GIÁO ÁN NGỮ VĂN 7 CẢ NĂM 4 CỘT THEO QUI ĐỊNH-NGUYỄN HỒNG TÂM

giáo viên cóthể liên hệ ngắn tâm trạng của riêng bản thân mình trong buổi tối của ngày trọngđại ấy TG Hoạt động của giáo viên Hoạt động học sinh Nội dung - Đọc và tìm hiểu chú thích - H

Trang 1

``Tuần 1

Tiết: 1

Ngày dạy: ………

`

I Mục tiêu cần đạt:

Giúp học sinh

+ Cảm nhận và hiểu được những tình cảm thiêng liêng, đẹp đẽ của cha mẹđối với con cái

+ Thấy được ý nghĩa lớn lao của nhà trường đối với cuộc đời mỗi con người

II Tiến hành lên lớp:

1/- Ổn định:

2/- Kiểm tra bài cũ:

Kiểm tra vở soạn bài, tập ghi lại xem học sinh có chuẩn bị đầy đủ chưa

Nhắc nhở học sinh bao bìa, nhãn vở, ghi chép đầy đủ, cẩn thận

Kiểm tra xem học sinh có đủ sách giáo khoa chưa

3/- Bài mới: (2’) Giáo viên gợi nhớ cho học sinh Cho 1 học sinh trả lời

Em hãy hình dung lại buổi tối trước ngày khai trường khi em vào lớp 1, tâmtrạng của mẹ em và của em như thế nào? Mẹ em đã nói gì với em? (giáo viên cóthể liên hệ ngắn tâm trạng của riêng bản thân mình trong buổi tối của ngày trọngđại ấy)

TG Hoạt động của giáo viên Hoạt động học sinh Nội dung

- Đọc và tìm hiểu chú thích - Học sinh đọc biểu cảm I/- Giới thiệu văn

bản 1/- Tác giả: Lí Lan

một cây bút trẻ

- Giáo viên đọc một đoạn

tác giả? Tác phẩm?

- Học sinh dựa vào SGKtrả lời

2/- Tác phẩm: Văn

bản nhật dụng, kiểuvăn biểu cảm

CỔNG TRƯỜNG MỞ RA

Trang 2

- Nhân vật chính là ai?

Ngôi kể thứ mấy?

- Hãy tóm tắt nội dung VB

này bằng 1 đoạn ngắn

- Người mẹ

- Thứ I

3/- Đại ý: Ghi lại

tâm trạng của mộtngười mẹ trong đêmchuẩn bị cho contrước ngày khaitrường vào lớp mộtGiáo viên: tâm trạng người

mẹ được biểu hiện ở 2 phần

tỏng nội dung văn bản

Học sinh tóm ý từngphần

4/- Bố cục: 2 phần

a) Từ đầu đến “thếgiới … bước vào” Nỗilòng yêu thương củamẹ

b) Phần còn lạiHãy đọc thầm và tóm tắt ý

từng phần

Cảm nghĩ của mẹ vàvai trò của Giáo dụcđối với trẻ em

Người mẹ nghĩ đến con

trong thời điểm nào? thời

điểm đó gợi cảm xúc gì

trong tình cảm 2 mẹ con

Học sinh theo dõi phầnđầu văn bản và phátbiểu

II/- Tìm hiểu nội dung văn bản

1/- Tâm trạng của mẹ và con

(Cho học sinh tự do phát

biểu)

- Mẹ ngắn con ngủ dọndẹp đồ chơi, mẹ khôngngủ được

Mẹ: thao thức,không ngủ được suynghĩ triền miên

- Con: vô tư, thanhthản, nhẹ nhàng đivào giấc ngủ

Vì sao tâm trạng người mẹ

lại như vậy? Chi tiết nào

diễn tả nỗi mừng vui, hy

vọng của người mẹ?

“giấc ngủ đến với condễ dàng như uống một

ly sữa, ăn một cái kẹo”

Mẹ yêu con hồi họp,sung sướng, hy vọngvề tương lai của con,mẹ vui mừng vì conđã lớn

15’ (hôm nay mẹ không tập

trung … của mẹ )

Mẹ vui mừng vì con vàolớp một Mẹ xúc động, đắmchìm trong hồi ức và

suy tưởng trước sự

Trang 3

kiện lớn sắp đến vớiđứa con yêu dấu củamình

Trong đêm không ngủ đó,

mẹ đã nhớ lại điều gì?

Nhớ tuổi thơ của mẹ khivào lớp một, nhớ bàNgoại nhớ cảm giác lúccánh cổng trường khéplại

Mẹ nhớ lại tuổi thơ,nhớ lại ngày khaigiảng mà mẹ đã trảiqua

Khi nhớ đến những kỉ niệm

ấy, điễn biến tình cảm

trong lòng người mẹ thế

nào?

( … lòng mẹ rạo rực những

bâng khuâng, xao xuyến)

Em hãy nhận xét cách dùng

từ trong lời văn trên? Tác

dụng của nó thế nào đối

với người đọc?

Dùng từ láy biểu cảm Các từ láy: rạo rực,

bâng khuâng, xaoxuyến … gợi tả cảmxúc phức tạp tronglòng mẹ: vui mừng,nhớ thương luyếntiếc

Ấn tượng của mẹ về ngày

đầu tiên đi học như thế

nào? Ấn tượng đó thể hiện

qua đoạn văn nào?

Học sinh đọc đoạn vănvà trả lời câu hỏi => Ấn tượng của mẹ

về ngày đầu tiên đihọc văn còn in đậmGiáo viên gọi học sinh đọc

phần cuối văn bản và hỏi

Học sinh đọc phần cuốivăn bản 2/- Cảm nghĩa của người mẹ về giáo

dục trong nhà trường

Trong đêm không ngủ,

người mẹ đã nghỉ về điều

Trang 4

tựu trường của con, mẹsẽ dắt tay con đưa đếnlớp

rất to lớn và ảnhhưởng cả một thế hệ

=> Suy nghĩ củangười mẹ yêu con vàcó trách nhiệm vớicon

Mẹ nghĩ tới ảnh hưởng

to lớn của nền giáo dụcđối với thế hệ trẻ

Trong phần cuối văn bản

xuất hiện câu tục ngữ “Sai

một li, đi một lắm”

Mẹ nghĩ tới ảnh hưởng

to lớn của nền giáo dụcđối với thế hệ trẻ

Chia 4 nhóm thảo luậnmỗi nhóm ghi ý kiếncủa mình và cử đại diệntrình bày

Câu tục ngữ “Saimột li đi một dặm”

=> Không được sailầm trong giáo dục vìsai lầm đó sẽ gâymột hậu quả to lớnlàm ảnh hưởng cảmột thế hệ tương lai15’ Câu nói của người mẹ

“Bước qua cánh cổng

trường là một thế giới kỳ

diệu sẽ mỡ ra” Em hiểu

câu nói đó thế nào?

Thế giới kỳ diệu đó làthế giới của tri thức, củatình cảm bạn bè, tìnhcảm thầy trò …

Người mẹ khích lệcon đến trường họctập, hy vọng quagiáo dục ở nhàtrường, đứa con sẽnên người

III/- Tổng kết

Qua những điều vừa học,

bài văn đã giúp em hiểu

thêm điều gì?

4/- Củng cố luyện tập

Giáo viên cho học sinh

luyện tập 2 câu hỏi SGK

Học sinh đọc to ghi nhớ

Học sinh nêu suy nghĩcủa mình

Như những dòngnhật ký tâm tình, nhỏnhẹ và sâu lắng, bàivăn giúp ta hiểuthêm tấm thươngyêu, tình cảm sâunặng của người mẹđối với và vai trò lớncủa nhà trường đối

Trang 5

với mỗi con người

Câu 1: Tán thành Câu 2: (về nhà ) Học sinh làm BT này ở

Viết thành đoạn văn (5

câu) về kỷ niệm đáng nhớ

5/- Dặn dò Học sinh thuộc đoạn văn

cuốiSoạn bài “mẹ tôi”

Rút kinh nghiệm tiết dạy:

Trang 6

Tuần 1

Tiết:2

Những tấm lòng cao cả

Giúp học sinh

+ Cảm nhận và hiểu được những tình cảm thiêng liêng, đẹp đẽ của cha mẹđối với con cái

+ Thấy được

1/- Ổn định:

Trình bày trước lớp đoạn văn viết về kỷ niệm đáng nhớ trong ngày khaitrường cũ của em?

Em hiểu gì về suy nghĩ của người mẹ trước ngày khai trường của con trongvăn bản “Cổng trường mở ra”

3/- Bài mới:

Trong cuộc đời của mỗi chúng ta, người mẹ có một vị trí, ý nghĩa hết sức lớnlạo, rất thiêng liêng và cao cả Nhưng không phải khi nào ta cũng ý thức điều đó.Chỉ đến mắc những lỗi lầm ta mối nhận ra Văn bản “Mẹ tôi” sẽ cho ta một bài họcnhư thế

TG Hoạt động của giáo viên Hoạt động của hs Nội dung

1/- Đọc và tìm hiển chú

thích:

Nhật ký: ghi lại những sự

việc hàng ngày

Giáo viên đọc mẫu 1

Học sinh phát biểumột vài chú thích đểkiểm tra phần chuẩn bịbài của học sinh hốihận, lễ độ, lương tâm,

I/- Giới thiệu văn bản 1/- Tác giả: Et-môn-

đê đơ Amisi (1846 1908) là nhà văn Italia

-2/- Tác phẩm:

MẸ TÔI

Trang 7

đoạn, hướng dẫn cách

đọc gọi tiếp học sinh đọc

phần kế

Văn bản được viét dưới

dạng một bức thư Vậy

nội dung bức thư nói về

điều gì?

vong ân, bội nghĩa Văn bản được trích

trong tập nhật ký

“Những tấm lòng caocả”

Học sinh trả lời II/- Tìm hiểu nội dung

văn bản

Hình ảnh người mẹ của

En – ri – cô hiện ra qua

các chi tiết nào trong văn

bản?

“Thức suốt đêm … sẵnsàng bỏ hết một nămhạnh phúc để cứu sốngcon ….”

1/- Hình ảnh người mẹ:

Thức duốt đêm, cuốimình trên chiếc nôitrông chừng hơi thởhổn hển … quằn quai …khóc nức nở => dànhhết tình yêu cho con,quên mình vì con Khi En – ri – cô hổn láo

với mẹ, người cha đã cảm

thấy thế nào?

+ Sự hỗn láo của connhư một nhát dao đâmvào tim bố vậy

+ … ngày buồn thảmnhất là ngày con mấtmẹ

Cha vô cùng đau đớnkho En – ri – cô hỗnláo với mẹ

=> Cha hiểu được tìnhyêu con vô bờ bến củamẹ và sự hỗn lái củađứa con khiến cho mẹđau lòng gấp bội

Vì sao người cha cảm

thấy như vậy?

Học sinh tự do phátbiểu

Nếu em là bạn của En –

ri – cô em sẽ khuyên bạn

ấy thế nào?

Học sinh nêu ý kiếncủa mình

Học sinh

Trang 8

Hãy đọc thầm đoạn 2 Dù có khôn lớn, khỏe

mạnh

2/- Những lời nhắn nhủ của người cha

Đâu là những lời khuyên

sâu sắc của người cha đối

với con mình?

Lương tâm con sẽkhông phút nào yêntĩnh

Con hãy nhớ rằngLới nhắn nhủ đó bộc lộ

thái độ của người cha như

thế nào?

Người cha có thái độ

Giáo viên dán bảng phụ

Câu nào trong văn bản

diễn tả được tâm trạng

đó?

HS suy nghĩ trả lời Đau đớn (sự hỗn láo

của con như một nhátdao đâm vào tim bốvậy)

Vì sao người cha nói

“hình ảnh dịu dàng và

hiền hậu của mẹ sẽ làm

tâm hồn con như bị khổ

hình ”

Học sinh lý giải “vìsao” giáo viên kiểmtra lại sự cảm nhậncủa học sinh đối vớinội dung văn bản

Người cha muốn cảnhtỉnh thái độ bội bạccủa con đối với mẹ.Thái độ đó khôngxứng đáng với tình yêumẹ dành cho con

Em hiểu thế nào về tình

cảm thiêng liêng trong lời

nhắc nhủ sau đây của

người cha: “con hãy nhớ

rằng, tình cảm thiêng

liêng kính trọng cha mẹ

là tình cảm ” kính trọng

cha mẹ là tình cảm thiêng

Thảo luận nhóm

Chia 4 nhóm, trả lờivà giáo viên kết luận

Nhắc nhở đạo lý làmcon phải yêu thương,kính trọng cha mẹGiọng điệu cha vừadứt khoát như ra lệnh,vừa mền mại khi như:

Trang 9

Giọng điệu trong từng lời

khuyên của người cha

như thế nào?

“Con sẽ không thể …

Con hãy nhớ rằng ……

Thật đáng xấu hổ ……

Con phải xin lỗi mẹ …”

=> Vừa giận vừathương con, khuyêncon vừa nghiêm khắcvừa tình cảm

3/- Thái động cha trước lỗi lầm của con

Cha muốn con làm gì?

Em hiểu gì về người cha?

Học sinh thảo luận độibạn và phát biểu

Vừa giận vừa thương,vừa nghiêm khắc vừakhi như

Muốn con xin lỗi mẹ

va nhảna lỗi lầm,muốn con trở thànhngười tốt

Em có đồng tình với cách

dạy dỗ con như thế

không?

Thái độ En – ri – cô thế

nào sai khi đọc thư? Vì

sao En – ri – cô lại như

Vì sao bố En – ri – cô

không nói trực tiếp với

con mà lại viết thư?

Lời nói trong thư lẽ cótác dụng, thấm thíahơn, giúp bố bình tĩnhđể khuyên con

Bố không nói trực tiếpmà viết thư -> lờikhuyên sâu sắc vàthấm thía hơn

Em hãy đọc to phần ghi

nhớ

III/- Tổng kết

Theo em, cách dạy con

của bố En – ri- cô có tốt

không? Em có đồng tình

với cách dạy ấy không?

Học sinh tự do phátbiểu

1 Sưu tầm cao dao,tục ngữ ca ngợi tấmlòng của cha mẹ đốivới con cái

2 Chọn 1 đoạn en cholà hay và học thuộc

Trang 10

Có nên mắng chửi hoặc

đánh đòn khi con phạm

lỗi? Vì sao?

5/- Dặn dò:

- Học bài cũ

Chuẩn bị bài mới

Đọc thêm “thư gởi mẹ ”

Vì sao hoa cúc có nhiều

cánh nhỏ?

Trang 11

Tuần 1

Tiết:3

Giúp học sinh

+ Nắm được cấu tạo của 2 loại từ ghép: ghép chính phụ và phụ và phépđẳng lập

+ Hiểu được nghĩa của các loại từ ghép

II Chuẩn bị:

Bảng dán ngữ liệu tìm hiểu bài

Các bài tập giáo viên soạn sẵn

III Tiến hành lên lớp:

1/- Ổn định:

Tại sao trước sự hỗn láo của con ,bố không đánh, không mắng mà bố lại viếtthư? Viết thư giúp người viết thể hiện được điều gì? và đối với En – ri – cô, bức thưcủa bố có tác dụng thế nào?

3/- Bài mới: Ở lớp 6, các em đã biết khái niệm về từ ghép Đó là những từ

phức được tạo ra bằng cách ghép các tiếng có quan hệ với nhau về nghĩa Hôm nay,các em sẽ tìm hiểu sâu hơn về các loại từ ghép

Giáo viên ghi bảng phụ (1) Tìm hiểu bài ở bảng

phụ

I/- Các loại từ ghép

Bà ngoại Tiếng chính: bàn, thơn Từ ghép có 2 loại:

Thơm phức Tiếng phụ, ngoại, phức + Từ ghép chính phụ

10

’

Tìm tiếng chính, tiếng phụ?

Giáo viên ghi

Tiếng chính đứng trước,tiếng phụ đứng sau

+ Từ ghép đẳng lập Từ ghép chính phụ có

Từ Ghép

Trang 12

Mực

Bút mực, bút đỏ, bút biMưa rào, mưa phùn,mưa rào

tiếng chính và tiếng phụbổ sung nghĩa cho tiếngchính Tiếng chính đứngtrước, tiếng phụ đứngsau bà ngoại, thơm phức Từ ghé đẳng lập cócác tiếng bình đẳng vềmặt Ngữ pháp (khôngphân tiếng chính, tiếngphụ)

So sánh nghĩa của kỳ “bà

ngoại” với “bà’, “thơm”

với “thơm phức” có gì

khác?

- “bà” và “bà ngoại”:

Giống: cùng chỉ và phụnữ lớn tuổi, đáng kính

Trầm bổng, áo quần, ănuống

Thơm -> thơm phức

thơm: giống nhau cùng chỉ

tính chất sự vật, đặc trưng

mùi vị

Khác: “Bà ngoại”-> chỉngười phụ nữ sinh ramẹ; “bà” chỉ người phụnữ sinh ra cha hoặc mẹ

II/- Nghĩa của từ ghép

10’ Khác: “thơm phức’ chỉ

mùi đậm đặc, gây ấn tượng

mạnh; “thơm” chỉ mùi nói

chung

Phạm vi biểu vật của

“bà” và “thơm” rộnghơn của “bà ngoại’ và

“thơm phức”

Từ ghép chính phụ cótính chất phân nghĩa.Nghĩa của từ ghép chínhhụ hẹp hơn nghĩa củatiếng chính

Vd: “thơm phức” cónghĩa hẹp hơn “thơm’Học sinh trả lời, giáo

viên chốt

So sánh nghĩa của từ “quần

áo” với nghĩa của nỗi tiếng

“quần, áo”

Quần, áo: chỉ từng sựvật riêng lẽ

Quần áo: chỉ chung cảquần áo, khăn mũ …Trâm bỏng: chỉ âmthanh lúc thấp lúc cao

Từ ghép đẳng lập cótính chất hộp nghĩa.Nghĩa của từ ghép đẳnglập khái quát hơn nghĩacủa các tiếng tạo nênnói

Trang 13

=> “tiếng đàn trầm bổng’

có ý nghĩa khái quát hơn,

trừu tượng hơn ý nghĩa cái

tiếng tạo ra nó

Trầm, bổng: chỉ từngcao độ cụ thể trong âmthanh

Quần áo > quần, áoTrầm bổng / trầm, bổng

4/- Củng cố, luyện tập

5’ 1/- Yêu cầu học sinh nhớ

lại định nghĩa về từ ghép

đẳng lập và ghép chính phụ

Giáo viên dán bảngphụ, học sinh lần lượtlên bảng xếp các từ vàonhóm

III/- Luyện tập 1)

Ghép CP: lâu đời, xanhngắt nhà ăn, nhà máy,cây cỏ, cưới nụ

Ghép đẳng lập: suynghĩ, chài lưới, ẩm ướt,đầu đuôi

2/- Tạo từ ghép chính phụ Học sinh làm bài tập

trong vở bài tập 2) Bút + chì = bút chìThước + kẻ = thước kẻGiáo viên gọi học sinh lên

bảng, các học sinh còn lại

làm trong vở

Mưa rào, làm quen, ănbám, trắng xóa, vui tainhát gan

Ham thích, hàm muốn Gọi học sinh phát biểu

lần lượt theo tổ Xinh đẹp, xinh tươiMặt mũi

Học tập, học hỏiTươi đẹp, tươi non Vì:

Sách, vở: sự vật tồn tại

dươi dạng cá thể có thể

đếm được

Học sinh giải thích “vìsao” giáo viên kết lại 4/- Có thể nói:Một cuốn sách

10’ Sách, vở: sự vật tồn tại

dưới dạng cá thể có thể

đếm được

Một cuốn vở

Sách vở: từ ghéo đẳng lập

có nghĩa khái quát, tổng

Không thể nói (mộtcuốn sách vở

Trang 14

hợp nên không thể đếm

được

5/- Dặn dò

Đọc trước văn bản “Mẹ

tôi” chuẩn bị bài “Liên kết

trong VB”

Trang 15

Tuần 1

Tiết: 4

Giúp học sinh

+ Muốn đạt được mục đích giao tiếp thì văn bản phải có tính liên kết: sự liênkết ấy cần được thể hiện trên cả 2 mặt: hình thức ngôn ngữ và nf ý nghĩa

+ Vận dụng những kiến thức đã học để bước đầu xây dựng được nhữngvănbanr có tính liên kết

II Chuẩn bị: Đ DDH: Biểu bảng “Đoạn văn mở bài văn bản Mẹ Tôi” (bỏ các từ

nói)

III Tiến hành lên lớp:

1/- Ổn định:

Em hãy xếp các từ ghép sau đây thành 2 cột theo phân loại từ ghép và chobiết vì sao lại xếp như vậy

Hoa cỏ, hoa hồng, yêu thương, yêu nước, nhà cửa, nhà lầu, trường lớp, bútmực

3/- Bài mới:

Đọc mấy câu bố viết trong

thư như trên, En – ri – cô có

hiểu bố muốn nói gì không?

Vì sao?

Giáo viên tách từng câu,

cho

Học sinh đọc và hỏi

Học sinh đọc ví dụ ta ởbiểu bảng suy nghĩ đểtrả lời câu hỏi

Đọc cảm đoạn thì khôngrõ ý

=> Giáo viên Liên kết là một trongnhững tính chất quantrọng nhất của văn bản

vì nhờ nó mà những câuđúng ngữ pháp, ngữnghĩa được đặt canh

Liên Kết Trong Văn Bản

Trang 16

nhau mới tạo thành vănbản

Trong các câu này có câu

nào sai Ngữ pháp không?

Vì sao em không hiểu hết ý

nghĩa đoạn văn này?

Tách từng câu thì vẫnhiểu được Nhưng nếughéo vài thì đoạn vănkhó hiểu

Vì giữa các câu khôngcó mỗi quan hệ nhau

I/- Tính liên kết của văn bản

Liên kết là một trongnhững tính chất quantrọng nhất của văn bản,làm cho văn bản trở nêncó nghĩa, dễ hiểu

Vậy muốn đoạn văn dễ

hiểu thì cần có điều gì?

Cần có sự liên kết giữacác câu trong đoạn văn

2/- Đọc kỹ lại đối với trên

và cho biết biết thiếu

những gì mà văn bản trả

nên khó hiểu?

=> Thiếu nhiều câu văn so

với nguyên bản

Học sinh đọc ví dụ 2 bài Nhận xét

So với nguyên bản

“Cổng trường mở ra”

hiểu cụm từ “còn bâygiờ”

Câu (3) chép sai từ

“con” thành “những đứatrẻ”

Em có nhận xét gì về ví dụ

2 bản (SGK)

Học sinh đọc ví dụ 2 bản

Các câu đều đúng ngữpháp

2/- Phương tiện liên kết trong văn bản

Cụm từ “còn bây giờ” và từ

“con” đóng vai trò gì?

Cụm từ “còn bây giờ” vốn

cụm từ “Một nhày kia có

tác dụng gì với nhau?”

Tác từng câu ra khỏiđoạn văn có thể hiểuđược

- Liên kết câu

- Liên kết nội dung ýnghĩa về mặt thời gian

Để văn bản có tính liênkết, người viết (ngườinói) phải làm cho nộidung của các câu, cácđoạn thống nhất, gắn bóchặt chẽ nhau; đồng thờiphải biết kết nối cáccâu, các đoạn đó bằngnhững phương tiện ngôn

Trang 17

ngữ (từ, câu …) thích hợpTừ “con” (câu) và (2) lặp

lại có tác dụng gì?

Liên kết – nhắc lại 1 đốitượng

Xem lại văn bản “Cổng

trường mở ra” (trang 6)

giữa [3] và [4] nối nhau

bàng câu nào?

Học sinh đọc thầm, trảlời

“Nhưng hôm nay … làmtừ chiều’

Tác dụng câu văn đó với

đoạn [3] và [4]

Liên kết 2 đoạn [3 và 4]

1/- Học sinh thực hiện

2/- Học sinh đọc và tách

từng câu văn ra để người

xét về mặt ngữ pháp

Học sinh có ý kiến vềbài làm 1/- Sắp xếp những câivăn theo thứ tự hợp lý

để tạo thành 1 đoạn văncó tính liên kết chặt chẽ Nhận xét nội dung ý nghĩa

cả đoạn thế nào?

Học sinh thực hiện ở tổ Câu (1) – (4) – (2) – (5)

- (3)2/- Về hình thức: cáccâu đúng ngữ pháp khitách riêng từng câu.Nhưng khi ghép thànhđoạn văn thì giữa cáccâu có thể có cấc từ ngữliên kết

Nếu không hợp lý thìđoạn văn vẫn không rõnghĩa

Các câu không hướng tới

cùng một nội dung, vì thế

đoạn văn chưa rõ nghĩa,

thiếu liên kết

Học sinh sửa bài Đoạn văn chưa có sự

liên kết về nội dung

Bài tập 4: Cho 1 số câu

trích từ vă bản đã học, bỏ đi

các từ nối giữa các câu và

Học sinh khôi phụ lạicác từ nối và đọc to Bài tập 4: “Từ nay, không bao giờ

con được thốt ra một lời

Trang 18

yêu cầu hoạt động khôi

phục lại: các từ nối đó để

đoạn văn có thể hiểu được

nói nặng với mẹ conphải … , vì sựo bố, … sựthành khẩn trong lòng”

Hoạt động 4: Dặn dò

Học sinh học và chuẩn bị

bài: “Cuộc chia tay của như

con búp bê”

Trang 19

Tuần 2

Tiết 5,6

Giúp học sinh

+Đến với một câu chuyện rất cảm động vào cuộc chia li đau đớn của hai bạnnhỏ rơi vào hoàn cảnh gia đình tan võ để các em biết thông cảm, chia sẻ với nỗi đaicủa người khác “cũng học tập ở tình bạn thương yêu sâu sắc giữa anh em trong mộtnhà”

+ Hiểu nghệ thuật kể chuyện: miêu tả tâm lý nhân vật, lựa chọn chi tiết lờikể giản dị, chân thật, giàu sắc thái tình cảm

1/- Ổn định:

Trong văn bản “Mẹ tôi”, đứa con đã phạm lỗi gì để bố phiền lòng?

Bố En – ri – cô đã dùng cách gì để giáo dục khi con phạm lỗi?

Cách giáo dục đó đã tác động đến tình cảm En – ri – cô thế nào?

3/- Bài mới: trong mỗi con người chúng ta, mái ấm gia đình là chỗ nương tưa

vững vàng nhất Tuy nhiên, có những trường hợp, vì một lẽ gì đó mà mái ấm giađình tan vỡ, những đứa con tội nghiệp phải lâm vào hoàn cảnh bất hạnh Câuchuyện trong bài học sau đây sẽ đưa các em đến với cảm xúc ngậm ngùi trước cuộcchia tay của 2 anh em Thành Thủy khi bố mẹ chúng li hôn

Tiếp xúc bước đầu văn

bản

I/- Tìm hiểu chung văn bản

Đọc: giáo viên đọc diễn Tìm hiểu tác giả, tác Tác giả: Khánh Hoài

Cuộc Chia Tay Của Những Con

Búp Bê

Trang 20

cảm toàn bộ văn bản để

lôi cuốn học sinh

Tóm tắt tuyện?

phẩm (đã soạn trước ởnhà)

Học sinh đọc tóm tắtđã soạn

Giáo viên góp ý

Tác phẩm: đăng trongtuyển tập thơ – vănđược giải thưởng trongcuộc thi viết về quyềntrẻ em (19920

10’

Qua phần đọc truyên, cấc

em tóm tắt ngắn gọn nội

dung văn bản này

Gọi 2 học sinh tóm tắt

truyện, sau đó giáo viên

Tóm tắt truyện:

truyện viết về mộtcuộc chia ly đau đớncủa 2 đứa trẻ gặp phảigia đình tan vỡ Thành,Thủy phải mỗi đứamột nơi vì bố mẹ lihôn mặc dù bố mẹ rấtthương nhau Cô giáovà các bạn cũng rấtthương cảm và chia sẽvới 2 em về nỗi đai đó.Tác phẩm kêu gọi vàthức tỉnh các bật làmcha mẹ trong việc giữgìn tổ ấm gia đình vìquyền sống của trẻ em1) Thâm nhập vào tình

cảm anh em của Thành

và Thủy

II/- Tìm iểu nội dung 1/- Tình cảm anh em của Thành và Thủy

Hai anh em Thành và

Thủy đã thương yêu nhau

như thế nào? chi tiết nào

Kỷ niệm nào cảm động

đối với Thành?

Thành nhớ kỷ niệm đábóng bị rách áo, Thủyvá áo cho anh

Thành có lúc ân hận vìmãi vui với bạn màkhông chú ý tới em,

Trang 21

chiều nào Thành cũngđón em

Thủy và Thànhnhường nhau đồi chơi20’ => Tác giả đưa vào tác

phẩm hàng loạt chi tiết

để khắc họa tình anh em

sâu sắc của Thành và

Thủy

Thủy đã võ trang chocon búp bê vệ sĩ đểbắt nó canh giấc ngủcho anh “Ở lại gác choanh tao ngủ nhé”

Sau khi đã lên xe rồi,Thủy còn trở lại đemcon Em nhỏ đặt vàogiường của anh, bắtcon Em nhỏ quàng tayvào con vệ sĩ

Thành nhường tất cảđồ chơi cho em

=> Thành và Thủy rấtthương yêu nhau, gầngũi nhau, chia sẽ niềmvui nỗi buồn với nhau,luôn quan tâm lẫnnhau

Theo em, hình ảnh 2 con

búp bê quàng tay nhau

còn có ý nghĩa thế nào?

Buộc phải đứ tay enThành mếu máo nhìnthao bóng em gái “bénhỏ” lều xiêu trèo lên

xe …

Tác giả kochir khắchọa gián tiếp qua đôibúp bê thân thiết “Haicon quàng lên vainhau, ghé đầu vàonhau thân thiết Từ khivề nhà tôi chúng chưaphải xa nhau ngàynào”

Qua câu chuyện, tác ỉa

còn cho ta biết Thành và

Thủy không chỉ yêu

thương nhau và còn yêu

thương cảnh vật của quê

hương, yêu máu trường

và bạn bè, yêu cuộc sống

bình yên tươi đẹp của đất

nước

học sinh đọc: Gầntrưa … Khóc thút thítgiáo viên : trước “taihọa giáng xuống đầucủa 2 em” cô giáo vàcác bạn đã có nhữngbiểu hiện gì?

Cả lớp và cô giáo sửngsốt trước sự bất hạnhcủ Thủy cũng rất buồnkhi phải chia tay vớicô giáo và các bạn

Em hãy đọc đoạn văn nói Cô giáo kêu lên “trời Người kể ở ngôi I,

Trang 22

về sự xúc động của Thủy

khi đến trường học?

ơi” tái mặt, nước mắtgiàn giàn

người trong cuộc vừachứng kiến, vừa nếmtrải mọi chuyện xảy ra-> chân thật và cảmđộng

Các bạn ở đầy kinhngạc- sững sờ – khócthút thít – khóc mỗilúc một to hơn

Chi tiết nào trong bài

khiến cô giáo bàng

hoàng?

Cô giáo bàng hoàngkhi biết Thủy phảinghỉ học ra chợ bánhoa?

Giáo viên chốt lại ýthảo luận

Em cảm nhận điều gì

trước cuộc chia tay của

Thành và Thủy với cô

giáo và lớp học

Học sinh thảo luận nhóm:

Nhóm trưởng phátbiểu

Tác phẩm còn đưa tađến với tình thầy tròcao đẹp, tình bạn bèthân thiết, sự thôngcảm trước nỗi bất hạnhcủa người khác

25’ Chuyển ý: nhìn thấy

chiếc xe tait đậu trước

nhà, cả haianh em biết

rừng điều mà chúng lo sợ

đã đến Chúng phải chia

Trước cuộc chia tay đột

ngột, Thủy và Thành

phản ứng ra sao

Thủy: mặt tái xanhchạy vội vào nhà lấycon vệ sĩ đặt lêngiường anh, ôm ghìcon búp bê, hôn gấpgáp, khóc nấc lên

Thành: khóc nấc lên,đứng như chôn châncuống đất nhìn theo

em

Trong truyện này, theo

em ai là người có lỗi,

Thành: đứng nhe chônchân

Học sinh phát biểu tự

Búp bê không chia xanhưng Thành và Thủyphải chia xa nhau

Trang 23

10’ Thành và Thủy có thể

không chia xa nhau được

không? Búp bê có phải

chia đôi không? Truyện

muốn nói điều gì?

do thảo luận cả lớp(nếu được )

=> Ý nghĩa truyện:Thành và Thủy là 2đứa trẻ trong sáng vô

tư, không có tội gì,đang sống anh bình lạiphải rời xa nhau.Trách nhiệm củanhững người làm chalàm mẹ là phải giữ gìntổ ấm gia đình đểkhông làm tổn hại đếntâm hồn trong sáchcủa con trẻ

10’ 4/- Củng cố, luyện tập

a) Có được diễm phúc

sống trong gia đình cùng

bố mẹ, anh, chị, em thì

các em cần có trách

nhiệm gì?

Yêu thương, chăm sócnhững người thân,luôn ngoan ngoãn đểtạo không khí vui tươihạnh phúc trong giađình

Tổng kết Học sinh chép ghi nhớ(SGK )

2) Nếu không may rơi

vào hoàn cảnh bất hạnh,

em cần có thái độ thế

nào?

Can đảm để vượt quanỗi đau, chấp nhận sựthật, không oán trách

5/- Dặn dò

Học sinh đọc lại bài

nhiều lần để cảm nhận về

nội dung một cách sâu

sắc hơn

Tập thể tóm tắt văn học

Chuẩn bị bài mới

Trang 24

Trang 25

Tuần 2

Tiết 7

Giúp học sinh

+Tầm quan trọng của bố cục văn bản Trên cở sở đó, học sinh có ý thức xâydựng bố cục khi tạo lập văn bản

+ Biết cách xây dựng một bố cục ràng mạch, hợp lý cho các bài làm

+ Biết cách xây dựng một bố cục có 3 phần

1/- Ổn định:

a/- Thế nào là từ ghép chính phụ Hãy xếp các từ sau đây và cột thích hợp;xanh vì, non tươi, học toán, dơn bẩn, lo nghỉ, thước kẻ

b/- Thế nào là từ ghép đẳng lập? Nghĩa của từ ghép chính phụ và ghép đẳnglập khác nhau thế nào? chó ví dụ minh họa

3/- Bài mới:

5’

Cho học sinh đọc bài tập a,

b và trả lời

Giáo viên nhận xét

Giáo viên đưa biểu bản: lá

đơn xin gia nhập Đội

Giáo viên: các lý do nêu

trong đơn cần xếp xếp theo

một trật tự để những điều

Cấc nội dung trong đơncần sắp xếp theo mộttrật tự, không thể tùythích muốn gh nội dungnào trước cũng được

=> Đó chính là bố cụctrong văn bản

I/- Bố cục và những yêu cầu về bố cục trong văn bản

1/- Bố cục của văn bản

Văn bản không thêrđược viết một cách tùytiện mà phải có bố cụcrõ ràng Bố cục là sự bốtrí, sắp xếp các phần,

Bố Cục Văn Bản

Trang 26

trình bày được rõ ràng, giúp

người đọc hiểu

các đoạn theo một trìnhtự, một hệ thống rànhmạch và hợp lý

2/- Những yêu cầu về bố cục trong văn bản

Gọi học sinh đọc 2 câu

chuyện và trả lời câu hỏi

Đọc vd (1) (2) và nhậnxét từng văn bản

Hai câu chuyện có bố cục

chưa?

Vd1: chưa hợp lý vềtrình bày thời gian

Vd 2: Trình tự kể lônxộn, không theo hệthống ý lộn xộn

Nội dung các phần, cácđoạn trong văn bản phảithống nhất, chặt chẽ vớinhau, đồng thời giữachúng lại phải có sựphân biệt ràng ròi

Em nhận xét thế nào về nội

dung 2 văn bản này so với

nguyên bản thì 2 vd này

khác nhau ra sao?

Nội dung khó hiểu và ýxếp lộn xộn, không thetrình tự

Khác so với nguyên bản10’ Cách sắp xếp hợp lý ở vd

(1) như sau:

Bố cục của văn bản (1)

ở nguyên bản có 3 phầncòn ở đây có 2 phần, các

ý lộn xộn Còn ếch sống trong 1 cái

giếng Hừng ngày nó nhìn

lên chỉ thấy bầu trời bé

bằng cái vung, còn nó thì

oai vệ vì khi nó cất tiếng

kêu cả bon khác đều hoảng

sợ

Trời mưa to, dâng négiếng lên cao, ếch tìnhcờ ra khỏi giếng Theothói quen ếch cứ đi lạinghênh nganh nên bịtrâu giẩm bẹp

Trinhg tự xếp đặt cácphàn, các đoạn phải hợplý giúp người viết (ngườinói) dễ dàng đạt đượcmục đích gia tiếp đã đềra

Học sinh sắp xếp tiếp theo Học sinh phát biểu

Trang 27

vậy trình tự các phần các

đoạn trong văn bản phải

thế nào để người đọc hiểu

nội dung văn bản?

3/- Các phần của bố cục

Miêu tả10’ Hãy nêu nhiệm vụ của 3

phần mở bài, thân bài, kết

bài trong văn bản miêu tả

và văn bản tự sự?

1) Mở bài: Tả khái quátngười, việc

2) TB: tả chi tiết3) KB: Tóm tắt và phátbiểu cảm nghĩ

Văn bản thường đượcxây dựng theo một bốcục gồm có 3 phần: Mởbài, thân bài, kết bài

Tự sự 1) MB: Giới thiệu chungsự vật, sự việc

2) TB: Nêu diễn biếncủa sự vật, sự việc

3) KB: Tóm tắt và nhậnbiết cảm nghĩ

BT1: Học sinh đọc và trả

BT2: Em hãy nêu lại bố cục

truyện “Cuộc chia tay của

…”

2) Bố cục của truyện

“Cuộc chia tay …”

Bố cục ấy thế nào? Học sinh nhận xét: rành

mạch và hợp lý a Cuộc chia búp bê của2 anh em Có thể theo bố cục khác

được không?

b Cuộc chia tay với côgiáo và các bạn

15’ Giáo viên thử đảo vị trí bố

cục và cho học sinh nhận

Trang 28

hợp lý+ Không thể kể theo bốcục nào khác vì như thếnó sẽ gây khó hiểu BT3: Giáo viên cho học

sinh đọc bố cục

Theo em, có thể bổ sung

gì?

Học sinh đọc BT3Học sinh có ý kiến: đểbố cục rành mạch, hợplý thì sau thủ tục chàomừng HN& tự giới thiệuvề mình, bố cục nên lýlẽ nêu từng kinh nghiệmhọc tập (không trùnglặp) Qua đó việc họctập của bạn ấu đã tiếnbộ thế nào

3) Bố cục của bản báocáo chưa thật rành mạchvà hợp lý Các điểm (1)(2) (3) ở thân bài mớikể thành thích học tốtchứ chưa đi sâu vào kinhnghiệm

Đển (4) không đúng yêucầu đề bài

4/- Dặn dò

Học bài cũ Chuẩn bị bài

“Mạch lạc trong văn bản ”

Cuối cùng là nguyệnvọng muốn được traođổi kinh nghiệm góp ýcho bố cục và chức HNthành công tốt đẹp

Trang 29

2 Kiểm tra bài cũ: 5’

-Em hiểu như thế nào là bố cục trong văn bản Cho biết các phần củabố cục

-Cho biết những yêu cầu về bố cục trong văn bản?

3 Giới thiệu bài mới:

GV dùng một đoạn văn để giới thiệu bài mới

TG Hoạt Động Của

GV

15’ -GV giải nghĩa từ

“mạch lạc” Bên

Đông y được coi là

mạch máu của cơ

thể

-Bố cục của VB

gồm 3 phần, mỗi -Nội dung của các phầnđều phải hướng vào cùng

I Mạch lạc và những yêu cầu về mạch lạc trong văn bản:

1 Mạch lạc trong VB:

VB cần phải mạch lạc,không đứt đoạn, không quẩnquanh

Trang 30

10’

phần đều có nhiệm

vụ riêng Tuy vậy

giữa các phần vẫn

phải có sự liên kết

chặt chẽ

-Vậy làm thế nào

để các phần, các

đọan vẫn được

phân cách rành

mạch mà không

mất đi sự liên kết

(đã có một VB thì

nhất thiết phải có

sự thống nhất về

nội dung giữa các

phần, các đoạn, các

câu phải có sự liên

kết nhằm làm rõ tư

tưởng chủ đạo của

VB)

một chủ đề , đề tài

- Các phần, các đoạntrong VB phải được tiếpnối theo một trình tự hợp

lí Các phần phải hô ứngnhau

-Chú ý lắng nghe

Mạch lạc là sự tiếp nối củacác câu, các ý theo một trìnhtự hợp lí

2 Các điều kiện để văn bản có tính mạch lạc:

-Các phần, các đoạn các câutrong VB đều nói về một đềtài , biểu hiện một chủ đềchung xuyên suốt

-Các phần, các câu các đoạnđược tiếp nối theo một trìnhtự rõ ràng, hợp lí, trước sauhô ứng nhau nhằm làm chochủ đề liền mạch và gợiđược nhiều hứng thú chongười đọc, người nghe

II Luyện tập:

BT1 a) Tìm hiểu tính mạch

lạc trong VB “mẹ tôi” Sựđau khổ và tức giận củangười bố về sự hỗn láo củaEn-ri-cô đối với mẹ Tìnhcảm thiêng liêng

BT1b 1 ) Tính mạch lạc trong

VB “Lão nông và các con”:Lao động là vàng, lao độngsẽ tạo ra tất cả

BT1b 2 ).Tính mạch lạc trong

đoạn văn này là: Sự trù phúcủa làng quê trong mùa thuhoạch

4 Củng cố: 3’

Thế nào là mạch lạc

Các yêu cầu về tính mạch lạc

Trang 31

5 Dặn dò: 2’

Về nhà viết một đoạn văn thể hiện tính mạch lạc

III Rút kinh nghiệm tiết dạy:

Giúp học sinh

+ Hiểu được khái niệm về ca dao, dân ca

+ Nắm được nội dung ý nghĩa và 1 số hình thức NT tiêu biểu của ca dao, dân

ca qua bài ca dao thuộc chủ đề tình cảm gia đình và tinh yêu quê hương, đất nước,con người

+ Thuộc những bài ca dao trong 2 văn bản và biết thêm 1 số bài ca dao theochủ đề

Chuẩn bị: Giáo viên: tranh, mẹ ru con

Bảng phụ các câu ca dao sưu tầm thêm

1/- Ổn định:

a/- Em hãy tóm tắt truyện “cuộc chia tay của những con búp bê” và giớithiệu đôi điều về tác giả và tác phẩm

b/- Theo em, truyện đã gây xúc dộng cho người đọc nhờ vào đâu?

3/- Bài mới:

Ca Dao, Dân Ca – Những Câu Hát Về

Tình Cảm Gia Đình

Trang 32

Giáo viên hướng dẫn học

sinh tìm hiểu sơ lược về ca

dao, dân ca,

Học sinh đọc các húthích ở SGK

I/- Giới thiệu đôi nét về

ca dao, dân cao (SGK)

5’ Khúc hát có nhạc đệm gọi

là ca

bản

Đó là những sáng tác kết

hợp lời nhạc và nhạc

Nội dung các bài ca daolà tình cảm gia đình thânthiết gắn bó của ngườiViệt Nam

Ca dao là lời thơ của dân ca Bài 1: học sinh đọc Bài 1:

5’ Lời của bài ca dao là lời

của ai nói với ai?

- Dùng hình ảnh so sánh

to lớn, mênh mông, vĩnhhằng của thiên nhiên.Cù lao chín chữ ý muốn nói

Theo em có điều gì sâu sắc

trong cách ví von sâu sắc

Công cha sánh đôi vớinghĩa mẹ

Sâu sắc trong cách ví von,

dao? Thẻ thơ này đóng vai

trò gì?

Thể thơ: lạc bát với đặcđiểm ngọt ngào, uyểnchuyển

Thể thơ lục bát uyểnchuyển ngọt ngào

Giáo viên hướng dẫn đọc

thêm trang 37 – SGK

Tâm trạng và phụ nữ tỏng

bài ca dao thế nào?

Học sinh đọc bài ca dao

2

Bài 2:

Thời gian: chiều buồn

Trang 33

Buồn bã, cô đơn, tủi cực Không gian: ngõ sauThời gian trong bài ca dao ? Chiều chiều Cho thân phân người

phụ nữ tha hương

ẩn dụ, diễn tả nỗi nhớxót xa

Nội dung bài ca dao diễn tả

điều gì?

Em cảm nhận thế nào về

nỗi buồn đó của người phụ

xa nhà Đó là 1 nỗi buồnâm thầm không biết tỏcùng ai

15 Nét độc đáo trong cách

diễn tả nỗi nhớ tỏng bài ca

dao gì?

Câu (Bao nhiêu … nhớ ông

bà bấy nhiêu) diễn tả nỗi

nhớ thế nào?

Ngó lên: trông lên Lạt: sợi mỏng, dẻo, chẻtừ mây, tre

Nuột lạt: mối buộc củasợi lạt

Bài 3:

Hình thức nghệ thuật Sosánh hình ảnh đơn sơn

“nuột lạt, máu nhà” vớitình cảm nhớ thương vàkính trọng của con cháuvới ông bà, tổ tiên

=> Dùng từ ngữ giản dịcách diễn đạt nỗi nhớ 1cách chân thật, da diết Hình thức nghệ thuật?trong

bài ca dao số 4, các từ

“bác, mẹ, cùng thân” có

nghĩa thế nào?

Hình thức NT: So sánhNội dung: Anh em phảiyêu thương hòa thuận đểcha mẹ vui lòng, phảiđùm bọc, che chỡ nhauNội dung bài ca dao nói lên

điều gì?

Cùng thân: cùng xangười thân: ruột thịt,cùng bố mẹ, cùng máumủ, cùng sống và lớnlên bên nhau

II/- Tổng kết

Thể thơ: lụcbatsAâm điệu: tâm tình, nhắnnhủ

Trang 34

Em thấy những bài ca dao,

dân ca này có nét nào

chung?

Các bài ca dao đều nóivề tình cảm gia đình

Aâm điệu chính các bài ca

dao này thế nào?

Aâm điệu tâm tình nhắnnhủ

Các hình ảnh ẩn dụ, sosánh mộc mạc, gần gũiGọi 1 học sinh đọc ghi nhớ Học sinh ghi vào vở

phần ghi nhớ

a/- Tình cảm được diễn tả

trog 4 bài ca dao những tình

cảm gì? Em có nhận xét gì

về những tình cảm đó

Học sinh tự do phát biểu

a) Tình cảm gia đình:tình cảm con cháu đốivới ông bà cha mẹ, anh

em đối với nhau trong 1gia đình Cần phải biếtyêu thương, đùm bọcnhau

b/- Sưu tầm thêm 1 số bài

ca dao tương tự

b) Học sinh về nhà sưutầm

5/- Dặn dò:

Học sinh học thuộc các bài

cao dao chuẩn bị bài tiếp

theo

Trang 35

Tuần 3

Tiết 10’

Giúp học sinh

+ Tình yêu và niềm tự hào sâu sắc của người dân ta trước vẻ đẹp của quêhương, đất nước con người

+ Hình thức đối đáp, hỏi mời, nhắn gởi là các phương thức diễn đạt trong cadao về tình yêu, quê hương, đất nước, con người

Chuẩn bị: Tranh Hồ Tây, cầu Thê Húc, dền Ngọc Sơn

1/- Ổn định:

Chỉ ra những nét độc đáo trong hình thức thể hiện nội dung tư tưởng của bài

ca dao, dân ca: 1, 2, 3, 4,

3/- Bài mới:

Những Câu Hát Về Tình Yêu Quê Hương

Đất Nước, Con Người

Trang 36

5’

Hướng dẫn học sinh đọc

văn bản

Hỏi đpá là hình thức đối

đáp trong ca dao, dân ca

hát đối đáp là hình thức

trai gáo thử tài nhau về

kiến thức địa lý lịch sử

Học sinh đọc – và trảlời bài tập ngắn

Yù (b) (c) đúng

Bài 1:

Bài ca dao có 2 phần Phần đầu là câu hỏicủa chàng trai

Phần sau là lời đáp củacô gái

Vì sao em chọn ý (b, c) là

đúng?

Câu hỏi thuộc kiếnthức địa lý (ở đâu?) vàlịch sử (đền nào?)

-> Câu hỏi bí hiểm baonhiêu thì lời đáp càngsắc sảo bấy nhiêu Căn cứ vào các danh từ

riêng được nhắc đến tỏng

bài, hãy xác định tên địa

danh được nói đến ?

Vẻ đẹp truyền thốngvăn hóa Hồ Gươm->

truyền thuyết vua LêLợi trả gươm thần

Bài 2:

Hình thức: Bài ca gợinhiều hơn tả

10

’

Bài ca không nhắc tới Hòa

Nội và vẫn gợi lên nỗi

nhớ Hà Nội Vì sao?

Cầu Thê Húc: nét đẹpkiến trúc

Dùng hình ảnh nhộnnhịp đông vui khôngkhí sôi nổi, vui vẻ “rủnhau ”

Đền Ngọc Sơn: nét đẹptâm linh

Đài Nghiên, Tháp Bútlà nét đẹp truyền thốnghiếu học

Nội dung: địa danhcảnh trí ở Miền Bắc.Hình ảnh Hồ Gươm,Thăng Long đẹp giàutruyền thống lịch sử vàvăn hóa

Từ láy “quanh qunah”

trong câu ca “Đường vô

xứ nghệ …” gợi tả không

gian như thế nào ở xứ

Huế?

Bài 3:

Hình thức: so sánh Các tính từ gợi tả: Nonxanh nước biết gợi 1cảnh thanh bình, yên ả Các tính từ “non xanh, Màu xanh của nói, Đại từ phiếm chỉ “ai”

Trang 37

nước biếc” gợi tả vẻ đẹp

nào của phong cách xứ

Huế?

nước hòa lẫn tạo mộtcảnh đẹp êm dịu, tươimát hiền hòa -> mộtcảnh thanh bình, yên ả

trong lời mời, lời nhắnnhủ

xứ Huế10’ Nhận xét của em thế nào

về cảnh xứ Huế qua bài ca

dao này?

Chia 4 nhóm Mỗinhóm cử 1 bạn nêu ýkiến saukhi đã thảoluận xong

Nội dungCảnh đẹp mềm mại,tươi mát khoáng đạtcủa con đường vào xứHuế

a Cảnh vắng vẻ, đường

quanh co

b Cảnh chỉ có non nước,

không có người ở

c Cảnh như 1 bức tranh sơ

thủy

d Cảnh này do vẻ ra chứ

không phải là cảnh thật

Bài 4:

Hình thức: Dòng thơđược kéo dài ra (12tiếng)

Nêu nhận xét của em về

khả năng gợi tả ở các hình

ảnh soanhs trong bài ca

Sử dụng điệp ngữ(đồng bát ngát mênhmông )

10’ Cả bài cao dao đã nêu lên

vẻ đẹp nào của làng quê

Ngụ ý hình ảnh dàirộng, của cánh đồng Đảo ngữ, đối xuống: ni– tê

So sánh: bên ni khácbên tê

Các tiếng “ni, tê” cho biết

xuất xứ của bài ca dao từ

Cảnh ở miền trung Người miền trung

Đảo từ: bát ngát, mênhmông => hỉnh ảnh rộng

Trang 38

miền quê nào? lớn mênh mông của

cánh đồngCách đảo từ mênh mông

bát ngát, bát ngát mênh

môn có tác dụng gì

- Khắc họa, mang ýrộng lớn của cánh đồngqua cái nhín cỉa cô gái

1 cách mãi mê sungsướng

Đây là lời của 1 cô gáihồn nhiên trẻ trung,yêu đời khi đứng trướccánh đồng quê hương

Vì sao thể thơ lại chuyển

sang lục bát?

Giọng điệu vui tươi nhínhảnh

5’

4/- Củng cố, luyện tập

Em có nhận xét gì về thể

thơ trong 4 bài cả tình cảm

chung thể hiện trong 4 bài

ca này là gì?

Sử dụng thể thơ lụcbát, âm điệu đu]ơng,trầm bổng

Tình cảm yêu quêhương đất nước, conngười

Tổng kết: Những vâuhát về tình yêu quêhương, đất nước, conngười thường gợi nhiềuhơn tả, hay nhắc tới tênnúi tên sông, tên vùngđất với những nét đặcsắc về cảnh trí, lịch sử,văn hóa, của từng địadanh

5/- Dặn dò:

Về nhà đọc thêm ở SGK

Chuẩn bị bài tiếp theo học

thuộc bài ca dao

Đằng sau những câuhỏi, lời đáp, lời mời làtình yêu chân chất vàlòng tự hào đối với conngười và quê hương đấtnước

Trang 39

Tuần 3

Tiết 11

Giúp học sinh

+ Nắm được cấu tạo của hai lời từ ghép Từ láy toàn bộ và từ láy bộ phận+ Hiểu được cách tạo nghĩa của từ láy Tiếng Việt

+ Biết vận dụng những hiểu biết về cấu tạo và cách tạo nghĩa củ từ láy đểnói, viết cho sinh động và hay hơn

Chuẩn bị: Các biểu bảng ví dụ

1/- Ổn định:

Từ Láy

Trang 40

Bố cục trong văn bản là gì? Gồm mấy phần? Nó được sắp xếp như thế nào?

3/- Bài mới:

15’

Ôn tập phân loại từ ở lớp 6

-> Từ láy là 1 loại từ phức

có cấu tạo đực biệt và có

tính bố cục thường được sử

dụng trong văn chương

Giáo viên giảng thế nào là

láy toàn bộ và láy bộ

phận Cho ví dụ – mếu

máo, liêu xiêu: biến âm

để tạo sự hài hòa về âm

và thanh điệu (đọc thuận

miệng, nghe êm tai)

Học sinh cho 3 từ láy Đăm đăm -> láy hoàntoàn

(toàn bộ)Đắn đắm (lấy bộ phận)

Học sinh nghe và cho

ví dụ đăm đăm: tiếngláy lặp lại giống tiếnggốc

I/- Các loại từ láy:

Từ láy có 2 loại: từ láytoàn bộ và từ láy bộphận

1) Từ láy toàn bộ: cáctiếng lặp lại nhau hoàntoàn, nhưng cũng có 1số trường hợp tiếngđứng trước biến đổithanh điệu hoặc phụâm cuối (để tạo ra 1 sựhài hòa về âm thanh )Vd: đăm đăm; mãi mãibận bật; đèm đẹp

2) Ở từ láy bộ phận,giữa các tiếng có sựgiống nhau về phụ âmđầu hoặc phần vầnTại sao không dùng “bật

bật”, “thẳn tẳm”

Vì sao từ láy toànbộddax có sự biến đổithanh điệu ở phụ âm

Ví dụ: mếu máo, liêuxiêu

Nghĩa của các từ láy, được

tạo thành do đặc điểm gì

về âm thanh?

Học sinh đọc mục 2 vàtrả lời các câu hỏi II/- Nghĩa của từ láy

-> Mô phỏng âm thanh(từ láy tượng thanh)

Vd: Nói lí nhí, nói nhỏ

Định dạng
Số trang	426
Dung lượng	2,91 MB