Vài nét về ngân hàng ngoại thương Việt Nam.

vài nét về ngân hàng ngoại thương Việt Nam.

Lời nói đầu

Cùng với xu hớng mở rộng hoạt động thơng mại, thị trờng hối đoái đóng vai trò ngày càng quan trọng không chỉ đối với tổng thể nền kinh tế quốc dân mà còn đối với từng doanh nghiệp Ngân hàng thơng mại với chức năng là tổ chức trung gian cung cấp các dịch vụ hoàn hảo nhất, đặc biệt trong lĩnh vực thanh toán quốc tế đồng thời có vị trí trung tâm trong thị trờng hối đoái cũng đã không ngừng phát triển nghiệp vụ kinh doanh ngoai tệ của mình để cân bằng sự d thừa về cung và cầu ngoại tệ trên thị trờng Một mặt

để thỏa mãn nhu cầu của khách hàng, mặt khác tìm kiếm lợi nhuận trên thị trờng và mở rộng mạng lới kinh doanh của mình

Với sự giúp đỡ của khoa ngân hàng tài chính trờng đại học kinh tế quốc dân và Ngân hàng Ngoại thơng việt nam, em đã về thực tập tại Ngân hàng Ngoại thơng Việt Nam Sau thời gian đầu thực tập, em đã tìm hiểu và nắm đợc tình hình tổng quát chung của Ngân hàng và hoàn thành bản báo cáo thực tập tổng hợp này với những nội dung sau:

1 Vài nét khái quát về ngân hàng ngoại thơng việt nam.

2 Thực trạng hoạt động kinh doanh tại ngân hàng.

3 Đánh giá hoạt động kinh doanh của ngân hàng

4 Phơng hớng giải quyết trong thời gian tới.

Qua đây em xin chân thành cảm ơn ngân hàng ngoai thơng việt nam và sự giúp đỡ nhiệt tình của thây giáo Đàm Văn Huệ đã hớng dẫn em trong thời gian đầu thực tập và tạo điều kiện cho em hoàn thành bản báo cáo này

I Vài nét khái quát về ngân hàng ngoại thơng việt nam

1 Sự ra đời và phát triển:

Thành lập ngày 01/04/1963, Ngân hàng Ngoại thơng Việt Nam liên tục giữ vai trò chủ lực trong hệ thống Ngân hàng Việt Nam Đợc nhà nớc xếp hạng là một trong 23 doanh nghiệp đặc biệt, ngân hàng Ngoại thơng Việt Nam đồng thời là thành viên của Hiệp hội Ngân hàng Việt nam và Hiệp hội Ngân hàng Châu á

Tiền thân của ngân hàng ngoại thơng việt nam là cục quản lí ngoại hốt với nhiệm

vụ quản lí nhà nớc về ngoại hối, ngoại tệ thì sự ra đời của ngân hàng ngoại thơng với nhiệm vụ đợc giao lớn hơn về các mặt tín dụng xuất nhập khẩu, thanh toán quốc tế, phục vụ mở rộng các quan hệ kinh tế đối ngoại, ngân hàng ngoại thơng việt nam đã hoạt

động theo mô hình ngân hàng thơng mại kể từ ngày đó

Khi mới thành lập, Ngân hàng ngoại thơng chỉ có 1 cơ sở ở Hà Nội và 1 chi nhánh

ở Hải phòng Ngày nay sau 40 năm hoạt động với truyền thống chuyên doanh đối ngoại, Ngân hàng Ngoại thơng đợc đánh giá là ngân hàng có uy tín nhất Việt nam trong các lĩnh vực kinh doanh ngoại hối, thanh toán xuất nhập khẩu và các dịch vụ tài chính, ngan hàng quốc tế khác Tính đến cuối năm 2002, Ngân hàng Ngoại thơng Việt nam đã phát triển thành một hệ thống vững mạnh bao gồm:

*24 chi nhánh cấp 1 và 16 chi nhánh cấp 2 ở trong nớc

*1 công ty tài chính và 3 văn phòng đại diện ở nớc ngoài

*2công ty trực thuộc

*góp vốn cổ phần vào 6 doanh nghiệp (2 công ty bảo hiểm, 3công ty kinh doanh bất động sản, 1 công ty đầu t kỹ thuật), 7 ngân hàng và 1 quỹ tín dụng

*Tham gia 4 liên doanh với nớc ngoài

Ngân hàng Ngoại thơng hiện có quan hệ đại lý với hơn 1.200 ngân hàng tại 85

n-ớc và vùng lãnh thổ trên thế giới,đảm bảo phục vụ tốt các yêu cầu của khách hàng trên

toán sử dụng mạng SWIFT, Ngân hàng Ngoại thơng còn đợc coi là ngân hàng có hệ thống công nghệ thông tin hiên đại nhất Việt Nam.Quan trọng hơn cả, Ngân hàng ngoai thơng đã xây dựng và đào tạo đợc một đội ngũ cán bộ năng động, nhiệt tình và tinh thông nghiệp vụ.

Từ năm 1990, thực hiện việc cải tổ theo các pháp lệnh ngân hàng, VCB đã đợc tổ chức lại cho phù hợp với tính chất và chức năng của Ngân hàng thơng mại quốc doanh

để phục vụ đắc lực hơn cho công cuộc đổi mới kinh tế của đất nớc Hoạt động của Ngân hàng không chỉ đóng khung trong những nghiệp vụ Ngân hàng đối ngoại mà bao gồm cả dịch vụ Ngân hàng đối nội, đầu t tín dụng không chỉ ngắn hạn đơn thuần mà cả trung dài hạn, không chỉ đầu t cho kinh tế quốc doanh mà đã mở rộng ra cả khu vực ngoài quôc doanh

Công cuộc đổi mới của VCB bớc đầu đã thu đợc những kết quả đáng khích lệ nhờ

có những chủ trơng chính sách đúng đắn, phù hợp với tình hình kinh tế của đất nớc theo từng giai đoạn sau đây:

đợc xác lập

Giai đoạn 2:

Từ sau khi có các pháp lệnh về Ngân hàng ( ban hành ngày 24/05/1990 ) chức năng quản lý Nhà nớc và chức năng kinh doanh trong ngành ngân hàng đợc phân định Ngân hàng Ngoại thơng Việt nam thực sự đổi mới trong mọi lĩnh vực về phơng thức quản lý kinh doanh, về bộ máy tổ chức, về phong cách, lề lối, tác phong phục vụ khách hàng Nhng quan trọng nhất là đổi mới về cơ chế tài chính và bộ máy điều hành

Từ khi đợc cấp giấy phép đăng ký doanh nghiệp ( 27/03/1993 ) đến nay, đây là thời kỳ đổi mới mạnh mẽ và sâu sắc hơn nữa các hoạt động của Ngân hàng Ngoại thơng.Cùng với sự chuyển đổi hợp lý từ cơ chế tập trung bao cấp sang cơ chế thị trờng

có sự điều tiết vĩ mô của Nhà nớc và chính sách kinh tế mở cửa đồng thời với tác động của việc chính phủ Mỹ bãi bỏ lệnh cấm vận đối với Việt Nam ( ngày 03/02/1994 ) trong thời gian qua, hệ thống Ngân hàng ở Việt Nam đã có những đổi mới và phát triển mạnh

mẽ cả về số lợng lẫn chất lợng góp phần tích cực vào việc tăng trởng nền kinh tế quốc dân

2.Cơ cấu tổ chức

Sơ đồ tổ chức

Trụ sở chính

Phòng kiểm tra nội bộ Phòng quản lý tín dụng Phòngđầut&chứngkhoán Phòng công nợ Phòng khách hàng Phòng Kế toánTài chính Phòng Kế toán quốc tế Phòng quản lý thẻ Trung tâm thanh toán Trung tâm tin học Phòng QL đề án công nghệ

Phòng tổng hợp thanh toán PhòngTH&Phân tích KT

Phòng vốn Phòng Quan hệ Quốc tế Phòng QLLD&VPđại diện Phòng Tín dụng quốc tế Phòng tổ chức CB & ĐT Văn phòng

Phòng Quản trị Phòng Báo chí Phòng pháp chế Phòng Thông tin tín dụng

Mạng lới nớc ngoài

Mạng lới trong nớc

Sở giao dịch Các chi nhánh Các công ty con

Văn phòng đại diện (Paris,Moscow,Singapore Công ty tài chính(Hong Kong)

Hội đồng Tín dụng

II.Các hoạt động kinh doanh của Ngân hàng Ngoại thơng Việt Nam.

đang đi đúng hớng do Ban lãnh đạo đề ra và đã đạt đợc những kết quả bớc đầu:

Tốc độ tăng trởng vốn bình quân đạt 22%/năm, cao hơn mục tiêu đề ra trong

ch-ơng trình tái cơ cấu (15-20%/năm) Tốc độ tăng trởng vốn VND và ngoại tệ không cùng chiều: vốn VND tăng với tốc độ nhanh hơn qua các năm (bình quân 28,6%/năm) trong khi vốn ngoại tệ có tốc độ tăng trởng giảm dần (bình quân 16%/năm)

Trong năm qua nguồn vốn VND tăng khá mạnh: + 6.799 tỷ đồng, tơng đơng với 33,2% so với năm 2001 và 29,9% so với năm 2000

Nguồn vốn ngoại tệ đạt 2,8 tỷ USD giảm 6,2% Khó khăn trong công tác huy

động vốn ngoại tệ bắt đầu từ năm 2001 khi Fed bắt đầu giảm lãi suất chỉ đạo từ mức 6,5%/năm và tiếp tục khó khăn hơn trong năm 2002, khi lãi suất giảm xuống mức 1,25%

Biểu 1 Tình hình nguồn vốn

Đơn vị : Tỷ đồng

Năm 2000 Năm 2001 Năm 2002Tổng nguồn

Tăng trởng tuyệt đối

Tăng trởng %

65.63119.94343,7

76.83111.20017,1

81.1564.3255,6

Tổng nguồn ngoại tệ USD (triệu)

Tăng trởng tuyệt đối

Tăng trởng %

3.32197741,7

3.74041912,6

3.507

- 233

- 6,2Tổng nguồn VND

Tăng trởng tuyệt đối

Tăng trởng %

16.6663.83229,9

20.4663.80022,8

27.2656.79933,2

b) Huy động vốn:

- Tính đến 31/12/2002 tổng nguồn vốn huy động của ngân hàng ngoại thơng mại

đạt mức 72700 tỷ, tăng 0,2%; Cơ cấu nguồn vốn thay đổi theo xu hớng tăng tỷ trọng nguồn vốn huy động từ dân c từ 34% năm 2001 lên 38% năm 2002, giảm tỷ trọng nguồn vốn huy động từ LNH xuống còn 16% so với 19% của năm 2001 Nh vậy, tính

ổn định của nguồn vốn đã thay đổi theo chiều hớng thuận, song giá vốn đầu vào cũng tăng lên

- Tốc độ tăng trởng huy động vốn ngoại tệ và vốn VND ở hai trạng thái trái ngợc nhau Huy động vốn VND từ nền kinh tế tăng +28%, vốn ngoại tệ giảm – 6%

Cơ cấu nguồn vốn quy đồng của NHNT năm 2000 - 2002

đồng, chiếm tỷ trọng 65,7% tổng d nợ cho vay khách hàng và tăng 31,8% so với cuối năm.D nợ ngoại tệ tăng 30,1% đạt 496 triệu USD.

- Sử dụng vốn trên thị trờng II đạt 48.925 tỷ đồng, giảm 9,0% so với cuối năm ngoái Tỷ trọng sử dụng vốn trên thị trờng này trong tổng sử dụng vốn giảm từ 69,4% vào cuối năm ngoái xuống còn 62,2% Nhìn chung quan hệ với NHNN và NSNN cùng với các tổ chức trong và ngoài nớc đều giảm

Sử dụng vốn khác là 4.621 tỷ đồng, chiếm tỷ trọng 5,9% trong tổng sử dụng vốn, tăng 68,0% so với cuối năm 2001

3 Công tác tín dụng.

Trên cơ sở kết quả tích cực của năm 2001 trong việc xử lý nợ tồn đọng, củng cố

và tăng cờng công tác quản lý tín dụng, định hớng đầu t hợp lý và trong bối cảnh tốc độ tăng trởng kinh tế của Việt Nam thuộc loại cao ở khu vực, nhu cầu vốn cho phát triển tăng mạnh, môi trờng đầu t đợc cải thiện đáng kể, rào cản pháp lý trong hoạt động ngân hàng từng bớc đợc dỡ bỏ đã tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động tín dụng của các ngân hàng nói chung và NHNT nói riêng phát triển Ban lãnh đạo NHNT đã quyết định lấy năm 2002 là năm “ Bứt phá tín dụng”, năm cất cánh trong lộ trình tái cơ cấu, chủ động hội nhập

Tổng doanh số cho vay năm 2002 đạt 71.116 tỷ VND tăng hơn 60% và tổng doanh số thu nợ đạt 44.506 tỷ VND tăng hơn 50% so với năm 2001 Tính đến

31/12/2002, D nợ cho vay hiện hành đạt 36.269 tỷ VND Đây là mức tăng trởng lớn nhất kể từ năm 1992 trở lại đây.

Biểu 2.Hoạt động tín dụng

5.71846.35229.00623.064-Tín dụng trung dài hạn

3.94124.76415.500 13.205

4 Hoạt động kinh doanh đối ngoại.

a) Công tác bảo lãnh nớc ngoài

Biểu 3 Đơn vị: Triệu USD

Số d bảo lãnh nớc ngoài đến 31/12/2002 là 63,0 triệu USD, trong đó số d nợ bảo lãnh L/C trả chậm đạt 42,0 triệu USD D nợ quá hạn là 16,7 triệu USD trong đó có 12,7 triệu USD là các khoản bảo lãnh mở L/C trả chậm quá hạn.

b) Công tác thanh toán quốc tế

 Thanh toán xuất nhập khẩu: Doanh số thanh toán xuất nhập khẩu qua NHNT năm 2002 đạt 9.092 triệu USD, giảm 4,1% so với năm 2001 Thị phần thanh toán qua Ngân hàng Ngoại thơng so với kim ngạch XNK của cả nớc là 29,3%, đạt chỉ tiêu đề ra

3940

1656 503

334

5152

1480 746

Phát hành và thanh toán thẻ:

Phát hành thẻ: Tổng số thẻ tín dụng do NHNT phát hành trong năm là 2.500 thẻ,

tăng hơn hai lần so với cùng kỳ năm ngoái Số tiền sử dụng là 85 tỷ đồng, tăng 35%

Đặc biệt từ tháng 4 năm 2002, NHNT đã triển khai dịch vụ thẻ rút tiền tự động ATM và đén tháng 10/2003 đã phát hành đợc 100.000 thẻ

Thanh toán thẻ: Doanh số thanh toán thẻ 6 tháng đầu năm 2002 đạt 50 triệu

USD, tăng 22% so với cùng kỳ năm 2001 Nguyên nhân tăng là do công nghệ thanh toán thẻ đã đợc cải thiện, mạng quản lý, thanh toán đã ổn định

5 Hoạt động kinh doanh ngoại tệ

5.1 Hoạt động cho vay ngoại tệ.

- Đối tợng cho vay:

+ Cho vay để nhập khẩu vật t, hàng hóa phục vụ sản xuất và tiêu dùng trong ớc

+ Góp vốn bổ sung liên doanh ( nếu có ngời trả nợ)

+ Cho vay bắt buộc trả nợ bảo lãnh đến hạn do Ngân hàng Ngoại thơng bảo lãnh

+ Cho vay tạm nhập tái xuất

+ Chi trả chi phí vân tải, bảo hiểm

- Cách phát tiền vay:

Tiền vay đợc phát bằng chuyển khoản, tiền mặt hoặc phơng tiện thanh toán khác của Ngân hàng Trờng hợp đặc biệt có sự thỏa thuận giữa bên vay với Ngân hàng thì Ngân hàng có thể chuyển tiền vay vào tài khoản tiền gửi của bên vay

- Thu nợ:

Bên vay nhận nợ bằng loại ngoại tệ nào thì trả nợ gốc và lãi bằng loại ngoại tệ

đó Nếu bên vay không có loại ngoại tệ thích hợp thì có thể dùng loại ngoại tệ tự do

chuyển đổi khác hoặc đồng VN quy đổi ra loại ngoại tệ cần thiết qua việc mua bán ngoại tệ theo tỷ giá mua bán ngoại tệ của Ngân hàng Ngoại thơng.

5.2 Thanh toán quốc tế.

Nghiệp vụ thanh toán quốc tế ra đời đã thúc đẩy rất nhiều sự phát triển của hoạt

động kinh doanh ngoại tệ ở Ngân hàng Bởi vì thanh toán quốc tế gắn liền với nhu cầu mua bán ngoại tệ của khách hàng và Ngân hàng cần phải đáp ứng nhu cầu ấy Ngợc lại, hoạt động mua bán ngoại tệ tạo điều kiện để thanh toán quốc tế đợc hoàn thành, tạo uy tín cho Ngân hàng và thu hút khách hàng mới

Khi thực hiện nghiệp vụ thanh toán quốc tế, đối với khách hàng vay để nhập khẩu

đều phải thanh toán qua Ngân hàng Ngân hàng kiểm soát đợc mục đích sử dụng tiền vay, thời gian hàng về Từ đó đảm bảo cho việc thu nợ của Ngân hàng Còn đối với…khách hàng xuất khẩu đã xuất trình bộ chứng từ tại Ngân hàng để chiết khấu hoặc để nhờ đòi tiền hộ Điều này giúp việc thu nợ của Ngân hàng rất thuận lợi và đây cũng là nguồn cung cấp ngoại tệ của Ngân hàng

5.3.Nguồn mua ngoại tệ của Ngân hàng Ngoại thơng Việt Nam.

Ngân hàng Ngoai thơng Việt Nam có thể huy động nguồn mua ngoại tệ từ các doanh nghiệp, các Ngân hàng Thơng mại khác, của Ngân hàng Nhà nớc, các tổ chức và cá nhân khác, trong đó chủ yếu là mua của các doanh nghiệp, tiếp đến là Ngân hàng Nhà nớc, các Ngân hàng Thơng mại khác

- Mua từ các doanh nghiệp

Lợng ngoại tệ mua đợc từ các khách hàng mà doanh nghiệp mà chủ yếu là các doanh nghiệp xuất khẩu của Ngân hàng Ngoại thơng Việt nam là tơng đối lớn Vả lại, Ngân hàng Ngoại thơng Việt nam là ngân hàng truyền thống trong thanh toán xuất- nhập khẩu mà moi hoạt động kinh doanh xuất nhập khẩu đều cần vốn ngoại tệ mạnh để thanh toán

- Mua từ Ngân hàng Nhà nớc

Đây là nguồn mua lớn của Ngân hàng Ngoại thơngViệt nam với tỷ giá thờng thấp hơn so với tỷ giá trên thị trờng ngoại tệ chính thức (tuy nhiên chênh lệch không đáng

Việt nam khi chơng trình nhập khẩu một số mặt hàng nhất định mà Chính phủ quy đinh

nh xăng, dầu, phân bón và hàng không.…

- Mua từ các Ngân hàng thơng mại khác

Đây là nguồn mua chủ yếu của Ngân hàng Ngoại thơng Tuy nhiên chỉ những Ngân hàng nào cân đối thừa ngoại tệ mới bán cho ngân hàng Các ngân hàng này thờng bán với giá kịch trần do NHNN quy định

5.4.Nguồn bán ngoại tệ của Ngân hàng Ngoại thơng Việt nam.

Khách hàng mua ngoại tệ của Ngân hàng Ngoại thơng cũng không ngoài các doanh nghiệp, các Ngân hàng Thơng mại, các tổ chức cá nhân và Ngân hàng Nhà nớc.Khách hàng mua ngoại tệ của Ngân hàng Ngoại thơng Việt nam hiện nay chủ yếu

là các doanh nghiệp Các doanh nghiệp mua ngoại tệ thờng là các doanh nghiệp có hoạt

động kinh doanh nhập khẩu, có quan hệ lâu dài với Ngân hàng và họ cũng là những khách hàng chủ yếu vay ngoại tệ Các doanh nghiệp này mua ngoại tệ để thanh toán L/C

và trả nợ các khoản vay nớc ngoài đến hạn trong đó có các doanh nghiệp Nhà nớc chiếm

tỷ trọng lớn

5.5Kinh doanh ngoại tệ trong nớc.

Hoạt động kinh doanh ngoại tệ của NHNT vẫn diễn ra trong hoàn cảnh mất cân

đối cung cầu ngoại tệ Tốc độ tăng kim ngạch xuất khẩu giảm,tỷ giá gia tăng liên tục, cùng với việc hạ tỷ lệ kết hối ngoại tệ đã ảnh hởng tới doanh số mua ngoại tệ của Ngân hàng Doanh số mua ngoại tệ từ các doanh nghiệp và cá nhân năm 2002 giảm 1,9% so với năm 2001 Tuy nhiên, trong 4 tháng cuối năm 2002 doanh số mua ngoại tệ tăng mạnh, đạt mức bình quân 253 triệu USD/tháng so với mức mua ngoại tệ bình quân là

188 triệu USD/tháng trong 8 tháng đầu năm Kết quả này đạt đợc là do việc đa vào áp dụng các hình thức kinh doanh linh hoạt nh hoán đổi, kỳ hạn; vừa mua bán giao ngay vừa cho giữ lại tiền đồng với mức lãi suất hấp dẫn; cho vay va ứng trớc tiền đồng với lãi suất thấp

Trong năm 2002 Ngân hàng Ngoại thơng Việt nam đã nhận đợc sự hỗ trợ mạnh

mẽ hơn từ phía Ngân hàng Nhà nớc trong việc đáp ứng nhu cầu ngoại tệ nhập khẩu xăng