Hệ thống thu và công nghệ xử lí nước mặt Nhà máy nước Cầu Đỏ TP Đà Nẵng

Nước là một tài nguyên quí giá, có vai trò rất quan trọng cuộc sống của chúng ta, là một trong những nhân tố ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển của các đô thị. Đà Nẵng, một trong những thành phố có tốc độ phát triển cao về dân sinh, kinh tế của nước ta nên việc đòi hỏi nhu cầu về nước sạch cũng phải được đảm bảo về số lượng và chất lượng. Hệ thống cấp nước Đà Nẵng đang được từng bước cải tạo và nâng cao công suất, thay đổi công nghệ xử lý nước nhằm đảm bảo yêu cầu về chất lượng nước để phục vụ cho người dân. Nhà máy nước (NMN) Cầu Đỏ là một đơn trực thuộc của Công ty cấp nước Đà Nẵng, có nhiệm vụ cấp nước sạch cho khu vực nội thành, đáp ứng nhu cầu nước sạch cho sinh hoạt và sản xuất của Đà Nẵng. công trình thu

BÀI THUYẾN TRÌNH

Tìm hiểu công trình thu và công nghệ xử lý nước mặt

tại nhà máy nước Cầu Đỏ - Tp Đà Nẵng

xử lý nước nhằm đảm bảo yêu cầu về chất lượng nước để phục vụ cho người dân.

Nhà máy nước (NMN) Cầu Đỏ là một đơn trực thuộc của Công ty cấp nước Đà Nẵng, có nhiệm

vụ cấp nước sạch cho khu vực nội thành, đáp ứng nhu cầu nước sạch cho sinh hoạt và sản xuất của Đà Nẵng.

xử lý nước nhằm đảm bảo yêu cầu về chất lượng nước để phục vụ cho người dân.

Nhà máy nước (NMN) Cầu Đỏ là một đơn trực thuộc của Công ty cấp nước Đà Nẵng, có nhiệm

vụ cấp nước sạch cho khu vực nội thành, đáp ứng nhu cầu nước sạch cho sinh hoạt và sản xuất của Đà Nẵng.

Nội dung

• Tổng quan về nhà máy nước Cầu Đỏ - Tp Đà Nẵng

• Công trình thu và công nghệ xử lý nước cấp của nhà máy

• Tổng quan về nhà máy nước Cầu Đỏ - Tp Đà Nẵng

• Công trình thu và công nghệ xử lý nước cấp của nhà máy

Tổng quan về nhà máy nước Cầu Đỏ - Tp Đà Nẵng

 Vị trí nhà máy:

Vị trí thuận lợi cho việc thu nước thô để xử lý

• Phía đông giáp: Quốc lộ 1A

• Phía tây giáp:Thôn Phong Bắc, Phường Hòa Thọ Tây

• Phía nam giáp: Sông Cẩm Lệ

• Phía bắc giáp: Thôn Phong Lệ, Phường Hòa Thọ Đông

Vị trí thuận lợi cho việc thu nước thô để xử lý

• Phía đông giáp: Quốc lộ 1A

• Phía tây giáp:Thôn Phong Bắc, Phường Hòa Thọ Tây

• Phía nam giáp: Sông Cẩm Lệ

• Phía bắc giáp: Thôn Phong Lệ, Phường Hòa Thọ Đông

 Nhà máy nước Cầu Đỏ nằm trên trục đường quốc lộ 1A, bên cạnh Cầu Đỏ và sông Cẩm Lệ

NMN Cầu Đỏ là một trong những thành viên của Công ty cấp nước Đà Nẵng Nhà máy xử lý nước cấp phục vụ cho ăn uống, sinh hoạt của dân cư và sản xuất công nghiệp của Tp Đà Nẵng.

 Công suất thiết kế của nhà máy hiện tại là khoảng 145.000 m3/ngđ (trong đó dây chuyền cũ là 25.000 m3/ngđ, dây chuyền mới là 120.000 m3/ngđ) Tuy nhiên, công suất khai thác thực tế vào khoảng 95.000 – 105.000 m3/ngđ.

Tổng quan về nhà máy Cầu Đỏ - Tp Đà Nẵng

Công trình thu và công nghệ xử lý nước cấp của nhà máy

SƠ ĐỒ CÔNG NGHỆ XỬ LÝ CỦA NHÀ MÁY

Sông Cẩm Lệ

Công trình thu nước

o Công trình thu nước sông của NMN Cầu Đỏ được xây dựng từ năm 1985 có nhiệm

vụ thu nước phục vụ cho cả hai NMN Sân bay và Cầu Đỏ

o Điểm thu nước được đặt ven bờ Tọa độ công trình thu nước là X = 520233, Y = 1769721.

o Công trình thu nước gồm cửa thu nước, đường ống, hồ sơ lắng, trạm bơm cấp 1, lưới chắn rác, song chắn rác… Lưới chắn rác là loại lưới B40 đặt ở phía ngoài cửa thu có tác dụng ngăn cản các vật lở lửng, trôi nổi không đi vào cửa thu nước

o Công trình thu nước sông của NMN Cầu Đỏ được xây dựng từ năm 1985 có nhiệm

vụ thu nước phục vụ cho cả hai NMN Sân bay và Cầu Đỏ

o Điểm thu nước được đặt ven bờ Tọa độ công trình thu nước là X = 520233, Y = 1769721.

o Công trình thu nước gồm cửa thu nước, đường ống, hồ sơ lắng, trạm bơm cấp 1, lưới chắn rác, song chắn rác… Lưới chắn rác là loại lưới B40 đặt ở phía ngoài cửa thu có tác dụng ngăn cản các vật lở lửng, trôi nổi không đi vào cửa thu nước

Công trình thu nước

o Công trình thu nước hoạt động 24/24 Nước thô được lấy từ nguồn nước mặt của sông Cầu Đỏ qua cửa thu nước, tại cửa thu nước có 2 phay động và tĩnh với mục đích khống chế và ngăn không thu nước khi nước sông Cầu Đỏ bị nhiễm mặn hoặc

Công trình thu nước

Công trình thu nước ven bờ

của nhà máy nước Cầu Đỏ

Hệ thống kiểm soát và đo độ dẫn điện tại cửa thu nước

Trạm bơm An Trạch – nơi cấp nước cho nhà máy vào mùa khô, khi nước sông Cẩm Lệ bị nhiễm mặn hay gặp các sự cố khác

Công trình thu nước

Trạm bơm An Trạch hoạt

động 24/24 vào mùa khô

Trạm bơm An Trạch được sự quan tâm đặc biệt của nhà máy

Hồ sơ lắng được xây dựng gần cửa thu nước, cách bờ sông Cẩm Lệ chừng 50m Hồ có kích thước theo chiều dài, rộng, sâu

là 100m x 50m x 8m nước từ sông Cẩm Lệ được dẫn vào hồ theo hai đường ống D = 900mm Hồ có nhiệm vụ lắng sơ bộ các cặn lơ lửng, tạp chất trong nước thô

Hồ sơ lắng

 Đưa nước từ hồ sơ lắng đến bể phản ứng.

 Gồm 5 máy bơm với tổng công suất 2.560 m3/h Trong đó bao gồm:

• 2 máy cung cấp cho NMN Sân Bay

• 3 máy cung cấp cho NMN Cầu Đỏ: 2 máy có công suất 75Kw, và 1 máy bơm biến tầng công suất 160kw có tác dụng biến đổi tần số, tốc độ quay của máy bơm nên có thể điều chỉnh được lưu lượng.

 Thường xuyên có 2 máy bơm chạy và chưa lắp đặt máy bơm tự động.

 Tất cả các máy bơm được bố trí thấp hơn mực nước thấp nhất trong hồ sơ lắng Nước sau đó

đi qua ống đẩy D700 dài 72m đến bể phản ứng.

Trạm bơm cấp I

Trạm bơm cấp 1 và hệ thống giám sát chất lượng nước thô

tại hồ sơ lắng

 Nước từ hồ sơ lắng được trạm bơm cấp I đưa vào bể trộn, mục đích là tạo keo tụ các chất cặn lơ lửng có trong nước, với 1 máy khuấy 1500 vòng/phút để khuấy trộn làm liên kết các hạt cặn lại với nhau

 Sau đó nước được dẫn vào 4 bể phản ứng để tạo bông cặn, nước có chứa bông cặn tiếp tục chảy qua bể lắng để loại bỏ các tạp chất hữu cơ và vô cơ, giảm độ đục để nước sau khi lắng đạt độ đục < 10 NTU

 Định lượng chất keo tụ (PAC) bằng thí nghiệm JARTEST

 Trong hệ thống xử lý nước NMN Cầu Đỏ có 4 ngăn phản ứng (4 x 7,3m)

 Trong quá trình xử lý, sau khi hóa chất được trộn đều với nước, hình thành bông cặn Ở ngăn phản ứng nhờ có các vách ngăn, nước liên tục đổi chiều dòng chảy khiến các hạt keo tụ có điều kiện va chạm với nhau và được loại ra khỏi nước nhờ các công trình lắng, lọc ở giai đoạn tiếp theo

 Thời gian lưu nước trong bể là 15 đến 30 phút để quá trình keo tụ và tạo bông cặn được diễn ra hoàn toàn

Ngăn trộn hóa chất và bể phản ứng

Ngăn trộn hóa chất keo tụ

Bể phản ứng

 Các hệ thống trong bể lắng Lamen

- Hệ thống tấm lamen

- Hệ thống đường ống

- Hệ thống van điện

- 4 tủ động lực và điều khiển hệ thống van điện đóng mở

 Hệ thống bể lắng Lamen gồm có 4 bể (13x12m), mỗi bể có 10 ống thu nước đục lỗ Nước từ các ống thu sẽ chảy và mương thu nước sau lắng Từ hai mương này nước được dẫn vào ống có D = 1000 mm để đưa đến bề lọc Bể lắng Lamen được vệ sinh mỗi năm 1 lần và thay mới các tấm lamen bị hỏng

 Bể lắng Lamen tiếp nhận nước từ bể phản ứng hòa trộn, các hạt cặn được lắng xuống theo phương trọng lực nhờ các tấm lamen được đặt nghiêng 45o – 70o, các tấm lamen được làm bằng nhựa cao cấp và đặt cách nhau 0,05 – 0,15m, các hạt đập vào các tấm lamen mật động năng và trượt xuống theo phương trong lực Cặn được thu vào các hố thu cặn đặt phía dưới rồi được xả ra mương dẫn cặn bằng thủy lực theo chu kỳ định sẵn tại nhà máy, mỗi bể xả 2 lần/ngày, mỗi lần 4 phút

Bể lắng Lamen

Hệ thống bể lắng Lamen

Hệ thống bể lắng Lamen Hệ thống máng thu nước sau lắng

STT Thông số Đơn vị Yêu cầu

Chất lượng nước ở bể lắng lamen được công nhân vận hành, nhân viên phòng thí nghiêm theo dõi hằng ngày Đảm bảo khả năng lắng cặn tốt nhất, độ pH trong bể được duy trì ở mức 7,2

Bể lắng Lamen

Bể lắng Lamen

Chất lượng nước tối thiểu tại bể lắng

Hệ thống bể lọc nhanh của nhà máy nước Cầu Đỏ gồm 12

bể, kích thước mỗi bể là 9,50x8,50m, các bể này được bố trí

thành 2 dãy đều nhau và hành lang điều khiển, vận hành

chính giữa Nước được thu bằng chụp lọc có chui nhựa và

giàn ống phân bố hình xương cá, chụp lọc được phân bố

theo số chụp/m3 Lớp vật liệu lọc bao gồm:

+ Sỏi đỡ dày 20 cm, kích thước sỏi 10 – 12 mm

+ cát thạch anh dày 1 – 1,2 m kích thước hạt 0,8-1,2 mm,

cát lọc được sử dụng có hình lập thể và có độ đồng nhất

cao

Hệ thống bể lọc nhanh

Hệ Thống

bể lọc nhanh

 Rửa vật liệu lọc: Để đảm bảo tốc độ cần phải thường xuyên rửa vật liệu lọc, vật liệu lọc được rửa sạch bằng phương pháp sục khí, nước kết hợp Thời gian lọc 1 lần/ngày Hạ mực nước trong bề xuống bằng cách khóa van xả nước vào từ máng phân phối đồng thời xả van đáy Sau đó sục khí vào bể tứ dưới lên qua lớp cát 5-7 phút, sau đó cho nước vào, hỗn hợp khí và nước đi qua lớp vật liệu lọc đẩy cặn bẩn ra ngoài Quá trình rửa lọc được tiến hành đến khi nước rửa lọc hết đục thì ngừng lại Hiệu quả lọc nước càng cao nếu quá trình rửa

bể lọc kĩ.

 Rửa vật liệu lọc: Để đảm bảo tốc độ cần phải thường xuyên rửa vật liệu lọc, vật liệu lọc được rửa sạch bằng phương pháp sục khí, nước kết hợp Thời gian lọc 1 lần/ngày Hạ mực nước trong bề xuống bằng cách khóa van xả nước vào từ máng phân phối đồng thời xả van đáy Sau đó sục khí vào bể tứ dưới lên qua lớp cát 5-7 phút, sau đó cho nước vào, hỗn hợp khí và nước đi qua lớp vật liệu lọc đẩy cặn bẩn ra ngoài Quá trình rửa lọc được tiến hành đến khi nước rửa lọc hết đục thì ngừng lại Hiệu quả lọc nước càng cao nếu quá trình rửa

bể lọc kĩ.

 Sau quá trình lắng, nước từ bể lắng sẽ đi qua cụm bể lọc bằng các máng phân phối và đường ống dẫn Lọc

là một quá trình làm sạch nước thông qua các lớp vật liệu lọc nhằm mục đích tách các hạt cặn lơ lửng, các thể keo tụ và các vi sinh vật có trong nước Chất lượng nước sau khi lọc sẽ cao hơn nhiều lần so với lắng.

 Sau quá trình lắng, nước từ bể lắng sẽ đi qua cụm bể lọc bằng các máng phân phối và đường ống dẫn Lọc

là một quá trình làm sạch nước thông qua các lớp vật liệu lọc nhằm mục đích tách các hạt cặn lơ lửng, các thể keo tụ và các vi sinh vật có trong nước Chất lượng nước sau khi lọc sẽ cao hơn nhiều lần so với lắng.

Hệ thống bể lọc nhanh

 Khử trùng là khâu bắt buộc và cuối cùng của quá trình xử lý, nhằm tiêu diệt các vi sinh vật gây bệnh có trong nước, là khâu quyết định đến chất lượng nước cấp

 Trạm khử trùng nước của NMN Cầu Đỏ được bố trí có một máy châm chlorator công suất 20 kg/h,

sử dụng clo lỏng để khử trùng nước, clo lỏng được châm vào nước nhờ một hệ thống Ejector, lượng clo thêm vào phải đảm bảo cac yêu cầu:

+ Khử trùng tuyệt đối

+ Đảm bảo lượng clo dư ngay tại đầu nguồn từ 0,5-0,7 mg/l

 Xác định clo dư bằng chỉ thị màu.

Trạm khử trùng

Trạm khử trùng

Nhà pha Clo

Trạm châm Clo khử trùng nước

Gồm 2 bể bằng bê tông cốt thép có dung tích mỗi bể là 10 000

m3 Phía trên được lắp đặt các ống thu khí, bế chứa phục vụ

các nhu cầu:

• Nước rửa bể lắng, bể lọc, pha hóa chất, chứa nước sinh

hoạt cung cấp cho công nhân nhà máy, rửa các thiết bị của

phòng thí nghiệm, rửa đường, tưới cây khuôn viên nhà

máy

• Chứa nước dự trữ cứu hỏa khi cần

• Chứa lượng nước điều hòa giữa trạm bơm nước nguồn và

 Trạm bơm gồm 6 bơm có trục ngang có

công suất 320 kW bơm nước cấp cho

thành phố, và 3 bơm cấp nước rửa lọc.

 Trạm bơm này có nhiệm vụ bơm nước từ

bể chứa và phân phối về mạng lưới cấp

nước cho Tp Đà Nẵng.

 Trạm bơm gồm 6 bơm có trục ngang có

công suất 320 kW bơm nước cấp cho

thành phố, và 3 bơm cấp nước rửa lọc.

 Trạm bơm này có nhiệm vụ bơm nước từ

bể chứa và phân phối về mạng lưới cấp

nước cho Tp Đà Nẵng.

Trạm bơm cấp II

Trạm bơm cấp II

Kiểm soát chất lượng – Đảm bảo chất lượng

• Chất lượng nước trước và sau xử lý luôn được kiểm soát chặt chẽ, đảm bảo đạt tiêu của bộ Y tế về nước ăn uống, sinh hoạt,…

• Công tác kiểm tra kiểm soát chất lượng nước được thực hiện cho tất cả các công đoạn của quy trình xử lý nước, được

sự giám sát chặt chẽ của cán bộ, nhân viên phòng thí nghiệm, công nhân kĩ sự vân hành máy để nhà máy có được công suất làm việc đạt hiệu quả cao nhất

Các yêu tố ảnh hưởng

 Biến đổi khí hậu cùng với các hoạt động thủy lợi, thủy điện ở thượng

nguồn làm thay đổi dòng chảy, suy giảm lưu lượng của các sông ở hạ

lưu trong đó có sông Cẩm Lệ - nguôn cấp nước cho NMN Cầu Đỏ

 Hoạt động khai thác khoáng sản, xả thải từ sản xuất, sinh hoạt làm

thay đổi chất lượng nước sông

Khó khăn về kinh phí đầu tư xây mới và cải tạo các công trình xử lý do

suy thoái kinh tế làm giảm các nguồn vốn đầu tư

 Đặc biệt là xâm nhập mặn vào mùa khô ảnh hưởng đến sản xuất và

cấp nước của NMN Cầu Đỏ

Kiến nghị

• Kiểm tra, ổn định hoạt động của Trạm bơm phòng mặn An Trạch và tuyến ống nước thô

• Tăng cường kiểm tra chất lượng nguồn nước thô đảm bảo cấp nước không bị nhiễm mặn

• Bảo dưỡng máy bơm, thiết bị và các công trình xử lý tại các nhà máy sản xuất nước đảm bảo vận hành an toàn ổn định

• Lắp đặt máy bơm tăng cường công suất cấp nước tại Nhà máy nước Cầu Đỏ để đảm bảo cấp nước cho các khu dân cư

và khu công nghiệp

• Đầu tư nâng cấp công trình bể chứa nước sạch dự trữ tại Nhà máy nước Cầu Đỏ để tăng cường dự trữ cấp nước trong các giờ cao điểm

• Cần có biện pháp xử lý nước rửa các công trình, thiết bị, bùn cặn trong quá trình xử lý nước (hồi lưu nước rửa lọc vào bể lắng)

Kết luận

Đà nẵng đang là một trong những đô thị phát triển mạnh mẽ nhất cả nước, đi kèm với đó là nhu cầu cấp nước sinh hoạt cũng như sản xuất ở đây đang trở nên bức thiêt cả về số lượng lẫn chất lương Bên cạnh đó, dưới áp lực của gia tăng dân số, nhu cầu phát triển kinh tế xã hội đã ảnh hưởng tiêu cực đến tài nguyên nước và làm cho chất lượng nước sông ngày càng giảm sút gây ảnh hưởng nghiêm trọng, gây khó khăn cho công tác cấp nước Chính vì th, đòi hỏi DAWACO cũng như các thành viên (NMN Cầu ĐỎ, NMN Sân Bay, ) phải có giải pháp, kế hoạch cấp nước đảm bảo cho mọi nhu cầu cần thiết của thành phố, và có biện pháp để kiểm soát phòng ngừa và giảm thiểu tất cả các mối nguy và sự cố xảy ra trong suốt quá trình sản xuất và cung cấp nước, nhằm đảm bảo luôn luôn đạt được mục tiêu cấp nước an toàn

Đà nẵng đang là một trong những đô thị phát triển mạnh mẽ nhất cả nước, đi kèm với đó là nhu cầu cấp nước sinh hoạt cũng như sản xuất ở đây đang trở nên bức thiêt cả về số lượng lẫn chất lương Bên cạnh đó, dưới áp lực của gia tăng dân số, nhu cầu phát triển kinh tế xã hội đã ảnh hưởng tiêu cực đến tài nguyên nước và làm cho chất lượng nước sông ngày càng giảm sút gây ảnh hưởng nghiêm trọng, gây khó khăn cho công tác cấp nước Chính vì th, đòi hỏi DAWACO cũng như các thành viên (NMN Cầu ĐỎ, NMN Sân Bay, ) phải có giải pháp, kế hoạch cấp nước đảm bảo cho mọi nhu cầu cần thiết của thành phố, và có biện pháp để kiểm soát phòng ngừa và giảm thiểu tất cả các mối nguy và sự cố xảy ra trong suốt quá trình sản xuất và cung cấp nước, nhằm đảm bảo luôn luôn đạt được mục tiêu cấp nước an toàn

Tài liệu tham khảo

• http

://www.dawaco.com.vn/Gi%E1%BB%9Bithi%E1%BB%87u/L%E1%BB%8Bchs%E1%BB%ADh%C3%ACnhth%C3%A0nh.a spx

Thank you!