276 Vai trò và chức năng của kiểm toán đối với nền kinh tế và phương hướng hoàn thiện, phát huy vai trò của kiểm toán tài chính

276 Vai trò và chức năng của kiểm toán đối với nền kinh tế và phương hướng hoàn thiện, phát huy vai trò của kiểm toán tài chính

Phần I

lý luận cơ bản về chức năng và vai trò

của kiểm toán tài chính

I lý luận chung về kiểm toán tài chính.

Trong giai đoạn chuyển đổi từ một nền kinh tế kế hoạch hoá tập trung sang một nền kinh tế thị trờng thì nhu cầu đổi mới nghề kiểm toán đáng tin cậy và đợc công nhận trở nên lớn hơn bao giờ hết Đơn giản là vì những công cụ sử dụng trớc đó không còn phù hợp với một nền kinh tế thị trờng Hơn nữa những ngời chịu trách nhiệm lập thông tin tài chính không đủ kiếnthức và hiểu biết về nguyên tắc kiểm toán Do đó đã làm thông tin trở thành không đầy đủ và trung thực Điều đó dẫn đến kết quả là không có thông tin để phục vụ cho những ngời ra quyết định bao gồm cả cơ quan chính phủ mà hậu quả là sự sai mất định hớng tổng thể và mất lòng tin trong công chúng nói chung Phơng pháp tự kiểm tra của kế toán dù có u việt song cùng chỉ tạo đợc niêm tin cho một giới hạn nhất định của ngời quan tâm đến tình hình tài chính trớc hết là những ngời làm kinh tế và những nhà quản lý am hiểu nghiệp vụ kiểm toán

Các báo cáo tài chính chỉ cung cấp và trình bày cho ngời đọc thực trạng tài chính của một Doanh nghiệp taị một thời điểm và kết quả hoạt

động của doanh nghiệp trong một khoảng thời gian nhất định thì việc kiểm toán các báo cáo tài chính sẽ gây dựng lòng tin của những ngời sử dụng đối với báo cáo đó

Trong bối cảnh đó không có hoạt động kiểm toán để xác nhận tính tin cậy của các thông tin tài chính sẽ gây cản trở lớn đến quá trình chuyển đổi Kiểm toán mà trong đó kiểm toán tài chính đóng vai trò chủ đạo là yêu cầu tất yếu đối với một nền kinh tế

II Chức năng của kiểm toán tài chính.

Theo quan điểm triết học, chức năng là tác dụng của các đặc tính của

hệ thống khách thể đối với hệ thống môi trờng cùng nàm trong một hệ thống các quan hệ khách thể Nh vậy chức năng của kiểm toán tài chính cũng xuất phát từ bản chất của ngành Đồng thời chính chức năng có tác dụng góp phần duy trì một cách ổn định để tạo niềm tin cho nhngx ngời quan tâm vào những kết luận kiểm toán

Qua nghiên cứu và phân tích, ta có thể rút ra các chức năng cơ bản củakiểm toán tài chính nh sau :

a) Kiểm tra và thẩm định.

Chức năng kiểm tra và thẩm định của kiểm toán tài chính nhằm xem xét mức độ trung thực của tài liệu và tính hợp pháp của việc thực hiện các nghiệp vụ hay việc lập các bảng khai tài chính thể hiện trên hai phơng diện

- Độ tin cậy của các con số, các thông tin đã đợc công bố

- Tính đúng đắn và trung thực của các biểu mẫu sổ sách phản ánh tình hình tài chính

Có thể nói chức năng kiểm tra của kiểm toán tài chính là xem xét, đối chiếu để đánh giá độ xác thực của thông tin, từ đó góp phần điều chỉnh các hoạt động đợc xem xét theo hệ thống mục tiêu xác định

b) Chức năng t vấn của kiểm toán tài chính.

Việc công bố kết quả kiểm toán tài chính trớc công chúng, công khai kết quả kiểm toán tài chính đợc xem nh một phần của chức năng kiểm toán.Khi kiểm toán tài chính đã đợc phát triển, chức năng t vấn đã đợc đa vào báo cáo kiểm toán ngoài phần xác nhận hoặc chỉ ra những sai lệch, những

vi phạm pháp luật, vi phạm kinh tế trong điều hành và quản lý tài chính - ngân sách, còn đa ra những kiến nghị, biện pháp để sửa chữa, khắc phục những sai sót vi phạm và ngăn chặn không cho chúng lặp lại trong tơng lai.Chức năng t vấn đợc thể hiện trong cả lĩnh vực kiểm toán khu vực công cộng và khu vực kinh doanh

- Đối với khu vực Nhà nớc thông qua kết quả hoạt động kiểm toán, kiểm toán tài chính sẽ cung cấp thông tin đầy đủ có giá trị đáng tin cậy về kết quả thu chi ngân sách nhà nớc, chấp hành kế hoạch ngân sách, tình hìnhquản lý kinh tế tài chính của nhà nớc Đồng thời thực hiện chức năng t vấn, góp ý với Bộ tài chính trong quá trình xây dựng dự thảo kế hoạch ngân sách.

- Đối với khu vực kinh doanh t nhân, chức năng t vấn chủ yếu đợc biểuhiện dới hình thức các lời khuyên về mặt quản trị doanh nghiệp, đầu t, thuế và thông qua th quản lý

Chức năng t vấn đang dần dần đóng vai trò quan trọng và chiếm u thế Trong hoạt động kiểm toán, kết quả mà các doanh nghiệp mong đợi không chỉ là sự đúng đắn, trung thực của số liệu mà là những t vấn của kiểm toán viên về hệ thống kiểm soát nội bộ, về thuế cho doanh nghiệp khắc phục những mặt còn hạn chế đem lại những hiệu quả, hiệu năng trong sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp

c) Chức năng xác nhận và giải toả trách nhiệm.

Đây là một chức năng có vai trò quan trọng trong việc quản lý ngân sách Nhà nớc song hiện cha đọc thực hiện ở Việt Nam

Nội dung chính của chức năng này là xác nhận thông tin và san xẻ trách nhiệm, công việc kiểm tra, giám sát của các cơ quan trực thuộc, chịu

sự chỉ đạo và giám sát

Mô hình thể hiện rõ nét chức năng "giải toả trách nhiệm" biểu hiện sự chặt chẽ và đầy đủ của quá trình duyệt Ngân sách cho đến thẩm định lại kếtquả việc sử dụng ngân sách Đây là mô hình mà Việt Nam cần phải học tập

và áp dụng cho phù hợp với điều kiện cụ thể của nớc ta, phát huy tối đa chức năng tác dụng của kiểm toán vào thực tiễn quản lý tài chính nớc ta

III Vai trò kiểm toán tài chính.

Kiểm toán không phải là hoạt động "tự thân" và "vị thân", kiểm toán sinh ra từ yêu cầu quản lý và phục vụ cho yêu cầu quản lý Từ đó có thể thấy rõ vai trò, tác dụng của kiểm toán nói chung và kiểm toán tài chính nóiriêng đợc thể hiện trên những mặt sau :

a) Tạo niềm tin cho những ngời quan tâm :

Trong cơ chế thị trờng có nhiều ngời quan tâm tới tình hình tài chính

và sự phản ánh của nó trong tài liệu kế toán Nhữn ngời quan tâm có thể kể

đến là :

- Các cơ quan Nhà nớc : cần có thông tin trung thực để điều tiết vĩ mô nền kinh tế

- Các nhà đầu t : cần có tài liệu tin cậy để trớc hết có hớng đầu t đúng

đắn, sau đó điều hành, sử dụng vốn đầu t và cuối cùng là có tài liệu trung thực về phân phối kết quả đầu t

- Các nhà quản trị doanh nghiệp và các nhà quản lý khác : cần thông tin trung thực để có những quyết định trong mọi giai đoạn quản lý

- Ngời lao động cần có thông tin đáng tin cậy về kết quả kinh doanh,

ăn chia phân phối, thực hiện chính sách tiền lơng

- Khách hàng, nhà cung cấp và những ngời quan tâm khác cần hiểu rõ thực chất kinh doanh về tài chính của các đơn vị về nhiều mặt

Có thể nói việc tạo niềm tin cho những ngời quan tâm là yếu tố quyết

định sự ra đời và phát triển của kiểm toán tài chính với t cách là một hoạt

động độc lập

b) Kiểm toán góp phần hớng dẫn nghiệp vụ và củng cố nền nếp hoạt động tài chính kế toán nói riêng và hoạt động của đơn vị kiểm toán nói chung.

Hoạt động tài chính bao gồm những mối quan hệ đa dạng, luôn biến

đổi và đợc cấu thành bởi hàng loạt nghiệp vụ cụ thể Để hớng các nghiệp vụvào qũy đạo mong muốn

Đặc biệt nớc ta đang trong qúa trình chuyển đổi cơ chế kinh tế trong

đó các quan hệ tài chính, chế độ kinh tế thay đổi nhiều lần cùng với sự bung

ra của nhiều thành phần kinh tế và các hoạt động kinh doanh khác Công tác kiểm tra, kiểm soát cha chuyển hớng kịp thời dẫn tới tình trạng kỷ cơng

bị buông lỏng, nhiều kỷ cơng trong kiểm toán tài chính trớc đây nay cũng

bị phá vỡ Chỉ có triển khai tốt việc kiểm tra tốt công tác kiểm toán mới có thể nhanh chóng đa ra công tác kiểm toán tài chính đi vào nền nếp

c) Kiểm toán góp phần nâng cao hiệu quả và năng lực quản lý

Phần II Vai trò và chức năng của kiểm toán đối với

nền kinh tế việt nam

I.Những đóng góp của kiểm tóan tài chính đối với nền kinh tế việt nam

Nền kinh tế nớc ta đang chuyểng sang cơ chế thị trờng có sự quản lýcủa nhà nớc,cơ sở pháp lý cho sự vận hành và phát triển kinh tế đang từngbớc đợc hoàn thiện các thành phần kinh tế tham gia vào thị trờng ngàycàng đa dạng ,phức tạp Chính vì thế việc nắm bắt thông tin về các đối táckinh tế là hết sức quan trọng,trong đó đặc biệt là các thông tin tài chính -một căn cứ đẻ nhìn nhận sự phát triển của doanh nghiệp,cũng nh của nềnkinh tế Kiểm toán tài chính với vai trò và chức năng: xác minh ,t vấn ,kiểmtra đã giúp cung cấp thông tin một cách kịp thời ,chính xác phục vụ cho sựphát triển chung ,ngày càng có ý nghĩa quan trọng đối với nhà nứơc,cácdoanh nghiệp và các đối tợng quan tâm khác

1.Đối với nhà nớc

Để quản lý kinh tế vĩ mô nói chung và quản lý ngân sách ,công quỹquốc gia nói riêng thì nhà nớc cần phải có những thông tin trung thực,chính xácvề hoạt động tài chính của các tổ chức ,các doanh nghiệp Hiệnnay trong xu hớng hội nhập quốc tế ,kiểm toán tài chính có một tầm quantrọng hết sức to lớn đối với nền tài chính quốc gia nhà nớc ta đã từng bớc

sử dụng kiểm toán (thông qua cơ quan kiểm toán nhà nớc ) nh một công cụquản lý khoong thể thiếu đợc trong một nhà nớc pháp quyền Vì vậy, có thẻnói kiểm toán nhà nớc đảm nhận một chức năngquan trọng trong việc kiểmsoát ,quản lý việc sử dụng nguồn lực tài chính công.Từ năm 1995 đến hếtnăm 1999,kiểm toán nhà nớc đã thực hiện gần 3000 cuộc kiểm toán với quymô khác nhau tại các đơn vị kinh tế quốc doanh,đơn vị thụ hởng ngân sáchnhà nớc những két quả kiểm toán tài chính đã phần nào đáp ứng yêu cầucủa quốc hội và chính phủ trong việc kiểm tra giams sát hoàn thiện và nângcao chất lợng quản lý điều hành ngân sách nhà nớc, cụ thể nh sau :

Giúp nhà nớc kiểm tra giám sát việc thu các khoản nộp ngân sách chủyêus là các khoản thuế phải nộp ,đảm bảo nộp đủ theo quy định của phápluật Từ đó góp phần caỉ cách công tác tổ chức và quản lý thu ngân sách cóhiệu quả,một mặt tập trung tăng nguồn thu, đáp ứng nhu cầu chi tiêu ngânsách , điều quan trọng là lập lại trật tự trong việc chấp hành nghiêm chỉnh

luật pháp của nhà nớc ,trả lại sự bình đẳng trong môi trờng kinh doanh giữacác tổ chức kinh tế trong và ngoài nớc

Giúp nhà nớc kiểm soát chặt chẽ việc sử dụng ngân sách nhà nớcchống thất thoát ,chống lãng phí nâng cao hiệu quả sử dụng vốn và tài sảncủa nhà nớc Trong điều kiện phát triển kinh tế xã hội hiện nay ,nhu cầu chingân sách nhà nớc rất lớn trong khi khả năng đáp ứng còn hạn hẹp ,thì lýluận cơ bản về chức năng và vai trò của kiểm toán tài chính nâng cao hiệuquả sử dụng ngân sách nhà nớc có một ý nghĩa rất quan trọng.đẻ đạt đợcyêu cầu đó công tác kiểm toán tài chính còn giúp cho các đối tợng sử dụngngân sách nhà nớc tuân thủ những quy định của pháp luật,về các thủ tục,trình tự chi đúng mục đích ,đối tợng đúng mức dự toán đợc duyệt Đén hếtnăm 1999, với việc kiểm toán báo cáo quyết toán của 61 tỉnh, thành phố, 10

bộ chơng trình dự án mục tiêu của chình phủ ,7quân khu quân chủng ,tổngcục và nhiều doanh nghiệp thuộc khối an ninh,quóc phòng, các tổng công

ty 90,91 Kiểm toán nhà nớc đã phát hiện và kiến nghị tăng thu,tiết kiệmchi cho ngân sách nhà nớc gần 3000 tỷ đồng giúp nhà nớc thấy đớcnhững vớng mắc thực tế khi thực hiện các chế độ, chính sách tài chính hiệnhành,từ đó có các giải pháp để hoàn thiện cơ chế chính sách về kinh tế tàichính.đòng thời các kết quả kiẻm toán tài chínhcòn có ý nghĩa quan trọngkhác nh:

+ Thiết lạp cơ chế quản lý ,cấp phát và thanh toán ,quyết toán đối vớingân sách địa phơng ,đói với các khoản hỗ trợ từ ngân sách địa phơng chocác cơ quan trung ơng đóng trên địa bàn

+ Rà soát sửa đổi bổ sung các định mức kinh tế tài chính và định mứcchi tiêu ngân sách nhà nớc

+ Công tác hạch toán kế toán, tăng cờng kỷ luật trong quản lý ngânsách, xử lý nghiêm những hành vi vi phạm

Giúp cho công tác điều hành vĩ mô của các nhà quản lý kinh tế tàichính kết quả kiểm toán tài chính cung cáp thông tin dữ liẹu chính xác kịpthời trong việc xây dựng dự toán ,điều chỉnh dự toán phù hợp với thức trạng

và điều kiện phát triển kinh tế địa phơng ,ngành nghề nói riêng và của nhànớc nói chung

2 Vai trò đối với doanh nghiệp

Có thể nói rằng kiểm toán nói chung đem lại cho doanh nghệp sự hoạt

động có hiêụ quả nhất là một công cụ để choban lãnh đạo ra quyết địnhchính xác nhất và hiệu quả đa doanh nghiệp đi lên bền vững chung ta cóthể nhìn nhận một số vai trò chủ yếu của kiểm toán tài chính đói với cácdoanh nghiệp nh sau:

Thứ nhất, kiểm toán tài chính giúp lãnh đoạ doanh nghiệp đợc kiểmtoán thấy những sai sót trong quản lý tài chính kế toán và giúp họ nhận thấynghĩa vụ phải thực hiện dúng các quy định của pháp luật hiện hành về tàivchính kế toán

Thứ hai, giúp cho đội ngũ cán bộ chuyên môn thấy đợc các sai sóttrong nghiệp vụ chuyên môn của mình

Thứ ba, giúp cho đơn vị đợc kiểm toán loại bỏ những chi phí không

đúng để tiết kiệm cho doanh nghiệp

Thứ t ,giupa nhà lãnh đạo có thêm cơ sở ra các quy định về sảnxuất kinh doanh của doanh nghiệp

Thứ năm, giúp nâng cao chất lợng công tác hạch toán kế toán

Thứ sáu ,giúp doanh nghiệp hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ Thứ bảy,giúp doanh nghiệp ngày càng củng cố vị trí của mình trênthị trờng hay nh sự nâng cao uy tín

Trong quá trình kiểm toán,kiẻm toán viên sẽ giúp doanhnghiệp(chủ doanh nghiệp ) kịp thời phát hiện ra những sai sót ,lãngphí vềtài chính cũng nh tình hình tổ chức của doanh nghiệp để có những chấnchỉnh kịp thời hoặc ngăn ngừa các tổn thất đồng thời,giúp doanh nghiệphạn chế đợc những rủi ro hoặc phát hiện ra những thế mạnh,những tiềmnăng tài chính nội tại đang có trong doanh nghiệp ,và quan trọng hơn doanhnghiệp có thể lập kế hoạch phát triển một cách phù hợp

Ngời quản lý thờng là ngời chịu trách nhiệm và quyết định về tàichính ,nhng họ khong hiểu sâu về nguyên tắc kế toán nên cần có nhữngthông tịn thuyết phục để ra quyết định những thông tin đó không chỉ trêncác bản khai tài chính mà còn thông tin cụ thẻ về tài chính, về hiệu quả vàhiệu năng của các bộ phận để có những quyết định trong mỗi giai đạn quảnlý,kể cả tiếp nhận vốn ,chỉđạo và điều chỉnh các hoạt động kinhdoanh ,quản lý(nhất là về tài chính)

Ví dụ về chế độ khoán ở các doanh nghiệp xây dựng(theo tiêu chíkiểm toán số 5/99).qua thực tế kiểm toán ,kiểm toán viên thấy chính phủcho một công trình xay dựng dân dụng lại có đến 80-90% tổng chi phí là sắtthép ,10-20% tổng chi phí là xi măng,ngoài ra không có hoá đơn chứng từnào khác(công trình xây dựng khong cần gạch, cát, nhân công…).khi đ).khi đợchỏi, các đội trởng trả lời là chỉ qquan tâm đến nộp joá đơn cho đủ mức chiphí khoán mà khong để ý đến chi phí thực tế từng loại vật t và chi phíkhác từ đó kiểm toán viên đề ra một số lời khuyên là cần bố trí ít nhất mộtnhân viên làm công tác kết toán (chịu sự quản lý của phòng kế toán côngty) tại các đội xây dựng bên cạnh đó cón có hiện tợng một ssó đội trởng lợidụng việc cùng một lúc thi công nhiều công trình đã vay và ứng tiền vợtquá khối lợng công việc thực hiện và tự chiếm đoạt luôn.về việc này ,ngoàixác minh kiểm toán viên còn đề nghị doanh nghiệp nênquy định rõ mứctạm ứng vay tối đa của đọi sản xuất

Kiểm toán tài chính với chức năng kiẻem tra xác nhận tính trungthức và hợp lý hợp pháp của các thông tin trong báo cáo tài chính sẽ giúpcho lãnh đạo doanh nghiệp bớt lúng túng ,yên tâm hơn khi ký các báo cáotài chính và công khai các báo cáo tài chính.đồng thời kiểm toán tài chínhgiúp doanh nghiệp đánh giá kết quả hoạt động kinh doanh, tình hình tàichính và công nợ, khả năng thanh toán công nợ ,từ đó đánh giá vị thế củadoanh nghiệp trong nền kinh tế quốc dân và đề xuất giải pháp tăng cờngkhả năng cạnh tranh lành mạnh về tài chính ,uy tín

Đối với những doanh nghệp làm ăn chính đáng ,có hiệu quả thì kếtquả các cuộc kiểm toán tài chính sẽ giúp doanh nghiệp nâng cao uy tín củaminhf ,nhờ đó doanh nghiệp có thuận lợi trong các các quan hệ kin

tế chẳng hạn doanh nghiệp có thuạn lợi trong hoạt động liên doanh kiên kết,mua bán hàng hoá, thậm chí trong thị trờng chứng khoán (đối với các công

ty có phát hành cổ phần )

Đối với những chủ doanh nghiệp làm ăn chính đáng, có hiệu quả,nhng vì lý do nào đó bị tai tiếng thì kiểm toán viên sẽ là ngời xác nhận vàbảo vệ cho họ nhận xét của các kiểm toán viên có uy tín sẽ làm tăng thêmtính pháp lý của bản báo cáo tài chính và danh tiếng của doanh nghệp Lẽtất nhiên, các doanh nghiệp làm ăn gian dối hoặc sắp phá sản thờng khôngmuốn mời kiểm toán doanh nghiệp bao giờ cũng đặt lợi ích của mình lênhành đầu và luôn tim cách xử lý các nghiệp vụ hay các hoạt động kiểm toánsao cho có lợi nhất cho doanh nghệp Lúc đó kiểm toán tài chính với chức

năng bày tỏ ý kiến, kiểm toán viên sẽ t vấn cho doanh nghệp về những yếukém của nó,t vấn về công tác kế toán tài chính ,cũng nh các hớng giúp hoạt

động của doanh nghiệp có hiệu quả hơn trong khuôn khổ của pháp luật Tại công ty xây dựng Sông Đà ,phòng kiểm toán của tổng công tychính thức ra đời ngày 1/1/98 nhờ sự nhìn nhận đúng mức sự cần thiết kiểmtoán tài chính của ban lãnh đạo công ty Trong năm 1998, kiểm toám nội bộtổng cong ty đã hoàn thành công việc kiểm toán tình hình hoạt động sảnxuất kinh doanh và báo cáo tài chính của toán bộ 31 đơn vị thành viên vàbáo cáo tài chính toàn tổng công ty năm 1997

Một ví dụ khác tại công ty 28(một doanh nghiệp nhà nớc trực thuộctổng cục hậu cần bộ quốc phòng )xuất nhập khẩu các sản phẩm dệt,may ,kinh doanh bất động sản,kinh doanh các công trình hạ tầng khu côngnghiệp và dân dụng Từ năm 1992 nhờ hệ thống kiểm soát nội bộ tốt công

ty đã khắc phục những thiếu sót trong quản lý, tiến hành đổi mới mô hình

tổ chức gắn với việc quản lý đã nhanh chóng đem lại cho công ty nhữnghiệu quả to lớn về mọi mặt.Bên cạnh đó , công ty đã tién hành thuê kiểmtoán độc lập để kiểm toán báo cáo tài chính các năm 1994-1996 Riêng năm

1997, đã tiến hành kiểm toán hai kỳ Việc kiểm toán đợc tiến hành từ các

đơn vị thành viên trực thuộc đến công ty tất cả các công trình đầu t cũng

đều đợc kiểm toán ,nhờ đó mà công ty đã thu lại đợc một khoản tiền đáng

kể Từ năm 1992 đến năm 1997, vốn của côngty tăng lên gấp 5,76 lần(theotạp chí kiểm toán số tháng 1/98)

Trong doanh nghiẹp ,ngoài những vai trò trên ,kiểm toán tài chínhcòn có tác dụng đối với công nhân viên ,ngời lao động klàm việc tại đó khibáo cáo tài chính đã đợc kiểm toán thìđộ tin cậy của nó đợc tăng lên , giúpngời lao động biết đợc tình hình tài chính của công ty mình thế nào lãi hay

lỗ ,sự phân chia lãi có hợp lý không …).khi đNếu báo cáo đó cho kết quả tốt vềcông ty ngời lao động sẽ thêm gắn bó và tin tởng vào công ty ,yên tm làmviệc hoặc ngợc lại Mặt khác chủ doanh nghiệp luôn muốn có đợc nhữnglao động có tay nghề cao ,làm việc có hiệu quả ,một báo cáo tài chính vớikết quả tốt sẽ là một sức hút giúp doanh nghiệp có những nhân viên nhmong muốn

3 Đối với các bên thứ ba quan tâm

bên thứ ba quan tâm tới các báo cáo tài chính gồm: các nhà đầu t,ngân hàng ,khách hàng Nói chung là các tác nhân trong nền kinh tế họ

quan tâm đến các báo cáo tài chính làm gì? và kiểm toán tài chính đong vaitrò và chức năng gì đối với họ? Tại sao thông tin về báo cáo tài chính khôngtới thẳng những ngời quan tâm đó mà phải coá sự đảm bảo của ben thứba

độc lập là kiểm toán viên? câu trả lời là sự rủi ro thông tin ,các báo cáo tàichính có nhiều khả năng không chính xác

Trong cơ chế thị trờng ngày nay ,rõ ràng ngời ra quyết định khó cókhả nâng hiểu biết tờng tận và trực tiếp về đối tác mà anh ta tiến hành kinhdoanh Thông tin sử dụng là do ngời khác cung cấp cho Bất cứ khi nàothônh tin có đợc là do ngời khác cung cấp thì khả năng nó bị chủ ý, hoặckhông chủ ý bóp méo sẽ tăng lên Nếu mục đích của ngời cung cấp thôngtin khác với ngời ra quyết định thì thông tin có thể bị hoứng theo lợi ích củangời cung cấp Do vậy thông tin bị công bố sai là điều khó tránh khỏi Mộtbáo cáo tài chính đã đợc kiểm toán là một biện pháp hiẹu quả nhất để giảmthiểu rủi ro thông tin cho những ngời quan tâm

Các nhà đầu t cá nhân và các nhà đầu t chuyên nghiệp trên thị trờngchứng khoán thờng lấy chinhs các báo cáo tài chính đã đợc kiểm toán làmcăn cứ phân tích tài chính và kết quả hoạt động của công ty khi quyết địnhmua hoặc bán các chứng khoán đó Hiện nay các công ty niên yết chứngkhoán cũng nh kinh doanh chứng khoán phải định kỳ nộp các baó cáo tàichính đã đợc kiểm toán cho uỷ ban chứng khoán nhà nớc và thị trờng giaodịch chứng khán các báo cáo tài chính phải đợc xácnhận bởi một tổ chứckiểm toán độc lập có uy tín Đay là yêu cầu đặc biệt cần thiết đối với việtnam ,khi mà việc đánh giá tính xác thực của các báo cáo tài chính cũng nhviệc tiếp cận các thôngtin tài chính đối với một công ty ở việt nam còn làmột vấn đề khó khăn

Các ngân hàng cho doanh nghiệp vay vốn ,các nhà đầu t và chính cácchủ sở hữu cũng phải nắm bắt tình hình kinh doanh và khả năng trả nợ củabạn hàng để quyết định cho vay ,thu hồi vốn hoặc không cho vay Vì lợi íchcúa mình nên họ coi kiểm toán là một trong các điều kiện để xuất tiền chovay hay bỏ vốn vào kinh doanh hiện nay ,các ngân hàng Vietcombank,Indovinabank có quy tất cả các khách hàng muốn vay tiền đều phải xuấttrình báo cáo tài chính đã đợc kiểm toán viên xác nhận

Trong quan hệ kinh doanh các khách hàng có thể mua chịu .tuynhiên ,chỉ đợc chịu khi báo cáo tài chính của doanh nghiệp mua đó đợc

kiểm toán viên có uy tín kiểm tra và xác nhận là tốt thì nhà cung cấp sẽ sẵnsàng bán chịu và ngợc lại

Ngoài ra kiểm toán tái chính còn giúp ngời dân củng cố lòng tin đốivới các cấp uỷ đảng ,chính quyền và co quan nhà nớc trong việc sẻ dụngngân sách nhà nớc cũng nh trong việc sử dụng các quỹ mà họ đóng góp Tóm lại đối với các bên thứ ba quan tâm kiểm toán tài chính trớc hết

đóng vai trò trung gian đảm bảo cho sự tjn cậy của các thông ting từ ngờicung cấp đến ngời nhận tiếpp theo các thông tin (báo cáo tài chính đã đợckiểm toán) lại là cơ sỏ cho các quyết định tài chính của các bên quan tâm

II.Những hạn chế và nguyên nhân

Có thể nói rằng ngay từ khi mới ra đời ,những kết quả kiểm toán tàichính của các tổ chức kiểm toán ở nớc ta đã đóng góp một phần không nhỏlàm lành mạnh hoá nền tài chính quốc gia, nâng cao hiệu quả sử dụng vốnngân sách nhà nớc ,hạn chế ,ngăn ngừa đợc phần nào tệ nạn thamnhĩng ,thất thoát lãng phí ,có ý ngghĩa lớn trong việc phát triển kinh tế đấtnớc, tạo môi trờng kinh tế lành mạnh ,tạo điều kiện cho các doanh nghiệptrong nớc phát triển và thu hút đợc nhiều vốn đầu t nớc ngoài đặc biệt trong

điều kiện nớc ta hiện nay đang trong giai đoạn phát triển kinh tế thị ờng,hoạt động kiểm toán dờng nh còn rất mới mẻ ,các lý luận cơ bản cònhạn hẹp,môi trờng hoạt động cũng không hoàn toàn thuận lợi Do đó còntồn tại những hạn chế không nhỏ trong việc phát huy vai trò của hoạt độngkiểm toán tài chính

tr-Thứ nhất về vấn đề nhận thức do hoạt động kiểm toán còn tơng đốimới mẻ ,trong khi đó các tổ chức kiểm toán và các kiểm toán viên lại không

đợc tự quảng cáo công khai về mình dới bất kỳ hình thức nào nên nhữngnhận thức những hiểu biết sâu rộng ,đúng dắn về hoạt động nàybị hạn chếnhất là trong thời kỳ đầu đổi mới ,cụ thể nh sau:

+ Trừ những đơn vị kế toán có sự tham gia quản lý của nớc ngoài,hầuhết ngời quản lý ở các đơn vị cha hiểu hết mục đích của hoạt động kiểmtoán ,cha thấy đợc lợi ích thiết thực từ những t vấn của kiểm topán viêntrong hoạt động tài chính doanh nghiệp

+ Nhiều doanh nghiệp (công ty t nhân ,doanh nghiệp nhà nớc )chamuốn tiết lộ thông tin xác thực về hoạt động của doanh nghiệp mình chonhời khác trừ khi bị bắt buộc