báo cáo thực tập tốt nghiệp: ĐÁNH GIÁ HIỆN TRẠNG THU GOM, VẬN CHUYỂN VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP QUẢN LÝ CHẤT THẢI RẮN SINH HOẠT TẠI PHƯỜNG QUANG TRUNG THÀNH PHỐ THÁI NGUYÊN

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊNTRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC ---LƯƠNG THỊ BÍCH PHƯỢNG BÁO CÁO THỰC TẬP ĐÁNH GIÁ HIỆN TRẠNG THU GOM, VẬN CHUYỂN VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP QUẢN LÝ CHẤT THẢI RẮN SINH

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC

-LƯƠNG THỊ BÍCH PHƯỢNG

BÁO CÁO THỰC TẬP

ĐÁNH GIÁ HIỆN TRẠNG THU GOM, VẬN CHUYỂN VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP QUẢN LÝ CHẤT THẢI RẮN SINH

HOẠT TẠI PHƯỜNG QUANG TRUNG THÀNH PHỐ THÁI NGUYÊN

Thái Nguyên - 2012

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC

-LƯƠNG THỊ BÍCH PHƯỢNG

ĐÁNH GIÁ HIỆN TRẠNG THU GOM, VẬN CHUYỂN VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP QUẢN LÝ CHẤT THẢI RẮN SINH

HOẠT TẠI PHƯỜNGQUANG TRUNG THÀNH PHỐ THÁI NGUYÊN

Ngành: Khoa học Môi trường

GVHDTT: THS VĂN HỮU TẬP

Thái Nguyên – Năm

LỜI CẢM ƠN

Trước hết, tôi xin chân thành cảm ơn các thầy cô hiện đang giảng dạy tại Trường đại học Khoa học - Đại học Thái Nguyên đã truyền đạt cho tôi những kiến thức quý báu giúp tôi trưởng thành hơn trong suốt 4 năm theo học tại nhà trường Đặc biệt, tôi xin chân thành cảm ơn các thầy cô trong Khoa Khoa học Môi trường & Trái đất - những người đã cung cấp cho tôi những kiến thức chuyên ngành quý giá và trong thời gian thực tập đã tạo mọi điều kiện thuận lợi để giúp tôi hoàn thành tốt báo cáo này.

Tôi xin được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới ThS Văn Hữu Tập – Khoa Khoa học Môi trường & Trái đất - Trường đại học Khoa học – ĐH Thái Nguyên

đã dành nhiều thời gian và công sức hướng dẫn tôi trong suốt quá trình thực hiện báo cáo này.

Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành tới ban lãnh đạo phòng TNMT – Thành phố Thái Nguyên, cô Nguyễn Thu Hường – Tổ trưởng phòng TNMT – Thành phố Thái Nguyên cùng toàn thể các anh chị cán bộ, nhân viên trong cơ quan đã tạo mọi điều kiện và tận tình giúp đỡ tôi trong thời gian thực tập.

Cuối cùng tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành nhất tới gia đình, bạn bè, những người đã luôn giúp đỡ, ủng hộ, động viên tôi trong suốt thời gian theo học tại trường nói chung và thời gian thực tập nói riêng

Tôi xin chân thành cảm ơn!

Thái Nguyên, ngày tháng năm 2012 Sinh viên: Lương Thị Bích Phượng

CHƯƠNG 1: MỞ ĐẦU 1.1 Lý do lựa chọn vấn đề thực tập

Rác thải sinh hoạt ở đô thị đang là vấn đề nan giải đối với xã hội Đặc biệt trong quá trình đô thị hoá, công nghiệp hoá đang diễn ra nhanh chóng như hiện nay thì việc xử

lý rác thải sinh hoạt đô thị không còn là chuyện nhỏ Hiện nay rác sinh hoạt ở đô thị không còn đơn thuần là những thứ thải ra trong sinh hoạt hàng ngày của người dân như rau củ quả, thức ăn thừa, túi nilon…mà còn có cả những loại rác cồng kềnh, khối lượng lớn, các loại vật liệu bền như bàn ghế, giường tủ, nệm mút, đồ gia dụng cũ nát, lỗi thời Đời sống người dân ngày càng nâng cao, những vật dụng nói trên lập tức trở thành rác Điều đáng nói là một số người dân thiếu ý thức đã vô tư xả rác bừa bãi, không theo điểm tập kết Ngoài chiếc thùng rác công cộng luôn đầy ắp rác thì bất cứ chỗ nào trống trên vỉa đều có rác hiện hữu

Rác thải sinh hoạt đô thị tăng nhanh mỗi ngày về số lượng Trong khi đó, cơ số phương tiện, lực lượng công nhân vệ sinh của Công ty môi trường đô thị và cả đội ngũ lấy rác dân lập hiện có không thể đủ để thu gom và giải phóng rác kịp thời Vì vậy, số lượng rác “lưu trú” trên vỉa hè, đường phố bị kéo dài đã gây mất vẻ mỹ quan phố thị và điều quan trọng hơn là sẽ gây ô nhiễm nặng nề cho môi trường sống Vì vậy vấn đề rác thải hiện nay đang là mối quan tâm của tất cả mọi người, hiểu rõ về tác hại của rác thải sẽ giúp mọi người có ý thức trong việc bảo vệ môi trường, tìm ra các giải pháp để có thể xử

lý rác thải một cách hiệu quả nhất, góp phần làm cho môi trường xanh- sạch- đẹp Nhất là khi thành phố Thái Nguyên đã được công nhận là đô thị loại I thì vấn đề rác thải lại càng phải quan tâm nhiều hơn Nắm bắt được tình hình trên nên em đã chọn làm đề tài thực tập: “Đánh giá hiện trạng thu gom, vận chuyển và đề xuất các biện pháp quản lý chất thải rắn sinh hoạt tại phường Quang Trung, thành phố Thái Nguyên”

1.2 Giới thiệu về cơ quan thực tập

1.2.1 Chức năng và nhiệm vụ

 Chức năng

Phòng Tài nguyên và Môi trường là cơ quan chuyên môn thuộc UBND thành phố Thái Nguyên, có chức năng tham mưu, giúp UBND thành phố quản lý nhà nước về: tài nguyên đất đai, tài nguyên nước, tài nguyên khoáng sản, môi trường, khí tượng, thuỷ văn, đo đạc, bản đồ

 Nhiệm vụ

- Trình UBND thành phố ban hành các văn bản hướng dẫn việc thực hiện các quy hoạch, kế hoạch, chính sách, pháp luật của Nhà nước về quản lý tài nguyên và môi trường, kiểm tra việc thực hiện sau khi UBND thành phố ban hành

- Lập quy hoạch sử dụng đất, điều chỉnh quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất huyện và

tổ chức thực hiện sau khi được phê duyệt

- Thẩm định hồ sơ về giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất, chuyển mục đích sử dụng đất, chuyển quyền sử dụng đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và quyền sở hữu,

sử dụng tài sản gắn liền với đất cho các đối tượng thuộc thẩm quyền của UBND thành phố

- Theo dõi biến động về đất đai; cập nhật, chỉnh lý các tài liệu và bản đồ về đất đai; hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện thống kê, kiểm kê, đăng ký đất đai đối với công chức chuyên môn về tài nguyên và môi trường ở các huyện; thực hiện việc lập và quản lý hồ sơ địa chính, xây dựng hệ thống thông tin đất đai thành phố

- Tổ chức thực hiện các quy định của pháp luật và sự chỉ đạo của UBND thành phố

về bảo vệ tài nguyên đất đai, tài nguyên nước, tài nguyên khoáng sản

- Tổ chức đăng ký, xác nhận và kiểm tra thực hiện cam kết bảo vệ môi trường và

đề án bảo vệ môi trường trên địa bàn; lập báo cáo hiện trạng môi trường theo định kỳ; đề xuất các giải pháp xử lý ô nhiễm môi trường làng nghề, các cụm công nghiệp, khu du lịch trên địa bàn

- Thực hiện kiểm tra và thanh tra, giải quyết các tranh chấp, khiếu nại, tố cáo về lĩnh vực tài nguyên và môi trường theo phân công của UBND thành phố

- Thực hiện tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật, thông tin về tài nguyên và môi trường và các dịch vụ công trong lĩnh vực tài nguyên và môi trường theo quy định của pháp luật

1.2.2 Tổ chức hành chính

Cơ cấu tổ chức phòng Tài nguyên và Môi trường gồm có: 1 trưởng phòng, 2 phó trưởng phòng và các chuyên viên, cán sự

1.3 Nội dung tìm hiểu

Đánh giá hiện trạng thu gom, vận chuyển và đề xuất các giải pháp các giải pháp quản lý chất thải rắn sinh hoạt tại phường Quang Trung, thành phố Thái Nguyên

1.4 Phương pháp thực hiện

1.4.1 Phương pháp thu thập dữ liệu

Thu thập và kế thừa chọn lọc các cơ sở dữ liệu có liên quan đến đề tài từ các nguồn tài liệu (sách vở, giáo trình, internet v.v )

Trưởng phòng

phòng

quản lý khoảng sản

Phó trưởng phòng

phòng

TNMT

phòng quản lý đất đai

Phó trưởng phòng

phòng quản lý tài nguyên nước

phòng

đo đạc, bản đồ

phòng thẩm định ĐTM

phòng TNMT

Thu thập số liệu tại công ty môi trường đô thị và phòng quản lý đô thị thành phố Thái Nguyên

1.4.2 Phương pháp khảo sát thực địa

Điều tra, khảo sát tại hiện trường, quan sát và chụp lại các hình ảnh sẽ cung cấp cho đề tài những hình ảnh sống động và cần thiết

1.4.3 Phương pháp tổng hợp tài liệu

Từ những thông tin, dữ liệu đã lựa chọn tiến hành phân tích, xử lý, tổng hợp tìm ra các chứng cứ khoa học đầy đủ phục vụ cho bài báo cáo và công tác quản lý CTRSH

1.5 Các kết quả đạt được

1.5.1 Những nội dung kiến thức lý thuyết đã được củng cố

Trong quá trình nghiên cứu, phục vụ cho việc hoàn thành công việc được giao, tôi

đã có cơ hội củng cố lại một số kiến thức liên quan tới các vấn đề như sau:

- Rác thải sinh hoạt hiện nay phát sinh với tốc độ rất nhanh, trong quá trình thực hiện đề tài tôi đã có điều kiện đi khảo sát tại phường Quang Trung và nhận thấy “chỗ nào cũng là bãi rác” ,người dân không bỏ rác đúng nơi quy định Hơn nữa rác sinh hoạt hiện nay cũng không đơn thuần là túi nilon, thức ăn thừa…mà nó bao gồm cả những thứ cồng kềnh như chăn, đệm, chiếu, gạch, ngói Điều này là cho công tác thu gom, vận chuyển gặp nhiều khó khăn

- Trong quá trình học tập lý thuyết ở trên giảng đường, tôi được biết có rất nhiều phương pháp xử lý CTRSH như đốt, chôn lấp, tái chế…nhưng qua tìm hiểu thì tất cả rác được thu gom trên địa bàn thành phố Thái Nguyên sẽ được đưa vào bãi rác Tân Cương và

xử lý bằng phương pháp chôn lấp Và hầu hết rác không được phân loại

1.5.2 Những kỹ năng thực hành đã học hỏi được

Để hoàn thành công việc được giao, đòi hỏi sinh viên phải có sự đầu tư thời gian tìm tòi, nghiên cứu các tài liệu có liên quan Trong quá trình thực hiện đề tài tôi đã được cán bộ hướng dẫn của phòng cung cấp cho một số tài liệu liên quan và giới thiệu đến một

số phòng ban để tham khảo thêm tài liệu phục vụ cho đề tài như phòng quản lý đô thị, công ty đô thị môi trường thành phố Thái Nguyên Ngoài những tài liệu được cung cấp tôi còn tham khảo một số tài liệu trên internet và bài giảng về CTR của Th.s Văn Hữu Tập

Bên cạnh việc hoàn thành đề tài về vấn đề rác thải tại phường Quang Trung, trong thời gian thực tập tại phòng tôi cũng đã được phòng giao cho việc khảo sát việc chấp hành những quy định về môi trường tại các cơ sở kinh doanh trên địa bàn phường Quang Vinh Tôi đã được ban lãnh đạo của phường giúp đỡ rất nhiệt tình Công việc đã mang lại cho tôi nhiều kinh nghiệm quý báu và hiểu thêm về chuyên ngành môi trường mà tôi theo học

1.5.3 Những kinh nghiệm thực tiễn đã tích lũy được

Trong suốt quá trình thực tập, bản thân tôi đã tích lũy được một số kinh nghiệm thực tiễn như sau:

Những lý thuyết đã học được trên ghế giảng đường với môi trường thực tiễn bên ngoài không hoàn toàn trùng khớp Với bất cứ một vấn đề gì cũng có thể có những điểm không tương đồng Vì vậy, chúng ta cần có sự trau dồi kiến thức thực tế, vận dụng hài hòa giữa lý thuyết và thực tế để có được kết quả tốt nhất

Để giải quyết tốt công việc được giao cần có sự ham học hỏi, chăm chỉ, biết lắng nghe và thu lượm cho mình những điều cần thiết, sắp xếp thời gian làm việc một cách khoa học

Trong quá trình làm việc không nên có lối sống cá nhân mà phải biết lắng nghe và hợp tác với đồng nghiệp Trao đổi với nhau cả về công việc và kinh nghiệm sống

Nhận thức được những điều như trên, trong suốt thời gian thực tập, bản thân tôi đã rất nỗ lực trau dồi kiến thức, không ngừng học hỏi từ mọi người xung quanh, cố gắng hoàn thành công việc được giao một cách tốt nhất

Những kinh nghiệm thực tế về chuyên môn chưa nêu? Em trình bày những kinh nghiệm thực tế về chuyên môn đã tích luỹ được trong quá trình thực tập??????

CHƯƠNG 2: HIỆN TRẠNG RÁC THẢI RẮN SINH HOẠT TẠI PHƯỜNG

QUANG TRUNG – THÀNH PHỐ THÁI NGUYÊN

2.1 Khái niệm chất thải rắn

Chất thải rắn là tất cả các chất thải dạng rắn hoặc bùn được thải ra trong quá trình sinh hoạt, trong các quá trình sản xuất, dịch vụ của con người và trong hoạt động phát triển của động thực vật

2.2 Nguồn gốc phát sinh chất thải rắn sinh hoạt tại phường quang trung

Phường Quang Trung là phường có mật độ dân cư đông nhất trong thành phố, phường có 30.000 nhân khẩu, được chia làm 39 tổ dân phố, trong đó có 17000 nhân khẩu tạm trú, hầu hết là sinh viên các trường Đại học ( đại học y dược, đại học sư phạm, đại học nông lâm ) Đây cũng là nơi đầu mối giao thông với các bến xe khách, ga xe lửa Phường Quang Trung cũng là một khu trung tâm thương mại của thành phố Thái Nguyên, tại đây có các chợ lớn như chợ Đồng Quang, chợ Ga, chợ Mỏ Bạch, chợ sinh viên Sư Phạm Vì vậy đây là phường tập trung nhiều rác thải nhất Rác thải tại đây phát sinh từ:

- Khu dân cư: Nhà riêng, nhà tập thể, nhà trọ sinh viên

- Hoạt động thương mại: Nhà hàng, khách sạn, nhà nghỉ, các cơ sở buôn bán, sửa chữa, chợ…

- Hoạt động xây dựng: các công trình xây dựng

- Cơ quan, trường học, công viên, đường phố, bến xe, sân chơi, bãi tắm, khu giải trí…

- Nông nghiệp: vườn, chuồng trại…

2.3 Thành phần chất thải rắn sinh hoạt tại phường quang trung

Trung bình lượng chất thải sinh hoạt tại đây là khoảng 4-5 tấn/ngày, bao gồm kim loại, sành sứ, thủy tinh, gạch ngói vỡ, đất đá, cao su, chất dẻo, thực phẩm dư thừa hoặc

quá hạn sử dụng, xương động vật, lông gà vịt, gỗ, vải, giấy, rơm rạ, xác động vật, vỏ rau quả, túi nilon…theo quan điểm thông thường ta có thể phân loại như sau:

Loại chất thải Thành phần

Chất thải thực phẩm Thức ăn thừa hoặc hết hạn sử dụng, rau,

quả…

Chất thải trực tiếp của

động vật

Chủ yếu bao gồm phân người và một số động vật khác

Chất thải dạng bùn Bùn ga cống rãnh…

Tro và các chất dư thừa Các loại vật liệu sau đốt cháy, các sản

phẩm sau khi đun nấu bằng than, củi, các loại xỉ than…

Chất thải rắn khó phân

hủy

Túi nilon, vỏ bao bì, vật liệu xây dựng, nhôm, thủy tinh…

Các loại chất thải khác Giấy, báo, giấy ăn, quần áo thải bỏ, lá

cây…

phân loại chất thải

2.4 Những ảnh hưởng của chất thải rắn

2.4.1 Đối với môi trường đất

Nước rác rò rỉ ở bãi chôn lấp, ở những nơi xả thải và tập kết rác sẽ ngấm vào đất,

từ đó đi vào mạch nước ngầm những thực phẩm trồng trên vùng đất bị ô nhiễm sẽ đi vào nguồn thức ăn, gây ảnh hưởng đến con người…

2.4.2 Đối với môi trường nước

Rác thải không được thu gom sẽ thải vào ao, hồ…gây ô nhiễm Rác nặng sẽ lắng xuống làm nghẽn đường lưu thong, rác nhẹ làm đục nước, rác thải như túi nilon sẽ làm giảm diện tích tiếp xúc với không khí, giảm DO trong nước, làm mất mỹ quan, chất hữu

cơ phân hủy gây mùi hôi thối, gây hiện tượng phú dưỡng Nứơc rò rỉ trong bãi rác sẽ đi vào nguồn nước ngầm và gây ô nhiễm

2.4.3 Đối với môi trường không khí

Bụi sinh ra trong quá trình vận chuyển, lưu trữ rác sẽ gây ô nhiễm không khí Đặc biệt rác hữu cơ dễ phân hủy sinh học, trong môi trường hiếu khí hoặc kị khí có độ ẩm cao chúng sẽ phân hủy và sinh ra CO2, SO2, H2S, NH3…CH4 là chất thải thứ cấp nguy hại, gây cháy nổ

2.4.4 Gây ảnh hưởng đến sức khỏe con người

Chất thải sinh hoạt là chất thải có thành phần chất hữu cơ cao, vì vậy đây là môi trường tốt cho các loại sinh vật gây bệnh như ruồi, muỗi, chuột, gián…qua các bước trung gian có thể phát triển thành dịch bệnh gây hại cho sức khỏe con người Dưới đây là sơ đồ

về sự tác động của rác thải đến môi trường và con người

bụi rác+ nước rác rác rác + nước rác

CH4

NH3

qua

hấp qua da

Tác động của chất thải rắn đến môi trường và con người

Rác thải

Môi trường

không khí

Nước mặt Nước ngầm Môi trường

đất

Người, động vật

CHƯƠNG 3: CÔNG TÁC THU GOM, VẬN CHUYỂN CHẤT THẢI RẮN SINH

HOẠT PHƯỜNG QUANG TRUNG – TP THÁI NGUYÊN

3.1 Tổ chức quản lý

Việc quét, thu gom, vận chuyển và xử lý rác thải do công ty cổ phần môi trường & công trình đô thị Thái Nguyên thực hiện UBND các phường có nhiệm vụ hỗ trợ trong việc thu gom rác thải sinh hoạt trong dân

3.2 Hiện trạng hệ thống thu gom, vận chuyển rác thải sinh hoạt phường quang trung

3.2.1 Công tác thu gom

Công tác thu gom rác bao gồm: công tác thu gom rác ban đêm, công tác duy trì đường phố ban ngày, công tác tua vỉa hè dọn phế thải

 Công tác chuẩn bị

- An toàn lao động: Trước khi làm việc phải có trang thiết bị bảo hộ lao động theo đúng quy định ( gang tay, khẩu trang, quần áo lao động, mũ, giày…)

- Dụng cụ lao động: chổi xuể ( tổng chiều dài 1,2m ), xẻng cán ngắn, cuốc, cào 3 răng, xe gom rác, rẻ lau

- Nhóm công nhân khoảng từ 2-4 người

 Công tác thu gom ban đêm: từ 22h đến trước 06h sáng hôm sau

Chia làm 2 khâu: quét hè và quét mặt đường, phải lựa theo chiều gió và dùng các dụng cụ lao động để thực hiện công việc, khi đã quét sạch rác trên hè và mặt đường người ta sẽ vun thành từng đống nhỏ cách nhau từ 8-10m, sau đó đẩy xe gom rác đi dọc phố, dùng chổi và xẻng xúc rác vào xe Sau đó đưa đến điểm tập kết rác để xe chuyên dụng chở rác đến nơi xử lý