Xuất phát từ mong muốn nghiên cứu giải pháp nâng cao chất lượng nghiệp vụ thanh toan quốc tế trên cơ sở đánh giá hiệu quả của phương thức tín dụng chứng từ tại Ngân hàng Thương mại Cổ ph
Trang 1LỜI MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài
Ngày nay toàn cầu hoá và hội nhập kinh tế quốc tế đã và đang trở thành nhucầu tất yếu đối với mỗi quốc gia Đó là xu thế khách quan, lôi cuốn các nước, baotrùm lên hầu hết các lĩnh vực, nó vừa thúc đẩy hợp tác, vừa tăng sức ép cạnh tranh
và phụ thuộc lẫn nhau giữa các quốc gia Việt Nam đang từng bước hoà nhập nềnkinh tế của mình vào nền kinh tế khu vực và thế giới Với mục tiêu đẩy mạnh quátrình công nghiệp hoá- hiện đại hoá, Đảng và nhà nước ta đã đề ra chủ trương pháttriển kinh tế Việt Nam theo hướng mở rộng các hoạt động kinh tế đối ngoại Hoạtđộng ngoại thương được khuyến khích đẩy mạnh trong quá trình ngoại thương, bổsung nguồn lực cho đất nước cũng như nâng cao vị thế Việt Nam trên trường quốc
tế Nắm bắt được xu thế ấy, các ngân hàng thương mại trong nước nói chung vàTMCP Xăng dầu Petrolimex nói riêng đang rất chú trọng tới việc phát triển cácnghiệp vụ thanh toán quốc tế tại đơn vị để nâng cao thị phần của mình, từ đó giatăng thu nhập từ lĩnh vực dịch vụ hấp dẫn và đầy tiềm năng này Các phương thứcthanh toán quốc tế ngày càng đa dạng tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các doanhnghiệp cũng như nhà đầu tư khi tham gia hoạt động thương mại quốc tế Cácphương thức thanh toán quốc tế mà các ngân hàng thương mại nói chung và Ngânhàng Thương mại Cổ phần Xăng dầu Petrolimex nói riêng cung cấp bao gồm cácphương thức tín dụng chứng từ, phương thức nhờ thu chứng từ, phương thức thanhtoán trước và phương thức ghi sổ
Xuất phát từ mong muốn nghiên cứu giải pháp nâng cao chất lượng nghiệp
vụ thanh toan quốc tế trên cơ sở đánh giá hiệu quả của phương thức tín dụng chứng
từ tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Xăng dầu Petrolimex (PG Bank) – Hội sở
Hà Nội em xin chọn đề tài: “Đẩy mạnh hoạt động thanh toán quốc tế bằng phươngpháp tín dụng chứng từ tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Xăng dầu Petrolimex(PG Bank) – Hội sở Hà Nội” làm nội dung nghiên cứu của đề tài thực tập
2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
Hệ thống hoá lý luận về phương thức tín dụng chứng từ của nghiệp vụ thanh toánquốc tế Dựa trên nền tảng cơ bản đó để nghiên cứu thực trạng hoạt động tín dụngchứng từ của nghiệp vụ thanh toán quốc tế tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần
Trang 2Xăng dầu Petrolimex (PG Bank) – Hội sở Hà Nội Đánh giá những thành côngcũng như những mặt còn tồn tại của ngân hàng trong quá trình thực hiện nghiệp vụnày Từ đó đề xuất những giải pháp và kiến nghị nhằm phát triển hoạt động thanhtoán quốc tế tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Xăng dầu Petrolimex (PG Bank)– Hội sở Hà Nội
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
a Đối tượng nghiên cứu
Đề tài tập trung nghiên về hoạt động thanh toán quốc tế bằng phương pháp tíndụng chứng từ tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Xăng dầu Petrolimex (PGBank) – Hội sở Hà Nội
b Phạm vi nghiên cứu của đề tài
Đề tài nghiên cứu hoạt động tài trợ xuất nhập khẩu tại Ngân hàng Thương mại Cổphần Xăng dầu Petrolimex (PG Bank) – Hội sở Hà Nội trong thời gian từ năm
2007 đến 2011
4 Phương pháp nghiên cứu
Phương pháp cơ bản để tiến hành nghiên cứu là vận dụng phép duy vật biện chứngkết hợp duy vật lịch sử
Bên cạnh đó, sử dụng đồng thời các phương pháp nghiên cứu tổng hợp, so sánh,thống kê, phân tích tình huống từ thực tế… để nghiên cứu
5 Kết cấu của đề tài
Ngoài lời mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, đề tài được chia thành bachương:
Chương 1: Tổng quan về Ngân hàng Thương mại Cổ phần Xăng dầu Petrolimex(PG Bank) – Hội sở Hà Nội
Chương 2: Thực trạng hoạt động thanh toán quốc tế bằng phương pháp tín dụngchứng từ tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Xăng dầu Petrolimex (PG Bank) –Hội sở Hà Nội
Trang 3Chương 3: Định hướng, giải pháp và kiến nghị đẩy mạnh hoạt động thanh toánquốc tế bằng phương pháp tín dụng chứng từ tại Ngân hàng Thương mại Cổ phầnXăng dầu Petrolimex (PG Bank) – Hội sở Hà Nội
Trang 4DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
Danh mục chữ viết tắt tiếng Anh
STT Từ viết tắt Tên tiếng Anh Tên tiếng Việt
1 AgriBank
Vietnam Bank of Agriculture and Rural Development
Ngân hàng Nông nghiệp
và phát triển nông thôn Việt
Nam
Development Bank
Ngân hàng phát triển Châu Á
3 BIDV Bank for Investment and Development of Vietnam và Phát triển Việt NamNgân hàng Đầu tư
International Corporation
Ngân hàng Hợp tác Quốc tế Nhật Bản
5 L/C Letter of credit Thư tín dụng chứng từ
6 HSBC Hongkong and ShanghaiBank Corporation Hongkong - Shanghai Ngân hàng Hợp tác
Petrolimex Group Comercial Joint Stock
Bank
Ngân hàng Thương mại
Cổ phần Xăng dầu Petrolimex
8 SSI Security Income Supplemental Công ty Cổ phần Chứngkhoán Sài Gòn
Công ty Hợp tác Xây
dựng Xuất nhập khẩu Việt
Nam
12 WTO World Trade Organization Tổ chức thương mại thếgiới
Trang 5 Danh mục chữ viết tắt tiếng Việt
Trang 6CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN XĂNG DẦU PETROLIMEX (PG BANK) – HỘI SỞ CHÍNH
1.1 TỔNG QUAN CHUNG VỀ NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦNXĂNG DẦU PETROLIMEX (PG BANK)
1.1.1 Giới thiệu về Ngân hàng Thương mại Cổ phần Xăng dầu Petrolimex
(PG Bank)
Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex (PG Bank), tiền thân là Ngân hàngTMCP Nông thôn Đồng Tháp Mười, được thành lập ngày 13/11/1993 với số vốnđiều lệ ban đầu là 700 triệu đồng Trải qua gần 20 năm hoạt động, PG Bank đãkhông ngừng lớn mạnh và từng bước tạo dựng được niềm tin đối với khách hàng.Đặc biệt, cùng với sự tham gia của hai cổ đông chiến lược là Tập đoàn Xăng dầuViệt Nam (Petrolimex) và Công ty Cổ phần Chứng khoán Sài Gòn (SSI), PG Bank
đã chứng kiến những bước phát triển vượt bậc về quy mô và hiệu quả hoạt động
Sự kiện chuyển đổi sang mô hình ngân hàng TMCP đô thị và đổi tên thành PGBank là dấu mốc quan trọng, tạo tiền đề giúp PG Bank bắt kịp tốc độ phát triểnnhanh của nền kinh tế, tiến từng bước vững chắc trên con đường trở thành mộtngân hàng thương mại đa năng hàng đầu Việt Nam
1.1.2 Các sản phẩm dịch vụ chính của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Xăng
dầu Petrolimex (PG Bank)
PG Bank cung cấp đầy đủ các sản phẩm dịch vụ ngân hàng truyền thống,bao gồm sản phẩm huy động vốn, tín dụng, thanh toán quốc tế, tài trợ thương mại,
và sản phẩm thẻ (Flexicard) Hướng tới mục tiêu phục vụ tốt nhất các nhu cầu củakhách hàng, đội ngũ nhân viên PG Bank luôn nỗ lực không ngừng nhằm đem đếncho khách hàng những sản phẩm dịch vụ tài chính mới, đa dạng, và hữu ích, tiêubiểu là dịch vụ tư vấn tài chính và phái sinh hàng hóa
Dịch vụ ngân hàng trực tuyến của PG Bank đã được đẩy mạnh phát triểntrong thời gian gần đây, cho phép các khách hàng dễ dàng thực hiện hầu hết cácgiao dịch ngân hàng thông qua Internet với độ an toàn thông tin cao Hiện tại, PGBank đang sử dụng hệ thống ngân hàng lõi Corebanking do FlexCube cung cấp,
Trang 7trong khi hệ thống bảo mật thông tin hiện đại và đồng bộ được xây dựng bởi hãngCheckpoint
1.1.3 Mạng lưới hoạt động của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Xăng dầu
Petrolimex (PG Bank)
Tính đến 31/12/2011, PG Bank có tổng số 74 chi nhánh và phòng giao dịchtại các tỉnh và thành phố lớn trên toàn quốc với gần 1.500 nhân viên Hội sở chínhcủa Ngân hàng đặt tại thủ đô Hà Nội
Hiện tại PG Bank đã thiết lập mạng lưới ngân hàng đại lý với gần 300 ngânhàng và chi nhánh ngân hàng tại 50 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới, trong
đó PG Bank luôn đặt quan hệ đại lý với với các ngân hàng hàng đầu tại từng quốcgia và vùng lãnh thổ đó
Tại Việt Nam, PG Bank có quan hệ với tất cả các định chế tài chính trongnước bao gồm: Ngân hàng Thương mại Nhà Nước, Ngân hàng Thương mại cổphần, Ngân hàng liên doanh, Ngân hàng 100% vốn nước ngoài và các chi nhánhngân hàng nước ngoài, các công ty tài chính và các định chế tài chính khác
1.1.4 Thông tin tài chính về Ngân hàng Thương mại Cổ phần Xăng dầu
Petrolimex (PG Bank)
Từ sau khi chuyển đổi mô hình hoạt động năm 2007, PG Bank đã có nhữngbước phát triển mạnh mẽ Tổng tài sản của Ngân hàng tăng gấp 3,8 lần trong giaiđoạn 2007 – 2011, đạt 17.690 tỷ đồng tại thời điểm 31/12/2011
Bên cạnh chú trọng mở rộng quy mô, nâng cao các chỉ tiêu về an toàn vốn,chất lượng tài sản và hiệu quả hoạt động của toàn bộ hệ thống tài chính luôn đượccoi là trọng tâm trong các kế hoạch hoạt động của PG Bank Hệ số an toàn vốn tốithiểu (CAR) luôn đáp ứng quy định của NHNN và tiêu chuẩn quốc tế, đạt 16,7%năm 2011 Tỷ lệ nợ xấu được kiểm soát tốt, đứng ở mức 2,06% cuối năm 2011,đây là mức thấp hơn rất nhiều so với trung bình ngành Các chỉ tiêu sinh lời ROA
và ROE được cải thiện dần qua các năm, lần lượt đạt 3,6% và 23% trong năm
2011, là mức cao trong hệ thống NHTM Việt Nam
Trang 81.2 LỊCH SỬ VÀ PHÁT TRIỂN CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ
PHẦN XĂNG DẦU PETROLIMEX (PG BANK)
Ngày 13/11/1993: Ngân hàng TMCP Nông thôn Đồng Tháp Mười chínhthức hoạt động theo giấy phép số 0045/NH-GP Tháng 7/2005: Tập đoàn Xăng dầuViệt Nam (Petrolimex) và Công ty cổ phần Chứng khoán Sài Gòn (SSI) tham giagóp vốn vào Ngân hàng, trở thành hai cổ đông lớn với nhiều cam kết hỗ trợ chohoạt động kinh doanh Ngày 12/01/2007: Ngân hàng TMCP Nông thôn Đồng ThápMười được Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chấp thuận cho chuyển đổi mô hìnhhoạt động thành Ngân hàng TMCP đô thị theo quyết định số 125/QĐ-NHNN
Ngày 08/02/2007: Ngân hàng TMCP Nông thôn Đồng Tháp Mười chínhthức đổi tên thành Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex, gọi tắt là PG Bank,theo quyết định số 368/QĐ-NHNN của NHNN Ngày 26/06/2007: Khai trương chinhánh Hà Nội, chi nhánh đầu tiên trên cả nước Ngày 10/10/2007: Tăng vốn điều lệlên 500 tỷ đồng Ngày 12/12/2007: Khai trương chi nhánh Sài Gòn – Chi nhánhđầu tiên ở phía Nam Ngày 17/12/2007: Khai trương chi nhánh Đà Nẵng – Chinhánh đầu tiên ở miền Trung.Ngày 27/10/2008: Được Ngân hàng Nhà nước xếphạng “Ngân hàng loại A” năm 2007 Ngày 19/12/2008: Tăng vốn điều lệ lên 1.000
tỷ đồng
Ngày 13/10/2009: Chính thức phát hành Flexicard – Thẻ đa năng kết hợpđầy đủ hai tính năng ghi nợ và trả trước Đây cũng là thẻ thanh toán xăng dầu đầutiên tại Việt Nam Ngày 25/12/2009: Được Thống đốc Ngân hàng Nhà nước chấpthuận cho chuyển Hội sở chính từ Đồng Tháp ra Hà Nội theo Quyết định số 3209/QĐ-NHNN Ngày 31/12/2009: Lần thứ hai liên tiếp được Ngân hàng Nhà nướcxếp hạng “Ngân hàng loại A”
Ngày 14/12/2010: Lần thứ ba liên tiếp được Ngân hàng Nhà nước xếp hạng
“Ngân hàng loại A” Ngày 17/12/2010: Nhận giải thưởng “Top 100 Doanh nghiệpThương mại dịch vụ tiêu biểu 2010” do Bộ Công thương bình chọn Ngày31/12/2010: Tăng vốn điều lệ lên 2.000 tỷ đồng Ngày 10/04/2011: Lần thứ 3 liêntiếp nhận giải thưởng "Thương hiệu mạnh Việt Nam" do Cục Xúc tiến Thương mại(Bộ Công thương) và Thời báo Kinh tế Việt Nam bình chọn Tháng 1/2012: Lầnthứ tư liên tiếp được Ngân hàng Nhà nước xếp hạng “Ngân hàng loại A”
Trang 91.3 CƠ CẤU TỔ CHỨC CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN
XĂNG DẦU PETROLIMEX (PG BANK)
Bộ máy quản lý tổ chức của Ngân TMCP Xăng dầu Petrolimex liên tục đượcđổi mới kiện toàn, mở rộng đáp ứng yêu cầu đặt ra trong giai đoạn hội nhập kinh tếquốc tế và quá trình công nghiệp hóa hiện đại hóa nền kinh tế
Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex có thể được chia thành 4 khối cơbản:
o Khối liên doanh với các doanh nghiệp liên doanh hoạt động trên nhiềulĩnh vực khác nhau của nền kinh tế, cùng với sự liên doanh liên kếtvới các quốc gia láng giềng như Lào và Căm-pu-chia
o Khối ngân hàng với hệ thống các chi nhánh ngày càng được mở rộngtrên phạm vi toàn quốc, đáp ứng tốt hơn những nhu cầu của kháchhàng, thực hiện tốt các nghiệp vụ ngân hàng, đảm bảo công khai,minh bạch, phát triển bền vững Ngân hàng thương mại gồm hơn 100chi nhánh cấp 1 với khoảng 400 điểm giao dịch, hơn 700 máy ATM
và hàng chục ngàn điểm máy thẻ POS trên phạm vi toàn lãnh thổ
o Khối đơn vị, sự nghiệp với trung tâm công nghệ và trung tâm đào tạo
o Khối doanh nghiệp với nhiều hoạt động trong lĩnh vực tài chính ngânhàng Là một ngân hàng năng động, uy tín, hàng đầu của nền kinh tếViệt Nam, ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex không ngừng đổimới nâng cao nghiệp vụ, phát triển bền vững với hệ thống lãnh đạo tàinăng, quyết đoán cùng đội ngũ nhân viên đông đảo hơn 10.000 cán bộcông nhân viên chất lượng
Trang 10Sơ đồ 1.1: Cơ cấu tổ chức Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex
(Nguồn: Báo cáo tổng hợp từ phòng Kế hoạch – Tổng hợp, Ngân hàng TMCP
Xăng dầu Petrolimex (PG Bank) – Hội sở Hà Nội)
Trang 11Sơ đồ 1.2: Cơ cấu tổ chức Chi nhánh PG BANK – Hội sở HN
Khối Tác nghiệp
Phòng Quan hệ khách hàng 5 (Khách hàng xuất nhập khẩu)
Phòng Kế hoạch tổng hợp Phòng Quản trị tín dụng
Phòng Quản lý
và Dịch vụ kho quỹ
Khối Dịch vụ
Phòng Tổ chức hành chính
Phòng Quản lý rủi ro Phòng Kế toán
(Nguồn: Báo cáo tổng hợp từ phòng Kế hoạch – Tổng hợp, Ngân hàng TMCP
Xăng dầu Petrolimex (PG Bank) – Hội sở Hà Nội)
Trang 121.4 TẦM NHÌN CHIẾN LƯỢC CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ
PHẦN XĂNG DẦU PETROLIMEX (PG BANK)
Tầm nhìn
Trở thành một trong những ngân hàng thương mại cổ phần hàng đầu tại ViệtNam thực hiện cung cấp các dịch vụ tài chính ngân hàng chất lượng cao dựa trên đội ngũ nhân viên nhiệt tình, chuyên nghiệp và một nền tảng công nghệ hiện đại
Chiến lược kinh doanh
Cam kết đem lại sự hài lòng cho khách hàng thông qua việc cung cấp cácsản phẩm và dịch vụ tài chính ngân hàng chuyên nghiệp và sáng tạo với chấtlượng tốt nhất
Thiết lập và phát triển các mối quan hệ đối tác chiến lược trên cơ sở đảmbảo lợi ích bền vững cho tất cả các bên
Xây dựng đội ngũ nhân sự có đạo đức nghề nghiệp, năng lực và gắn bótrong một môi trường văn hóa chuyên nghiệp
Tăng trưởng bền vững dựa trên lợi thế cạnh tranh, chiến lược khác biệt hóa
và quản lý hiệu quả
Văn hóa doanh nghiệp
Nhằm tạo dựng và duy trì sự bền vững cho những thành công của Ngân hàng, nhất là trong bối cảnh thị trường hội nhập có tính cạnh tranh caonhư hiện nay, PG Bank luôn đặc biệt quan tâm xây dựng một văn hóa doanh nghiệp riêng của Ngân hàng, tập trung vào 5 giá trị cốt lõi:
Trang 13Ý nghĩa logo
Logo PG Bank thể hiện tính năng động, hiện đại, công nghệ cao Thông quacách điệu hai vệt sáng vẽ lên trong không gian của hai cạnh đồng tiền, logo PGBank liên tưởng đến sự vận hành và phát triển liên tục của PG Bank với một nguồnnăng lượng dồi dào trong thị trường tài chính tiền tệ Sự vận hành của 2 vệt sáng làbiểu trưng của sự hòa quyện và gắn kết chặt chẽ để đem lại cảm giác yên tâm và sựtin cậy cho khách hàng, là yếu tố rất quan trọng quyết định sự thành công của Ngânhàng Màu sắc của logo PG Bank thể hiện hai màu cơ bản của thương hiệuPetrolimex
1.5 KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG
MẠI CỔ PHẨN XĂNG DẦU PETROLIMEX (PGBANK) – HỘI SỞ HÀNỘI
1.5.1 Hoạt động huy động vốn
Ngay từ khi mới thành lập, PG Bank luôn chủ trương phải xác định thịtrường mục tiêu một cách rõ ràng, hợp lý để hướng tới phục vụ, phải có kế hoạchtiếp cận thị trường mục tiêu và thực hiện kế hoạch này một cách đầy đủ
Về mảng huy động vốn, toàn bộ hoạt động này đang tập trung tại PhòngDịch vụ khách hàng Với kết quả đạt được năm 2011, Phòng Dịch vụ khách hàng
đã hoàn thành khá tốt nhiệm vụ của mình Trong năm 2012, đối tượng khách hàng
tổ chức kinh tế dự kiến sẽ là các Tập đoàn lớn, các Tổng công ty lớn, các công ty
có hoạt động giao dịch tại đơn vị Do đó, PG Bank dự kiến sẽ xây dựng cácchương trình chăm sóc khách hàng lớn, đồng thời tìm kiếm các khách hàng tiềmnăng để tăng lượng vốn huy động Bên cạnh đó, để duy trì sự ổn định của nguồntiền, PG Bank sẽ xây dựng và áp dụng chính sách lãi suất linh hoạt, đặc biệt là chútrọng tới việc gia tăng các tiện ích cho khách hàng bởi khách hàng doanh nghiệpthường chú trọng tới dịch vụ gia tăng của sản phẩm hơn là lãi suất mà họ nhậnđược
Trang 14Dưới đây là bảng số liệu và biểu đồ về tổng lượng vốn huy động từ các tổchức kinh tế và dân cư từ năm 2008 đến năm 2011 của Ngân hàng TMCP Xăngdầu Petrolimex (PG Bank).
Bảng 1.1: Tổng lượng vốn huy động từ các tổ chức kinh tế và dân cư
(Nguồn: Báo cáo tổng hợp từ phòng Kế hoạch – Tổng hợp, Ngân hàng TMCP
Xăng dầu Petrolimex (PG Bank) – Hội sở Hà Nội) Biểu đồ 1.3: Tổng lượng vốn huy động từ các tổ chức kinh tế và dân cư
2008 2009 2010 2011 0
2000 4000 6000 8000 10000
12000
14000
16000
Tổng lượng vốn huy động
(Nguồn: Báo cáo tổng hợp từ phòng Kế hoạch – Tổng hợp, Ngân hàng TMCP
Xăng dầu Petrolimex (PG Bank) – Hội sở Hà Nội)
Trong những năm qua, do Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex – Hội sở
Hà Nội ngày càng mở rộng về quy mô và chất lượng nên tổng lượng vốn huy độngđược tăng lên với tốc độ đáng kinh ngạc Bắt đầu từ năm 2008 chỉ với 2366 tỷđồng thì đến năm 2009 đã tăng lên 6946 tỷ đồng, gấp 2,93 lần so với năm 2008.Tiếp đến năm 2010, Ngân hàng đã tiếp tục huy động được lượng vốn cao là 10766
Trang 15tỷ đồng, gấp 1,55 lần so với năm 2009 Theo số liệu mới nhất vào năm 2011 thìNgân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex đã huy động được lượng vốn là 14285 tỷđồng, gấp 1,37 lần so với năm 2010 Như vậy có thể nhận thấy, lượng vốn huyđộng từ các tổ chức và dân cư của Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex tăngđều trong các năm qua và dự đoán trong năm 2012 sẽ còn tăng nhanh và mạnh mẽhơn các năm cũ.
1.5.2 Hoạt động tín dụng
Tính đến 31/12/2011 dư nợ toàn Ngân hàng đã đạt 12033 tỷ đồng tăngtrưởng 20% so với năm 2010, cơ cấu vay vốn ổn định được giữ hợp lý, đảm bảo sựcân đối trong kì hạn
Đi kèm việc với việc tăng trưởng, vấn đề đảm bảo an toàn tín dụng đượcnâng lên hàng đầu trong hoạt động Ngân hàng Thời gian qua, Ngân hàng Nhànước và Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex cũng giám sát chặt chẽ vấn đềnày, cụ thể bằng nhiều văn bản hướng dẫn, trong đó đáng kể là việc phân loại nợ,xếp loại khách hàng và quy định chi tiết việc tăng tài sản đảm bảo trong dư nợ vay
Việc bảo lãnh, tín chấp của các doanh nghiệp Quốc doanh cũng giảm dần,thay vào đó là các tài sản đảm bảo cụ thể Đi kèm với xu thế cổ phần hoá doanhnghiệp theo yêu cầu của Chính phủ, các mối quan hệ tín dụng ngoài vấn đề vaybằng tín chấp, bảo lãnh, phần quan trọng cần được thực hiện thông qua tài sản đảmbảo nợ vay
Trang 16Bảng 1.2: Tình hình cho vay theo phương thức sở hữu tại Ngân hàng TMCP Xăng
(Nguồn: Báo cáo tổng hợp từ phòng Kế hoạch – Tổng hợp, Ngân hàng TMCP
Xăng dầu Petrolimex (PG Bank) – Hội sở Hà Nội) Biểu đồ 1.4: Tình hình cho vay theo phương thức sở hữu tại Ngân hàng TMCP
Xăng dầu Petrolimex
Đơn vị: Tỷ đồng
2007 2008 2009 2010 2011 0
(Nguồn: Báo cáo tổng hợp từ phòng Kế hoạch – Tổng hợp, Ngân hàng TMCP
Xăng dầu Petrolimex (PG Bank) – Hội sở Hà Nội)
Trang 17Từ năm 2007, cơ cấu nguồn vay đã có sự dịch chuyển lớn từ việc cho vaycác doanh nghiệp quốc doanh sang cho vay khu vực kinh tế ngoài quốc doanh,phản ánh sự thay đổi cơ cấu mạnh mẽ Việc bình đẳng với các thành phần kinh tếgiờ đây đã được cụ thể hoá trong vấn đề dư nợ tín dụng - vấn đề vốn hoá hoạt độngđầu tư của các thành phần kinh tế Khu vực quốc doanh giữ một mức vay khônglớn và có tốc độ tăng không cao chỉ từ 700 tỷ đồng năm 2007 lên 1563 tỷ đồngnăm 2011 Trong khi đó dư nợ từ khu vực ngoài quốc doanh liên tục tăng cao quacác năm và chiếm một tỷ trọng lớn trong tổng dư nợ: từ 1300 tỷ đồng / 2000 tỷđồng tổng dư nợ lên 4688 tỷ đồng/6250 tỷ đồng tổng dư nợ
Việc thay đổi cơ cấu ngành nghề cũng ảnh hưởng rõ rệt đến chất lượng tíndụng, từ đó tạo đà tăng trưởng cho các năm tiếp theo, ảnh hưởng trực tiếp đến cơcấu cho vay các loại tiền tệ trong tổng nguồn tín dụng Chính việc gia tăng cho vaycác ngành sản xuất công nghiệp, các lĩnh vực được Chính phủ khuyến khích vàđịnh hướng như : đóng tàu, vận tải biển, năng lượng … đã kéo theo việc kháchhàng sử dụng các dịch vụ đi kèm như mua bán ngoại tệ, mở L/C nhập khẩu thiết bịngoại nhập…, từ đó gia tăng nguồn vốn tín dụng ngoại tệ
Biểu đồ 1.5 Cơ cấu dư nợ phân theo thời gian vay vốn tại Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex
Trang 18Bảng 1.3 Cơ cấu dư nợ phân theo thời gian vay vốn tại Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex
Đơn vị: Tỷ đồng
2007 2008 2009 2010 2011 0
(Nguồn: Báo cáo tổng hợp từ phòng Kế hoạch – Tổng hợp, Ngân hàng TMCP
Xăng dầu Petrolimex (PG Bank) – Hội sở Hà Nội)
Với biểu đồ trên, có thể thấy dư nợ tín dụng của Ngân hàng tăng trưởng liêntục đạt những mức tăng đều qua các năm từ 2007 đến 2011 Vốn ngắn hạn luônchiếm tỷ trọng lớn hơn vốn trung, dài hạn và cũng tăng đều qua các năm.Tốc độtăng được giữ ổn định và có những năm tăng khá như từ 2007 đế n 2008 dư nợ tíndụng ngắn hạn tăng vọt từ 1680 tỷ đồng lên 2610 tỷ đồng, dư nợ trung và dài hạncũng có bước tăng dài từ 1120 tỷ đồng lên 1740 tỷ đồng làm cho tổng dư nợ tăngcao từ 2800 tỷ đồng lên 4350 tỷ đồng Nhìn tổng quan tốc độ tăng các năm vẫnđược giữ ổn định không có quá nhiều đột biến, tỷ trọng giữa dư nợ ngắn hạn vàdài hạn giữ được một tỷ lệ tương đối ổn định
Tóm lại, hoạt động của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Xăng dầu Petrolimex– Hội sở Hà Nội đã đạt được kết quả đáng khích lệ qua từng năm, tổng tài sản tăng
Trang 19trưởng qua các năm, hoạt động tín dụng đảm bảo an toàn, chất lượng và hiệu quả,trong đó hoạt động tín dụng trong dài hạn luôn chiếm tỉ lệ cao trong tổng dư nợ,chất lượng tín dụng đã được nâng cao dần, khẳng định vị thể của của Ngân hàngThương mại Cổ phần Xăng dầu Petrolimex ở vị trí trung tâm thành phố Đồng thờicũng cần thấy hết những khó khăn, thách thức của Ngân hàng để chủ động vượtqua, tạo sự phát triển trong những năm tới.
Trang 20CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG THANH TOÁN QUỐC
TẾ BẰNG PHƯƠNG PHÁP TÍN DỤNG CHỨNG TỪ TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN XĂNG DẦU PETROLIMEX (PG BANK) – HỘI SỞ CHÍNH
2.1 QUY TRÌNH TÀI TRỢ THƯƠNG MẠI THEO L/C ÁP DỤNG CHO CÁCCHI NHÁNH CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN XĂNG DẦUPETROLIMEX (PG BANK)
2.1.1 Nhập khẩu
2.1.1.1 Phát hành L/C
Nhận hồ sơ yêu cầu phát hành L/C của khách hàng
- Kiểm tra bộ hồ sơ phát hành L/C Bộ hồ sơ yêu cầu phát hành L/C bao gồm:
Yêu cầu phát hành L/C theo mẫu của PG Bank
Hợp đồng ngọai hoặc giấy tờ có giá trị tương đương như hợp đồng (bản gốchoặc bản sao có đóng dấu sao y bản chính của khách hàng)
Giấy phép nhập khẩu đối với các mặt hàng nhập khẩu cần giấy phép
Văn bản xác nhận của của Ngân hàng nhà nước về việc đăng kí vay và trả nợnước ngoài đối với L/C nhập khẩu có thời hạn trả chậm trên 1 năm
- Đóng dấu ngày giờ nhận
- Kiểm tra chữ kí trên yêu cầu mở L/C gốc
- Kiểm tra các điều kiện đảm bảo tài chính cho việc phát hành L/C
- Kiểm tra hạn mức tranh toán nhập khẩu của khách hàng
- Ghi nợ tài khoản của khách hàng để kí quỹ hoặc block số tiền kí quỹ đỗi vớitrường hợp mở L/C có ký quỹ
- Lập đề nghị thực hiện theo giao dịch mẫu
Nhận thông báo về L/C đã phát hành
- In bản copy điện MT700 và giấy báo nợ
- Kỹ và giao cho khách hàng L/C, giấy báo nợ, đóng dấu nếu khách hàng yêucầu
2.1.1.2 Sửa đổi L/C
Nhận hồ sơ yêu cầu sửa đổi L/C của khách hàng
- Kiểm tra bộ hồ sơ yêu cầu sửa đổi Hồ sơ bao gồm:
Yêu cầu sửa đổi L/C theo mẫu của PG Bank hoặc công văn yêu cầusửa đổi của khách hàng
Phụ lục hợp đồng liên quan (nếu có)
Trang 21- Kiểm tra chữ kí trên yêu cầu sửa đổi gốc
- Kiểm tra điều kiện đảm bảo tài chính, kiểm tra hạn mức thanh toán nhậpkhẩu, tăng/giảm hạn mức
- Ghi nợ tài khoản để kí quỹ hoặc block số tiền ký quỹ (nếu có)
- Lập đề nghị thực hiện giao dịch
Nhận thông báo về việc sửa đổi L/C
- In bản copy điện MT và giấy báo nợ
- Ký và giao cho khách hàng bản sửa đổi L/C và giấy báo nợ, đóng dấu nếukhách hàng yêu cầu
2.1.1.3 Bộ chứng từ trả ngay theo L/C
Nhận bản scan các chúng từ sau từ phòng TTTM
Thông báo chứng từ đến
Phiếu nhận chứng từ
Thông báo chứng từ sai sót và phiếu trả lời
Bản copy các chứng từ quan trọng thuộc bộ chứng từ như Invoice,Bill of Lading hoặc Airway Bill… và các chứng từ có sai sót
- In và giao cho khách hàng các thông báo và chứng từ nói trên
- Nếu chứng từ phù hợp, khẩn trương yêu cầu khách hàng điền và gửi lạiphiếu trả lời
Nhận phiếu trả lời gốc- khách hàng chấp nhận sai sót
- Kiểm tra chữ kí trên phiếu trả lời
- Yêu cầu khách hàng nộp đủ tiền hoặc giải ngân cho khách hàng để thanhtoán
- Scan phiếu trả lời tới phòng TTTM
Nhận bản scan giấy báo nợ từ phòng TTTM
- In, kí và giao cho khách hàng
2.1.1.4 Bộ chứng từ trả chậm theo L/C
Nhận bản scan các chứng từ sau từ phòng TTTM:
Trang 22 Thông báo chứng từ đến
Phiếu nhận chứng từ
Thông báo sai sót và phiếu trả lời
Bản copy các chứng từ quan trọng từ bộ chứng từ như Invoice, Bill ofLading hoặc Airway Bill… và các chứng từ sai sót
- In và giao cho khách hàng các bản scan thông báo và các chứng từ nói trên
- Nếu có chứng từ sai sót, theo dõi và yêu cầu khách hàng trả lời kịp thời vàophiếu trả lời
Nhận phiếu trả lời gốc – Khách hàng chấp nhận sai sót
- Kiểm tra chữ kí trên phiếu trả lời
- Scan phiếu gửi trả lời phòng TTTM
Nhận bộ chứng từ gốc
- Kiểm tra đối chiếu số lượng chứng từ nhận được so với bảng kê chứng từ
- Nếu chứng từ phù hợp, kí hậu vận đơn, giao chứng từ cho khách hàng đã kýnhận vào phiếu nhận chứng từ
- Nếu chứng từ có sai sót, theo dõi và yêu cầu khách hàng kịp thời điền và gửilại phiếu trả lời
- Nếu khách hàng chấp nhận sai sót, kí hậu vận đơn, giao chứng từ cho kháchhàng yêu cầu kí nhận vào phiếu nhận chứng từ
Nhận bản scan giấy báo nợ và/hoặc các thông báo khác từ phòng TTTM
- In, và kí giao cho khách hàng
- Thanh toán khi đến hạn
- Đảm bảo tài khoản khách hàng có đủ tiền để thanh toán
- Phòng TTTM sẽ tự động ghi nợ tài khoản khách hàng vào ngày đến hạn đểthanh toán
2.1.2 Xuất khẩu
2.1.2.1 Thông báo L/C, sửa đổi L/C xuất khẩu
Nhận thông báo L/C và L/C gốc có đầy đủ chữ kí từ phòng TTTM
- Khẩn trương thông báo bằng điện thọai cho người hưởng đến lấy L/C Nếungười hưởng không phải là khách hàng của PG Bank, yêu cầu mang tiền mặtđến để trả chi phí thông báo L/C để đổi lấy L/C
- Ghi có tài khoản thu phí LC, nhờ thu của Hội sở trường hợp khách hàng trảphí bằng tiền mặt
Trang 23Nhận thông báo sửa đổi L/C và bản sửa đổi L/C gốc có đầy đủ chữ kí từphòng TTTM
Khẩn trương thông báo bằng điện thoại cho người đến lấy sửa đổi L/C Nếungười hưởng không phải là khách hàng của PG Bank, yêu cầu mang tiền mặtđến trả phí thông báo sửa đổi L/C để đổi lấy bản sửa đổi L/C
Ghi có tài khoản thu phí LC, nhờ thu của Hội sở trường hợp khách hàng trảphí bằng tiền mặt
2.1.2.2 Gửi bộ chứng từ xuất khẩu đi đòi tiền theo L/C (trả ngay và trả chậm)
Nhận bộ chứng từ xuất khẩu và L/C gốc và tất cả các sửa đổi cùng với “Yêu cầu
xử lý chứng từ xuất khẩu theo L/C”
- Kiểm tra, đối chiếu số lượng chứng từ thực nhận bao gồm cả bản gốc, số bảnsao so với số lượng chứng từ liệt kê trên yêu cầu xử lý chứng từ của kháchhàng và yêu cầu của L/C
- Đóng dấu ngày giờ nhận
- Lập đề nghị thực hiện giao dịch, scan tới phòng TTTM đề nghị thực hiệngiao dịch cùng các chứng từ sau:
Bản gốc LC xuất khẩu và tất cả các sửa đổi
Yêu cầu xử lý chứng từ của khách hàng
Bản gốc thứ nhất của tất cả các chứng từ
Nhận bản scan “Thông báo từ chối” có đầy đủ chữ ký từ phòng TTTM
- Khẩn trương thông báo cho khách hàng qua điện thọai
- In và giao cho khách hàng thông báo từ chối cùng với các chứng từ liênquan để khách hàng chỉnh sửa hoặc có thêm chỉ thị
Nhận chứng từ đã được chỉnh sửa và các chỉ thị mới từ khách hàng
- Scan các chứng từ đã được chỉnh sửa và chỉ thị mới của các khách hàng tớiphòng TTTM để kiểm tra
Nhận bản scan Giấy báo nợ, Giấy báo có và Thư đòi tiền từ phòng TTTM
- In, ký giấy báo nợ và giao cho khách hàng
- In Thư đòi tiền và kiểm tra, đối chiếu số lượng chứng từ thực nhận với sốlượng trên thư đòi tiền
- Đảm bảo hối phiếu được ký hậu đầy đủ, tùy thuộc vào quy định của LC
- Đảm bảo chứng từ vận tải được ký hậu để trống hoặc ký hậu của ngân hàngphát hành , tùy thuộc vào quyết định của L/C
- Đảm bảo đơn chứng nhận bảo hiểm được khách hàng ký hậu để trống
Trang 24- Rút số dư ở mặt sau L/C gốc
- Cho thư đòi tiền cùng chứng từ vào phong bì và gọi hãng chuyển phát nhanh
có uy tín đến để nhận chứng từ để gửi ngân hàng nước ngoài
- Dán sticker của Wachobank lên thư đòi tiền
- Cho thư đòi tiền cùng với chứng từ vào phong bì và dán lại
- Gọi dịch vụ DHL của Wachovia đến nhận chứng từ để chuyển đến Ngânhàng phát hành
- Dán bản lưu sticker, ghi sổ chuyển phát nhanh lên bàn lưu thư đòi tiền vàscan tới Phòng TTTM
Nhận thông báo: Thông báo ngàn đến hạn thanh toán, Thông báo từ chối, các trasoát… từ phòng TTTM
- In và giao các thông báo và tra soát cho khách hàng
Nhận giấy báo nợ phí ngân hàng đại lý và các phí khác (nếu có)
- In và giao cho khách hàng, kí tên và đong dấu nếu cần
Nhận giấy báo có cho khoản tiền nhận được
- In và giao cho khách hàng, ký và đóng dấu nếu cần
Khi bộ chứng từ xuất khẩu đã được thanh toán xong, đóng dấu “PAIL” và chuyểnsang file lưu
2.1.2.3 Chiết khấu chứng từ theo L/C (trả ngay và trả chậm)
Nhận bộ chứng từ xuất khẩu và L/C gốc và tất cả các sửa đổi (nếu có) cùng với
“Yêu cầu xử lý chứng từ xuất khẩu theo L/C”
- Kiểm tra, đối chiếu số lượng chứng từ thực nhận bao gồm cả số bản gốc, sốbản sao so với số lượng chứng từ liệt kê trên yêu cầu xử lý chứng từ củakhách hàng và yêu cầu của L/C
- Đóng dấu ngày giờ nhận
- Lập đề nghị thực hiện giao dịch, Scan tới phòng TTTM đề nghị thực hiệncùng các chứng từ sau:
Bản gốc LC xuất khẩu và tất cả các sửa đổi
Yêu cầu xử lý chứng từ của khách hàng
Bản gốc thứ nhất của tất cả các chứng từ
Nhận bản scan “Thông báo từ chối” có đầy đủ chữ kí từ phòng TTTM
- Khẩn trương thông báo cho khách hàng qua điện thoại
Trang 25- In và giao dịch cho khách hàng thông báo cuối cùng với các chứng từ liênquan để khách hàng chỉnh sửa hoặc có thêm chỉ thị
Nhận các chứng từ đã được chỉnh sửa và các chỉ thị mới từ khách hàng
- Scan các chứng từ đã được chỉnh sửa và các chỉ thị mới của khách hàng tớiphòng TTTM để kiểm tra
Nhận thông báo tình trạng bộ chứng từ từ phòng TTTM
- Kiểm tra phê duyệt chiết khấu, kiểm tra hạn mức chiết khấu
- Giải ngân theo các quy định hiện hành
Nhận bản scan giấy báo nợ và thư đòi tiền từ phòng TTTM
- In, ký giấy báo nợ báo có cho khách hàng
- In thư đòi tiền và kiểm tra, đối chiếu số lượng chứng từ thực nhận với số tiềntrên thư đòi tiền
- Đảm bảo hối phiếu được ký hậu đầy đủ, tùy thuộc vào quy định của L/C
- Đảm bảo ký hậu vận tải được ký hậu để trống hoặc kí hậu theo lệnh củangân hàng phát hành, tùy thuộc vào quy định của L/C
- Đảm bảo đơn/giấy chứng nhận bảo hiểm được khách hàng kí hậu để trống
- Rút số dư ở mặt sau L/C gốc
- Cho thư đòi tiền cùng chứng từ vào phong bì và gọi hãng chuyển phát nhanh
có uy tín để nhận chứng từ để gửi tới ngân hàng nước ngoài
- Dán sticker của Wachovia Bank lên thư đòi tiền
- Cho thư đòi tiền cùng với chứng từ vào phong bì và dán lại
- Gọi dịch vụ DHL của Wachovia Bank đến nhận chứng từ để chuyển đếnngân hàng phát hành
- Dán bản lưu sticker, ghi số chuyển phát nhanh lên bản lưu thư đòi tiền vàscan đến phòng TTTM
Nhận các thông báo: Thông báo ngày đến hạn thanh toán, thông báo từ chối, cáctra soát… từ phòng TTTM
- In và giao các thông báo và tra soát cho khách hàng
Nhận thông báo từ phòng TTTM về việc nhận được tiền từ ngân hàng nước ngoài
- Ghi nợ tài khoản để thu nợ
- Ghi có tài khoản của khách hàng số tiền còn lại
- Thu lãi
Nhận giấy báo nợ phí ngân hàng đại lý và các phí khác nếu có
Trang 26- In và giao cho khách hàng, kí và đóng dấu nếu cần
Khi bộ chứng từ xuất khẩu đã được thanh toán xong, đóng dấu “PAID” và chuyểnsang file lưu
2.2 PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG THANH TOÁN QUỐC TẾ TẠINGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẨN XĂNG DẦU PETROLIMEX (PGBANK) – HỘI SỞ HÀ NỘI
2.2.1 Tình hình họat động của phòng TTTM và TTQT trong năm 2011
Bảng 2.1: Báo cáo tình hình hoạt động phòng TTTM và TTQT trong năm 2011
Số món/Volume
Trị giá/Amount (USD) Nhập khẩu/Import
Trang 27tại PG Bank đã xây dựng được kênh thanh toán tương đối đầy đủ như đang duy trì
13 đầu CITAD phục vụ thanh tóan trong nước, thanh tóan chuyển tiền nước ngoài bằng Swift qua hệ thống Nostro các ngoại tệ tại CityBank, Wells Fargo, Standard Chartered Bank, ANZ, Sumitomo Mitsui, BHF… nhờ vậy doanh số thanh toán trong nước và quốc tế của PG Bank ngày càng tăng Cụ thể bình quân số giao dịch vào tháng 12/2011 tăng 47% so với cùng kì năm trước
Bên cạnh với việc nâng cao chất lượng chuyên môn cho đội ngũ cán bộ, PG Bank tiếp tục tăng cường mối quan hệ với 241 các ngân hàng khác tại 41 quốc gia trên thế giới về cơ bản đáp ứng được nhu cầu thông báo L/C tới các nước mà Việt Nam có mối quan hệ xuất nhập khẩu
2.2.2 Kết quả phát hành thư tín dụng không hủy ngang tại ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex (PG Bank)- Hội sở Hà Nội
Tại ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex chỉ phát hành thư tín dụng không hủyngang để tránh các rủi ro trong thanh toán
Hồ sơ yêu cầu phát hành L/C bao gồm:
- Yêu cầu phát hành L/C: yêu cầu phát hành L/C cũng là cam kết bồi thườngcủa người mở L/C đối với PG Bank Do đó, yêu cầu người mở L/C sử dụngmẫu yêu cầu phát hành L/C chuẩn của PG Bank để đảm bảo L/C được pháthành phù hợp với UCP, luật pháp và các quy định của PG Bank
- Bản sao hợp đồng mua bán ngoại thương hoặc giấy tờ có giá trị tương đươngnhư hợp đồng
- Văn bản cho phép nhập khẩu của Bộ Công Thương hoặc Bộ quản chuyênngành đối với hàng nhập khẩu cần có giấy phép
- Văn bản xác nhận của Ngân hàng Nhà nước về việc đăng kí cà trả nợ nướcngoài đối với L/C nhập khẩu có thời hạn trả chậm trên 1 năm
Mức ký quỹ mà Chi nhánh áp dụng với khách hàng có thể từ 0% đến 100%tùy thuộc vào những nhân tố như: mối quan hệ với khách hàng; uy tín của kháchhàng; loại hàng hoá nhập khẩu; loại L/C; chính sách khách hàng của Chi nhánhtrong từng thời kỳ…
Phát hành L/C là điểm xuất phát trong quy trình thanh toán theo phươngthức TDCT và đây cũng là hình thức tài trợ XNK phổ biến tại ngân hàng TMCPxăng dầu Petrolimex (PG Bank)
Trang 28Bảng 2.2: Kết quả tài trợ phát hành L/C tại ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex (PG Bank)- Hội sở Hà Nội
Biểu đồ 2.1: Kết quả tài trợ phát hành L/C tại ngân hàng TMCP Xăng dầu
Petrolimex (PG Bank)- Hội sở Hà Nội tính theo doanh thu
Đơn vị: 1000USD
2008 2009 2010 2011 0
20000 40000 60000 80000 100000