Nguồn nước của thực vật• Ban đêm một lượng nước có thể ngưng kết trên lá cây rừng dưới dạng sương và trong đó một số sẽ rơi xuống đất bổ xung cho độ ẩm trong đất do đó có ảnh hưởng
Trang 2I Đặt vấn đề
• Nước là thành phân không thể thiếu trong hệ sinh thái rừng Sau nhân tố nhiệt độ, nước (độ ẩm) là một nhân
tố sinh thái vô cùng quan trọng Trong lịch sử phát
triển của sinh giới trên bề mặt trái đất luôn luôn gắn liền với môi trường nước Các sinh vật đầu tiên xuất hiện trong môi trường nước Quá trình đấu tranh lên sống ở cạn, chúng cũng không tách khỏi môi trường nước; nước cần thiết cho quá trình sinh sản Sự kết
hợp của các giao tử hầu hết được thực hiện trong môi trường nước, nước cần thiết cho quá trình trao đổi
chất, quang hợp,…
Trang 3II NỘI DUNG
• 1 Vai trò của nước
- Nước là thành phần tổ thành không thể thiếu của sinh vật
+ thực vật nói chung có ham lượng nước tới 60 -
80%, còn ở động vật hàm lượng lại cao hơn
thực vật Ví dụ: củ khoai tây có hàm lượng
nước 74-80%, cây gỗ và cây bụi chiếm
79-81%.
Trang 41 Vai trò của nước
- Nước làm môi giới cho tất cả sự chao đổi chất của sinh vật, sự vận chuyển, thải ra chất thải, dẫn chuyền các chất dinh dưỡng trong cơ thể và
sự sống đều phải dựa vào các quá trình sinh học sinh vật đều cần thiết phải ở trong dung dịch
nước mới tiến hành được.
Trang 51 Vai trò của nước
- Tham gia vào quá trình
quang hợp:trong quá trình
quang hợp để hình thành
một tấn sinh khối khô phải
chi phí gần 0,55 tấn nước
Trang 61 Vai trò của nước
- Kích thích sự nảy mầm của cây, hạt giống và phát tán hạt giống:
+ Trong sự nảy mầm của hạt giống hạt không thể nay
mầm nếu thiếu nước Khi đó nước sẽ kích thích hệ
thống enzim trong hạt, tạo ra sự cân bằng nước, tang cường trao đổi chất và thúc đẩy cây sinh trưởng.
+ Nhiều loài cây bụi thường phát tán hạt nhờ nước.vd:
dừa.
Cần thiết cho quá trình trao đổi chất và cung cấp theo quá trình thoát hơi nước nhằm hạ nhiệt độ lá cây.
Trang 72 Nguồn nước của thực vật
- Độ ẩm không khí: nước tồn tại trong khí quyển dưới dạng hơi Trọng lượng thực tế của 1 mét khối không khí gọi là độ ẩm tương đối.
- Sự chao đổi hơi nước giữa thực vật và khí quyển: độ
ẩm không khí có ý nghĩa lớn đối với sự biến đổi của nước trong tế bào thực vật, Nếu áp suất hơi nước ở trong thực vật cao hơn ngoài không khí thì hơi nước sẽ
từ thực vật sẽ từ thực vật đi vào khí quyển Đó là hiện tượng sảy ra ban ngày khi không mưa Còn ngược lại thì nước sẽ từ khí quyển đi vào thực vật những lúc trời
có mưa hoặc lúc có sương.
Trang 82 Nguồn nước của thực vật
- Mưa được hình thành từ
hơi nước: hơi nước
ngưng tụ từ ao hồ sông
suối và biển đại dương
Nhiều hơi nước tụ lại
thành mây nhiều phân tử
hơi nước liên kết với
nhau tạo thành giọt nước
lớn và rơi xuống đất tạo
thành mưa Nhiệt độ
không khí dưới 0 o C thì sẽ
hình thành mưa đá và
băng tuyết
Trang 92 Nguồn nước của thực vật
• Sương
• Sương và sương mù có
ảnh hưởng lớn tới sự sinh
trưởng và phát triển của
cây rừng ngoài ra sương
còn làm giảm hoặc mất đi
sự thoát hơi nước của
Trang 102 Nguồn nước của thực vật
• Ban đêm một lượng nước có
thể ngưng kết trên lá cây
rừng dưới dạng sương và
trong đó một số sẽ rơi xuống
đất bổ xung cho độ ẩm trong
đất do đó có ảnh hưởng tới
cây rừng
• Vào mùa hè sương mù ảnh
hưởng tới khí hậu rừng có
tác động trực tiếp đến độ ẩm
của cây giảm thời gian chiếu
sáng giảm nhiệt độ mùa hè
Trang 113.Quan hệ của thực vật đối với nước
• Dựa vào nhu cầu và yêu cầu
nước của thực vật người ta
chia ra :
• Nhu cầu nước của thực vật là
lượng nước cần thiết để đảm
bảo mọi quá trình của thực
vật diễn ra bình thường
• Yêu cầu nước là quan hệ đối
với điều kiện độ ẩm hoàn
cảnh và khả năng thích nghi
với lượng nước nước cần thiết
trong điều kiện nhất định
Trang 123.Quan hệ của thực vật đối với nước
• Dựa vào mức độ quan
Trang 134 Ảnh hưởng của nước đối với cây rừng
• Nước là điều kiện quan trọng để sinh vật sinh
tồn
• Nước là thành phần tổ thành không thể thiếu của sinh vật Tất cả sự trao đổi chất của sinh vật đều cần phải lấy nước làm môi giới , sự vận chuyển , thải ra các chất thải, dẩn truyền các chất dinh
dưỡng trong cơ thể Tất cả các chất hòa tan trong nước có thể ra vào được cho nên sinh vật vào môi trường của chúng luôn trao đổi nước.
Trang 144 Ảnh hưởng của nước đối với cây rừng
• Nước là nền tảng của sự
sống, không có nước thì
không có sự sống ,nó
điều hòa làm dịu thân
nhiệt duy trì các hoạt
động bình thường
Trang 154 Ảnh hưởng của nước đối với cây rừng
• Nước ảnh hưởng đến sự sinh trưởng phát triển của thực vật
• Lượng nước đối với sinh trưởng của thực vật có ba
Trang 164 Ảnh hưởng của nước đối với cây rừng
• Nước ảnh hưởng tới phân bố sinh vật
• Do nhiều yếu tố mà phân bố nước mưa trên trái đất không đều Ở nước ta chia làm ba khu vực luôn tương quan, tức là các khu ẩm ướt, khu khô hạn, khu hoang mạc Do vậy thực vật cũng được chia làm ba khu
vực :
• + khu rừng rậm ẩm ướt
• + khu thảo nguyên khô hạn
• + khu hoang mạc
Trang 175.Ảnh hưởng của quần xã sinh vật đối với cân
Trang 185.Ảnh hưởng của quần xã sinh vật đối với cân
bằng nước
• Như vậy cân bằng nước trong rừng là tương quan giữa
lượng nước thu nhận được và lượng nước mất đi Sự cân
bằng này có thể được biểu thị bằng công thức :
• P=I+E1+E 2+T+S+W± W’
• Trong đó: P là lượng mưa
• I là lượng nước trong tán cây rừng
• E1 là lượng bốc thoát hơi từ mặt đất
• E2 là lượng nước bốc hơi từ thảm tươi
• T là thoát hơi nước từ tán rừng
• S là dòng chảy bề mặt
• W dòng thấm xuống đất và tầng nước ngầm
• W’ là sự biến đổi độ ẩm trong đất
Trang 195.Ảnh hưởng của quần xã sinh vật đối với cân
bằng nước
• Lượng nước trong tán cây rừng phụ thuộc vào các
nhân tố: kiểu rừng,tuổi,thành phần loài cây,độ tàn che
và dạng sống của cây rừng,điều kiện khí tượng,lượng mưa và cường độ mưa,thực vật che phủ,ẩm độ, nhiệt
độ không khí, thời tiết và mùa trong năm
Trang 205.Ảnh hưởng của quần xã sinh vật đối với cân
bằng nước
• Lượng mưa ở rừng nhiệt
đới có trong tán cây
rừng là 30 – 35% tổng
lượng mưa
Trang 215.Ảnh hưởng của quần xã sinh vật đối với cân
Trang 225.Ảnh hưởng của quần xã sinh vật đối với cân
bằng nước
• Lượng nước bốc hơi: lượng nước bốc hơi trong rừng
it hơn ngoài chỗ chống,phụ thuộc vào cấu trúc
rừng,độ ẩm,nhiệt độ không khí,thời tiết……
• Thông thường lượng bốc hơi từ mặt đất trong rừng
khoảng E = 10 – 25 % tổng lượng mưa.
Trang 235.Ảnh hưởng của quần xã sinh vật đối với cân
bằng nước
• (S).Dòng chảy bề mặt phụ thuộc vào dốc và
chiều dài sườn dốc,cường độ và thời gian kéo dài trận mưa,thành phần cơ giới và độ dày của đất…
• (W) Dòng chảy ngầm,dòng thấm vào đất phụ thuộc bởi lượng nước bốc hơi,càng bốc hơi
nhiều thì nước thấm vào đất và tầng ngầm
càng ít
Trang 246 Vai trò bảo vệ,điều hòa nước,bảo vệ bờ
sông,bờ đập của rừng
• * vai trò bảo vệ nước của rừng:
• Tăng dòng chảy các suối vào thời kì khô hạn
• Tăng số lượng dong chay o các suối
• Nói chung ý nghĩa bảo vệ nguồn gốc của rừng đươc thể hiện ở việc giữ gìn và tích lũy ẩm độ ở dạng tăng chữ lượng nước trong đất và trong tầng nước ngầm
• Theo G.N Vusotxki (1962) vai trò bảo vệ nước lớn nhất của rừng là chống được dòng lũ bề mặt, tăng được dòng thấm xuống đất, nuôi dưỡng nước suối vào thòi kì khô hạn
Trang 256 Vai trò bảo vệ,điều hòa nước,bảo vệ bờ
Trang 266 Vai trò bảo vệ,điều hòa nước,bảo vệ bờ
sông,bờ đập của rừng
* Vai trò điều hòa nước của rừng:
•Làm giảm dòng chảy bề mặt và chuyển nó vào lượng nước thấm xuống đất và vào tầng nước ngầm đảm bảo cho việc cung cấp nước cho các hồ chứa, khắc phục sói mòn đất, hạn chế lắng đọng lòng sông lòng hồ, điều hòa đòn chảy các con sông, suối
•Các chức năng giữ nước, điều hòa và bảo vệ nguồn
nước của rừng có liên quan chặt chẽ với nhau nên việc bảo vệ chức năng của rừng là rất quan trọng, đặc biệt
trong việc bảo vệ rừng phòng hộ đầu nguồn
Trang 276 Vai trò bảo vệ,điều hòa nước,bảo vệ bờ
sông,bờ đập của rừng
• VD: cán bộ kiểm tra rừng phòng hộ đầu nguồn
Trang 286 Vai trò bảo vệ,điều hòa nước,bảo vệ bờ
tác động qua lại của quá trình
xâm thực đặc biệt là khi có lũ.
•Những dải rừng hai bên bờ
sông, bờ suối còn đảm nhiệm
vai trò tích lũy giữ chặt lượng
phù sa cho bờ sông, bờ suối.
Trang 29nương rẫy làm cho
lượng nước ở rừng suy
giảm, nguồn nước ngầm
thiếu hụt, nguồn nước
dự chữ ở sông hồ suy
giảm
Trang 307 Thực trạng nguồn nước
Trang 317 Thực trạng nguồn nước
• Hiện tượng lũ lụt, lũ
quét xảy ra thường
xuyên do mất rừng
Trang 32• Tuyên truyền giáo dục
cho người dân
Trang 338 Biện pháp