Đề tài chế độ pháp lý hoạt động phát hành giấy tờ có giá của các tổ chức tín dụng

Hoạt động này chịu sự điều chỉnh chặt chẽ của pháp luật nhằm đảm bảo cho các tổ chức tín dụng có thể thực hiện hoạt động phát hành giấy tờ có giá tuân thủ theo đúng những quy định của ph

BAI LAM

Co thé thấy rằng, vốn kinh doanh của các tổ chức tín dụng chủ yếu là nguồn vốn huy động Do đó, nghiệp vụ huy động vốn được coi là nghiệp vụ kinh doanh quan trọng trong các tô chức tín dụng, nhất là trong giai đoạn hội nhập hiện nay Phát hành giấy tờ có giá chính là một trong những hình thức huy động vốn của các tô chức tín dụng Hoạt động này chịu sự điều chỉnh chặt

chẽ của pháp luật nhằm đảm bảo cho các tổ chức tín dụng có thể thực hiện

hoạt động phát hành giấy tờ có giá tuân thủ theo đúng những quy định của

pháp luật, đảm bảo sự kiêm soát hiệu quả của Nhà nước

Để tìm hiểu về chế độ pháp lý của hoạt động phát hành giấy tờ có giá của các tổ chức tín dụng, chúng ta cần xem xét những nội dung cụ thể sau

đây:

_ LLKHAI QUAT VE HOAT DONG HUY DONG VON CUA TO CHUC TIN DUNG

1 Khái niệm và các hình thức huy động vốn của tổ chức tín dụng

Khi nền sản xuất hàng hoá hình thành, phát triển thì tiền tệ xuất hiện và

nghề kinh doanh tiền tệ cũng ra đời Sự phát triển của nghề kinh doanh tiền tệ dẫn đến sự xuất hiện của những tổ chức chuyên thực hiện hoạt động thu nhận nhận các nguồn vốn nhàn rỗi trong xã hội và sử dụng để cấp tín dụng, làm các dịch vụ tiền tệ khác Người ta gọi đó là các tô chức tin dung (TCTD)

Hoạt động của các TCTD rất đa dạng và đã góp phần quan trọng trong việc luân chuyên nguồn vốn trong nền kinh tế và tạo ra những tiện ích cho

người dân Một trong những hoạt động đầu tiên và được biết đến một cách

phô biến, luôn gắn liền với các TCTD là hoạt động huy động vốn

Pháp luật hiện hành chưa có quy định về khái niệm của thể của "hoạ/

động huy động vốn của các TCTD" mà mới chỉ ra các hình thức huy động vốn được phép của từng loại hình TCTD Nhưng có thể hiểu khái quát: Hoạt động huy động vốn của TCTD là việc các TCTD tập trung các khoản tiền từ tô

chức, cá nhân trong nền kinh tế thông qua bốn hình thức huy động vốn cơ bản

- đó là:

‹ % Huy động vốn bằng nhận tiền gửi;

“* s Huy động vốn bằng phát hành giấy tờ có giá;

‹ % Huy động vốn bằng vay vốn của các TCTD;

“* s Huy động vốn bằng vay vốn của Ngân hàng Nhà nước

1

Như vậy, phát hành giấy tờ có giá là một trong những hình thức huy động vốn của TCTD Hình thức huy động vốn bằng phát hành giấy tờ có giá thường được sử dụng khi TCTD đã tiếp nhận được những dự án vay vốn lớn, với thời hạn giải ngân cụ thể của khách hàng Do có những điểm đặc thù so với các hình thức huy động vốn khác, hoạt động phát hành giấy tờ có giá có quy chế pháp lý riêng

2 Hoạt động phát hành giấy tờ có giá của tô chức tín dụng

a) Khái niệm

Hiện nay, việc huy động vốn bằng hình thức phát hành giấy tờ có giá

của các TCTD được điều chỉnh chủ yếu trong Quy chế phát hành giấy tờ có giá trong nước của TCTD ban hành kèm quyết định số 07/2008/QĐ-NHNN ngày 24/03/2008 củaThống đốc Ngân hàng Nhà nước và Thông tư số

16/2009/TT-NHNN ngày 11/08/2009 của Ngân hàng Nhà nước sửa đổi, bổ

sung một số điều của Quy chế phát hành giấy tờ có giá trong nước của tổ chức tín dụng ban hành kèm theo quyết định số 07/2008/QĐÐ-NHNN ngày

24/03/2008 củaThống đốc Ngân hàng Nhà nước

Theo quy chế này thì: "Giấy tờ có giá là chứng nhận của TCTD phái

hành để huy động vốn trong đó xác nhận nghĩa vụ trả nợ một khoản tiên trong khoảng thời gian nhất định, điều kiện trả lãi và các điều khoản cam kết

khác giữa TCTD và người mua"

Như vậy, về bản chất, giấy tờ có giá chính là một công cụ vay nợ trên thị trường tiền tệ, thị trường vay vốn dưới hình thức giấy nhận nợ hoặc chứng

chỉ tiền gửi, trong đó, TCTD cam kết trả gốc, lãi cho người mua sau một thời

gian nhất định

Khái niệm "hoạ: động phát hành giấy tờ có giá" được xem xét trên hai phương diện:

+% Về phương diện kinh tế, hoạt động phát hành giấy tờ có giá được

hiểu là một nghiệp vụ huy động vốn của TCTD Nghiệp vụ này được thực hiện thông qua việc TCTD phat hành ra công chúng các giấy tờ có giá dưới dạng chứng khoán ng dé vay tiền của công chúng, với cam kết hoàn trả số

tiền đó kèm theo một khoản tiền lãi vào ngày đáo hạn

s% Về phương diện pháp lý, hoạt động phát hành giấy, to co gid cla các TCTD được hiểu là hành vi pháp lý trong đó TCTD cam kết vay tiền của

khách hàng trong một thời hạn nhất định với điều kiện sẽ hoàn trả cho khách

hàng sô tiên ghi trên chứng thư nhận nợ do TCTD phát hành

Bằng cách huy động vốn này, TCTD có khả năng tập trung một khối lượng vôn lớn trong một thời gian ngăn Khi tiên hành huy động vôn băng hình thức phát hành giây tờ có giá, các TCTD thường phải trả lãi suât cao hơn

2

so với lãi suất tiền gửi huy động Bởi vậy, nghiệp vụ này chí được tiến hành khi TCTD thiếu vốn, đồng thời, khi huy động vốn theo hình thức này, TCTD phải căn cứ bào khả năng đầu ra để quyết định khối lượng vốn huy động, mức lãi suất, thời hạn và phương pháp huy động vốn

b) Đặc điểm

Hoạt động huy động vốn thông qua hình thức phát hành giấy tờ có giá

là việc các TCTD vay vốn của các tổ chức, cá nhân thông qua việc phát hành các loại giấy tờ có giá với sự chấp nhận của Ngân hàng Nhà nước hoặc Uỷ ban chứng khoán Nhà nước Hoạt động này có những đặc điểm cơ bản sau:

% Về bán chất pháp lý: Việc phát hành giấy tờ có giá của TCTD ra

công chúng thực chất là một hành vi vay tiền của khách hàng chứ không phải

là hành vi "bán" giấy tờ có giá cho khách hàng Bởi trong quan hệ giao dịch này, TCTD không hè có quyền sở hữu đối với giấy tờ có giá do mình tự phát hành, nên không thể đóng vai trò là người bán trong quan hệ này Đồng thời, trước khi giấy tờ có giá được chuyển giao cho khách hàng sở hữu như một chứng thư xác nhận quyền chủ nợ và khi TCTD chưa nhận được nguồn tiền tệ

do khách hàng chuyển giao thì các chứng thư này thực chất chưa hề có giá trị

thực tế - nghĩa là không thể hối đoái chúng thành tiền hay các tài sản có giá

trị tương đương với số tiền ghi trên mệnh giá của chứng thư Chỉ khi nàp khách hàng chấp nhận trao đôi chứng thư đó với TCTD bằng số tiền tương

đương với mệnh giá của chứng thư thì chứng thư này mới thực sự có giá trị và mới phản ảnh đúng tên gọi của nó - "giấy ở có giá"

‹+* Về đối tượng của giao dịch phát hành øiấy tờ có giá: Mặc dù tên

gọi của giao dịch là "phá: hành giấy tờ có giá" nhưng đối tượng của giao dich này lại không phải là các "giấy zở có giá" do TCTD phát hành, mà chính là khoản tiền vốn do khách hàng đồng ý chuyển quyền sở hữu cho TCTD với

điều kiện TCTD phải hoàn trả cho khách hàng sau một thời gian nhất định,

kèm theo đó là khoản lãi đo các bên thoả thuận Về lý thuyết, tuy không phải

là đối tượng của giao địch nhưng các chứng thư này được coi là hình thức

pháp lý của giao dịch, đồng thời là chứng cứ chứng minh quyền và nghĩa vụ pháp lý của các bên trong quan hệ giao dịch Mặt khác, xét về phương điện kinh tế, các chứng thư này cũng được coi là một loại “ “tiền ngân hàng” nhưng không phải là tiền do Ngân hàng Trung ương phát hành, mà là tiền được tạo

ra bởi TCTD trong quá trình huy động vốn, thông qua chức năng “4o ứiên” của TCTD Trên thực tế, các chứng thư nhận nợ do TCTD phát hành ra công

chúng có thể là chứng khoán nợ ngắn hạn - có thời hạn thanh toán dưới 1 năm (ví dụ chứng chỉ tiền gửi ngắn hạn); kỳ phiếu ngân hàng hay tín phiếu của tổ

chức tín dụng, hoặc là chứng khoán nợ dài hạn - có thời hạn thanh toán từ I

năm trở lên (ví dụ chứng thư tiền gửi dài hạn hoặc trái phiếu ngân hàng )

Sự phân biệt giữa hai loại chứng thư nhận nợ này chủ yêu nhằm xác định cơ

chế phát hành và lưu thông chúng như thế nào sau khi đã được phát hành trên

thị trường bởi TCTD (phát hành và bán lại cho ai, ở đâu và bằng cách nào?)

3

% Về tư cách pháp lý: trong giao dịch phát hành giấy tờ có giá thi

TCTD có tư cách là người vay, còn khách hàng "z4" giây tờ có giá có tư cách là người cho vay hay chủ nợ của TCTD Mặc dù có tư cách là người cho vay nhưng do giao dịch này được ngân hàng và khách hàng xác lập, thực hiện thông qua một hợp đồng cho vay có thời hạn xác định nên về nguyên tắc, khách hàng cho vay không thể rút vốn về trước kỳ hạn như trong trường hợp

họ gửi tiền có kỳ hạn tại ngân hàng Nếu muốn thu hồi vốn về trước kỳ hạn,

cách duy nhất là người sở hữu giấy tờ có giá (bên cho vay) ký hợp đồng

chuyển nhượng chứng thư đó cho người khác - chắng hạn, có thể “bán” cho ngân hàng thương mại theo phương thức chiết khấu hoặc bán cho các tổ chức,

cá nhân khác theo phương thức thông thường trên thị trường tiền tệ hoặc thị

trường chứng khoán

€) Vai trò cúa hoạt động phát hành giấy tờ có giá

Qua sự phân tích những đặc điểm cơ bản trên, có thể thấy rằng, cùng

với nguồn vốn huy động từ nhận tiền gửi, nguồn vốn huy động từ việc phát hành giấy tờ có giá cũng giữ một vị trí quan trọng, chiếm tỷ trọng lớn trong toàn bộ vốn kinh doanh của TCTD Đây là nguồn vốn ảnh hưởng lớn đến chỉ

phí và khả năng mở rộng kinh đoanh của TCTD Nguồn vốn này có xu hướng

ngày càng gia tăng, phù hợp với xu hướng tăng trưởng và ôn định của nên kinh tế, với việc cải tiên và nâng cao chất lượng dịch vụ của TCTD, với việc gia tăng nhu cầu thanh toán của khách hàng

Ngày nay, để đáp ứng nhu cầu huy động vốn ngày càng đa dạng, các ngân hàng đã phát hành nhiều loại giấy tờ có giá trên thị trường với thời hạn,

mệnh giá, lãi suất và khả năng chuyền nhượng khác nhau Có thể lấy ví dụ: Ở

Hoa Kỳ, các ngân hàng thương mại có phát hành chứng thư tiền gửi ngắn hạn (CDs) voi gid tri bề mặt tối thiểu là 100.000 USD, trong khi ở Anh các ngân hàng thương mại lại có thể phát hành các trái phiếu ngân hàng có thời hạn hoặc không có thời hạn có lãi suất thả nổi Còn ở Việt Nam, trong thời gian gần đây, các ngân hàng thương mại đã bắt đầu phát hành một số loại chứng khoán nợ ra công chứng như kỳ phiếu ngân hàng có mục đích, trái phiếu ngân hàng thương mại Mặc dù có tên gọi khác nhau nhưng hầu như tất cả các giấy

tờ có giá trên đều có chung bản chất - đó là các chứng khoán nợ trong đó phản ánh việc ngân hàng mặc nợ người sở hữu chứng khoán một số tiền nhất định với nghĩa vụ hoàn trả cả gốc và lãi chứng khoán vào một ngày nhất định trong tương lai

IL/ QUY CHE PHAP LY CUA HOAT DONG PHAT HANH GIAY TO CO GIA CUA TO CHUC TIN DUNG

1 Các loại giấy tờ có giá và các hình thức phát hành

a) Các loại giấy tờ có giá

Theo quy dinh tai Khoan 2 va Khoan 3 Diéu 4 Quy ché phat hanh giấy

tờ có giá của TCTD đê huy động vôn trong nước ban hành kèm quyêt định sô 07/2008/QĐ-NHNN thì giây tờ có giá do các TCTD phát hành bao gôm:

s%% Giấy từ có giá ngắn hạn: là giấy tờ có giá có thời hạn đưới một I

năm bao gôm kỳ phiêu, chứng chỉ tiên gửi ngăn hạn, tín phiêu và các giây tờ

có giá ngăn hạn khác (Khoản 2 Điêu 4 Quy chê phát hành giây tờ có giá của TCTD)

4% Giấy tờ có giá dài hạn: là giấy tờ có giá có thời hạn từ một năm trở lên, bao gôm trái phiêu, chứng chỉ tiên gửi dài hạn và các giây tờ có giá dài

hạn khác (Khoản 3 Điêu 4 Quy chê phát hành giây tờ có giá của TCTD)

b) Các hình thức phát hành của giấy tờ có giá

Các giấy tờ có giá do TCTD phát hành có thể thể hiện đưới hình thức

chứng chỉ hoặc ghi số, có thể là loại giây tờ có ghi danh hoặc không ghi danh

"Giấy tờ có giá ghỉ danh" là giấy tờ có giá phát hành theo hình thức chứng chỉ hoặc ghi số có ghi tên người sở hữu."Giáy /ờ có giá vô danh" là giây tờ có giá

phát hành theo hình thức chứng chỉ không ghi tên người sở hữu Giấy tờ có giá vô danh thuộc quyền sở hữu của người nắm giữ giấy tờ có giá Cụ thé la: + Hình thức chứng chỉ: Khoản 1, Điều 8 Quy chế phát hành giấy tờ

có giá của TCTD quy định giây tờ có giá phát hành dưới hình thức chứng chỉ phải có các yêu tô sau:

- Tên tổ chức tín dụng phát hành;

- Tên gọi giấy tờ có giá (kỳ phiếu, tín phiếu, chứng chỉ tiền gửi ngắn hạn, chứng chỉ tiền gửi dài hạn, trái phiếu .);

- Mệnh giá;

- Thời hạn;

- Ngày phát hành;

- Ngày đến hạn thanh toán;

- Lãi suất: Phương thức trả lãi, Thời điểm, địa điểm trả lãi;

- Địa điểm thanh toán tiền gốc giấy tờ có giá;

- Ghi rõ là giấy tờ có giá ghi danh hoặc vô danh Trường hợp là giấy tờ có giá ghi danh ghi rõ: Tên tổ chức, số giấy phép thành lập hoặc giấy

phép đăng ký kinh doanh, địa chỉ của tổ chức mua giấy tờ có giá (nếu người

mua là tổ chức); Tên, số chứng minh nhân dân hoặc hộ chiếu, địa chỉ của người mua giấy tờ có giá (nếu người mua là cá nhân);

- Déi voi phat hanh trai phiéu chuyén déi phai ghi 16: Thoi han chuyền đổi trái phiếu, tỷ lệ chuyên đổi trái phiếu “Trái phiếu chuyển đổi” là

loại trái phiếu có thể chuyên đối thành cô phiếu phổ thông của cùng một tô chức tín dụng phát hành theo các điều kiện đã được xác định trong phương án phát hành;

- Đối với phát hành trái phiếu kèm chứng quyền phái ghi TÕ:

Điều kiện được mua cô phiếu phổ thông của người sở hữu chứng quyên, số lượng cổ phiếu được mua của ting don vi ching quyền, các quyền lợi và trách nhiệm khác của người nắm giữ chứng quyên “Chứng quyên” là loại chứng khoán phát hành kèm theo trái phiếu xác định quyên của người sở hữu trái phiếu được mua một khối lượng cổ phiếu phố thông nhất định theo các

điều kiện đã xác định;

- Chữ ký của Tổng Giám đốc hay người được ủy quyền và các chữ ký khác do tô chức tín dụng quy định;

- Ký hiệu, số sê-ri phát hành;

- Các điều kiện, điều khoản về chuyền nhượng, chiết khấu, cầm

cố giấy tờ có giá tại chính tổ chức tín dụng phát hành; Xử lý đối với các

trường hợp rủi ro, các trường hợp không được thanh toán Giấy tờ có giá phát

hành theo hình thức chứng chí phải được thiết kế và in ấn để đảm bảo khả

năng chống giả cao

Ngoài các yếu tô trên, tổ chức tín dụng phát hành có thể quy định thêm các nội dung ghi chú, chỉ dẫn khác liên quan đến giấy tờ có giá

+ Hình thức ghi số: Được quy định tại Khoán 3 Điều 8 của Quy chế phát hành giấy tờ có giá của TCTD "Đối với giấy tờ có giá phát hành theo

hình thức ghỉ sổ, các yếu tô quy định tại Khoản Ì Điểu này phải được ghỉ vào trong giấy chứng nhận quyên sở hữu giấy tờ có giá"

Như vậy, trường hợp phát hành giấy tờ có giá theo hình thức ghi số,

TCTD phải cấp giấy chứng nhận giấy chứng nhận quyền sở hữu giấy tờ có giá

cho người mua

Các giấy tờ có giá do TCTD phát hành được chuyên nhượng quyền sở hữu dưới các hình thức mua, bán, tặng, cho, trao đổi, thừa kế hoặc người sở hữu giấy tờ có giá có thể dùng làm vật cầm có

2 Các điều kiện phát hành giấy tờ có giá

_a) Điều kiện về đối tượng phát hành giấy tờ có giá và doi tượng

mua giấy tờ có giá

+* Đối tượng được phát hành giấy tờ có giá: được quy định tại Điều

2 Quy chế phát hành giấy tờ có giá trong nước của TCTD, bao gồm:

6

" Cac TCTD dugc thành lập và hoạt động theo Luật các tổ chức tín dụng hiện hành: TCTD Nhà nước; TCTD cỗ phần; TCTD liên doanh; Quỹ tín dụng nhân dân trung ương; các TCTD 100% vôn nước ngoài và các chi nhành ngân hàng nước ngoài được phép hoạt động tại Việt Nam;

"“_ Riêng công ty tài chính và công ty cho thuê tài chính, loại giấy tờ

có giá và thời hạn giây tờ có giá được phép huy động thực hiện theo quy định

hiện hành về tô chức và hoạt động của công ty tài chính, công ty cho thuê tài chính

“ Đối tượng mua giấy từ có giá: được quy định cụ thé tai Dieu 3

Quy chê phát hành giây tờ có giá trong nước của TCTD, bao gôm:

" Tố chức, cá nhân Việt Nam; Người Việt Nam định cư ở nước

ngoài;

“Tổ chức, cá nhân nước ngoài hoạt động đầu tư theo quy định của

pháp luật Việt Nam, bao gồm các tổ chức, cá nhân nước ngoài hoạt động tại Việt Nam và không hoạt động tại Việt Nam Đối với người mua giấy tờ CÓ giá

là tổ chức, cá nhân nước ngoài, tổ chức tín dụng chỉ được phát hành giấy tờ có

giá ghi danh

b) Điều kiện phát hành dối với từng loại giấy tờ có giá

Như đã phân tích ở trên, giấy tờ có giá được phân chia thành hai loai,

đó là: giấy tờ có giá dài hạn và giây tờ có giá ngắn hạn Và pháp luật cũng có những quy định cụ thể về điều kiện phát hành đối với từng loại giấy tờ có giá

trên Cụ thể là:

* Điều kiện phát hành giấy tờ có giá ngắn hạn: được quy định cụ thể tại Điều 18 Quy chế phát hành giấy tờ có giá trong nước của TCTD "7ổ chức tín dụng được phát hành giấy tờ có giá ngắn hạn khi tuân thủ đây đủ

các hạn chế để đảm bảo an toàn trong hoạt động theo quy định của Luật Các

tổ chức tín dụng, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Các tô chức tín dụng và hướng dẫn của Ngân hàng Nhà nước" Những quy định hạn chế bảo

đảm an toàn trong hoạt động ngân hàng được quy định tại Mục 5 Chương III

của Luật các tổ chức tin dụng hiên hành Theo đó, TCTD muốn phát hành

giấy tờ có giá ngắn hạn phải đảm bảo quy định về tỷ lệ bảo đám an toàn (Điều 81); quy định về dự phòng rủi ro (Điều 82)

+* Điều kiện phát hành giấy tờ có giá dài hạn: được quy định tại

Điêu 22 Quy chê phát hành giây tờ có giá trong nước của TCTD và Khoản 1 Điêu 1 Thông tư sô 16/2009/TT-NHNN Cụ thê là:

" Tuân thủ các hạn chế để đảm bảo an toàn trong hoạt động theo quy định của Luật Các tô chức tín dụng, Luật sửa đôi, bô sung một sô điêu

của Luật Các tổ chức tín dụng và hướng dẫn của Ngân hàng Nhà nước Giống

7

với điều kiện phát hành giấy tờ có giá ngắn hạn, những quy định này là nhằm

dự phòng những rủi ro trong hoạt động phát hành giây tờ có giá nói riêng và hoạt động ngân hàng nói chung - một hoạt động luôn tiềm ân những rủi ro

"_ Có thời gian hoạt động tối thiểu là một năm kế từ ngày tổ chức

tín dụng chính thức đi vào hoạt động

= Két qua hoạt động, kinh doanh của năm liền kề trước năm phát

hành và tính đến thời điểm gần nhất phải có lãi Đây là điểm mới sửa đổi, bổ sung của Thông tư số 16/2009/TT-NHNN nhằm tạo điều kiện cho các TCTD

phát hành GTCG dài hạn, đồng thời đảm bảo khả năng chỉ trả của các TCTD

đối với các khoản huy động vốn từ hoạt động phát hành giấy tờ có giá, tạo

niềm tin cho các nhà đầu tư

" Được sự chấp thuận của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước về việc phát hành giấy tờ có giá đài hạn của năm tài chính của tổ chức tín dụng

Có thể thấy rằng, điều kiện phát hành giấy tờ có giá dài hạn được quy

định chặt chẽ hơn so với điều kiện phát hành giây tờ có giá ngắn hạn Điều này xuất phát từ đặc trưng của từng loại giấy tờ có giá được pháp luật quy định, đảm bảo tính phù hợp trong hoạt động phát hành giây tờ có giá

“ Điều kiên phát hành trái phiếu chuyến đối, trái phiếu kèm chứng quyền: được quy định tại Điều 26, 27 và 28 Quy chế phát hành giấy

tờ có giá trong nước của TCTD và Khoản 2 Điều 1 Thông tư sô

16/2009/TT-NHNN Theo đó:

“Đối tượng phát hành trái phiếu chuyên đổi, trái phiếu kèm chứng quyên là các TCTD cô phân (Điêu 26);

"Pháp luật có quy định cụ thể về giới hạn đối với người mua trái

phiếu chuyển đối và trái phiếu kèm chứng quyên: "Đối với người mua trái

phiếu chuyển đổi hoặc mua trái phiếu kèm chứng quyền là tổ chức, cá nhân

nước ngoài, khi đến thời hạn chuyển đổi thành cổ phiếu hoặc đến thời hạn

mua cô phiếu phải đảm bảo phù hợp với quy định hiện hành của Chính phủ

và của Ngân hàng Nhà nước về việc nhà đầu tư nước ngoài mua cô phần của

tổ chức tín đụng Việt Nam và các văn bản pháp luật có liên quan" (Khoản Ì

Điều 27); "Đối với người mua trái phiếu chuyển đổi hoặc trái phiếu kèm chứng quyển là các tổ chức tin dụng, khi đến thời hạn chuyển đôi thành cổ phiếu hoặc đến thời hạn mua cổ phiếu phải phù hợp với quy định hiện hành

của Luật các tổ chức tín dụng và của Ngân hàng Nhà nước về giới hạn góp vốn, mua cô phân và các văn bản pháp luật có liên quan" ' Khoản 2 Điều 27) Đây là những quy định nhằm đảm bảo việc mua trái phiếu chuyển đổi, trái phiếu kèm chứng quyền của các đối tượng là tô chức, cá nhân nước ngoài và các TCTD phải phù hợp với các quy định khác của pháp luật

"Tổ chức tín dụng phát hành trái phiếu chuyển đổi, trái phiếu kèm chứng quyền khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện quy định tại Điều 28 Quy chế phát hành giây tờ có giá trong nước của TCTD và Khoản 2 Điều 1 Thông tư

số 16/2009/TT-NHNN Cụ thể là:

Tuân thủ các hạn chế để đảm bảo an toàn trong hoạt động

theo quy định của Luật Các tổ chức tín dụng, Luật sửa đổi, bổ sung một số

điều của Luật Các tổ chức tín dụng và hướng dẫn của Ngân hàng Nhà nước

v Có thời gian hoạt động tối thiểu là một năm kể từ ngày tổ

chức tín dụng chính thức đi vào hoạt động

_ Phương án tăng vốn điều lệ từ nguồn phát hành trái phiếu

chuyên đôi, trái phiêu kèm chứng quyên của năm tài chính được Đại hội đông

cô đông thông qua và được sự châp thuận của Thông đôc Ngân hàng Nhà nước

* Kết quả hoạt động, kinh doanh của năm liền kề trước năm

phát hành và tính đến thời điểm gần nhất phải có lãi, tỷ lệ nợ xấu trên tổng dư

nợ của năm liền kề trước năm phát hành và tính đến thời điểm gần nhất dudi 5% (Khoản 2 Điều 1 Thông tư số 16/2009/TT-NHNN)

v Tỷ suất lợi nhuận sau thuế trên vốn chủ sở hữu bình quân của

3 năm liên tiếp trước đó phải cao hơn mức lãi suất dự kiến trả cho trái phiếu chuyển đổi, trái phiếu kèm chứng quyền Đối với chức tín dụng có thời gian hoạt động từ 2 đến đưới 3 năm, tỷ suất lợi nhuận sau thuế trên vốn chủ sở hữu bình quân của 2 năm liên tiếp trước đó phải cao hơn mức lãi suất dự kiến trả cho trái phiếu chuyển đổi, trái phiếu kèm chứng quyền Đối với tổ chức tín

dụng có thời gian hoạt động dưới 2 năm, tỷ suất lợi nhuận sau thuế trên vốn chủ sở hữu của năm trước đó phải cao hơn mức lãi suất đự kiến trả cho trái

phiếu chuyên đổi, trái phiếu kèm chứng quyên

Y Được sự chấp thuận của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước về việc phát hành trái phiếu chuyển đổi, trái phiếu kèm chứng quyên của năm tài chính của tổ chức tín dụng Nếu phương án tăng vôn điều lệ từ nguồn phát hành trái phiếu chuyên đổi, trái phiếu kèm chứng quyền đã được Đại hội đồng

cổ đông thông qua có thay đổi, tổ chức tín dụng phải báo cáo Ngân hàng Nhà nước (Cơ quan Thanh tra, giám sát ngân hàng) đề Thống đốc Ngân hàng Nhà

nước xem xét chấp thuận (Khoản 2 Điều 1 Thông tư số 16/2009/TT-NHNN)

Có thể nhận thấy những quy định của pháp luật về việc phát hành trái phiếu chuyển đổi, trái phiếu kèm chứng quyền là rất chặt chẽ, đảm bảo được

sự chứng minh tài chính của các TCTD cũng như phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của Cơ quan Thanh tra, giám sát ngân hàng

©) Điều kiện về trình tự, thủ tục phát hành giấy tờ có giá

Theo quy định pháp luật, trình tự, thủ tục phát hành giấy tờ có giá cũng được quy định cụ thê đôi với từng loại giây tờ có giá Đó là:

s* Đối với phát hành giấy tờ có giá ngắn han: được quy định tại

Điều 19 Quy chế phát hành giấy tờ có giá trong nước của TCTD Pháp luật quy định quyền chủ động tô chức các đợt phát hành giấy tờ có giá ngắn hạn trong năm cho các TCTD Tuy nhiên, trước thời điểm phát hành từng đợt ít nhất là 3 ngày làm việc, TCTD phải gửi Thông báo phát hành của đợt phát

hành dự kiến về Ngân hàng Nhà nước (Vụ Chính sách tiền tệ) Thông báo này

bao gồm những nội dung sau:

“ Tên tô chức tín dụng phát hành;

“ Tên gọi giấy tờ có giá;

“ Tổng mệnh giá của đợt phát hành;

"Phương thức phát hành;

"_ Hình thức phát hành;

" Dia diém phat hành;

= Thoi han giấy tờ có giá;

= Thoi han phát hành;

= Lai sudt;Phwong thitc tra 14i, Thời điểm, địa điểm trả lãi;

“_ Địa điểm thanh toán tiền gốc giấy tờ có giá;

“_ Các nội dung thông báo khác của tổ chức tín dụng phát hành

+ Đối với phát hành giấy tờ có giá dài hạn: Pháp luật có những quy

định rất chặt chẽ về từng bước mà các TCTD phải thực hiện nhằm tiến hành

hoạt động phát hành giây tờ có giá dài hạn; bao gôm những bước sau:

= Bước 1: Nộp hồ sơ phát hành giấy tờ có giá dài hạn với đầy đủ

những giây tờ quy định tại Điêu 23 Quy chê phát hành giây tờ có giá trong nước của TCTD:

* Đề nghị phát hành giấy tờ có giá đài hạn của năm tài chính

* Phương án phát hành giấy tờ có giá dài hạn của năm tài chính, trong đó nêu rõ mục đích phát hành, phương án sử dụng vốn thu được từ phát hành giấy tờ có giá dài hạn; Tổng mệnh giá phát hành, mệnh giá, tên gọi của giấy tờ có giá, đồng tiền phát hành, địa điểm phát hành, phương thức phát hành, hình thức phát hành, thời hạn, lãi suất, phương thức trả lãi, địa điểm trả gốc và lãi, người mua giấy tờ có giá, số lượng và thời gian dự kiến của từng

10