Phân tích ảnh hưởng của các yếu tố môi trường kinh tế đến hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp

- GDP tăng lên sẽ sẽ kéo theo sự tăng lên về nhu cầu, vè số lượng sản phẩm hàng hóa, dịch vụ, tăng lên về chủng loại, chất lượng, thị hiếu … dẫn đến tăng lên quy mô thị trường.Điều này đ

Đề tài: Phân tích ảnh hưởng của các yếu tố môi trường kinh tế đến hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp Liên hệ thực tiễn môi trường kinh tế Việt Nam trong thời gian qua.

1 Khái niệm:

- Môi trường: Là toàn bộ những lực lượng và thể chế tác động, ảnh hưởng đến hoạt động và kết quả hoạt động của doanh nghiệp

- Lực lượng: là sức mạnh mang tính quy luật ( kinh tế/ xã hội/ tự nhiên)

- Thể chế: tác động chủ quan của con người ( luật lệ/ quy định/… )

2 Các yếu tố môi trường kinh tế và ảnh hưởng của nó tới doanh nghiệp

2.1 Tổng sản phẩm quốc nội ( GDP )

 Khái niệm:

- Là toàn bộ giá trị thị trường của tất cả các hàng hóa và dịch vụ cuối cùng được sản xuất ra trên phạm vi lãnh thổ quốc gia trong thời gian nhất định thường là một năm

- GDP là thước đo tốt để đánh giá thành tựu kinh tế của một quốc gia,

và để so sánh sản lượng giữa các quốc gia với nhau

- GDP là chỉ tiêu các nhà hoạch định chính sách dùng hoạch định kinh

tế nhằm đưa ra khuyến nghị chính sách cho chính phủ và cho doanh nghiệp

 Ảnh hưởng:

- Khi nền kinh tế tăng trưởng , GDP cao, thu nhập người dân tăng lên, mức sống được nâng cao thì nhu cầu người tiêu dùng cũng đòi hỏi cao hơn

Họ muốn tiêu dùng hàng chất lượng tốt hơn đồng thời chấp nhận thanh toán với giá cao hơn Doanh nghiệp cần phải nắm bắt được sự thay đổi nhu cầu này để điều chỉnh chiến lược kinh doanh hợp lý và nâng cao khả năng cạnh tranh của mình Tuy nhiên khi GDP tăng lên cũng có nghĩa là chi phí về tiền

lương của các doanh nghiệp cũng tăng lên Đây cũng chính là nhân tố làm giảm khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp

- GDP tăng lên sẽ sẽ kéo theo sự tăng lên về nhu cầu, vè số lượng sản phẩm hàng hóa, dịch vụ, tăng lên về chủng loại, chất lượng, thị hiếu … dẫn đến tăng lên quy mô thị trường.Điều này đến lượt nó đòi hỏi doanh nghiệp phải đáp ứng từng thời kỳ, nghĩa là nó tác động đến tất cả các mặt hoạt động quản trị như hoạch định, lãnh đạo, tổ chức, kiểm soát và ra quyết định không chỉ về chiến lược và chính sách kinh doanh, mà cả về các hoạt động cụ thể như cần phải sản xuất hàng hóa dịch vụ gì, cho ai , và vào lúc nào

- Ở nước ta từ năm 1990 đến nay do sự tăng trưởng lên của GDP đã tác động mạnh mẽ đến cơ cấu tiêu dùng và mở ra nhiều cơ hội cho các nhà quản trị.Nhiều doanh nghiệp đã thành công nhờ đưa ra các hàng hóa, dịch vụ phù hợp nhu cầu, thẩm mỹ, thị hiếu đang gia tăng của người tiêu dùng.Tuy nhiên một số doanh nghiệp không nhanh nhạy thích ưng với sự thay đổi này đã dẫn tới thua lỗ, phá sản Nguy cơ và rủi roc ho một số doanh nghiệp không chỉ bắt nguồn từ sự thay đổi quá nhanh và mạnh mẽ mà còn cả từ sự không năng động và linh hoạt của các nhà quản trị trong việc không biết cách đáp ứng nhu cầu đã tăng lên và thay đổi nhanh chóng về các loại sản phẩm hàng hóa

và dịch vụ trong thời kỳ này

2.2 Yếu tố lạm phát:

 Khái niệm:

- Trong kinh tế học, lạm phát là sự tăng lên theo thời gian của mức

giá chung của nền kinh tế Trong một nền kinh tế, lạm phát là sự mất giá trị thị trường hay giảm sức mua của đồng tiền

 Ảnh hưởng:

 Ảnh hưởng của lạm phát đến doanh thu

Nền kinh tế lạm phát cao giá hầu hết các loại hàng hóa đều tăng, nhưng cùng với đó sản phẩm mà doanh nghiệp sản xuất ra cũng tăng giá Nếu doanh nghiệp sản xuất kinh doanh mặt hàng có mức giá tăng nhanh, sản lượng bán ra ít bị ảnh hưởng của lạm phát có thể làm cho doanh thu của doanh nghiệp tăng

Tuy nhiên, nếu mặt hàng kinh doanh có mức giá tăng chậm,sản lượng bán ra chịu ảnh hưởng nhiều của lạm phát thì doanh thu có xu hướng giảm Như vậy, để đánh giá được mức độ ảnh hưởng của lạm phát ta cần phải xét đến mức tăng giá sản phẩm và mức tăng hay giảm sản lượng bán ra

 Ảnh hưởng của lạm phát đến chi phí

Lạm phát ảnh hưởng rất lớn đến chi phí đầu vào của doanh nghiệp, lạm phát tăng cao làm tăng hầu hết các loại chi phí: chi phí nguyên vật liệu đầu vào, chi phí sản xuất, chi phí nhân công, chi phí quản lý, bán hàng, thuê kho bãi, điều đó làm tổng chi phí sản xuất kinh doanh tăng lên ảnh hưởng đến các hướng đầu tư của doanh nghiệp, buộc các doanh nghiệp phải có những điều chỉnh nhằm tối đa hóa chi phí để có thể tồn tại và cạnh tranh trên thị trường

Tuy nhiên, lạm phát dẫn đến tình trạng tăng giá chung của tòan nền kinh tế Điều đó có nghĩa là tất cả các doanh nghiệp trong nền kinh tế đều chịu ảnh hưởng của sự tăng giá chung.Vì vậy, nếu doanh nghiệp có các biện pháp tốt để tối thiểu hóa chi phí như tìm được những nhà cung ứng với giá thấp hơn, phân phối tốt chi phí nhân công, thì việc tăng chi phí chung trong nền kinh tế lại có thể trở thành một lợi thế của doanh nghiệp

 Ảnh hưởng của lạm phát đến lợi nhuận

Lạm phát khiến cho các yếu tố đầu vào tăng cao, chi phí tăng cao ảnh hưởng đến doanh thu và chi phí của doanh nghiệp qua đó ảnh hưởng đến lợi nhuận của doanh nghiệp Lạm phát làm cho giá trị thực của các tài sản khấu

hao nhiều hơn, phải nộp thuế thu nhập doanh nghiệp cao hơn khiến lợi nhuận giản sút

Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp, trong thời kỳ lạm phát lợi nhuận của doanh nghiệp vẫn có thể tăng do mức tăng giá bình quân của các yếu tố đầu vào thấp hơn mức tăng giá của sản phẩm đầu ra trong khi sản lượng sản phẩm của doanh nghiệp bán ra không giảm sút nhiều

 Ảnh hưởng của lạm phát đến năng suất lao động

Lạm phát xảy ra làm tiền lương thực tế của người lao động giảm xuống Người lao động sẽ mất động lực làm việc nếu doanh nghiệp không có chế độ đãi ngộ tốt đối với nhân viên của mình Điều đó ảnh hưởng lớn đến năng suất lao động của doanh nghiệp

Tuy nhiên, trong điều kiện lạm phát thì tất cả các doanh nghiệp đều chịu ảnh hưởng.Vì vậy, doanh nghiệp đề ra cách ứng phó với lạm phát sẽ hạn chế được rủi ro, nắm bắt tốt những cơ hội kinh doanh và duy trì ổn định việc làm cho người lao động, sẽ giữ được người lao động ở lại với doanh nghiệp, người lao động sẽ ổn định được tâm lý và phục vụ tốt cho công ty, qua đó năng suất lao động sẽ cao hơn

 Ảnh hưởng của lạm phát đến thị phần

Khi lạm phat cao, doanh nghiệp gặp phải khó khăn trong khâu huy động vốn để mở rộng quy mô sản xuất Cùng với đó, khi xảy ra lạm phát nhu cầu tiêu dùng của người tiêu dùng cũng có xu hướng giảm làm sản lượng tiêu thụ của doanh nghiệp giảm kéo theo doanh thu cả doanh nghiệp cũng giảm Nhiều doanh nghiệp không có sức cạnh tranh trên thị trường, uy tín và thị phần suy giảm thậm chí có những doanh nghiệp bị thua lỗ trong hoạt động kinh doanh hoặc bị các doanh nghiệp lớn thâu tóm

Tuy nhiên, với những doanh nghiệp có tiềm lực tài chính lớn, thực hiện tốt công tác dự báo sẽ hạn chế được những ảnh hưởng bất lợi của lạm

phát đến hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp làm thị phần và uy tín của doanh nghiệp được nâng cao

 Liên hệ thực tiễn tại Việt Nam:

 Giá hàng hóa leo thang, chỉ số CPI cả năm dự báo đạt con số 20%, khiến các hãng viễn thông cũng lo ngại, việc cắt giảm chi tiêu của người dân có thể ảnh hưởng tới nhu cầu xài di động.

 Mấy tháng gần đây, chương trình khuyến mãi, giảm giá của các hãng

di động Việt Nam không còn rầm rộ như trước, mức tiền mà doanh nghiệp tặng vào tài khoản cho mỗi thuê bao cũng không còn "xôm" như hồi năm ngoái Chi phí đầu vào tăng, cùng với tốc độ trượt giá chung của nhiều nhóm hàng dịch vụ, các nhà khai thác viễn thông bắt đầu cảm nhận lạm phát đã lan đến cửa nhà mình

 Ông Lê Ngọc Minh, Giám đốc Công ty Dịch vụ Viễn thông VMS -MobiFone - cho hay, công ty đang thực hiện chính sách "kìm" giá cước và không chạy đua giảm giá theo các nhà cung cấp khác Các chương trình khuyến mãi, quảng cáo cũng sẽ được tính toán lại một cách hợp lý để giảm thiểu những tác động do yếu tố đầu vào tăng cao

 Thậm chí chương trình khuyến mãi cho các thuê bao trả trước của MobiFone áp dụng từ ngày 1/6 tới, đối với thẻ sim trị giá 75.000 đồng khi kích hoạt sẽ có 120.000 đồng vào tài khoản, giảm 50.000 đồng so với các chương trình trước đó

 Theo ông Minh, so với cùng thời điểm năm ngoái, chi phí đầu vào đã tăng tới 30%, khiến cho lợi nhuận của công ty cũng bị ảnh hưởng đáng kể Vật liệu xây dựng tăng cao khiến cho việc xây dựng cơ sở hạ tầng, mở thêm các điểm bán hàng, đại lý bị ảnh hưởng Chưa kể cùng với đà tăng giá của

nhiều mặt hàng, đời sống cán bộ công nhân bị ảnh hưởng, công ty đang cân nhắc đến việc điều chỉnh lại bảng lương

 Tuy nhiên, điều khiến các hãng viễn thông lo lắng nhất hiện nay đó là nhu cầu xài di động của khách hàng có thể thay đổi do họ phải cắt giảm chi tiêu, hạn chế những cuộc gọi không cần thiết Theo đó, lưu lượng cuộc gọi và tốc độ phát triển thuê bao cũng có khả năng giảm theo

2.3 Tỉ giá hối đoái và lãi suất

 Khái niệm:

- Tỷ giá hối đoái là giá của đồng tiền này được tính theo một đồng tiền

khác Tỷ giá hối đoái cũng được hiểu là tỉ lệ trao đổi giữa hai đồng tiền của hai quốc gia khác nhau Tỷ giá hối đoái xuất hiện và phát triển cùng với sự ra đời, phát triển của thương mại quốc tế, nó được giải thích bởi một hiện tượng đơn giản, hàng hoá không có biên giới quốc gia trong khi tiền chỉ được chấp nhận trên lãnh thổ quốc gia phát hành ra nó

- Lãi suất là tỉ lệ của tổng giá tiền phải trả so với tổng số tiền vay trong

một khoảng thời gian nhất định Lãi suất là giá mà người vay phải trả để được

sử dụng tiền không thuộc sở hữu của họ và là lợi tức người cho vay có được

tư việc cho vay

 Ảnh hưởng:

- Ảnh hưởng tới các hoạt động xuất nhập khẩu.

- Lãi suất sẽ ảnh hưởng đến hoạt động đầu tư của doanh nghiệp và việc

tiêu dùng của người dân

 Liên hệ thực tiễn:

 Tỉ giá hối đoái ảnh hưởng tới công ty cổ phần hoàng gia

- Công ty CP ô tô Hoàng Gia là một trong những công ty chuyên nhập

khẩu ô tô nguyên chiếc từ thị trường nước ngoài nên không tránh khỏi sự ảnh

hưởng của biến động tỷ giá hối đoái Sự biến động của tỷ giá hối đoái đã ảnh hưởng rất lớn tới tình hình nhập khẩu của công ty Mặc dù trong quá trình hoạt động kinh doanh, công ty đã áp dụng nhiều biện pháp để hạn chế ảnh hưởng của sự biến động tỷ giá hối đoái nhưng vẫn không có hiệu quả

- Đây là một công ty chuyên nhập khẩu ô tô từ thị trường nước ngoài,

bên cạnh đó công ty chủ yếu dùng USD để thanh toán và vấn đề tỷ giá VND/ USD hiện nay luôn làm cho các nhà quản trị của công ty phải giải quyết những vấn đề khó khăn khi tỷ giá thay đổi

 Tỷ giá hối đoái ảnh hưởng tới giá và lượng hàng nhập khẩu.

- Giá và lượng hàng nhập khẩu là những chỉ tiêu để công ty CP ô tô

Hoàng Gia thực hiện hoạt động kinh doanh Vì thế, tỷ giá có ảnh hưởng rất lớn tới giá và lượng hàng nhập khẩu Khi tỷ giá tăng lên, đồng nghĩa với giá hàng nhập khẩu tăng, để hoàn thành kế hoạch kinh doanh thì số tiền mà công

ty phải bỏ ra để nhập hàng sẽ lớn hơn số tiền dự kiến Bên cạnh đó, công ty sẽ phải bán hàng với giá cao hơn ở trong nước, vì ô tô là hàng có giá trị cao nên người tiêu dùng sẽ hạn chế mua hàng Do đó, công ty sẽ nhập hàng ít hơn, làm ảnh hưởng tới kế hoạch kinh doanh của công ty Vậy khi tỷ giá hối đoái tăng có tác động tiêu cực tới giá và lượng hàng nhập khẩu của công ty CP ô tô Hoàng Gia

- Mặt khác, khi tỷ giá hối đoái giảm có nghĩa là giá hàng nhập khẩu

giảm, do đó cầu của mặt hàng đó ở trong nước sẽ tăng, lượng hàng nhập về sẽ tăng lên Vậy khi tỷ giá hối đoái giảm sẽ có tác động tích cực tới giá và lượng hàng nhập khẩu

2.4 Tiền lương và thu nhập

 Khái niệm:

- Tiền lương chính là biểu hiện bằng tiền của giá cả sức lao động Mặt

khác, tiền lương còn là đòn bẩy kinh tế để khuyến khích tinh thần hăng hái lao

động, kích thích và tao mối quan tâm của người lao động đến kết quả công việc của họ Nói cách khác, tiền lương chính là một nhân tố thúc đẩy năng suất lao động

 Ảnh hưởng:

- Trong bất cứ doanh nghiệp nào cũng cần sử dụng một lực lượng lao

động nhất định tuỳ theo quy mô, yêu cầu sản xuất cụ thể Chi phí về tiền lương là một trong các yếu tố chi phí cơ bản cấu thành nên giá trị sản phẩm

do doanh nghiệp sản xuất ra Vì vậy, sử dụng hợp lý lao động cũng chính là tiết kiệm chi phí về lao động sống (lương), do đó góp phần hạ thấp giá thành sản phẩm, tăng doanh lợi cho doanh nghiệp và là điều kiện để cải thiện, nâng cao đời sống vật chất tinh thần cho công nhân viên, cho người lao động trong doanh nghiệp

2.5 Thuế

 Khái niệm:

- Thuế hay thu ngân sách nhà nước là việc Nhà nước dùng quyền lực

của mình để tập trung một phần nguồn tài chính quốc gia hình thành quỹ Ngân sách nhà nước nhằm thỏa mãn các nhu cầu của Nhà nước

- Thuế là số tiền thu của các công dân, hoạt động và đồ vật (như giao

dịch, tài sản) nhằm huy động tài chính cho chính quyền, nhằm tái phân phối thu nhập, hay nhằm điều tiết các hoạt động kinh tế - xã hội

 Ảnh hưởng:

- Thuế là công cụ phân bổ trực tiếp, gián tiếp các nguồn tài chính trong

xã hội để định hướng sản xuất, hình thành cơ cấu kinh tế hợp lý, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế

+ thông qua thuế, nhà nước sẽ khuyến khích và hỗ trợ các hoạt động đầu tư, các hoạt động sản xuất kinh doanh ở những ngành những vùng mà nhà nước

khuyên khích đầu tư bằng việc áp dụng các chế độ ưu đãi về thuế đối với các doanh nghiệp và các nvàcác dự án ở những ngành, những vùng những sản phẩm đó

ví dụ: Doanh nghiệp thành lập mới từ dự án đầu tư tại địa bàn có điều kiện kinh tế xã hội khó khăn được áp dụng mức thuế suất 20% trong thời gian 10 năm, được miễn thuế tối đa 2 năm và giảm 50% tối đa 4 năm tiếp theo phần lợi nhuận còn lại của cơ sở sản xuất

- Hoặc việc áp dụng mức thuế suất 10% trong 15 năm, miễn giảm tối đa

4 năm, giảm thuế 50% tối đa 9 năm đối với các doanh nghiệp thành lập mới

từ dự án đầu tư thuộc lĩnh vực công nghệ cao, nghiên cứu khoa học và công nghệ, sản xuất phần mềm=> như vậy việc áp dụng mức thuế suất 10% chỉ còn tối đa trong 2 năm=> khuyến khích bỏ vốn đầu tư vào sản xuất phần mềm=> tạo ra nguồn tài chính, điều chỉnh cơ cấu ngành

Đặc biệt để tháo gỡ khó khăn cho các doanh nghiệp , giảm 30% số thuế thu nhập DN phải nộp năm 2011 đối với DN nhỏ và vừa, DN sử dụng nhiều lao động trong lĩnh vực sản xuất, gia công, chế biến nông sản lâm sản thủy sản dệt may, da giày

- Nhờ sự ưu đãi này mà nhà nước đã tránh được tình trạng giải thể các

DN trong tình trạng còn khó khăn, đồng thời phát triển thế mạnh của ngành còn non yếu đang trên đà phát triển=> góp phần điểu chỉnh cơ cấu ngành, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế

- Các chính sách về thuế tiêu thụ đặc biệt thuế VAT cũng góp phần điều

chỉnh tiêu dùng trong nước từ đó điều chỉnh lĩnh vực sản xuất chung trong nước

Trên phương diện thị trường thuế là công cụ để điều tiết thị trường, bình ổn giá cả và kiềm chế lạm phát

3 Một số giải pháp chính sách kinh tế được ban hành và thực hiện thời gian qua

3.1 Chính sách miễn giảm thuế:

Từ năm 2009, khi đối mặt với nhiều khó khăn từ khủng hoảng kinh tế thế giới và lạm phát trong nước, Việt Nam cũng đã đưa ra môt gói hỗ trợ kinh

tế trong đó có việc miễn giảm thuế cho các DN.Tiếp tục chính sách trên, ngày 12/02/2010, Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định số 12/2010/QĐ-TTg về việc gia hạn nộp thuế TNDN nhằm tiếp tục tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế năm 2010.Đánh giá về việc miễn giảm thuế trên cho thấy đã có hàng chục ngàn tỷ đồng DN được thụ hưởng do miễn giảm Hàng ngàn tỷ chậm nộp thuế được DN luân chuyển và sử dụng một cách hiệu quả Chính sách này, cộng với các biện pháp hỗ trợ khác như giảm lãi suất đã tác động mạnh mẽ đến DN không chỉ về ý nghĩa kinh tế mà

có tác động khích lệ tinh thần kinh doanh, tạo niềm tin cho DN Đầu tháng 4 năm 2011, Chính phủ ban hành Quyết định 21 cho phép giãn thời hạn nộp thuế TNDN trong thời gian một năm đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa Lần này, thời gian gia hạn nộp thuế TNDN năm là 1 năm, chứ không phải là 3 tháng như năm 2010 và đối tượng được gia hạn có thu hẹp hơn Năm nay, diện được gia hạn nộp thuế bị thu hẹp, ví như doanh nghiệp xếp loại 1 theo quy định của Thông tư liên tịch số 23 (thường là các DNNN), DN nhỏ và vừa

có tên trong danh sách hạng đặc biệt, các DN tổ chức theo mô hình công ty

mẹ - công ty con Như vây, việc hỗ trợ DN bằng chính sách giãn, giảm thuế

là giải pháp toàn diện, nhưng khi thực hiện đã có trọng tâm, tập trung ưu tiên cho những DN khó khăn nhất và cần được tiếp sức sớm nhất.Ngoài ra, để hỗ trợ DN và khuyến khích đầu tư, Chính phủ có Nghị quyết giao Bộ Tài chính nghiên cứu đề xuất trình Quốc hội cho giảm một phần thuế TNDN phải nộp