tóm tắt luận án quản lí thực tập sư phạm trong đào tạo giáo viên trung học phổ thông theo định hướng chuẩn nghề nghiệp giáo viên trung học

Vì những lí do đó, đề tài: “Quản lí thực tập sư phạm trong đào tạo giáo viên trung học phổ thông theo định hướng Chuẩn nghề nghiệp giáo viên trung học” được chọn nghiên cứu nhằm góp phần

MỴ GIANG SƠN

QUẢN LÍ THỰC TẬP SƯ PHẠM TRONG ĐÀO TẠO GIÁO VIÊN TRUNG HỌC PHỔ THÔNG THEO ĐỊNH HƯỚNG CHUẨN NGHỀ NGHIỆP

GIÁO VIÊN TRUNG HỌC

Chuyên ngành: Quản lí Giáo dục

Mã số: 62 14 01 14

HÀ NỘI - NĂM 2014 CÔNG TRÌNH ĐƯỢC HOÀN THÀNH TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Nguyễn Thanh Bình

TS Nguyễn Vũ Bích Hiền

Phản biện 2: PGS.TS Đặng Quốc Bảo

Học viện Quản lí Giáo dục

Phản biện 3: PGS.TS Trần Khánh Đức

Trường Đại học Bách khoa Hà Nội

Luận án sẽ được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận án cấp Trường

Họp tại: Trường Đại học Sư phạm Hà Nội

Vào hồi: giờ ngày tháng năm 2014

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của vấn đề nghiên cứu

1.1 Thực tập sư phạm (TTSP) trong chương trình đào tạo giáo viên (ĐTGV) của các trường/khoa sưphạm (sau đây gọi chung là các trường sư phạm - trường SP) ở nước ta trong nhiều năm qua có nhiều hạn chế,bất cập do nhiều nguyên nhân Nguyên nhân trực tiếp, chủ yếu là quản lí TTSP, từ lâu chỉ dựa vào trình độ vàkinh nghiệm của mỗi trường, không có sự thống nhất, đồng bộ, thiếu cơ sở pháp lí, khó đảm bảo chất lượng vàkhông theo kịp sự phát triển của khoa học quản lí và thực tiễn

1.2 Hiện nay, trên thế giới một trong những xu thế quản lí là quản lí dựa vào chuẩn Văn kiện Đại hộiđại biểu toàn quốc lần thứ XI, Đảng Cộng sản Việt Nam, nêu rõ nhiệm vụ của ngành Giáo dục và Đào tạo

Việt Nam trong những năm trước mắt “Đổi mới căn bản, toàn diện nền giáo dục Việt Nam theo hướng chuẩn hóa, hiện đại hóa, xã hội hóa, dân chủ hóa và hội nhập quốc tế, trong đó đổi mới cơ chế quản lí giáo dục, phát triển đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lí giáo dục là khâu then chốt” Theo hướng chuẩn hóa, hoạt động

TTSP phải được quản lí theo định hướng chuẩn đầu ra Tuy nhiên, vì nhiều lí do khách quan, chủ quan, chuẩnđầu ra do các trường xây dựng chưa thực sự khoa học, chưa thật đáng tin cậy Do đó, lựa chọn Chuẩn nghềnghiệp giáo viên trung học (GVTrH) làm định hướng cho đổi mới quản lí TTSP là cần thiết và hợp lí

1.3 TTSP và quản lí TTSP đã thu hút sự quan tâm của nhiều tác giả trong và ngoài nước Tuy nhiên,các tác giả chưa đi sâu nghiên cứu về quản lí TTSP trong ĐTGV trung học phổ thông (THPT) theo định

hướng Chuẩn nghề nghiệp GVTrH Vì những lí do đó, đề tài: “Quản lí thực tập sư phạm trong đào tạo giáo viên trung học phổ thông theo định hướng Chuẩn nghề nghiệp giáo viên trung học” được chọn nghiên

cứu nhằm góp phần nâng cao chất lượng ĐTGV THPT của các trường SP

4 Đối tượng nghiên cứu

Giải pháp quản lí TTSP theo định hướng Chuẩn nghề nghiệp GVTrH trong ĐTGV THPT

5 Giả thuyết nghiên cứu

Quản lí TTSP hiện nay có nhiều hạn chế, bất cập, chậm đổi mới, không theo kịp sự phát triển của líluận quản lí giáo dục và đòi hỏi của thực tiễn Nếu đề xuất được nội dung và giải pháp quản lí TTSP theo địnhhướng Chuẩn nghề nghiệp GVTrH khả thi, sẽ giúp các cơ sở ĐTGV THPT đổi mới quản lí TTSP theo xu thếchuẩn hóa, góp phần nâng cao chất lượng ĐTGV

6 Nhiệm vụ nghiên cứu

Nghiên cứu cơ sở lí luận về TTSP và quản lí TTSP trong ĐTGV THPT theo định hướng Chuẩn nghềnghiệp GVTrH; Nghiên cứu cơ sở thực tiễn của quản lí TTSP trong ĐTGV THPT hiện nay; Đề xuất các giảipháp quản lí TTSP trong ĐTGV THPT theo định hướng Chuẩn nghề nghiệp GVTrH; Khảo nghiệm sự cầnthiết, tính khả thi của các giải pháp đề xuất và thực nghiệm một số giải pháp trong các giải pháp đề xuất

7 Giới hạn phạm vi nghiên cứu

7.1 Giới hạn về đối tượng nghiên cứu: nghiên cứu quản lí của hiệu trưởng trường SP đối với TTSP cuốikhóa trong ĐTGV THPT

7.2 Giới hạn về địa bàn nghiên cứu: khảo sát ở 09 trường đại học trong nước có ĐTGV THPT; thựcnghiệm tại Trường Đại học Sài Gòn

8 Cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu

8.1 Cách tiếp cận:

a) Tiếp cận hệ thống: Nghiên cứu đồng bộ nhiều yếu tố trong quản lí TTSP theo định hướng Chuẩn nghề nghiệp GVTrH b) Tiếp cận chức năng: Vận dụng các chức năng quản lí vào quản lí TTSP theo định hướng Chuẩn nghề nghiệp GVTrH c) Tiếp cận chuẩn: sử dụng Chuẩn nghề nghiệp GVTrH làm “hệ quy

chiếu” trong việc xây dựng mục tiêu, nội dung, phương pháp kiểm tra, đánh giá, trong quản lí TTSP theo

định hướng của Chuẩn d) Tiếp cận năng lực: Quản lí TTSP hướng đến rèn luyện, kiểm tra, đánh giá phẩm chất,

năng lực dạy học, năng lực giáo dục của SV

8.2 Các phương pháp nghiên cứu cụ thể:

a) Nhóm các phương pháp nghiên cứu lí luận: phân tích, so sánh, tổng hợp, phân loại và hệ thống hóa b) Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn: nghiên cứu sản phẩm, điều tra bằng bảng hỏi, phỏng vấn, tọa đàm, thực nghiệm c) Nhóm phương pháp xử lí thông tin: sử dụng phần mềm SPSS để xử lí số liệu (mã hóa,

nhập liệu, thống kê, phân tích, )

9 Các luận điểm cần bảo vệ trong luận án

- Quản lí TTSP là quản lí một hoạt động đào tạo trong công tác ĐTGV, có tính đặc thù, phức tạp, có vịtrí, vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng đào tạo của các trường SP

- Trong bối cảnh chuẩn đầu ra, chuẩn NVSP chưa được đầu tư xây dựng, quản lí TTSP theo định hướngChuẩn nghề nghiệp GVTrH là cần thiết và hợp lí

- Trong quản lí TTSP theo định hướng của Chuẩn, việc lập kế hoạch (xác định mục tiêu, nội dung, ),kiểm tra, đánh giá TTSP và lựa chọn phương thức tổ chức TTSP đáp ứng yêu cầu của Chuẩn là những vấn đềthiết yếu

- Quản lí TTSP theo định hướng của Chuẩn góp phần thay đổi cơ bản hoạt động TTSP của các trường

SP, nâng cao chất lượng TTSP, chất lượng ĐTGV; SV có năng lực đáp ứng yêu cầu xã hội

10 Đóng góp mới của luận án

10.1 Về lí luận: Hình thành khung lí thuyết về quản lí TTSP trong ĐTGV THPT theo định hướng Chuẩnnghề nghiệp GVTrH Đề xuất mục tiêu; nội dung; phương pháp, công cụ kiểm tra, đánh giá và phương thức tổchức TTSP đáp ứng yêu cầu Chuẩn nghề nghiệp GVTrH

10.2 Về thực tiễn: Đề xuất và kiểm nghiệm một số giải pháp quản lí TTSP phù hợp với yêu cầu củaChuẩn nghề nghiệp GVTrH Góp phần xây dựng quy chế TTSP theo hướng chuẩn hóa cho Bộ GD&ĐT vàcác trường SP

11 Cấu trúc của luận án

Luận án gồm: phần mở đầu, 3 chương, kết luận và kiến nghị, danh mục các công trình đã công bố, tàiliệu tham khảo và phần phụ lục (luận án có 37 bảng, 08 sơ đồ và 17 phụ lục).

1.1 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VẤN ĐỀ

1.1.1 Các nghiên cứu ở nước ngoài

Vấn đề quản lí TTSP, ĐTGV được nhiều tác giả nước ngoài quan tâm nghiên cứu Các công trình nghiêncứu của họ đề cập tới xu thế coi trọng thực hành, TTSP tại trường PT, coi PT là môi trường đào tạo và xu thếchuẩn hóa trong ĐTGV Đó là những vấn đề liên quan đến đề tài này

1.1.2 Các nghiên cứu trong nước

Nhiều tác giả chỉ ra các bất cập trong quản lí TTSP: mục tiêu TTSP chưa được thiết lập khoa học, thiếucập nhật; nội dung TTSP phiến diện, chú ý nhiều đến thực tập giảng dạy, ít quan tâm đến thực tập giáo dục;phương thức tổ chức thực tập lạc hậu, dựa và trông cậy thụ động vào PT; phương pháp kiểm tra, đánh giáTTSP định tính, thiếu định lượng, phụ thuộc nhiều vào chủ quan người đánh giá

Một số tác giả đã tập trung nghiên cứu, tìm tòi các con đường, cách thức đổi mới quản lí TTSP; mộthướng quan trọng là quản lí TTSP theo định hướng của Chuẩn Các tác giả Đinh Quang Báo, Nguyễn ThịBan, Trần Thị Tuyết Oanh, Nguyễn Văn Khôi, Nguyễn Thị Mùi, đều chung quan điểm dùng Chuẩn làmđiểm xuất phát, điểm tựa và là đích để thiết lập mục tiêu, chương trình, các kĩ năng cần rèn luyện cho SVtrong TTSP Đồng thời, các tác giả Đinh Quang Báo, Trần Kiều, Vũ Trọng Rỹ, Phạm Hồng Quang, TrươngThị Tuyết Nương, cùng nhận định: cần cải thiện quan hệ, liên kết, phối hợp giữa SP và PT trong TTSP; cầnthể chế hóa quan hệ ấy dựa trên lợi ích của hai bên hướng đến mục tiêu chung vì sự nghiệp trồng người Trên

cơ sở ấy, đổi mới phương thức tổ chức TTSP theo hướng SV thực tập thường xuyên tại các trường PT như SVngành y thực tập tại các bệnh viện.

Tuy nhiên, hầu như chưa có tác giả nào đi sâu nghiên cứu về quản lí TTSP trong đào tạo GV THPTtheo định hướng Chuẩn nghề nghiệp GVTrH Đây là vấn đề được tập trung nghiên cứu trong luận án

1.2 THỰC TẬP SƯ PHẠM TRONG ĐÀO TẠO GIÁO VIÊN TRUNG HỌC PHỔ THÔNG THEO ĐỊNH HƯỚNG CHUẨN NGHỀ NGHIỆP GIÁO VIÊN TRUNG HỌC

1.2.1 Thực tập sư phạm trong ĐTGV THPT ở Việt Nam

1.2.1.1 Khái niệm thực tập sư phạm

TTSP là hình thức tổ chức đưa SV SP về các trường PT để SV vận dụng tri thức chuyên môn, nghiệp

vụ về khoa học sư phạm đã được học ở trường SP, tập làm các công việc của một GV, qua đó cũng cố, traudồi thêm về chuyên môn, nghiệp vụ, tình cảm và phẩm chất đạo đức nghề nghiệp

1.2.1.2 Vị trí của TTSP trong chương trình ĐTGV THPT

TTSP trong chương trình ĐTGV THPT của các trường SP thường được chia thành 2 đợt: đợt 1 gọi làhọc phần TTSP 1 được tổ chức vào học kì 6 của khóa đào tạo, có khối lượng từ 3 - 4 đơn vị học trình(ĐVHT); đợt 2 gọi là học phần TTSP 2 được tổ chức vào học kì 8 của khóa đào tạo, có khối lượng từ 6 - 7(ĐVHT)

1.2.1.3 Vai trò TTSP trong chương trình ĐTGV THPT

TTSP là khâu đào tạo thực hành góp phần thực hiện nguyên lí giáo dục, gắn lí thuyết với thực hành, líluận với thực tiễn; là giai đoạn SV vận dụng, trau dồi tri thức chuyên môn, nghiệp vụ tại trường PT; rèn luyện,bồi dưỡng phẩm chất đạo đức, tình cảm nghề nghiệp

Nội dung TTSP cuối khóa được quy định trong Quy chế TTSP của Bộ GD&ĐT gồm hai mặt hoạt độngchính: thực tập giảng dạy và thực tập giáo dục Dựa vào nội dung Bộ quy định và thực tế của mình, các trường

SP đã có những cụ thể hóa và điều chỉnh nhất định nội dung TTSP Tuy nhiên các điều chỉnh này là khôngđáng kể

1.2.1.6 Các phương thức tổ chức thực tập sư phạm

Phương thức tổ chức TTSP chủ yếu hiện nay được các trường SP áp dụng là phương thức TTSP tậptrung, có hoặc không có trưởng đoàn là giảng viên SP

1.2.1.7 Kiểm tra, đánh giá trong thực tập sư phạm

Hiện nay kiểm tra, đánh giá trong TTSP đang có những bất cập nhất định Đó là mâu thuẫn giữa trình

độ thực sự của SV với kết quả TTSP quá cao (trên 90% đạt loại giỏi)

1.2.1.8 Quan hệ giữa trường SP với trường PT trong TTSP

Trong TTSP, quan hệ giữa SP với PT thể hiện ở chức năng, nhiệm vụ của SP và PT đối với TTSP và sựphối hợp giữa SP và PT để thực hiện các chức năng, nhiệm vụ này Thực tế quan hệ này hiện nay là quan hệ:

SP “nhờ”, PT “giúp đỡ”

1.2.2 Chuẩn nghề nghiệp giáo viên trung học

Chuẩn nghề nghiệp GVTrH được Bộ GD&ĐT ban hành năm 2009, là hệ thống các yêu cầu cơ bản đốivới GVTrH về phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống; năng lực chuyên môn, nghiệp vụ Chuẩn gồm 25 tiêuchí được phân chia thành 6 tiêu chuẩn; mỗi tiêu chí có 04 mức chỉ báo (1 điểm, 2 điểm, 3 điểm và 4 điểm, ứngvới trình độ đạt được về mỗi tiêu chí; trong đó mức 1 điểm phản ánh yêu cầu tối thiểu GV phải đạt được tiêuchí đó, đồng thời Ban soạn thảo Chuẩn cũng kì vọng SV tốt nghiệp có thể đạt được yêu cầu ở mức độ này); ởmỗi mức có các minh chứng/chỉ báo

1.2.3 Thực tập sư phạm trong đào tạo giáo viên THPT theo định hướng Chuẩn nghề nghiệp giáo viên trung học

1.2.3.1 Xu hướng chuẩn hóa trong giáo dục

Trên thế giới hiện nay một trong những xu thế quản lí là quản lí phải dựa vào chuẩn Theo hướng chuẩn

hóa, quản lí TTSP phải hướng tới chuẩn đầu ra của quá trình đào tạo Tuy nhiên, vì nhiều lí do khách quan,chủ quan, hiện nay chuẩn đầu ra do các trường xây dựng chưa “chuẩn” Trong bối cảnh đó, quản lí TTSP theođịnh hướng Chuẩn nghề nghiệp GVTrH là cần thiết và hợp lí.

1.2.3.2 TTSP theo định hướng Chuẩn nghề nghiệp GV

Chuẩn nghề nghiệp GV là hệ thống các quy định về phẩm chất, năng lực nghề nghiệp của GV Do vậy,chương trình TTSP, quản lí TTSP phải hướng theo các yêu cầu về phẩm chất, năng lực chuyên môn, nghiệp vụđược quy định trong Chuẩn

1.3 QUẢN LÍ THỰC TẬP SƯ PHẠM THEO ĐỊNH HƯỚNG CHUẨN NGHỀ NGHIỆP GIÁO VIÊN TRUNG HỌC

1.3.1 Khái niệm quản lí TTSP

Quản lí TTSP theo định hướng Chuẩn nghề nghiệp GVTrH là quá trình chủ thể quản lí TTSP tác độngthông qua các chức năng quản lí và các yếu tố ảnh hưởng, làm cho các yếu tố trong TTSP hướng theo Chuẩn,tiệm cận Chuẩn, phù hợp và đáp ứng các yêu cầu của Chuẩn

1.3.2 Lập kế hoạch thực tập sư phạm

1.3.2.1 Khái niệm lập kế hoạch thực tập sư phạm

Lập kế hoạch TTSP là quá trình: thiết lập mục tiêu TTSP; xây dựng nội dung TTSP; lập kế hoạch thựchiện các nội dung để đạt được mục tiêu TTSP; và lập các kế hoạch phụ trợ trong TTSP

1.3.2.2 Thiết lập mục tiêu TTSP theo định hướng của Chuẩn

Gồm: 1/Mục tiêu chung: SV đáp ứng được yêu cầu cơ bản đối với người GV THPT được quy địnhtrong chuẩn nghề nghiệp GVTrH; sẵn sàng thích ứng với vai trò hoạt động của người GV THPT 2/ Mục tiêu

cụ thể: Có tri thức, kĩ năng cơ bản về dạy học, có thể thực hiện nhiệm vụ dạy học một cách độc lập; Có trithức, kĩ năng cơ bản về giáo dục; có thể thực hiện nhiệm vụ giáo dục một cách độc lập; Có phẩm chất đạođức, phong cách, lối sống phù hợp với nghề nghiệp

1.3.2.3 Xây dựng nội dung TTSP theo định hướng của Chuẩn

Sử dụng Chuẩn làm “hệ quy chiếu”, bằng cách “ánh xạ” có thể xác định các phẩm chất, năng lực và kĩ

năng SV cần thực hiện, rèn luyện trong TTSP thuộc 02 nội dung thực tập dạy học (TTDH) và thực tập giáo dục (TTGD) như ở sơ đồ 1.3.

1.3.2.4 Kế hoạch, phương pháp thực hiện các nội dung TTSP

Luận án trình bày kế hoạch, phương pháp thực hiện các nội dung TTSP trong phụ lục 1 với mục đíchtham khảo

sống

Tiêu chuẩn 2

Tìm hiểu đối tượng, môi trường giáo dục

Tiêu chuẩn 4

Năng lực giáo dục

Tiêu chuẩn 6

Năng lực phát triển nghề nghiệp

Tiêu chuẩn 5

Năng lực hoạt động chính trị, xã hội

(1) Tìm hiểu đối tượng, môi trường giáo dục

(2) Xây dựng và thực hiện kế hoạch dạy học

(3) Soạn giáo án

(4) Dự giờ

(5) Giảng dạy (lên lớp)

(6) Kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học

sinh

(7) Xây dựng và quản lí hồ sơ dạy học.

(14) Rèn luyện, bồi dưỡng năng lực phát triển

nghề nghiệp

(15) Rèn luyện phẩm chất đạo đức, lối sống

(1) Tìm hiểu đối tượng, môi trường giáo dục (8) Xây dựng và thực hiện kế hoạch chủ nhiệm lớp

(9) Điều khiển tiết sinh hoạt lớp (10) Điều khiển hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

(11) Tham gia đánh giá kết quả rèn luyện đạo đức của học sinh

(12) Xây dựng, quản lí hồ sơ chủ nhiệm.

(13) Tham gia các hoạt động giáo dục khác.

(14) Rèn luyện, bồi dưỡng năng lực phát triển nghề nghiệp

(15) Rèn luyện phẩm chất đạo đức, lối sống

Nội dung thực tập sư phạm

Sơ đồ 1.3 Sơ đồ thiết lập nội dung thực tập sư phạm theo định hướng Chuẩn nghề nghiệp giáo viên trung học 1.3.3 Tổ chức thực tập sư phạm

1.3.3.1 Khái niệm về tổ chức TTSP

Thực hiện chức năng tổ chức trong quản lí TTSP là: xây dựng cơ cấu tổ chức TTSP; xây dựng nhiệm vụ củatừng bộ phận, cá nhân trong cơ cấu và mối quan hệ giữa các bộ phận, cá nhân trong cơ cấu

1.3.3.2 Cơ cấu tổ chức TTSP

Cơ cấu tổ chức TTSP là cơ cấu tổ chức theo kiểu cơ cấu trực tuyến Ban chỉ đạo TTSP của trường SP

cùng ban giám đốc các sở GD&ĐT chỉ đạo trực tiếp BCĐ TTSP của các trường THPT BCĐ TTSP của cáctrường THPT chỉ đạo trực tiếp cho các tổ trưởng chuyên môn, các GV hướng dẫn thực tập và SV thực tập

1.3.3.3 Nhiệm vụ của các bộ phận trong cơ cấu

Luận án trình bày nhiệm vụ của: hiệu trưởng trường SP; ban chỉ đạo TTSP trường SP; các sở GD&ĐT;hiệu trưởng trường thực tập; ban chỉ đạo TTSP trường thực tập; tổ trưởng/nhóm trưởng bộ môn có SV thựctập; GV hướng dẫn thực tập; giảng viên SP là trưởng đoàn thực tập; SV là trưởng đoàn thực tập và SV thựctập.

1.3.4 Lãnh đạo thực tập sư phạm

1.3.4.1 Khái niệm lãnh đạo TTSP

Lãnh đạo TTSP là chỉ dẫn, điều khiển hoạt động TTSP; khuyến khích, động viên, lôi cuốn các tập thể,

cá nhân thực hiện tốt nhiệm vụ TTSP

1.3.4.2 Nội dung lãnh đạo TTSP

Nội dung chính của lãnh đạo TTSP gồm: lựa chọn, xác định phương thức tổ chức TTSP; ra các quyếtđịnh tổ chức thực hiện; tổ chức thực hiện các quyết định

1.3.5 Kiểm tra, đánh giá trong thực tập sư phạm

1.3.5.1 Khái niệm kiểm tra, đánh giá trong TTSP

Kiểm tra, đánh giá trong TTSP là quá trình: xây dựng các tiêu chuẩn kiểm tra, đánh giá TTSP; đo đạc,kiểm tra, đánh giá mức độ thực hiện nhiệm vụ TTSP; tổng hợp kết quả thực hiện nhiệm vụ TTSP; kiểm trahoạt động của các bộ phận trong cơ cấu TTSP trong quá trình thực tập; và phát hiện, điều chỉnh các sai lệch

1.3.5.2 Xây dựng các tiêu chuẩn kiểm tra, đánh giá TTSP

Dựa theo hệ thống các tiêu chí, yêu cầu, mức độ thực hiện các tiêu chí trong Chuẩn và đặc điểm của yếu tốthực tập nghề nghiệp, Luận án xây dựng bộ tiêu chí kiểm tra, đánh giá trong TTSP (50 tiêu chí)

1.3.5.3 Đo đạc, kiểm tra, đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ thực tập sư phạm

a) Đo đạc mức độ thực hiện nhiệm vụ TTSP: Ở mỗi tiêu chí, luận án xây dựng các chỉ báo mô tả 05

mức độ đạt được khác nhau để hình thành một thang đo: 0 điểm - kém; 1 điểm - yếu; 2 điểm - trung bình(mức này tiệm cận với mức 1 điểm hoặc 2 điểm trong Chuẩn); 3 điểm - khá; 4 điểm - tốt

b) Kiểm tra, đánh giá mức độ thực hiện nhiệm vụ TTSP: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ TTSP do

GVHD TTDH và GVHD TTGD đánh giá (theo sơ đồ 1.6 trong luận án)

c) Tổng hợp kết quả thực hiện nhiệm vụ TTSP: Điểm học phần TTSP cuối khóa là tổng các điểm thành

phần sau khi nhân với trọng số (thang điểm 4)

1.3.5.4 Kiểm tra hoạt động của các bộ phận trong cơ cấu trong quá trình thực tập

Nhằm theo dõi, giám sát, đánh giá được mức độ thực hiện công việc theo kế hoạch và tiến hành cáchoạt động chấn chỉnh, uốn nắn cần thiết để tin chắc rằng các kế hoạch và mục tiêu đề ra đang được hoàn thànhtrong suốt quá trình TTSP

Luận án khảo sát các yếu tố ảnh hưởng đến quản lí TTSP, gồm Các yếu tố chủ quan: chương trình đào

tạo; chất lượng dạy học các học phần NVSP; sự phối hợp giữa các trường SP với các trường PT; và nhận thức về

đổi mới TTSP theo định hướng Chuẩn nghề nghiệp; Các yếu tố khách quan: quy chế TTSP của Bộ GD&ĐT;

kinh phí đào tạo do Nhà nước cấp cho các trường SP; việc sử dụng Chuẩn trong đánh giá GV hàng năm; và sự

“lệch pha” về tổ chức TTSP của các trường SP tại các trường PT

Các yếu tố trên có ảnh hưởng, tác động nhất định đến quản lí TTSP theo định hướng Chuẩn nghề nghiệpGVTrH.

Như vậy, quản lí TTSP theo định hướng Chuẩn nghề nghiệp GVTrH là quá trình chủ thể quản lí TTSPtác động thông qua các chức năng quản lí và các yếu tố ảnh hưởng, làm cho các yếu tố trong TTSP hướngtheo Chuẩn, phù hợp và đáp ứng các yêu cầu của Chuẩn Quá trình tác động, vận dụng ấy được minh họa ở sơ

- Xây dựng nhiệm

vụ các bộ phận, cá nhân trong cơ cấu

Lãnh đạo TTSP

- Quyết định phương thức tổ chức TTSP

- Ra các quyết định

tổ chức thực hiện

- Tổ chức thực hiện các quyết định

Kiểm tra, đánh giá TTSP

- Xây dựng tiêu chuẩn kiểm tra, đánh giá TTSP

- Đo đạc, đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ TTSP

- Tổng hợp kết quả thực hiện nhiệm vụ TTSP

- Kiểm tra hoạt động của các bộ phận trong cơ cấu

- Phát hiện, điều chỉnh các sai lệch

QUẢN LÍ THỰC TẬP SƯ PHẠM THEO ĐỊNH HƯỚNG CHUẨN NGHỀ NGHIỆP GVTrH

Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lí TTSP theo định hướng chuẩn nghề nghiệp GVTrH

- Chương trình đào tạo - Quy chế TTSP của Bộ GD & ĐT

- Chất lượng dạy học các học phần NVSP - Kinh phí đào tạo do Nhà nước cấp cho

- Quan hệ, sự phối hợp giữa các trường SP các trường SP

với các trường PT - Việc sử dụng Chuẩn trong đánh giá GV

- Nhận thức về đổi mới TTSP theo định hằng năm

hướng Chuẩn nghề nghiệp - Sự “lệch pha” về tổ chức TTSP giữa các

trường SP tại trường PT

Sơ đồ 1.8 Sơ đồ quản lí thực tập sư phạm theo định hướng

Chuẩn nghề nghiệp giáo viên trung học

CHƯƠNG 2

CƠ SỞ THỰC TIỄN CỦA QUẢN LÍ THỰC TẬP SƯ PHẠM TRONG ĐÀO TẠO GIÁO VIÊN THPT THEO ĐỊNH HƯỚNG CHUẨN NGHỀ NGHIỆP GIÁO VIÊN

TRUNG HỌC

2.1 TỔ CHỨC NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG QUẢN LÍ THỰC TẬP SƯ PHẠM

2.1.1 Nội dung khảo sát thực trạng quản lí TTSP

Gồm: thực trạng TTSP; thực trạng quản lí TTSP; các yếu tố ảnh hưởng đến quản lí TTSP theo địnhhướng của Chuẩn

2.1.2 Xây dựng công cụ điều tra, khảo sát thực trạng

Gồm: các phiếu phỏng vấn sâu (phụ lục 17); các bảng hỏi theo 02 mẫu phiếu dùng cho CBQL, giảng

viên các trường SP và CBQL, GV các trường THPT có TTSP Mẫu 1: Điều tra, khảo sát thực trạng TTSP; Mẫu 2: Điều tra, khảo sát thực trạng quản lí TTSP.

2.1.3 Kiểm tra độ tin cậy của thang đo trong công cụ khảo sát

Các thang đo đều đạt yêu cầu về hệ số tin cậy Cronbach’s alpha, thấp nhất là α = 0.715, cao nhất là α =0.890; cho thấy bộ câu hỏi có độ tin cậy

2.1.4 Tổ chức điều tra, khảo sát

Với cách chọn mẫu phân tầng hệ thống, chúng tôi lựa chọn 09 trường đại học có ĐTGV THPT và 19trường THPT có hướng dẫn TTSP để khảo sát; với sự tham gia của 160 đối tượng là CBQL, giảng viên SP,