skkn rèn kỹ năng nghe cho học sinh

ẹoỏi tửụùng, phửụng phaựp nghieõn cửựu : Giải phỏp rốn kỹ năng nghe là rất cần thiết đối với học sinh lớp 9A2 Tụi đó ỏp dụng bốn phương phỏp sau để thực hiện đề tài Phơng pháp quan sát

BAÛN TOÙM TAẫT ẹEÀ TAỉI ẹeà taứi : Nhửừng phửụng phaựp lụựp 9A2 trửụứng THCS Taõy Sụn hoùc toỏt trong giụứ hoùc nghe

Ngửụứi thửùc hieọn : Buứi Thũ Tửụi

ẹụn vũ coõng taực : Trửụứng THCS Taõy Sụn

A MễÛ ẹAÀU

1 Lớ do choùn ủeà taứi :

Thụng qua cỏc thủ thuật trũ chơi để dẫn dắt vào nội dung bài nghe giỳp cho tiết học nghe bớt căng thẳng và trở nờn thỳ vị hơn Đú là lớ do tụi chọn đề tài “Những phương phỏp giỳp học sinh lớp 9A2 Trường THCS Tõy Sơn học tốt trong giờ học nghe”

2 ẹoỏi tửụùng, phửụng phaựp nghieõn cửựu :

Giải phỏp rốn kỹ năng nghe là rất cần thiết đối với học sinh lớp 9A2 Tụi đó ỏp dụng bốn phương phỏp sau để thực hiện đề tài

Phơng pháp quan sát

Phơng pháp trao đổi, thảo luận

Phơng pháp thực nghiệm

Phương phỏp điều tra

3.Đề tài đưa ra giải phỏp mới :

Đề tài này là tỡm ra giải phỏp để giỳp học sinh lớp 9A2 rốn kỹ năng nghe giỳp cho cỏc em luyện tập trau dồi kỹ năng nghe để cú thể lĩnh hội được lời thoại trong giao tiếp thụng qua cỏc dạng bài tập khỏc nhau như đoỏn ngữ cảnh, nghe lấy ý chớnh,nghe hiểu cỏc thụng tin chi tiết …tạo cho cỏc em cú sự hứng thỳ trong học tập ,tinh thần thoải mỏi khi cỏc em được hướng vào nội dung bài nghe một cỏch dễ hiểu nhất

4 Hieọu quaỷ aựp duùng :

Tạo lớp học sinh động ,sơi nổi học sinh tiếp thu bài nghe một cách dễ dàng

5 Phạm vi áp dụng :

Giải pháp của tôi dạy có hiệu quả ở đơn vị tôi đang công tác,với kết quả đạt được tôi sẽ áp dụng cho toàn khối của trường đồng thời nếu như có điều kiện sẽ là tài liệu cho các trường lân cận

Tây Ninh , ngày 12 tháng 3 năm 2010

Người thực hiện

Bùi Thị Tươi

em rèn luyện phát huy khả năng sử dụng ngôn ngữ vào mục đích giao tiếp Để học sinh giao tiếp tốt , giáo viên phải thay đổi cách dạy theo phương pháp giao tiếp bằng ngôn ngữ ( nghe- nói )

Nghe là một trong bốn kỹ năng quan trọng của việc học ngoại ngữ Chúng ta không thể giao tiếp được nếu không nghe được Thực tế , đối với học sinh học nghe là một kỹ năng yếu nhất trong bốn kỹ năng Việc dạy kỹ năng nghe thực sự chưa được xem trọng do một số lí do như : cơ sở vật chất ở một số trường còn thiếu , thi học kì không có thi nghe

Để có thể giảng dạy kỹ năng nghe sao cho có hiệu quả , đáp ứng được yêu cầu của chương trình cải cách là vấn đề mà giáo viên cần quan tâm Giáo viên cần xây dựng tình huống xoay quanh quan điểm chủ điểm của bài nghe , thiết kế những hoạt động cần thiết dưới dạng trò chơi nhằm hướng các em vào chủ đề bài nghe một cách nhẹ nhàng và đạt hiệu quả Việc này có thể giúp cho học sinh luyện tập trau dồi kỹ năng nghe để có

khỏc nhau như đoỏn ý qua ngữ cảnh , nghe lấy ý chớnh , nghe hiểu cỏc thụng tin chi tiết …

Thụng qua cỏc thủ thuật trũ chơi để dẫn dắt vào nội dung bài nghe giỳp cho tiết học nghe bớt căng thẳng và trở nờn thỳ vị hơn Đú là lớ do tụi chọn đề tài “Những phương phỏp giỳp học sinh lớp 9A2 Trường THCS Tõy Sơn học tốt trong giờ học nghe”

2.Đối tượng nghiờn cứu :

Để giỳp cho học sinh cú sự hứng thỳ trong học tập và tạo một cơ sở vững chắc cho cỏc em bước tiếp con đường học của mỡnh mà khụng gặp khú khăn ở bậc học tiếp theo thỡ giải phỏp rốn kỹ năng nghe là rất cần thiết đối với học sinh lớp 9A2

3.Phạm vi nghiờn cứu :

Qua trỡnh bày trờn , vấn đề nờu ra ở đề tài là sự yếu kộm về sự lĩnh hội kiến thức thụng qua kỹ năng nghe Do đú , phạm vi nghiờn cứu của giải phỏp khoa học này là tỡm ra giải phỏp để giỳp học sinh lớp 9A2 rốn kỹ năng nghe giỳp cho cỏc em luyện tập trau dồi kỹ năng nghe để cú thể lĩnh hội được lời thoại trong giao tiếp thụng qua cỏc dạng bài tập khỏc nhau như đoỏn ngữ cảnh , nghe lấy ý chớnh , nghe hiểu cỏc thụng tin chi tiết …

4.Phương phỏp nghiờn cứu

a Phơng pháp quan sát: Ngời thực hiện đề tài tự tìm tòi nghiên cứu, tiến hành dự giờ thăm lớp của đồng nghiệp

b Phơng pháp trao đổi, thảo luận: Sau khi dự giờ của đồng nghiệp,

đồng nghiệp dự giờ ngời thực hiện đề tài, đồng nghiệp và ngời thực hiện đề tài tiến hành trao đổi, thảo luận để từ đó rút ra những kinh nghiệm cho tiết dạy

c Phơng pháp thực nghiệm: Giáo viên tiến hành dạy thử nghiệm theo từng mục đích yêu cầu cụ thể một số tiết dạy nghe.

d Phơng pháp điều tra: Giáo viên đặt câu hỏi để kiểm tra đánh giá việc nắm nội dung bài học của học sinh

B NỘI DUNG

1 Cơ sở lớ luận

Mục đích của việc dạy ngoại ngữ không phải là cung cấp cho học sinh kiến thức của ngôn ngữ đó, mà mục đích cuối cùng của việc dạy ngoại ngữ nói chung, tiếng Anh nói riêng là dạy học sinh khả năng giao tiếp bằng tiếng Anh Khả năng giao tiếp của học sinh thể hiện qua các kỹ năng: Nghe, Nói, Đọc, Viết Kỹ năng nghe tiếng Anh của học sinh đợc hình thành qua một quá trình học tập rèn luyện trong môi trờng Anh ngữ Ngoài việc học tập ở trờng lớp, học sinh phải tự học tập rèn luyện nghe thông qua các hình thức và các phơng thức khác nhau

Kỹ năng nghe là khả năng sử dụng kiến thức ngôn ngữ vào mục đích nghe hiểu bằng tiếng Anh

2 Cơ sở thực tiễn

Trong quaự trỡnh giaỷng daùy ngay tửứ ủaàu naờm ụỷ lụựp 9A2, ủa soỏ hoùc sinh cuỷa lụựp naứy raỏt yeỏu veà kyừ naờng nghe Toõi ủaừ nghieõn cửựu vaứ tỡm hieồu nguyeõn nhaõn tỡnh traùng naứy vaứ ủửụùc bieỏt : Caực em raỏt ớt tửù luyeọn nghe ụỷ nhaứ Nguyeõn nhaõn thửự hai laứ caực em khoõng thửụứng xuyeõn oõn taọp caỷ veà tửứ vửùng laón maóu caõu neõn caực em khoõng tửù nghe hieồu ủửụùc Toựm laùi , caực em chửa coự moọt phửụng phaựp hoùc khoa hoùc , chửa xaõy dửùng ủửụùc hửụựng giaỷi quyeỏt vaỏn ủeà hụùp lớ Tửứ nhửừng nguyeõn nhaõn treõn

đây tôi đã tìm tòi nghiên cứu những phương pháp giúp các em phát triển kỹ năng nghe

Lớp TSHS Kết quả khảo sát đầu năm

9A2 33 Giỏi Khá TBình Yếu Kém

1(3,0%) 4(12,1%) 9(27,3%) 19(57,6%) 0

3 Nội dung vấn đề :

- Khi học tiếng Anh, thông thường người học phải luyện tập bốn kỹ năng cần thiết là nghe - nói - đọc - viết, trong đó kỹ năng nghe được cho là quan trọng nhất bởi lẽ khi muốn giao tiếp bằng tiếng Anh người học phải nghe và hiểu được người đối thoại nói gì, thì mới có thể đáp lại đúng ý người ấy Thế nên, giáo viên ngoại ngữ cần phải đặc biệt chú trọng kỹ năng nghe khi giảng dạy Nhưng chú trọng như thế nào và dùng thủ thuật ra sao để giúp các em học tốt kỹ năng này là vấn đề mà bản thân tôi đặc biệt quan tâm Qua các tiết dự giờ, học hỏi đồng nghiệp cũng như được tham dự các khoá học thay sách giáo khoa cùng với kinh nghiệm của bản thân thì sau đây là một số thủ thuật và một số phương pháp tạo sự hứng thú trong học tập đồng thời dẫn dắt học sinh vào nội dung bài nghe một cách tốt nhất

-Trong phần này, giáo viên cần xây dựng một hoặc hai hoạt động nhằm để giới thiệu bài nghe Phần này chủ yếu là giúp học sinh làm quen vơí chủ đề sắp được nghe trong bài, làm cho học sinh cảm thấy hứng thú mà qua đó ôn lại những kiến thức đã học có liên quan đến bài mới

Để thực hiện giai đoạn này, giáo viên cần chú ý

-Giáo viên thiết kế các hoạt động ngắn, dễ hiểu, rõ ràng trong thời gian khoảng 5 - 7 phút, bạn có thể sử dụng tiếng Anh và cả Tiếng Việt (nếu học sinh yếu)

-Để phát huy tính tích cực của học sinh, giáo viên cần tạo cơ hội cho học sinh trao đổi lẫn nhau hay có thể hỏi giáo viên

-Dùng các thủ thuật phù hợp với tâm lý, lứa tuổi của học sinh như yêu cầu đoán tranh, đoán câu trả lời, kích thích tò mò của học sinh

+Các bước tiến hành:

-Warm up ( khởi động) và lead in ( dẫn dắt vào bài )

- Background knowledge ( kiến thức nền) xoay quanh chủ đề mà học sinh sắp được nghe Có thể lồng phần Background vào phần warm up.-Cung cấp ngữ liệu cho học sinh

-Giải thích yêu cầu và cách làm bài

Ví dụ :

1 Matching and ordering:

* Phần Listen/ Unit 1/ Sách tiếng Anh 9

+ Cách thực hiện :

 Matching-Chúng ta chuẩn bị 6 bức tranh trong sách giáo khoa và các tên hoặc hoạt động tương ứng với các bức tranh đó

-Học sinh sẽ “matching “

The bus number 130

Don’t walk on the grass

The bus number103 Hamburgers

Mexican restaurant

Don’t pick the flowers

 Ordering-Để giúp học sinh nghe dễ hơn giáo viên tạo ra các tình huống từ nội dung bài nghe và yêu cầu học sinh dự đoán và sắp xếp lại các tình huống đó

a.Mexican restaurant

b.Walking on the grass

c.Hungry

d.Hamburger

e.A restaurant downtown

f.Caught the bus

Answer :

1.c 2 e 3 b 4 f 5 a 6 d

2 Brainstorming:

-Để thực hiện hoạt động này, giáo viên cho học sinh thảo luận theo nhóm về chủ đề mà các em sắp được nghe

-Mỗi nhóm có một đại diện lên bảng viết ra từ trọng tâm, hay nêu

ý kiến mà học sinh đoán xoay quanh đề tài đã cho

-Các nhóm sửa lỗi học bổ sung ý kiến lẫn nhau

* Phần Listen/ Unit 2/ Sách tiếng Anh 9

+ Cách thực hiện

- Có thể chia lớp thành 8 nhóm

- Nhóm 1, Nhóm 2, Nhóm 3 (các em có thể di chuyển chổ ngồi để họp thành 3 nhóm)

- Học sinh sẽ thảo luận về đề tài quần có “Clothes” qua trò chơi “Networks”

Nhóm 1 Nhóm 2 Nhóm 3

-Từng nhóm sẽ ghi ra những từ về áo, quần, giày mà các em đã được học vào bảng con Sau đó đại diện mỗi nhóm sẽ mang bảng con lên trước lớp Nhóm nào ghi được nhiều từ, nhanh, chính xác → nhóm đó sẽ thắng cuộc

Qua trò chơi này, học sinh sẽ ôn lại các từ chỉ về quần áo, giày dép nhằm hướng các em vào chủ đề bài nghe là: Bé gái, Marry đã đi lạc ở hội chợ triễn lãm ô tô Học sinh nghe và xác định xem bé ấy mặc áo gì, quần gì, và mang gì?

Giáo viên giải thích yêu cầu của bài này là nghe để nắm bắt thông tin cụ thể

3 Questioning and answering

* Phần Listen/ Unit 4/ Sách tiếng Anh 9

4.Where does she work ?

A She works for a national bank

B She works for an international bank

Key :1 A 2 B 3 B 4 B

- Nếu học sinh yếu thì giáo viên có thể tạo thêm một dạng thủ thuật “matching” về từ vựng để giúp học sinh nghe dễ dàng hơn

Terrible (adj ) trau dồi

University (n) vấn đề

Improve (v) khủng khiếp

Problem (n ) trường đại học

4 Arranging :

* Phần Listen / Unit 6 / sách tiếng Anh 9

+Cách thực hiện :

- Học sinh sắp xếp vào hai cột gợi ý của giáo viên là cái gì

làm ô nhiễm đại dương và chúng ta nên làm gì để bảo vêï môi trường

Put the following words into right columns (2 columns)

1.Garbage (bottles, cans, waste paper, rotten fruits, vegetable)

2.Bury garbage/ trash

3.Put the garbage bins on the streets

4.Dynamite fishing

5.Waste material from factories

6.Reuse and recycle bottles, cans…

7.Make rotten fruits/vegetables into compost

8.Exhaust fume/smoke from factories or vihicles

9.Use fewer plastic bags

10.Reduce exhaust fume

What polluted our ocean? What should we do to protect?1.Garbage (bottles, cans, waste

paper, rotten fruits, vegetable)

4.Dynamite fishing

5.Waste material from

factories

fruits/vegetables into compost

8.Exhaust fume/smoke from

factories or vihicles

2.Bury garbage/ trash

3.Put the garbage bins on the streets

6.Reuse and recycle bottes, cans…

9.Use fewer plastic bags

10.Reduce exhaust fume

- Dùng tranh để giới thiệu một vài từ cần thiết

-Học sinh xem tranh trước

-Ghi tên các nguồn tài nguyên thiên nhiên mà có thể cung cấp năng lượng

-Có thể gợi ý thêm vài hình ảnh khác nữa

Write the names of the natural resourses that can provide energy

solar energy (n ) solar panel (n)

to install (v) : lắp đặt

6 Prediction :

-Dùng cho dạng bài tập điền vào chỗ trống

-Giáo viên cho học sinh xem qua thông tin chi tiết đã được cho sẵn trong bài

Ví dụ: Phần listen ở Unit 8/ Sách tiếng Anh 9

+ Cách thực hiện :

-Giáo viên có thể chuẩn bị nội dung 4 bài hát Tiếng Anh sau đó hát lần lượt từng đoạn mỗi bài hát và yêu cầu học sinh dự đoán tên bài hát

Happy new year

Jingle Bells

Happy birthday

Auld Lang Syne

-Tiếp theo là giáo viên giới thiệu tác giả của bài hát và giải thích một số từ cần thiết

Auld Lang Syne : ( The good old days )

acquaintance : người quen

trusty : đáng tin cậy

o’ = of

tak’ = take

gie’s = give

thine = yours

-Sau đó giáo viên yêu cầu dự doán từ để điền vào chỗ trống

 Kết quả ban đầu:

Những ý kiến cho việc giảng dạy phần nghe “Teaching listening” của tôi trên đây đã ít nhiều tác động tích cực đến quá trình học phần Listen trong từng unit Khi áp dụng các phương pháp trên, học sinh có vẻ hứng thú, tham gia phát biểu, xây dựng bài tích cực hơn, tự tin hơn trong các tiết học Thông qua hình thức các trò chơi thi đua lẫn nhau giữa các nhóm, tiết học Listen đã

trở nên vui nhộn, sinh động hơn trên tinh thần “học mà chơi, chơi mà học” chứ không còn khô khan, đáng sợ đối với học sinh

Kết quả cụ thể như sau:

C KẾT LUẬN

1.Bài học kinh nghiệm :

Sau khi áp dụng thành công đề tài này bản thân tôi đã gặt được những kết quả đáng kể và những kinh nghiệm quý báu cho bản thân như sau:

1- Giáo viên phải luôn tạo môi trường ngoại ngữ trong giờ học và phải sử dụng Tiếng Anh như là ngôn ngữ chính đểđgiao tiếp Tùy theo khối lớp và đối tượng học sinh giáo viên có thể sử dụng những câu Tiếng Anh ngắn gọn , đơn giản , dễ hiểu , dễ nhớ , dễ thuộc

-Giáo viên phải luôn biết khích lệ học sinh sử dụng kiến thức đã học để sử dụng trong giao tiếp

- Giáo viên không nên quá chú ý đến lỗi của học sinh trong khi nói, hãy để các em nghe và nói tự nhiên, đừng bao giờ buộc học sinh phải dừng nói trong khi học sinh đó đang cố gắng diễn tả ý nghĩa của mình bằng Tiếng Anh, làm như vậy sẽ khiến các em cảm thấy sợ mắc lỗi khi nghe và nói

- Giáo viên nên lồng ghép các hoạt động nghe và nói tiếng anh vói hình thức “ vừa chơi – vừa học “

-Trong thời gian ở nhà hướng dẫn các em tập nghe Tiếng Anh qua đài , ti vi , nghe các bài hát bằng Tiếng Anh

-Bằng việc tạo ra các môi trường ngoại ngữ như vậy thì học sinh mới có thể luyện tập tốt kỹ năng nghe và các kỹ năng giao tiếp khác 2- Giáo viên cần sự lôi cuốn , thu hút học sinh vào nội dung bài nghe bằng các hình thức hoạt động , các kỹ thuật nghe phù hợp cho từng giai đoạn của một tiết dạy nghe

3- Sáng tạo những đồ dùng nghe phù hợp với nội dung của bài nghe , tranh ảnh , mô hình , băng…

(Cụ thể bản thân tôi đã thực hiện thu các bài nghe Tiếng Anh từ đĩa sang USB điều này rất thuận tiện trong thao tác và tiết kiệm thời gian trên lớp )

4- Giáo viên cần phải chọn , sử dụng và phối hợp linh hoạt các phương pháp , kỹ thuật dạy nghe trong tiến trình của giờ dạy , ở giai đoạn luyện tập sau khi nghe , ngoài các bài tập sách giáo khoa , giáo viên cần đưa ra các bài tập phù hợp có tính năng giao tiếp thực tế caoTóm lại

Để thực hiện một tiết dạy nghe có hiệu quả thì giáo viên cần lưu ý những vấn đề sau đây :

- Ngữ cảnh cần phải được giới thiệu rõ ràng

-Nên tăng cường sử dụng đồ dùng dạy học , máy ghi âm để giúp học sinh nghe được giọng đọc của người bản ngữ

-Đối với một số bài nghe có nội dung phức tạp hơn thì giáo viên cố gắng áp dụng tốt ba bước nghe hiểu để tạo điều kiện phát huy khả năng nghe hiểu và sử dụng ngôn ngữ của học sinh

-Các kỹ năng cần được phối hợp linh hoạt trong quá trình dạy nghe

2 Hướng phổ biến , áp dụng đề tài

- Giải pháp khoa học của tôi thực hiện thử nghiệm trong thời gian qua cũng góp phần giúp cho học sinh lớp 9A2 nâng cao kỹ năng nghe nhằm trang bị tốt cho các em bước vào Trường Trung Học Phổ Thông -Giải pháp của tôi dạy có hiệu quả ở đơn vị tôi đang công tác,với kết quả đạt được tôi sẽ áp dụng cho toàn khối của trường đồng thời nếu như có điều kiện sẽ là tài liệu cho các trường lân cận

3 Hướng nghiên cứu tiếp đề tài

- Qua một năm áp dụng các phương pháp nêu trên mà tôi thấy học sinh có sự chuyển biến một cách tích cực trong giờ học Tiếng Anh nói chung và giờ học kỹ năng nghe nói riêng

-Do đó , năm sau tôi sẽ tiếp tục nghiên cứu , tìm tòi những phương pháp bổ ích nữa để giúp cho học sinh phát triển kỹ năng nghe

Ý KIẾN NHẬN XÉT VÀ ĐÁNH GIÁ CỦA HỘI ĐỒNG KHOA HỌC

CẤP TRƯỜNG

* Nhận xét:

* Xếp loại :