vào việc bảo vệ môi trường sống
- Hình thành ở học sinh lòng yêu thiên nhiên, lên án các
hành động phá hoại môi trường và đa dạng sinh học
Trang 7MỘT SỐ MODULE KHAI THÁC
GIÁO DỤC MÔI TRƯỜNG
TỪ SÁCH GIÁO KHOA SINH HỌC
BẬC TRUNG HỌC CƠ SỞ
Trang 8MODULE 1
BẢO TỒN ĐA DẠNG SINH HỌC
1 Tên bài giảng: Bảo vệ sự đa dạng của thực vật.
- Vị trí khai thác: Các biện pháp bảo vệ sự đa dạng của
thực vật
2 Loại hình:GDMT khai thác từ bộ môn sinh học 6
3 Mục tiêu:
- Nêu được vai trò của đa dạng sinh học
- Hiểu được các biện pháp chính để bảo vệ sự đa dạng của thực vật
- Có kỹ năng bảo tồn sự đa dạng của thực vật ở địa phương
Trang 10• Thực trạng hiện nay:
+ Một số loài cây gỗ quý đang có nguy cơ tuyệt chủng: Thuỷ tùng, Hoàng đàn, Bách xanh, Cẩm lai…và nhiều loài dược liệu quí
+ Sự đa dạng của thực vật ở nước ta ngày càng bị suy giảm, trong đó tài nguyên rừng bị suy thoái mạnh nhất Biểu hiện qua các năm như sau:
1976 1980 1985 1990 1995
Đất có rừng 11169,3 10604,3 9891,9 9115,3 9300,2
Rừng tự nhiên 11076,7 10168,0 9308,3 8340,4 8252,5
Trang 11Chặt phá rừng để sản
xuất nông nghiệp. Ảnh hưởng của chiến tranh.
Chuẩn bị phiếu học tập
Mất cân bằng sinh thái.
Năng suất thấp, không ổn định.
Trang 12- Hãy hoàn thành bảng trên (điền từ thích hợp vào ô trống
và đánh dấu mũi tên hợp lí) thể hiện mối quan hệ giữa
nguyên nhân và hậu quả của việc suy thoái rừng
- Sưu tầm một số tranh biện pháp cải tạo cây trồng, tranh
về đa dạng sinh học và hình thức bảo vệ đa dạng sinh học
4.2 Học sinh: Chuẩn bị giấy A4 để ghi các biện pháp bảo vệ thực vật ở địa phương
5 Hệ thống các việc làm:
5.1 GV phát phiếu học tập cho học sinh và hướng dẫn học sinh hoàn thành phiếu học tập theo nhóm (4-6 học sinh/nhóm)
5.2 Học sinh thảo luận và hoàn thành phiếu học tập
Trang 13Chặt phá rừng để sản
xuất nông nghiệp. Cháy rừng Ảnh hưởng của chiến tranh.
Tài nguyên bị suy thoái
Đất bị xói mòn Khô hạn Lũ lụt
Mất cân bằng sinh thái.
Năng suất thấp, không ổn định.
Nghèo đói
Trang 145.3 Cho học sinh đọc bảng số liệu về đa dạng sinh học và
sự suy giảm đa dạng sinh học
5.4 Cần phải làm gì để bảo vệ đa dạng sinh học ở Việt
- Xây dựng các vườn thực vật, vườn quốc gia, khu bảo
tồn…để bảo vệ các loài thực vật, trong đó có thực vật quí hiếm.
- Tuyên truyền giáo dục rộng rải trong nhân dân để cùng tham gia bảo vệ rừng
Trang 155.5 Liên hệ bản thân em có thể làm được gì trong việc bảo
vệ thực vật ở địa phương?
- Tuân theo các biện pháp và tuyên truyền các biện pháp này cho người thân, hàng xóm để bảo vệ sự đa dạng thực vật ở địa phương.
- Tham gia bảo vệ, chăm sóc và trồng cây xanh ở trường, địa phương.
- Tham gia các hoạt động trồng cây gây rừng ở địa phương
Trang 16
TÀI LIỆU THAM KHẢO
CÂY XANH LÀM SẠCH KHÔNG KHÍ
Cây xanh góp phần đắc lực trong việc ngăn bụi bẩn, hóa
chất và vi trùng Cây xanh tiến hành quá trình quang hợp đã thu hồi khí cacbonic và thải oxy trong lành cho muôn loài
hô hấp, cây xanh là nhà máy lọc không khí có hiệu quả Ở các vùng trồng thông, bạch đàn với các chất thơm thải ra có thể diệt vi khuẩn gây bệnh Ở thành phố Vơnizơ vủa Italia sau khi trồng bạnh đàn người ta thấy tỷ lệ muỗi sốt rét giảm
rõ rệt
( Theo Thế giới cây xanh quanh ta)
Trang 17Đa dạng sinh học rừng nhiệt đới.
Cá thòi lòi - thuỷ sinh đặc trưng của rừng
ngập
Cà Mau
Trang 18Rừng nguyên sinh Mũi Cà Mau
Trang 19Rừng nguyên sinh U Minh Hạ
Trang 20Cò trắng- sân chim Cà Mau
Trang 21Ong ở rừng tràm U Minh
Trang 22Một góc rừng U Minh Hạ.
Trang 23Mùa thu hoạch tôm sú
Trang 24Rừng bị suy giảm
CHÁY RỪNG
NỔ NHIÊN LiỆU
Trang 25Phun thuốc trừ sâu VEDAN xả nước thải
Trang 26CÁC THẢM HỌA
Trang 27MODULE 2
GIUN ĐẤT - LƯỠI CÀY MUÔN THUỞ
CỦA NHÀ NÔNG
1 Tên bài giảng : Giun đất
- Vị trí khai thác: Vai trò của Giun đất đối với nông- lâm nghiệp
2 Loại hình : GDMT khai thác từ môn Sinh học lớp 7
3 Mục tiêu :
- Học sinh nhận thức được vai trò của Giun đất trong sản xuất nông- lâm nghiệp
- Biết được vai trò của Giun đất đối với môi trường sống
- Hình thành thái độ đúng đắn đối với loài động vật này
Trang 284 Chuẩn bị :
-Mỗi học sinh bắt một con giun to, khoẻ
Mỗi nhóm (2-4 học sinh) chuẩn bị một thí nghiệm : Cho tất cả giun của nhóm vào trong 1 lọ thuỷ tinh rộng miệng Chuẩn bị thêm 1 lọ thuỷ tinh nhưng không có giun đất Lần lượt bỏ vào 2 lọ các lớp đất theo thứ tự khác nhau Thí
nghiêm được chuẩn bị trước 2 - 3 ngày rồi mang đến lớp
Trang 295.3 Cho các nhóm thảo luận và bổ sung cho nhau, sau đó
giáo viên bổ sung và đi đến kết luận vai trò của giun đất đối với môi trường
trong đất nhiều hơn giúp rễ cây dễ nhận ôxy để hô hấp, làm tăng tính chịu nước, chuyển môi trường đất chua hoặc kiềm đến môi trường trung tính thích hợp với mọi loại cây
Trang 305.4 Giun đất là con vật có ích, vậy thì ta có nên tìm cách bảo vệ, phát triển số lượng của chúng và tận dụng vai trò của chúng không Ta có thể làm gì và cần phải làm gì?
Chấm dứt sử dụng thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ, hạn chế dùng phân bón hóa học và tăng cường dùng các loại phân chuồng, phân rác, phân xanh, tưới tiêu hợp lý, giữ cho đất luôn ẩm
Trang 31TÀI LIỆU THAM KHẢO
Cách đây hơn 100 năm, nhà tự nhiên học vĩ đại Darwin đã viết:
" Lưỡi cày là một trong những công cụ cổ xưa nhất và có
ý nghĩa nhất do con người chế tạo ra Nhưng đã lâu lắm
trước khi phát kiến ấy ra đời, giun đất đã và sẽ còn mãi mãi cày đất thường xuyên“
Khi những lưỡi cày này xới đất đã làm cho lớp đất bạc
màu phía trên được lộn xuống dưới, lớp đất màu mỡ phía dưới được đưa lên trên Giun đất đã giúp con người đùn
hàng tấn đất từ những lớp dưới chuyển lên bề mặt một cách
am thầm, lặng lẽ
Trang 32Theo tính toán của Darwin sau 15 năm giun đất đã đùn lên một lớp đất dày chừng 6,25cm, sau 21 năm lớp đất đó
dày10-12cm(Theo Những kỳ lạ trong thế giới sinh vật)
Trang 33MẪU NGOẠI KHÓA
GIÁO DỤC MÔI TRƯỜNG
Trang 341 Tên bài giảng: Tham quan thiên nhiên.
2 Loại hình: GDMT khai thác từ bộ môn sinh học 6
- Dạng module: Sự thích nghi của sinh vật với môi
trường sống
3 Mục tiêu:
- Khảo sát độ đa dạng và sự thích nghi của thực vật
trong những môi trường cụ thể
- Phân tích nguyên nhân, hậu quả của ô nhiễm môi
trường, từ đó thấy được trách nhiệm của bản thân trong việc làm giảm ô nhiễm môi trường
TẬP LÀM NHÀ NGHIÊN CỨU MÔI TRƯỜNG !
Trang 354 Chuẩn bị:
4.1 Giáo viên:
- Xác định vị trí sẽ đi tham quan
- Phân nhóm và giao nhiệm vụ cho các nhóm khảo sát
4.2 Học sinh: Nhãn ghi tên cây, túi nilông trắng
Trang 36Phiếu số 1: Điều tra độ đa dạng các loài thực
vật.
STT Tên cây thường
gọi
Số lần phát hiện
Môi trường sống
Nhóm thực vật Nhận xét
Trang 375.2 Học sinh làm việc với phiếu số 2.
STT
Các loại rác thải, phế thải trên bờ hồ
Trang 38Phiếu số 3: Khảo sát mức độ ô nhiễm dưới hồ nước.
STT
Nguồn nước chảy vào ao hồ.
Đặc điểm của nguồn nước Màu sắc Mùi Nhận xét
Trang 395.4 Tập hợp các nhóm lại và thảo luận về chất lượng nước;
mức độ đa dạng của sinh vật trong ao, các khu vực xung quanh
và ảnh hưởng của rác thải đến thực vật?
- Nêu nhận xét của em về độ đa dạng và sự thích nghi của thực vật ở khu vực đã khảo sát
- Cho biết nguồn gốc của các loại rác thải, phế thải trên bờ hồ
- Ảnh hưởng của các loại rác thải, phế thải đến sự sinh trưởng phát triển của thực vật
- Nêu nhận xét của em về chất lượng của nước ao, hồ đã quan sát
- Các nguồn nước chảy vào ao có ảnh hưởng như thế nào đến chất lượng của nước? Sau đó kể ra nguyên nhân có thể gây ô nhiễm nước ao?
Trang 405.5 GV cùng học sinh đề xuất các biện pháp hạn chế sự ô nhiễm môi trường.
5.6 Qua buổi tham quan em có thái độ và hành vi như thế nào đối với tự nhiên?
- Yêu quí thiên nhiên, bảo vệ cây cối…
- Có ý thức bảo vệ môi trường sống
Trang 41Biểu tượng của tỉnh Cà Mau
CẢM ƠN CÁC THẦY - CÔ ĐÃ CHÚ Ý THEO DÕI!