Học sinh: +Ôn tập các kiến thức: Phân số bằng nhau, tính chất cơ bản của phân số, qui đồng mẫu số các phân số, so sánh số nguyên, so sánh phân số, biểu diễn số nguyên trên trục số.. Giới
Trang 1- Kiến thức: HS hiểu đ-ợc khái niệm số hữu tỉ, cách biểu diễn sỗ hữu tỉ trên trục số và so sánh các số hữu
tỉ B-ớc đầu nhận biết đ-ợc mối quan hệ giữa các tập hợp số : N Z Q
- Kĩ năng: Rèn kĩ năng biểu diễn số hữu tỉ trên trục số, kĩ năng so sánh hai số hữu tỉ Phát triển t- duy suy luận lôgic
- Thái độ: Giáo dục tính cẩn thận cho HS thông qua việc biểu diễn số hữu tỉ trên trục số
B Trọng tâm:
Khái niệm số hữu tỉ, so sánh hai số hữu tỉ
c Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
1 Giáo viên: +Máy chiếu ghi sơ đồ quan hệ giữa 3 tập hợp số : N, Z, Q và các bài tập
+Th-ớc thẳng có chia khoảng, phấn màu
2 Học sinh: +Ôn tập các kiến thức: Phân số bằng nhau, tính chất cơ bản của phân số, qui đồng mẫu số các phân số, so sánh số nguyên, so sánh phân số, biểu diễn số nguyên trên trục số
* Ph-ơng án trả lời: Hai phân số bằng nhau là 2 phân số có cùng một giá trị
Ta có
12
106
5,12
94
9
Vậy
6
54
3
2 Giới thiệu bài: (3 phút)
GV giới thiệu ch-ơng trình Đại số lớp 7 gồm 4 ch-ơng
-Nêu yêu cầu về sách, vở ghi, vở BT, dụng cụ học tập, ý thức và ph-ơng pháp học tập bộ môn toán.GV giới thiệu sơ l-ợc về ch-ơng I: Số hữu tỉ – Số thực
số bằng nó
-Các HS khác làm vào vở
-Trả lời:
Có thể viết mỗi số trên thành vô số phân số bằng
61
12
15,
01
Trang 22 đều là số hữu tỉ
-Hỏi: Vậy thế nào là số hữu tỉ?
-Giới thiệu tập hợp các số hữu tỉ
đợc ký hiệu là Q
-Yêu cầu HS làm ?1
-Yêu cầu đại diện HS đứng tại
chỗ trả lời, GV ghi kết quả lên
-Gọi 1 HS lên bảng biểu diễn
-Nói: T-ơng tự đối với số
nguyên, ta có thể biểu diễn mọi
-Đại diện HS trả lời: Số nguyên a có phải là số hữu
tỉ, vì số nguyên a viết đ-ợc d-ới dạng phân số là
1
a
-T-ơng tự số tự nhiên n cũng là số hữu tỉ
-Quan hệ: N Z; Z Q
-Quan sát sơ đồ
-HS tự làm BT 1 vào vở bài tập
-Đại diện HS trả lới kết quả
- Vẽ trục số vào vở theo GV
-Tự biểu diễn các số nguyên –1; 1; 2 trên trục số
-1 HS lên bảng biểu diễn
-Lắng nghe GV nói
-Đọc VD1- SGK
- Thực hành theo từng b-ớc nh- GV
6
46
43
23
197
197
Số hữu tỉ là số viết đ-ợc d-ới dạng phân số
b
a
với a, b Z, b 0 -Kí hiệu tập hợp số hữu tỉ: Q
?1: Ta có:
*
5
310
66,
*
4
5100
12525
1
1 Vậy các số trên đều là số hữu tỉ
Z;
32
Trang 3+Chia đoạn thẳng đơn vị thành
mấy phần?
+Điểm biểu diễn số hữu tỉ
32
xác định nh- thế nào?
-Gọi 1 HS lên bảng biểu diễn
-Nói: Trên trục số, điểm biểu
diễn số hữu tỉ x đ-ợc gọi là điểm
-Hỏi: Vậy tập hợp số hữu tỉ gồm
có những loại số hữu tỉ nào?
+Chia đoạn thẳng đơn vị thành ba phần bằng nhau
+Lấy về bên trái điểm 0 một
đoạn bằng 2 đơn vị mới
- Nghe giảng
-HS tự làm BT 2 trang 7 SGK vào vở bài tập
-2 HS lên bảng làm mỗi em một phần
-Trả lời:
Viết hai phân số về dạng cùng mẫu số d-ơng
-1 HS lên bảng làm
-Trả lời: Viết chúng d-ới dạng phân số rồi so sánh hai phân số đó
-Tự làm VD 1 vào vở -1 HS nêu cách làm
- Làm VD 2 vào vở, 1 HS lên bảng làm
-Trả lời:
+Viết hai số hữu tỉ d-ới dạng phân số cùng mẫu số d-ơng
+So sánh hai tử số, số hữu tỉ nào có tử số lớn hơn sẽ lớn hơn
-Trả lời: Tập hợp số hữu tỉ gồm số hữu tỉ d-ơng, số hữu
tỉ âm và số 0
-Cá nhân làm ?5 -3 HS lần l-ợt trả lời 3 câu
BT 2:
a)Những phân số biểu diễn số hữu
tỉ 4
3
27
;32
24
;20
và 5
4
15
125
45
4
;15
103
5
43
2
1
10
52
1
;10
66,
và 0 2
00
;2
72
1
Vì -7 < 0 và 2 > 0 Nên
2
02
< 0
Trang 4
4 Củng cố, luyện tập: (10 phút)
- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi: +Thế nào là số hữu tỉ? Cho ví dụ Để so sánh hai số hữu tỉ ta làm thế nào?
- HS làm bài tập 3, 5 trong SGK trang 8 d-ới sự h-ớng dẫn của GV
Bài 3:
a)
77
227
27
18300
213
Bài 5:
m
b y m
b y m
a
x
2
;2
2
;2
b a m
a
2
22
2
hay x < z < y
- GV nói: Vậy trên trục số, giữa hai điểm biểu diễn số hữu tỉ khác nhau bất kỳ bao giờ cũng có ít nhất một
điểm hữu tỉ nữa Vậy giứa hai số hữu tỉ phân biệt bất kỳ, bao giờ cũng có vô số số hữu tỉ Đây là sự khác nhau căn bản của tập Z và tập Q
5 H-ớng dẫn về nhà (2 phút)
-Cần học thuộc định nghĩa số hữu tỉ, cách biểu diễn số hữu tỉ trên trục số, cách so sánh hai số hữu tỉ
- Làm BTVN: số 4/ 8 SGK; Số 1, 3, 4, 8/3,4 SBT
-Ôn tập qui tắc cộng, trừ phân số; quy tắc “dấu ngoặc”; quy tắc “chuyển vế” (to²n 6)
- Xem trớc bài: Cộng trừ số hữu tỉ
- ***** -
Trang 5Ngày soạn: 23/8/2011
Ngày dạy: 26/8/2011
A.Mục tiêu:
- Kiến thức: HS nắm vững c²c qui tắc cộng trừ số hữu tỉ, biết qui tắc “chuyển vế” trong tập hợp số hữu tỉ
- Kĩ năng: Rèn kỹ năng làm các phép tính cộng, trừ số hữu tỉ nhanh và đúng Phát triển t- duy suy luận lôgic
- Thái độ: Giáo dục tính chăm chỉ, cẩn thận cho HS
B.trọng tâm: Quy tắc cộng trừ số hữu tỉ
c.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
1 Giáo viên: + Th-ớc, máy chiếu: Công thức cộng, trừ số hữu tỉ trang 8 SGK
+ Đọc tài liệu tham khảo
2 Học sinh: +Ôn tập qui tắc cộng trừ phân số, qui tắc “chuyển vế” v¯ qui tắc “dấu ngoặc”
+ Th-ớc, giấy trong, bút dạ, bảng phụ hoạt động nhóm
d hoạt động dạy học:
1 Kiểm tra: * HĐ1: (8 phút)
+ Thế nào là số hữu tỉ? Cho ví dụ 3 số hữu tỉ (d-ơng, âm, 0)
+ Làm bài tập 3 và trả lời bài tập 4 trong SBT trang 3
* Ph-ơng án trả lời: - Định nghĩa số hữu tỉ SGK
Số hữu tỉ dơng: 3,7; Số hữu tỉ âm:
-9
4
; Số hữu tỉ không: 0
2 Giới thiệu bài: (1 phút)
Trên cơ sở của phép cộng hai phân số ta có thể xây dựng đ-ợc phép cộng hai số hữu tỉ nh- thế nào, quy tắc chuyển vế trong tập Q có giống quy tắc chuyển vế trong tập Z hay không các em cùng tìm hiểu trong tiết học này
-Yêu cầu tự làm ví dụ 1
-Gọi 1 HS đứng tại chỗ nêu cách
làm GV ghi lên bảng
-Nghe giảng
-Trả lời: Ta viết chúng d-ới dạng 2 phân số rồi thực hiện phép cộng, trừ 2 phân số
a
x ; (a,b,mZ, m>0)
m
b a m
b m
a y
x
m
b a m
b m
a y
Trang 6-Yªu cÇu HS ph¸t biÓu quy t¾c
chuyÓn vÕ trong tËp Q - GV ghi
-Nh¾c l³i quy t¾c “chuyÓn vÕ” trong tËp Z ®± häc ë líp 6
-Ph¸t biÓu quy t¾c nh- SGK
-Thùc hiÖn VD vµo vë -1 HS lªn b¶ng thùc hiÖn, d-íi líp lµm vµo vë KÕt qu¶:
28
29)
;6
1
b x x
-§äc chó ý trong SGK
4
94
312
4
34
124
3)3(
*
21
3721
1249
21
1221
497
43
10159
3
25
33
26,0)
6155
5
23
1)4,0(3
1)
14
53)
;3
1)
;1)
;12
1
d c
3
x
211621
92177
331
?2:
3
22
42
13
Trang 7- HS làm các bài tập trong SGK trang 10 dới sự h-ớng dẫn của GV
47270
18770
4270
17570
4970
2070
5610
77
25
116
)4(116
5
Bài 9: Tìm x
4
33
1)x
a
7
63
2)x
143
276
5 H-ớng dẫn về nhà (2 phút)
-Cần học thuộc quy tắc và công thức tổng quát
-Làm BTVN: bài 7b; 8b,d; 9b,d; 10 trang 10 SGK; bài 12, 13 trang 5 SBT
-Ôn tập qui tắc nhân, chia phân số; các tính chất của phép nhân trong Z, phép nhân phân số
-Xem trớc bài: Nhân, chia số hữu tỉ
- Kiến thức: HS nắm vững các qui tắc nhân, chia số hữu tỉ
- Kĩ năng: Rèn kỹ năng làm các phép tính nhân, chia số hữu tỉ nhanh và đúng Phát triển t duy suy luận lôgic
- Thái dộ: Giáo dục tính cần cù, lòng ham học Toán cho HS
B.Trọng tâm:
Quy tắc nhân, chia số hữu tỉ
c.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
1 Giáo viên: -Máy chiếu ghi BT 14 trang 12 SGK để tổ chức “trò chơi”
-Th-ớc, đọc tài liệu tham khảo
2 Học sinh: -Ôn tập qui tắc nhân, chia phân số, tính chất cơ bản của phép nhân phân số, định nghĩa tỉ số (lớp 6)
Trang 8+ Ph²t biểu quy tắc “chuyển vế” Viết công thức.Chữa BT 9d trang 10 SGK
* Phơng án trả lời: - Với:
m
b y m
a
x ; (với a, b, m Z; m > 0), ta có:
m
b a m
b m
a y
x
Chữa BT 8d trang 10 SGK: Tính
24
7324
7924
9124216
8
32
14
73
28
32
14
73
2)
174
2 Giới thiệu bài: (1 phút)
Trên cơ sở của phép nhân, chia hai phân số ta có thể xây dựng đợc phép nhân, chia hai số hữu tỉ nh thế nào, các em cùng tìm hiểu trong tiét học này
-Treo bảng phụ viết các tính chất
-Lắng nghe đặt vấn đề của
GV
-Trả lời: Để nhân, chia hai
số hữu tỉ có thể viết chúng dới dạng phân số rồi áp dụng qui tắc nhân, chia phân số
-Phát biểu qui tắc nhân phân số
-Ghi dạng tổng quát theo
GV
-HS tự làm VD 1 vào vở
1 HS lên bảng làm
-Phát biểu các tính chất của phép nhân phân số
1.Nhân hai số hữu tỉ:
a)Qui tắc: Với x, y Q viết
d
c y b
a
x ; (với a, b, c, d Z; b, d 0)
c a d
c b
a y x
b)Ví dụ:
8
152
.4
5)
3(2
5.4
32
12.4
x
x
1 = 1 (với x 0) x.(y + z) = xy + xz
BT 11/12 SGK: Tính
Trang 9h·y viÕt c«ng thøc chia x cho y
d-íi c¸c d¹ng sau:
a)TÝch cña hai sè h÷u tØ
8
1.2
516
-1 HS lªn b¶ng viÕt c«ng thøc chia x cho y
-1 HS nªu c¸ch lµm GV ghi l¹i
7)
;10
9)
;4
d b
a d
c b
a y
x: : b)VD:
5
3)2.(
5
3)
2(2
3.52
3
2:10
43
2:4,0
;10
94
54
1.4
516
54:4
516
12
;2
1:5,3
4 Cñng cè, luyÖn tËp: (12 phót)
- GV yªu cÇu HS nh¾c l¹i quy t¾c nh©n, chia sè h÷u tØ vµ c«ng thøc
- HS lµm c¸c bµi tËp trong SGK d-íi sù híng dÉn cña GV
BT 8/10 SGK:
2
172
151
.1.2
5.1.36
)
.(
4
)25.(
1.4.15.33.12
3.16.115
3.33
16.12
Trang 10-Làm BTVN: bài 15, 16 trang 13 SGK; bài 10, 11, 14, 15 trang 4,5 SBT
-Xem trớc bài: Giá trị tuyệt đối của một số hữu tỉ, cộng trừ nhân chia số thập phân
- ***** -
Ngày soạn: 28/8/2011
Ngày dạy: 1/9/2011 (chiều)
Tiết 4: Đ4 Giá trị tuyệt đối của một số hữu tỉ
- Thái độ: Giáo dục HS có ý thức vận dụng tính chất các phép toán về số hữu tỉ để tính toán hợp lý
B.Trọng tâm: Định nghĩa giá trị tuyệt đối của một số hữu tỉ
Quy tắc cộng, trừ, nhân, chia số thập phân
C.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
1 Giáo viên: Máy chiếu ghi bài tập, giải thích cách cộng, trừ, nhân, chia số thập phân Hình vẽ trục số để
ôn lại giá trị tuyệt đối của số nguyên a; Th-ớc kẻ
+Giá trị tuyệt đối của một số nguyên a là gì? Tìm: |15|; |-3|; |0| Tìm x biết: |x| = 2
+Vẽ trục số, biểu diễn trên trục số các số hữu tỉ: 3,5 ;
2
1
; -2
2 Giới thiệu bài: (1 phút)
Trên cơ sở giá trị tuyệt đối của số nguyên ta cũng xây dựng đợc khái niệm giá trị tuyệt đối của số hữu tỉ, cụ thẻ các em nghiên cứu trong tiết học này
3 Bài mới:
Trang 11
8/
* HĐ 2:
-Nêu định nghĩa nh SGK
-Yêu cầu HS nhắc lại
-Dựa vào định nghĩa hãy tìm:
2
;0
;2
-Gọi HS điền vào chỗ trống
-Hỏi: Vậy với điều kiện nào của
-Yêu cầu làm bài 2/12 vở BT
-Yêu cầu đại diện HS đọc kết
quả
-HS nhắc lại định nghĩa giá
trị tuyệt đối của số hữu tỉ
-Tự làm Bài 1/11 vở BT in
-2 HS đọc kết quả
-Làm theo GV
-Tự làm các ví dụ còn lại vào vở
- Nghe h-ớng dẫn và làm theo
- Tự làm vào vở
-Lắng nghe GV h-ớng dẫn
-Đọc các ví dụ SGK
2 HS lên bảng làm ?3, các
HS còn lại làm vào vở
-HS tự làm vào vở BT -Đại diện HS đọc kết quả
1.Giá trị tuyệt đối của một số hữu tỉ:
|x| : khoảng các từ điểm x tới điểm
-3,5 35;
2
12
1
; 0
0 ; 2 2
?1: b)Nếu x > 0 thì x x
Nếu x = 0 thì x 0 Nếu x < 0 thì x x
?2: Đáp số;
a) 7
1
; b) 7
1
; c)
5
13
; d) 0
Bài 1/11 vở BT in:
2.Cộng trừ, nhân, chia số thập phân:
a)Quy tắc cộng, trừ, nhân:
-Viết d-ới dạng phân số thập phân… VD: (-1,13)+(-0,264)
394,110001394
1000
)264(11301000
264100
-Chia hai giá trị tuyệt đối
-Đặt dấu “+” nếu cùng dấu
-Đặt dấu “-” nếu kh²c dấu
? 3: Tính a)-3,116 + 0,263
= - (3,116 – 0,263) = -2,853 b)(-3,7) (-2,16)
= 3,7 2,16 = 7,992 Bài 2/12 vở BT in:
Đáp số:
a) -4,476 b)-1,38 c)7,268 d)-2,14
Trang 124 Củng cố, luyện tập:(13 ph)
- GV yêu cầu HS nêu định nghĩa, công thức xác định giá trị tuyệt đối của một số hữu tỉ
- HS làm các BT trong SGK d-ới sự hớng dẫn của GV
Bài 19/15 SGK:
a)Giải thích:
Bạn Hùng cộng các số âm với nhau đợc (-4,5) rồi cộng tiếp với 41,5 đ-ợc kết quả là 37
Bạn Liên nhóm từng cặp các số hạng có tổng là số nguyên đợc (-3) và 40 rồi cộng hai số này đợc 37 b)Cả hai cách đều áp dụng t/c giao hoán và kết hợp của phép cộng để tính hợp lý Nh-ng làm theo cách của bạn Liên nhanh hơn
-Làm BTVN: 21, 22, 24 trang 15, 16 SGK; bài 24, 25, 27 trang 7, 8 SBT
-Tiết sau luyện tập, mang máy tính bỏ túi
-Kiến thức: Củng cố qui tắc xác định giá trị tuyệt đối của một số hữu tỉ
-Kĩ năng: Rèn kỹ năng so sánh các số hữu tỉ, tính giá trị biểu thức, tìm x (đẳng thức có chứa dấu giá trị tuyệt đối), sử dụng máy tính bỏ túi Phát triển t- duy HS qua dạng toán tìm giá trị lớn nhất (GTLN), giá trị nhỏ nhất (GTNN) của biểu thức
-Thái độ: Giáo dục tính cẩn thận cho HS qua việc trình bày bài toán
B.Trọng tâm: Bài tập về giá trị tuyệt đối của số hữu tỉ, các phép tính về số hữu tỉ
c.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
1 Giáo viên: Máy chiếu ghi bài tập 26; Sử dụng máy tính bỏ túi
2 Học sinh: Giấy trong, bút dạ, bảng phụ nhóm, máy tính bỏ túi
Trang 132.Giới thiệu bài: (1 ph)
Hôm nay chúng ta vận dụng quy tắc cộng, trừ, nhân, chia số hữu tỉ để luyện tập các phép tính về số hữu tỉ
21
; 13
-Yêu cầu làm bài (23/16 SGK
-GV nêu tính chất bắc cầu trong
Vì số hữu tỉ dơng > 0; số hữu tỉ âm < 0; trong hai số hữu tỉ âm số nào có giá trị tuyệt đối nhỏ hơn thì lớn hơn
-HS nhận xét và sửa chữa
-1 HS lên bảng làm, HS
I.Dạng 1: So sánh số hữu tỉ
1.BT 22/16 SGK: Sắp xếp theo thứ tự lớn dần
3
21
< -0,875 <
6
5
< 0 < 0,3 <
134
Vì:
24
218
71000
875875
206
40130
3910
33,
2.Bài 23/16 SGK:
Tính chất bắc cầu:
Nếu x > y và y > z x > z a)
136
1237
1237
II.Dạng 2: Tính giá trị biểu thức
1.Bài 24/16 SGK):
Tính nhanh a)(-2,5 0,38 0,4) – [0,125 3,15 (-8)]
= [(-2,5 0,4).0,38] – [(-8 0,125) 3,15]
= [-1 0,38] - [-1 3,15 ]
= (-0,38) – (-3,15)
= -0,38 + 3,15 = 2,77 2.BT 28/8 SBT:
Tính giá trị biểu thức sau khi đã
bỏ dấu ngoặc
Trang 14Với mọi x Q ta luôn có |x| = |-x|
-Gọi 1 HS nêu cách làm, GV ghi
*Nếu x-1,7 = 2,3 thì x = 2,3 +1,7
x = 4
*Nếu –(x – 1,7) = 2,3 thì x- 1,7 = -2,3
x = – 2,3 + 1,7
x = - 0,6 -HS suy ra
3
14
10.) 0. M+ AC ALPHA M+ = -0,42
-Đọc và suy nghĩ BT 32/8 SBT
-Trả lời:
+ x3,5 0 với mọi x +- x3,5 0 với mọi x
A = 0,5 - x3,5 0,5 với mọi x
A có GTLN = 0,5 khi x-3,5 =0 x = 3,5
A = (3,1 – 2,5) – (-2,5 +3,1) = 3,1 – 2,5 + 2,5 – 3,1 = (3,1 – 3,1)+ (-2,5+2,5) = 0
III.Dạng 3: Tìm x có dấu giá trị tuyệt đối
3,27,1
4
x x
3
14
14
14
3
x
IV.Dạng 4: Dùng máy tính bỏ túi
Bài 6(26/16 SGK):
a)(-3,1597)+(-2,39) = -5,5497 c)(-0,5).(-3,2)+(-10,1).0,2
=> A = 0,5 - x3,5 0,5 với mọi x
=> A có GTLN là 0,5 khi x-3,5 =0 x = 3,5
Trang 15- Làm BTVN: 26(b,d) trang 17 SGK; bài 28b,d, 30, 31 trang 8, 9 SBT
- Ôn tập định nghĩa luỹ thừa bậc n của a, nhân, chia hai luỹ thừa của cùng cơ số
- Xem tr-ớc bài: Giá trị tuyệt đối của một số hữu tỉ
- Kĩ năng: Rèn kỹ năng vận dụng các qui tắc nêu trên trong tính toán Phát triển t- duy suy luận lôgic
- Thái độ: Giáo dục tính cẩn thận, lòng ham học toán cho HS
B.Trọng tâm:
Tích và th-ơng của 2 lũy thừa cùng cơ số – Lũy thừa của lũy thừa
c.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
1.Giáo viên: Máy chiếu ghi bài tập, bảng tổng hợp các qui tắc tính tích và th-ơng của hai luỹ thừa cùng cơ
số, qui tắc tính luỹ thừa của luỹ thừa Máy tính bỏ túi Th-ớc kẻ
2.Học sinh:
+Ôn tập luỹ thừa với số mũ tự nhiên của một số tự nhiên, qui tắc nhân, chia, hai luỹ thừa của cùng cơ
số Máy tính bỏ túi, bút dạ, bảng phụ nhóm
34
35
3
; F = -3,1 (3 – 5,7)
- Câu 2: +Cho a N Luỹ thừa bậc n của a là gì?
+Viết kết quả dới dạng một lũy thừa: 34
.35
; 58 : 52
*Ph-ơng án trả lời:
5
55
24
34
35
.
( n 0)
34 35= 39 ; 58 : 52= 56
2.Giới thiệu bài: (1 ph)
Trên cơ sở của luỹ thừa của số tự nhiên ta cũng có luỹ thừa của số hữu tỉ, tích và th-ơng của hai lũy thừa cùng cơ số, lũy thừa của lũy thừa, cụ thể các em tìm hiểu trong tiết học này
s o thua n x x x x
.
(x Q, n N, n > 1)
Trang 168/
9/
-GV ghi công thức lên bảng
-Nêu cách đọc
-Giới thiệu các qui -ớc
-Hỏi: Nếu viết số hữu tỉ x d-ới
-Cho HS ghi lại công thức
-Yêu cầu làm ?1 trang 17
-Cho làm chung trên bảng sau đó
gọi 2 HS lên bảng làm tiếp
* HĐ 3:
-Yêu cầu phát biểu cách tính tích
của hai luỹ thừa và th-ơng của
hai luỹ thừa của số tự nhiên?
-Hỏi: Vậy qua 2 bài ta thấy khi
tính luỹ thừa của một luỹ thừa ta
-Nhấn mạnh: Nói chung am.an
-HS sử dụng định nghĩa để tính Có thể trao đổi trong nhóm
-1 HS lên bảng tính trên bảng nháp
-Tự viết công thức với x
Q -Tự làm ?2 -Hai HS đọc kết quả
-Nhìn lên bảng chọn câu trả lời đúng
2 HS lên bảng làm ?3, các
HS còn lại làm vào vở
-Đại diện HS đọc kết quả
-Trả lời: Khi tính luỹ thừa của một luỹ thừa, ta giữ
nguyên cơ số và nhân hai
số mũ
-Đại diện HS đọc công thức cho GV ghi lên bảng, -Điền số thích hợp:
a)6 b)2
-HS trả lời:
a)Sai b)Sai
x là cơ số; n là số mũ -Qui -ớc: x1
= x; xo = 1 (x 0)
n b
-?1:
16
94
34
3
2
2 2
25
2
2
3 3
2.Tích và th-ơng của hai luỹ thừa cùng cơ số:
*Công thức:
Với x Q; m, n N
xm xn = xm+n
xm : xm = xm-n (x 0, m n)
*?2:Viết d-ới dạng một luỹ thừa: a)(-3)2.(-3)3 = (-3)2+3 = (-3)5b)(-0,25)5 : (-0,25)3
)3 = 22.22.22 = 26
2
1.2
12
5 2
2 2
2
12
1.2
1.2
3
4
34
,
*BT: Xác định đúng hay sai:
Trang 17n m
n m
a)Sai b)Sai
1.3
1.3
1.3
1.3
13
7294
.4.4
9.9.94
94
12
3 3
1
;4
12
- Cần học thuộc định nghĩa luỹ thừa bậc n của số hữu tỉ và các qui tắc
- Làm BTVN: 29, 30, 32 trang 19 SGK; bài39, 40, 42, 43 trang 9 SBT
- Đọc mục “có thể em cha biết” trang 20
- Xem tr-ớc bài: Lũy thừa của một lũy thừa (tiếp)
-Kiến thức: HS nắm vững hai qui tắc về luỹ thừa của một tích và luỹ thừa của một th-ơng
-Kĩ năng: Rèn kỹ năng vận dụng các qui tắc nêu trên trong tính toán Phát triển t- duy suy luận lôgic -Thái độ: Giáo dục tính cẩn thận cho HS
B.Trọng tâm: Lũy thừa của một tích, của một th-ơng
Trang 18c.ChuÈn bÞ cña gi¸o viªn vµ häc sinh:
1.Gi¸o viªn: M¸y chiÕu ghi bµi tËp vµ c¸c c«ng thøc Th-íc kÎ
2.Häc sinh: M¸y tÝnh bá tói, bót d¹, b¶ng phô nhãm
.
( x Q,n N, n >1)
49 = 4
1
12 -HS 2: + C«ng thøc: Víi x Q; m, n N
xm xn = xm+n
xm : xm = xm-n (x 0, m n)
(xm
)n = x m.n+BT 30/19 SGK: a) x =
2.Giíi thiÖu bµi: (1 ph)
-§Ó tr¶ lêi c©u hái trªn ta cÇn biÕt
c«ng thøc luü thõa cña mét tÝch
vµ 22.52 = 4.25 = 100 (2.5)2
= 22.52b)
512
278
34
3.2
27.8
14
32
4
32
x (n>0)
Trang 19xy).( ) ( )( (víi n > 0)
-Cho söa ch÷a nÕu cÇn thiÕt
-Hái: Qua hai vÝ dô , h·y rót ra
nhËn xÐt: luü thõa cña mét th-¬ng
cã thÓ tÝnh thÕ nµo?
-GV ®-a ra c«ng thøc
-Nªu c¸ch chøng minh c«ng thøc
nµy còng gièng nh- chøng minh
c«ng thøc luü thõa cña mét tÝch
-Nªu chó ý: c«ng thøc nµy còng
cã thÓ sö dông theo hai chiÒu
-Yªu cÇu lµm ?4 Gäi ba HS lªn
b¶ng
-Yªu cÇu nhËn xÐt, söa ch÷a bµi
lµm nÕu cÇn
-Lªn b¶ng lµm ?2 -Ghi nhí c«ng thøc vµ c¸ch ¸p dông
-Lµm BT 36/22 SGK ViÕt d-íi d¹ng luü thõa cña mét sè h÷u tØ:
Hai HS lªn b¶ng lµm ?3
-NhËn xÐt vµ söa ch÷a -Tr¶ lêi: luü thõa cña mét th-¬ng b»ng th-¬ng cña hai luü thõa
-ViÕt c«ng thøc theo GV
-Nghe gi¶ng c¸ch chøng minh
-Ghi nhí c«ng thøc vµ c¸ch sö dông
-Ba HS lªn b¶ng lµm ?4
-NhËn xÐt söa ch÷a
*?2:
a)5
53.3
8 = (1,5)3
23
= (1,5 2)3 = 33
= 27
BT 36/22 SGK:
a)108 28 = 208c)254
28 = (52)4 28 =58 28 = 108
d)158 94 = 158 (32)4 = 158 38 = 458
2.Luü thõa cña mét th-¬ng:
2.3
= 278
= 278
5
2
10 = 32
x y
x
n
n n
?4: TÝnh
24
7224
)5.7(
3324
5.7
3
1527
3
3 3
; b)§óng; c)Sai v×(0,2)10
:(0,2)5 =(0,2)5
Trang 20d)sai vì
8 4
2
7
17
10 3 8
10
22
22
24
42
4
4
5 5 5 2
5 10
3 2
6,02,0.2,0
6,02
,0
6,
5
5 5 6
- Ôn tập các qui tắc và công thức về luỹ thừa trong cả 2 tiết
- Làm BTVN: 38, 40,trang 22, 23 SGK; bàI 44, 45, 46, 50, 51trang 10,11 SBT
- Tiết sau luyện tập
- Kĩ năng: Rèn kỹ năng áp dụng các qui tắc trên trong tính toán giá trị biểu thức, viết d-ới dạng luỹ thừa,
so sánh hai luỹ thừa, tìm số ch-a biết Phát triển t- duy suy luận lôgic
- Thái độ: Giáo dục tính cẩn thận cho HS thông qua việc trình bày bài toán
x
(y 0)
2.Giới thiệu bài: (1 ph)
Hôm nay chúng ta vận dụng các công thức trên để luyện tập các phép tính về luỹ thừa của số hữu tỉ
3.Bài mới:
11/
* HĐ 2:
-Yêu cầu làm dạng 1 Bài -Làm việc cá nhân bài 1 vở
I.Dạng 1: Viết biểu thức d-ới dạng các luỹ thừa
Bài 38/22 SGK:
Trang 21dới dạng luỹ thừa của 2
b)9 27 3n 243
BT in, 2 HS lên bảng làm
-HS cả lớp nhận xét cách làm của bạn
-3 HS lên bảng làm bài 39/23 SGK
- Làm trong vở bài tập in
-3 HS đứng tại chỗ đọc kết quả và nêu lý do
-Làm Bài 42 SGK -Làm theo GV câu a
-Tự làm câu b và c
2 HS lên bảng làm
-Cả lớp nhận xét , sửa chữa bài làm
-Làm chung câu a trên bảng theo h-ớng dẫn của
GV
a)Viết d-ới dạng luỹ thừa có số mũ 9
227 = (23)9 = 89; 318 = (32)9 = 99b)Số lớn hơn:
227 = 89 < 318 = 99 Bài 39/23 SGK:
Viết x10 dới dạng:
a)x10 = x7 x3
; b)x10
= (x2)5c)x10
= x12 : x2
II.Dạng 2: Tính giá trị biểu thức
1.Bài 40/23 SGK:
a)
196
16914
1314
1004
.25
20.54.25
20.5
5 4 5
4 5
5
4 4
3
10
. 4 4
4 5
5.3
3.2.5
4 4
4 4 5 5
5.3.3
3.2.5
= 3
5
16 =2 2n
= 16 : 2 = 8 2n
= 23 n = 3 a)
81
3 n
= -27 (-3)n
= 81.(-27)= (-3)4
.(-3)3 (-3)n
= (-3)7 n = 7 c)8n
: 2n = 4 (8 : 2)n
= 4 4n = 41
Trang 22-Tự làm câu b vào vở BT
-1 HS lên bảng làm
35 3n 35 n = 5
a
Viết tỉ
số giữa hai số thành tỉ số của hai số nguyên
-Đọc bài đọc thêm: Luỹ thừa với số mũ nguyên âm
-Kiến thức: HS hiểu rõ thế nào là tỉ lệ thức, nắm vững hai tính chất của tỉ lệ thức.Nhận biết đ-ợc tỉ lệ thức
và các số hạng của tỉ lệ thức B-ớc đầu biết vận dụng các tính chất của tỉ lệ thức vào giải bài tập
-Kĩ năng: Rèn kĩ năng tìm số hạng, kĩ năng giải toán Phát triển t- duy suy luận lôgic
-Thái độ: Giáo dục ý thức tự giác, lòng ham học Toán cho HS
B.Trọng tâm: Định nghĩa, tính chất của tỉ lệ thức
c.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
1.GV: Máy chiếu ghi bài tập và cáckết luận Th-ớc kẻ
2.HS: +Máy tính bỏ túi, bút dạ, bảng phụ nhóm
+Ôn tập khái niệm tỉ số của hai số x và y (với y 0), định nghĩa hai phân số bằng nhau, viết tỉ số hai số tỉ số hai số nguyên
8,1 -Ph-ơng án trả lời:
-HS : +Tỉ số của hai số a và b (với b 0) là thơng của phép chia a cho b Kí hiệu:
2
; 7,2
8,1 = 27
18 = 3
2 Vậy 15
10 = 7,2
8,1
2.Giới thiệu bài: (1 ph)
Trang 23Khi so sánh hai tỉ số:
15
10
và 7,2
8,1 Ta đ-ợc kết quả là
15
10 = 7,2
8,1, ta nói:
15
10 = 7,2
8,1
8,1
Ta nói đẳng thức
15
10 = 7,2
8,1
6
có cách viết nào khác? nêu các số hạng
15 = 75
5,17
5,12 = 175
125 = 75
-Nhắc lại định nghĩa và điều kiện
-1 HS trả lời:
+Viết: 2 : 5 = 6 : 15 +Các số hạng của tỉ lệ thức trên là 2; 5; 6; 15
+2; 15 là ngoại tỉ, 5; 6 là trung tỉ
-2 HS lên bảng làm ?1 các
HS khác làm vào vở
-HS đọc bài 2 vở BT , 1 HS trả lời
5,12
21
15 = 75
5,17
5,12 = 175
125 = 75
21
15 = 5,17
5,12
a, b, c, d là các số hạng
a, d là ngoại tỉ
b, c là trung tỉ
*?1: Xét các tỉ số a)
10
14
1.5
24:5
1 8
1 5
4 8 : 5
:4
5
2 = :854
b)
2
17
1.2
77:2
5.5
125
17:5
5
17:5
22
Bài 2: Các tỉ lệ thức là
Trang 24không?
-Yêu cầu đọc ví dụ SGK
-Yêu cầu tự làm ?2
-Sau khi HS làm ?2 xong
GV giới thiệu cách phát biểu tính
-Yêu cầu đọc ví dụ SGK
d ? -Từ các tỉ lệ thức đã lập đ-ợc cho
HS nhận xét vị trí các ngoại tỉ,
trung tỉ để tìm ra cách nhớ
-1 HS lên bảng trình bày cách làm
-HS tập phát biểu tính chất cơ bản và ghi chép lại
-Ghi nhớ ngoại tỉ, trung tỉ trong tỉ lệ thức
-1 HS đọc to VD SGK
-Tự làm ?3 bằng cách t-ơng
tự VD -Trả lời: Nếu ad = bc Chia hai vế cho cd Chia hai vế cho ab Chia hai vế cho ac -Nhận xét: từ
d
c b
a
Đổi chỗ ngoại tỉ đ-ợc:
a
b c
tỉ bằng tích các trung tỉ b)Tính chất 2:
*VD: SGK
*?3: Nếu có ad = bc Chia 2 vế cho tích bd
d
b c
a ;
a
c b
d ;
a
b c
d
*T/c:
Nếu ad = bc và a,b,c,d0 thì ta có các tỉ lệ thức:
d
c b
a ;
a
c b
d ;
d
b c
a
;
a
b c
d
4.Củng cố, luyện tập: (13 ph)
- GV cho HS nhắc lại định nghĩa tỉ lệ thức, các tính chất của tỉ lệ thức
- HS làm các bài tập trong SGK d-ới sự h-ớng dẫn của GV
27.2
x = -15
b)-0,52 : x = -9,36 : 1,38 x (-9,36) = -0,52 16,38 => x =
36,9
38,16.52,0
= 0,91 Bài 47/26 SGK:
6
;
6
429
63
;
6
942
63
; b)
61,1
46,084,0
24,0
61,1
84,046,0
24,0
;
24,0
46,084,0
61,1
;
24,0
84,046,0
61,1
Trang 25- H-ớng dẫn BT 44 SGK thay tỉ số giữa các số hữu tỉ bằng tỉ số giữa các số nguyên:
a)1,2 : 3,24 =
324
120 = 2710
- Tiết sau luyện tập
- Kiến thức: Củng cố định nghĩa và hai tính chất của tỉ lệ thức
- Kĩ năng: Rèn kỹ năng nhận dạng tỉ lệ thức, tìm số hạng ch-a biết của tỉ lệ thức; lập ra các tỉ lệ thức từ các số, từ đẳng thức tích Phát triển t- duy suy luận lôgic
- Thái độ: Giáo dục tính gọn gàng, ngăn lắp cho HS
B.Trọng tâm: Bài tập về tỉ lệ thức
c.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
1.GV: ghi các bài tập, ghi 2 tính chất của tỉ lệ thức; pho to bài kiểm tra viết 15 phút
2.HS: Giấy trong, bút dạ, bảng phụ nhóm, giấy kiểm tra 15 phút
d.hoạt động dạy học:
1.Kiểm tra: * HĐ 1: (5 ph)
- Câu 1: Hãy nêu định nghĩa tỉ lệ thức Hãy lập 1 tỉ lệ thức từ các số sau: 28; 14; 2; 4; 8; 7
- Câu 2: Yêu cầu nêu 2 t/c của tỉ lệ thức
(GV l-u lại 2 t/c của tỉ lệ thức ở bảng phụ)
a
;
d
b c
a
;
a
c b
d
;
a
b c
393
=43
2,1 : 3,5 =
35
21 = 53
vì
4
3 53 nên không lập đ-ợc tỉ lệ
Trang 26-Gọi 3 HS đứng tại chỗ trả lời
-Yêu cầu làm bài 2 trang 23 vở BT
-Làm bài 2 trong vở bài tập in
-1 HS đứng tại chỗ phát biểu các tìm 1 số hạng của
thức
c)6,51 : 15,9 =
217:159
217:651
= 73Lập đ-ợc tỉ lệ thức
9,0
6,0.5,2
= 3
6,0
= 2
b)x 9
Vậy x =
16.3
9.8 = 23
III.Dạng 3: Lập tỉ lệ thức
Bài 51/28 SGK:
1,5 4,8 = 2 3,6 (= 7,2)
8,4
6,32
5,
5,1
6,32
8,
8,4
26,3
5,
5,1
26,3
8,4
1
1 : 72
5.H-ớng dẫn về nhà: (2 ph)
- Xem lại các bài tập đã làm
- Làm BTVN: 50,53/27,28 SGK; 62, 64 70/ 13, 14 SBT
Trang 27- Xem tr-ớc b¯i “Tính chất d±y tỉ số b´ng nhau”
- Kiến thức: HS nắm vững tính chất của dãy tỉ số bằng nhau
- Kĩ năng: Rèn kỹ năng vận dụng tính chất này để giải các bài toán chia theo tỉ lệ Phát triển t- duy suy luận lôgic
- Thái độ: Giáo dục tính cần cù,chăm chỉ cho HS
B.Trọng tâm: Tính chất của dãy tỉ số bằng nhau
c.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
1.GV: Máy chiếu ghi cách chứng minh dãy tỉ số bằng nhau (mở rộng cho 3 tỉ số) và bài tập Th-ớc kẻ 2.HS: Ôn tập các tính chất của tỉ lệ thức, bút dạ, bảng phụ nhóm
2: 10
x
=>
3
4.4
5 = 3
2 : 10
x
3
5 = 3
2:10
2:3
5 10
x
= 5
2 x =
5
2.10 = 4
2.Giới thiệu bài: (1 ph)
Từ tỉ lệ thức
d
c b
a ta có thể suy ra đ-ợc
d b
c a b
So sánh tỉ số
64
32
và
64
32
Với các tỉ lệ thức đã cho
-Làm ?1 -1 HS kiểm tra giá trị của từng tỉ số trong tỉ lệ thức đã
cho
-1 HS tìm giá trị của các tỉ số còn lại và so sánh
1.Tính chất của dãy tỉ số bằng nhau:
*?1:
4
2 = 6
64
32
= 10
5 = 21
64
32
= 2
1
= 21
Trang 28c a
-Yêu cầu tự làm ?2 Dùng dãy tỉ số
bằng nhau để thể hiện câu nói: Số
học sinh của ba lớp 7A, 7B, 7C tỉ
lệ với các số 8 ; 9 ; 10
-Sau khi HS làm ?2 xong
yêu cầu làm bài 57 SGK vào vở
BT
-Gọi 1 HS lên bảng trình bày
-Nhận xét các tỉ số đã cho bằng nhau nên có thể viết thành dãy bằng nhau
-HS tự đọc SGK trang 28, 29 -1 HS lên bảng trình bày lại dẫn đến kết luận
-HS theo dõi trên bảng phụ và nêu lại cách lý luận
-Ghi lại tính chất mở rộng vào vở
-1 HS đọc to ví dụ SGK
-2 HS lên bảng trình bày cùng một lúc
-Theo dõi GV nêu chú ý và xem SGK
-HS tự làm ?2
-1 HS lên bảng thể hiện
-Tiến hành làm bài 57 SGK
4
2 = 6
3 = 64
32
= 64
32
c a
=
d b
c a
ĐK: b d
e c a
e c a
e c a
e c a
2
x
= 7
y
và x + y = 18
ta có2
x
= 7
= 9
18
= 2 x = 2 2 = 4
y = 2 7 = 14 Bài 2: Tìm x và y biết
x :3 = y :(-7) và x - y = -10
ta có 3
x
=7
y
=
)7(
2
y x
= 910
x =
910
.3 =
3
13
y =
910
.(-7) =
9
77
2.Chú ý
*Khi 2
a
= 3
b
= 5
c
nói a, b, c tỉ lệ với các số 2 ; 3 ; 5
b
= 10
c
Trang 29-Yêu cầu trả lời đầy đủ
-1 HS lên bảng trình bày cách làm
*Bài 57/30 SGK Gọi số viên bi của ba bạn Minh, Hùng, Dũng là x, y, z
2
x
= 4
y
= 5
z
=
54
2
y z x
= 11
-GV yêu cầu HS nhắc lại tính chất của dãy tỉ số bằng nhau và chú ý
-HS làm các bài tập trong SGK d-ới sự h-ớng dẫn của GV
= 7
14
= 2 => x = 2 2 = 4 (m)
-Kiến thức: Củng cố các tính chất của tỉ lệ thức, của dãy tỉ số bằng nhau
-Kĩ năng: Rèn kỹ năng thay tỉ số giữa các số hữu tỉ bằng tỉ số giữa các số nguyên, tìm x trong tỉ lệ thức, giải bài toán về chia tỉ lệ Phát triển t- duy suy luận lôgic
-Thái độ: Giáo dục tính chăm chỉ, lòng ham học Toán cho HS
B.Trọng tâm: Bài tập về chiatỉ lệ
c.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
1.GV: ghi các bài tập, ghi tính chất của tỉ lệ thức, tính chất của dãy tỉ số bằng nhau Th-ớc kẻ
2.HS: Giấy trong, bút dạ, bảng phụ nhóm, ôn tập về tỉ lệ thức và tính chất dãy tỉ số bằng nhau
Trang 30e c a
e c a
e c a
e c a
y
= 7
3
y x
= 4
16
= -4 x = -4 3 = -12 và y = -4 7 = -28
2.Giới thiệu bài: (1 ph)
Hôm nay các em vận dụng định nghĩa tỉ lệ thức, tính chất của tỉ lệ thức, tính chất ccủa dãy tỉ số bằng nhau để làm một số dạng bài tập có liên quan
-Yêu cầu làm Bài 59/31 SGK):
Thay tỉ số giữa các số hữu tỉ bằng
2
= 4
3
1 : 52b)4,5: 0,3 = 2,25 : (0,1 x)
hạng của tỉ lệ thức (trung tỉ, ngoại
-HS khác Làm việc cá nhân bài 1 vở BT in
-D-ới lớp nhận xét bài làm
-Làm bài 2 trong vở bài tập
in
-1 HS đứng tại chỗ phát biểu cách tìm 1 số hạng của tỉ lệ thức
a)HS làm theo h-ớng dẫn của GV
-3 HS lên bảng trình bày cách làm câu b, c, d
-1 HS nêu các chú ý khi tìm x:
= (-6) : 5 c)= 4 :
4
23
= 2316
d)=
7
73 : 14
73 = 7
73 73
1 : 3
2
= 4
7 : 52
3
1.x = 3
2.4
7:5
2
=>
3
1.x = 3
2.4
7.25
x = 12
35: 3
1 = 12
35 1
3
= 4
38b)15 : 1 = 2,25 : (0,1 x) 0,1 x = 1 2,25 : 15
x = 0,15 : 0,1 = 1,5 c)8 :
1 = 100 : 1
4
1 x = 8 : 100
x = 100
8: 4
1 = 100
8 1
4
= 258
d)3:
4
9 = 4
3 : (6.x)
6x = 4
9 4
3 : 3 ; 6x =
169
6x = 16
9 ; x =
16
9: 6 = 323
Trang 31SGK trang 26 vở BT in
-Yêu cầu đọc đầu bài
-Nếu gọi x, y là số cây lớp 7A, 7B
trồng đ-ợc Theo đầu bài có thể
9
x
= 8
y
= 7
z
= 6
t
và y – t = 70 -Các HS làm vào vở BT
-1 HS đọc trình bày lời giải
Ta có:
9
x
= 8
y
= 7
z
= 6
t
= 6
8
t y
=
2
70
= 35 x=35 9=315; y=35 8=280
-Xem tr-ớc b¯i “Số thập phân hữu hạn, số thập phân vô hạn tuần hoàn
-Ôn lại định nghĩa số hữu tỉ, tiết sau mang máy tính bỏ túi
- Kiến thức: HS nhận biết đ-ợc số thập phân hữu hạn, điều kiện để một phân số tối giản biểu diễn đ-ợc d-ới dạng số thập phân hữu hạn và số thập phân vô hạn tuần hoàn Hiểu đợc rằng số hữu tỉ là số có biểu diễn thập phân hữu hạn hoặc thập phân vô hạn tuần hoàn
- Kĩ năng: Rèn kĩ năng nhận dạng số thập phân hữu hạn, số thập phân vô hạn tuần hoàn Phát triển t- duy suy luận lôgic
- Thái độ: Giáo dục tính cẩn thận cho HS
B.Trọng tâm: Nhận dạng số thập phân
c.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
1.GV: Máy chiếu ghi bài tập và kết luận trang 34 Th-ớc kẻ
2.HS: Ôn tập định nghĩa số hữu tỉ, bút dạ, bảng phụ nhóm, máy tính bỏ túi
Trang 32d.hoạt động dạy học:
1.Kiểm tra: Kết hợp trong bài
2.Giới thiệu bài: (1 ph)
số thập phân đó là số hữu tỉ
Còn số thập phân 0,323232… có
phải là số hữu tỉ không? Bài học
hôm nay sẽ trả lời câu hỏi đó
-Yêu cầu làm VD 1 viết các phân
số sau d-ới dạng số thập phân:
203
-Yêu cầu nhận xét mẫu số chứa
thừa số nguyên tố nào
-2 HS lên bảng thực hiện phép chia
-2 HS trình bày cách làm khác (Viết d-ới dạng phân
số thập phân):
-1 HS lên bảng tiến hành chia tử số cho mẫu số-HS có thể dùng máy tính cá nhân
hạn tuần hoàn
-Đại diện nhóm trình bày
1.Số thập phân hữu hạn Số thập phân vô hạn tuần hoàn:
*VD1: Viết
20
3
và 25
37d-ới dạng
số thập phân +Chia tử số cho mẫu số: SGK +Viết dạng phân số thập phân: 20
3 = =
5.20
5.3
= 100
15
= 0,15
25
37 = 4.25
4.37 = 100
12
5
= 0,4166… số thập phân vô hạn tuần hoàn có chu kỳ là 6, viết gọn
là 0,41(6) T-ơng tự:
9
1 = 0,111… = 0,(1)
99
1
= 0,0101… = 0,(01)
1117
= -1,5454… = -1,(54) 2.Nhận xét:
*20
3
và 25
37
có mẫu 20 =22.5
và 25 = 52 chỉ chứa TSNT 2 và 5
*12
5 mẫu 12 = 22
13
;12517
;14
7
= 2
1
;65
; 4511
Trang 33-Yêu cầu cho biết những phân số
nào viết đ-ợc d-ới dạng số thập
phân hữu hạn, phân số viết đ-ợc
d-ới dạng vô hạn tuần hoàn
-Yêu cầu viết d-ới dạng thập phân
-1 HS cho biết:
4
1
; 50
13
; 125
17
; 14
7
= 2
1viết
đ-ợc d-ới dạng số thập phân hữu hạn
65
; 45
11
đ-ợc d-ới dạng số thập phân vô hạn tuần hoàn
-HS đọc kết quả
-Đọc nhận xét 2 và kết luận
4
1 = 0,25 ;
50
13 = 0,26 ;
125
17
= -0,136 ;
14
7 =2
1
= 0,5;
65
= -0,8(3) ;
45
11 = 0,2(4)
*Nhận xét 2( ng-ợc lại): SGK 0,(4) = 0,(1).4 =
9
1 4 = 94
0,(3) = 0,(1).3 =
9
1 3 = 93
0,(25) = 0,(01).25 =
99
1 25 = 9925
3 hoặc A =
3.2
3 = 2
1hoặc A = 2. 5
3 = 103
5.H-ớng dẫn về nhà (2 ph)
-Nắm vững điều kiện để một phân số viết đ-ợc d-ới dạng số thâp phân hữu hạn hay vô hạn tuần hoàn Khi xét các điều kiện này phân số phải tối giản Học thuộc kết luận về quan hệ giữa số hữu tỉ và số thập phân
Trang 34- Kĩ năng: Rèn kỹ năng viết một phân số d-ới dạng số thập phân hữu hạn hoặc vô hạn tuần hoàn và ng-ợc lại (thực hiện với các số thập phân vô hạn tuần hoàn chu kỳ có từ 1 đến 2 chữ số) Phát triển t- duy suy luận lôgic
- Thái độ: Giáo dục tính cẩn thận, lòng ham học Toán cho HS
B.Trọng Tâm: Đổi từ dạng thập phân sang phân số và ng-ợc lại
c.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
1.GV: Máy chiếu ghi nhận xét trang 31 SGK và các bài tập, bài giải mẫu
2.HS: Giấy trong, bút dạ, bảng phụ nhóm, máy tính bỏ túi
3
; 11
4
; 22
15
; 127
; 35
14
*Ph-ơng án trả lời: +Trả lời câu hỏi nh- nhận xét trang 33 SGK
; 35
14
= 5
2
-Các phân số viết đ-ợc d-ới dạng số thập phân vô hạn tuần hoàn là:
11
4
; 22
15
; 12
7
2.Giới thiệu bài: (1 ph)
Hôm nay các em vận dụng cách đổi một phân số về dạng thập phân và cách đổi số thập phân về phân số
để làm một số dạng bài tập có liên quan
-Yêu cầu viết lại
91
-HS dùng máy tính để chia cho nhanh
-Một HS lên bảng làm BT 69/34 SGK, viết kết quả d-ới dạng viết gọn
-HS khác Làm việc cá nhân bài 1 vở BT in
-HS làm cá nhân bài 4 trong
vở BT in
-HS dùng máy tính cá nhân thực hiện phép chia
I.Dạng 1: Viết phân số hoặc một th-ơng d-ới dạng số thập phân
1.Bài 69/34 SGK: Viết d-ới dạng
số thập phân các phép chia:
a)8,5 : 3 = 2,8(3) b)18,7: 6 = 3,11(6) c)58 : 11 = 5,(27) d)14,2 : 3,33 = 4,(264) 2.Bài 71/35 SGK:
Viết các phân số d-ới dạng số thập phân:
99
1 = 0,010101… = 0,(01)
Trang 35; 2514
-Yêu cầu đọc BT 89/15 SBT và cho
biết nhận xét về chu kỳ của các số
thập phân vô hạn tuần hoàn
-Cần phải biến đổi để đ-ợc số thập
phân có chu kỳ bắt đầu ngay sau
-Cho đại diện nhóm trình bày
-Cho điểm động viên HS
-Hoạt động nhóm làm BT 85/15 SBT
-Đại diện các nhóm trình bày lời giải thích
-Đại diện nhóm trình bày kết quả viết d-ới dạng số thập phân hữu hạn
-Làm câu a,b theo h-ớng dẫn của GV
1 HS lên bvảng làm câu b,c
-Làm BT 88/15 SBT
-Theo dõi bài tập mẫu
-Làm theo GV câu a -Tự làm câu b, c
Giải thích: Các phân số đều ở dạng tối giản, mẫu không chứa -ớc nguyên tố khác 2 và 5
7
= -0,4375 ;
2514
= -0,56
II.Dạng 2: Viết số thập phân d-ới dạng phân số
1.Bài 70/35 SGK:Viết d-ới dạng phân số
a)0,32 =
100
32 = 258
b)-0,124 =
1000124
= 25031
c)1,28 =
100
128 = 2532
d)-3,12 =
100312
= 2578
2.BT 88/15 SBT:
a)0,(5) = 0,(1).5 =
9
1.5 = 95b)0,(34) = 0,(01).34 =
99
1.34 = 9934c)0,(123) = 0,(001).123
= 999
1.123 =
999
123 = 333413.BT 89/15 SBT:
0,0(8) =
10
1 0,(8) =
10
1.9
8 = 454
b)0,1(2) =
10
1.1,(2)
= 10
1 [1 + 0,(1).2]
= 10
1 [1 + 9
2] = 90113.BT72/35 SGK:
0,(31) = 0,(01) 31 =
99
1.31 = 9931
0,3(13) =
101 3,(13)
Trang 36-Nhóm nào xong t-rớc treo kết quả lên bảng
- Đại diện nhóm trình bày
= 10
1 399
13 = 10
1 99310
= 990
310 = 9931Vậy 0,(31) = 0,3(13)
4.Củng cố: (3 ph)
Hãy nêu điều kiện để một phân số tối giản với mẫu d-ơng viết đ-ợc d-ới dạng số thập phân hữu hạn và
số thập phân vô hạn tuần hoàn?
5.H-ớng dẫn về nhà (2 ph)
- Cần nắm vững quan hệ giữa số hữu tỉ và số thập phân
- Luyện thành thạo cách viết: phân số thành số thập phân và ng-ợc lại
- Kiến thức: HS có khái niệm về làm tròn số, biết ý nghĩa của việc làm tròn số trong thực tiễn
- Kĩ năng: Rèn kĩ năng vận dụng các qui -ớc làm tròn số Sử dụng đúng các thuật ngữ nêu trong bài
- Thái độ: Giáo dục HS có ý thức vận dụng các qui -ớc làm tròn số trong đời sống hàng ngày
b Trọng tâm: Quy -ớc làm tròn số
c.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
1.GV: Máy chiếu ghi một số ví dụ thực tế các số liệu đã đ-ợc làm tròn số, hai qui -ớc làm tròn số và các bài tập
2.HS: S-u tầm ví dụ thực tế về làm tròn số, máy tính bỏ túi
+Phát biểu: Một số hữu tỉ đ-ợc biểu diễn bởi 1 số thập phân hữu hạn hoặc vô hạn tuần hoàn Ng-ợc lại 1
số thập phân hữu hạn hoặc vô hạn tuần hoàn biểu diễn 1 số hữu tỉ
+BT 91/15 SBT: 0,(37) + 0,(62) =
99
37 + 99
62 = 99
99 = 1
+Tỉ số phần trăm HS khá giỏi là:
425
%100.320
= 71,058823 …… %
2.Giới thiệu bài: (1 ph)
Trang 37Trong BT trên ta thấy tỉ số phần trăm số HS khá giỏi của tr-ờng là một số thập phân vô hạn Để dễ nhớ,
dễ so sánh, tính toán ng-ời ta th-ờng làm tròn số Vậy làm tròn số nh- thế nào? các em cùng tìm hiểu trong tiết học này
-Hãy nhận xét 4,3 gần số nguyên nào
nhất? 4,9 gần số nguyên nào nhất?
-Giới thiệu cách làm tròn, cách dùng kí
hiệu (gần bằng, xấp xỉ)
-Vậy để làm tròn một số thâp phân đến
hàng đơn vị, ta lấy số nguyên nào?
-Yêu cầu làm ?1 điền số thích hợp vào ô
-Yêu cầu HS đọc SGK qui -ớc 1
-Yêu cầu HS đọc ví dụ và giải thích
cách làm
-H-ớng dẫn: dùng bút chì vạch mờ ngăn
giữa phần còn lại và phần bỏ đi Thấy
chữ số đầu tiên bỏ đi là 4<5 thì giữ
nguyên phần còn lại, phần bỏ đi là số
nguyên thì thêm chữ số 0
-Yêu cầu đọc tr-ờng hợp 2
-Yêu cầu làm theo VD SGK
-Theo dõi trục số trên bảng
-1 HS lên bản biểu diễn số 4,3 và 4,9 trên trục số
-NX: 4,3 gần số 4 nhất
số 4,9 gần số 5 nhất
-Đọc 4,3 4; 4,9 5
-Nghe và ghi vở -Ta lấy số nguyên gần số đó nhất
-HS lên bảng điền vào ô trống:
5,4 ; 5,8 ; 4,5 -Đọc ví dụ 2 SGK
-Đọc SGK tr-ờng hợp 1
-Đọc ví dụ và giải thích cách làm
-Nghe và làm theo GV
-Tự đọc tr-ờng hợp 2
-Làm theo VD SGK -Làm theo h-ớng dẫn của SGK
-Đọc kết quả
1.Ví dụ:
-NX: số HS tốt nghiệp THCS,
TH, số trẻ em lang thang, số dân trong 1 địa bàn, số gia súc
đ-ợc chăn nuôi … Th-ờng làm tròn
-VD 1: làm tròn đến hàng đơn
vị các số: 4,3 và 4,9 4,3 4; 4,9 5
Lấy số nguyên gần số đó nhất
?1: 5,4 5 5,8 6 4,5 5
-VD 2:
72 900 73 000 (tròn nghìn)
-VD 3:
0,8134 0,813 (làm tròn đến chữ số thập phân thứ ba)
2.Quy -ớc làm tròn số:
a)Tr-ờng hợp 1:
*86,149 86,1 *542 540
b)Tr-ờng hợp 2:
*0,0861 0,09 *1573 1600 (tròn trăm)
-?2:
a)79,3826 79,383 b)79,3826 79,38 c)79,3826 79,4
Trang 38
4.Củng cố, luyện tập: (15 ph)
- GV yêu cầu HS phát biểu hai qui -ớc của phép làm tròn số
- HS làm các bài tập trong SGK d-ới sự h-ớng dẫn của GV
= 15
- Kĩ năng: Rèn kĩ năng làm tròn số, phát triển t- duy suy luận lôgic
- Thái độ: Giúp các em biết ứng dụng Toán học vào đời sống
B.Trọng tâm:
Bài tập về làm tròn số
c.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
1.GV: Máy chiếu ghi “Trò chơi thi tính nhanh” Máy tính bỏ túi Th-ớc kẻ
2.HS: Máy tính bỏ túi, mỗi HS đo sẵn chiều cao và cân nặng của mình
d.hoạt động dạy học:
1.Kiểm tra: (8 ph)
-Câu hỏi:
+Phát biểu hai qui -ớc làm tròn số? Làm BT 76/36 SGK: Tính đến 0 giờ ngày 1/4/1999 dân số n-ớc ta là
76 324 753 ng-ời trong đó có 3965 cụ từ 100 tuổi trở lên Làm tròn đến hàng chục, hàng trăm, hàng nghìn + Yêu cầu làm BT 94/16 SBT: Làm tròn các số: a)Tròn chục: 5032,6 ; 991,23
Trang 39b)Tròn trăm: 59436,21 59400; 56873 56900
c)Tròn nghìn: 107506 108000; 288097,3 288000
2.Giới thiệu bài: (1 ph)
Trong tiết học này các em vận dụng quy -ớc làm tròn số để làm một số bài tập có liên quan
-Yêu cầu làm Bài 78/38 SGK:
Tính đ-ờng chéo màn hình tivi 21
in ra cm Biết 21 inch gần bằng
2,54cm
-Yêu cầu làm BT 79/38 SGK
-Cho đọc đầu bài và tóm tắt
-Yêu cầu làm việc cá nhân
-1 Hs đọc kết quả
-HS làm cá nhân bài 2 trong
vở BT in (79/38 SGK)
-HS dùng máy tính cá nhân thực hiện phép tính
-1 HS lên bảng làm
-HS khác nhận xét, sửa chữa
-Hoạt động cá nhân làm BT 80/38 SGK
-1 HS đọc đầu bài, tóm tắt
Trả lời: 1 lb 0,45 kg nghĩa
là 1 lb 0,45 1kg -Đại diện HS trình bày lời giải
-Đọc h-ớng dẫn SGK- BT 77/37
-Làm theo h-ớng dẫn của
GV
Tính Ước l-ợng 7,8 3,1 :1,6 8.3:2=12 6,9 72 : 24 7.70:20=24,5
56 9,9 : 0,95 60.10:9=66,6 0,38.0,45:0,95 0,4.0,5:1=0,2
I.Dạng 1: Tính rồi làm tròn
1.BT 78/38 SGK: Đ-ờng chéo màn hình tivi 21 in = ?cm
21 in 2,54cm 21
21 in 53cm 2.BT 79/38 SGK:
Ruộng HCN:
dài 10,234m; rộng 4,7m Tính: Chu vi, diện tích = ? (làm tròn đến đơn vị)
Giải Chu vi mảnh v-ờn là:
2 (10,234+4,7) = 29,868m 30m Diện tích mảnh v-ờn là:
10,234 4,7 = 48,0998m2 48 m23.BT 80/38 SGK:
1.BT77/37, 38 SGK:
Ước l-ợng kết quả các phép tính sau:
a)495.52500 50 = 25000 b)82,36 5,1 80 5 = 400 c)6730: 48 7000:50 = 140 Kiểm tra:
a) =25740 26000 b) =420.036 400 c) =140,20833 140
III.Trò chơi:
Trang 40- Kĩ năng: Rèn kĩ năng tìm căn bậc hai của các số không âm, phát triển t- duy suy luận lôgic
- Thái độ: Giáo dục tính gọn gàng, ngăn nắp cho HS
B.trọng tâm:
Khái niêm căn bậc hai
c.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
1.GV: Máy chiếu Máy tính bỏ túi Bảng từ, nam châm để chơi “trò chơi”
2.HS: Ôn tập định nghĩa số hữu tỉ, quan hệ giữa số hữu tỉ và số thập phân, máy tính bỏ túi
d.hoạt động dạy học:
1.Kiểm tra: * HĐ 1:(7 ph)
-Câu hỏi:
+Thế nào là số hữu tỉ? Phát biểu kết luận về quạn hệ giữa số hữu tỉ và số thập phân
+Viết các số hữu tỉ sau d-ới dạng số thập phân:
4
3 ; 11
17 Hãy tính 12
+Số hữu tỉ là số viết đ-ợc d-ới dạng phân số
b
a
với a, b Z ; b 0 +Phát biểu: Một số hữu tỉ đ-ợc biểu diễn b-ởi 1 số thập phân hữu hạn hoặc vô hạn tuần hoàn và ng-ợc lại
2.Giới thiệu bài: (1 ph)
Ta thấy 1 = 12
= (-1)2
2 2
22
4
;2
32
34
không? Bài học hôm nay sẽ cho chúng ta câu trả lời
3.Bài mới: