Qua 20 năm đổi mới, nhất là từ năm 1995 trở lại đây, nước ta đã đạt được một số thành tựu đang khích lệ như: về nông nghiệp nước ta đứng thứ 2 trên thế giới xuất khẩu gạo, công nghiệp p
Trang 1PHAN I
DAT VAN DE 1.1.Tính cấp thiết cúa đề tài
Phát triển nền kinh tế - xã hội của một quốc gia toàn diện và bền vững là một nhiệm vụ quan trọng nhằm thực hiện thắng lợi công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại
hóa (CNH-HDH) đất nước Đó là chủ trương lớn nhất của Đảng và Nhà nước ta với mục tiêu đưa nước ta thoát khỏi tình trạng kém phát triển, nâng cao đời sống vật
chất và tinh thần của người dân, tạo nền tảng đưa nước ta cơ bản trở thành nước
công nghiệp vào năm 2010
Qua 20 năm đổi mới, nhất là từ năm 1995 trở lại đây, nước ta đã đạt được
một số thành tựu đang khích lệ như: về nông nghiệp nước ta đứng thứ 2 trên thế giới xuất khẩu gạo, công nghiệp phát triển mạnh làm chỗ dựa cho công nghiệp chế biến, chăn nuôi và thủy sản cũng càng ngày càng phát triển mạnh, thu nhập của người dân càng ngày càng tăng Hệ thống chính trị và khối đại đoàn kết toàn dân tộc
mà nền tảng là liên minh công nhân — nông dân - trí thức do Đảng lãnh đạo ngày càng được tắng cường và cũng có Tùng bước hội nhập và quan hệ thế giới được
mở rộng, vị thế của nươc ta trên trường thế giới không ngừng được nâng cao Sức
mạnh tổng hợp từ nguồn lực của đất nước tăng lên nhiều Chính trị - xã hội được ổn
định, nhân dân tin tưởng ở đường lối mới của Đảng và Nhà nước ta ngày càng tích lũy được nhiều kinh nghiệm lãnh đạo và quản lý
Khu vực vùng Tây Nguyên trong những năm qua đã có những biến đổi
không ngừng trong xây dựng kinh tế - xã hội, bên cạnh việc thực hiện nhiệm vụ
phát triển kinh tế - xã hội chung của cả nước thì ở vùng Tây Nguyên cũng hết sức
cố gắng xây dựng một vùng năng động vì sự nghiệp phát triển của toàn vùng Trong những năm gần đây, bộ mặt kinh tế -xã hội của toàn vùng không ngừng được cải thiện, nâng cao, đời sóng tinh thần nhân dân trên vùng đất Tây nguyên đã có những thay đồi đáng kể, tình hình chính trị, an ninh quốc phòng luôn được đảm bảo vững chắc Đó là cơ sở thuận lợi cho Tây Nguyên và nhân dân trong vùng đất Tây nguyên
được tiếp tục phấn đấu xây dựng một nếp sống mới, một nếp sống văn minh dựa
trên tỉnh thần đoàn kết, để xây dựng những điều kiện cho sự phát triển kinh tế - xã hội ở vùng đất Tây Nguyên trong tương lai
Trang 2Đăk Lăk là một trong những vùng Tây Nguyên có điều kiện kinh tế- xã hội khá ồn định trong những năm qua Đất ở đây chủ yếu đất đỏ bazan phì nhiêu, thuận
lợi cho việc phát triển các loại cây trồng như: cao su, cafề, tiêu, điều và các loại
cây trông ngắn ngày khác
Buôn Êa Kméế xã Êa Bông huyện krông Ana tỉnh Đăk Lăk đã có bước phát
triển và đạt được nhiều kết quả cao, đời sống của nhân dân đã được cải thiện một
bước đáng kẻ, bộ mặt kinh tế có nhiều đổi mới Song quá trình phát triển kinh tế của Buôn Êa Kmề xã Êa Bông còn gặp phải nhiều khó khăn Xác định được tầm quan trọng của việc phát triển kinh tế hợp lý đang là một yêu cầu đòi hỏi cấp thiết hiện nay của địa phương nên em quyết định chọn đề tài “ Phân tích thực trạng phát triển kinh tế hộ nông dân trên địa bàn Buôn Êa krúê, xã Êa Bông, huyện Krông Ana, tinh Dak Lak” 1a phù hợp với yêu cầu cấp thiết hiện nay của địa phương 1.2.Mục tiêu nghiên cứu của đề tài
Đề tài này chủ yếu tập trung nghiên cứu về thực trạng phát triển kinh tế hộ nông dân trên địa bàn Buôn Êa Kruế xã Êa Bông huyện Krông Ana Tinh Dak Lak trong những năm từ 2004 đến 2006 nhằm xác định những phương hướng và đề ra những giải pháp tiếp tục phát triển kinh tế hộ nông dân trong những năm tiếp theo 1.3.Đối tượng nghiên cứu
Đề tài tập trung nghiên cứu về thực trạng phát triển kinh tế hộ nông dân trên địa bàn Buôn Êa Kruế xã Êa Bông huyện Krông Ana Tỉnh Đăk Lăk trong những
năm từ 2004 đến 2006
1.4.Phạm vi nghiên cứu
1.4.1 Đặc điểm nghiên cứu
Đề tài được tiến hành trên địa bàn Buôn Êa Kruế xã Êa Bông-huyện Krông Ana-Tinh Dak Lak
1.4.2 Thoi gian nghiên cứu
Thời gian thực hiện nghiên cứu đề tài này từ ngày 15/10/2007 đến ngày 18/11/2007
Số liệu được sử dụng trong quá trình nghiên cứu được lấy từ báo cáo về thực
hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội, an ninh quốc phòng và báo cáo “thu chi tài
Trang 3chính” hàng năm của UBND xã Êa Bông huyện Krông Ana Tinh Dak Lak trong những năm từ 2004 đến 2006
1.4.3 Nội dung nghiên cứu
Đặc điểm địa bàn nghiên cứu
Tìm hiểu về thực trạng phát triển kinh tế hộ nông dân trên địa bàn Buôn Ea
Kruề xã Êa Bông huyện Krông Ana Tỉnh Đăk Lăk trong những năm từ 2004 - 2006 Xác định những thuận lợi và khó khăn ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế hộ néng dan trén dia ban Buon Ea Krué xa Ea Bong huyén Krong Ana Tinh Dak Lak
Đề xuất những giải pháp khắc phục và tìm ra những giai pháp tiếp tục phát triển kinh tế hộ nông dân trên địa bàn Buôn Êa Kruế xã Êa Bông huyện Krông Ana Tỉnh Dak Lak trong nhiing nam tiếp theo
Trang 4PHAN THU II
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
2.1 Cơ sở lý luận
2.1.1 Một số khái niệm cơ bản về hộ và hộ nông dân
2.1.1.1 Khái niện về kinh tế:
Kinh tế là bao gồm tắt cả những hoạt động sản xuất kinh doanh dé tao ra của cải vật chất nhằm đáp ứng nhu cầu của mỗi cá nhân cũng như của toàn xã hội trong
tất cả các ngành, các lĩnh vực
2.1.1.2 Khái niệm kinh tế hộ và nông hộ:
Hộ là những người sống chung dưới một mái nhà, cùng ăn chung và có chung một ngân quỹ
Hộ là đơn vị cơ bản liên quan đến sản xuất, tái sản xuất đến tiêu dùng và các
hoạt động xã hội khác
Hộ là tập hợp những người có chung huyết tộc có quan hệ mật thiết với nhau trong quá trình sáng tạo ra sản phẩm để bảo tồn chính bản thân và cộng đồng Kinh tế nông hộ là đơn vị sản xuất và tiêu đùng của nền kinh tế nông thôn Kinh tế hộ chủ yếu dựa vào lao động gia đình để khai thác đất đai và các yếu tố sản
xuất khác nhằm đạt thu nhập thuần cao nhất Kinh tế hộ là đơn vị kinh tế tự chủ, cơ
bản dựa vào sự tích lũy, tự đầu tư đề sản xuất kinh doanh nhằm thoát khỏi nghèo đói để vươn lên làm giàu có, từ tự cung tự cấp vươn lên sản xuất hàng hóa, gắn với
thị trường
2.1.2 Lý thuyết về kinh tế hộ nông dân:
2.1.2.1.Lý thuyết về gia đình nông dân của Tchayanov (1924)
Luận điểm cơ bản nhất của lý thuyết này là coi nền kinh tế nông dân là
phương thức sản xuất tồn tại trong mọi chế độ xã hội từ nô lệ qua phong kiến đến tư
bản chủ nghĩa
Phương thức này có những quy luật phát triển riêng của nó trong mỗi chế độ,
nó tìm cách thích ứng với cơ chế kinh tế hiện hành
> Lao động gia đình không có lương là chủ yếu, đo đó các khái niện kinh tế thông thường không đáp ứng được cho doanh nghiệp nông hộ kiểu này
Trang 5> Không có lương-không thể tìm được lợi nhuận, lợi tức Hộ nông dân chỉ có
thu nhập chung cho tat ca các hoạt động kinh tế của gia đình là giá trị sản lượng hàng năm trừ đi chi phí
> Mục tiêu của hộ là thu nhập cao không kể thu nhập đó từ nguồn gốc nào, trồng trọt, chăn nuôi, ngành nghề
> Khái niện gốc đề phân tích kinh tế hộ gia đình là sự cân bằng lao động-tiêu dùng giữa sự thỏa mãn các nhu cầu của gia đình và sự nặng nhọc của lao động
> Sản lượng chung của nông hộ trừ đi chỉ phí sẽ là sản lượng thuần mà gia đình để tiêu dùng, đầu tư sản xuất và tiết kiệm
> Người nông dân không tính được bằng tiền công lao động đã sử dụng, do đó chỉ
là mục tiêu là có thu nhập thuần cao, muốn có thu nhập cao hơn thì phải làm nhiều giờ hơn.Số lượng lao động bỏ ra gọi là trình độ tự bóc lột của lao động gia đình
> Mỗi hộ nông dân có gắng đạt được mức độ thu nhập thỏa mãn nhu cầu thiết yếu bằng cách tạo sự cân bằng giữa mức độ thỏa mãn nhu cầu của gia đình và mức
độ nặng nhọc của lao động.Sự cân bằng này thay đổi theo thời gian, theo quy luật sinh học do tỷ lệ giữa người lao động và người tiêu dùng quyết định
> Quy luật này đã làm cho doanh nghiệp gia đình (kinh tế hộ) có sức cạnh tranh hơn các doanh nghiệp lớn.Vì trong điều kiện mà doanh nghiệp lớn phá sản thì
hộ nông dân làm việc nhiều giờ hơn, chịu bán sản phẩm với giá rẻ hơn không tính đến lãi, hạn chế tiêu dùng dé qua được các thời kỳ khó khăn
> Ly thuyét này chi đúng với xã hội nông dân sản xuất tự cung tự cấp là chính, không hoàn toàn đúng với các nông trại chủ yếu sân xuất hàng hóa
> Đối với các nước dang phát triển mô hình hộ nông đân của Tchayanov là một
mô hình nghiên cứu rất có hiệu quả Tuy vậy do điều kiện phát triển kinh tế thị trường nên có nhiều điều cần bồ sung
2.1.2.2 Mô hình kinh tế nông hộ của Hunr ( 1979 ) và Kikuchi ( 1981 )
Mô hình này được bồ sung khi tác giả nghiên cứu ở Kenya
> Hộ nông dân sản xuất một phần để tự tiêu, một phần cho thi trường
> Thành phần và số lượng sản phẩm để tiêu do nhu cầu quyết định, không chịu
ảnh hưởng của giá thị trường, chủ yếu do lợi ích của sản phẩm So Với sự nặng nhọc
đê sản xuât ra nó
Trang 6> Đa số gia đình không thuê hoặc thuê rat it lao động bên ngoài, do đấy cũng không thê tính lãi theo kiểu tư ban
> Tuy vay có thé tinh được lao động thuê hay bán trong sản xuất hàng hóa.Tùy theo giá lao động mà hộ nông dân quyết định đi làm thuê hay tự sản xuất hàng hóa
> Cac yéu t6 anh huong dén san lượng sản xuất là ít: ruộng đất, cơ hội đi làm ngoài, nhân khẩu, lao động, vốn cố định, kinh nghiệm sản xuất, khả năng chịu rủi ro
và tiếp thu kiến thức mới, trình độ quản lý, khả năng vay vốn và mua vật tư, các yêu
tố sinh thái và giá cả đầu ra đầu vào, sự phân công lao động giữa giới
> Nếu có khả năng tăng diện tích thì số khâu trong gia đình ảnh hưởng đến nhu
cầu tăng điện tích
> Để điều chỉnh việc thiếu đất, hộ nông dân tăng vụ, làm ngành nghề hoặc đi
làm thuê
> Hộ nông dân phản ứng với sự thay đôi bên ngoài như giá đầu ra, dầu vào
khác với doanh nghiệp lớn Lúc lợi nhuận thì thu nhập trên đầu người và tiết kiệm
tăng, giảm chỉ phí sản xuất và đầu tư lao động
2.1.2.3 Mô hình nông hộ sản xuất hàng hóa
Khi trình độ sản xuất phát triển thì nông hộ bước vào giai đoạn sản xuất hàng
hóa hoàn toàn và có mục tiêu tối đa hóa lợi nhuận như các doanh nghiệp Để nghiên
cứu mô hình nông hộ loại này có thể áp dụng phương pháp hàm sản xuất, nghiên
cứu quan hệ đầu vào đầu ra nhằm xác định mức sử dụng nguồn lợi tốt nhất và phản
ứng của nông hộ đối với giá cả thị trường Kiểu hộ nông dân này phản ứng với thị
trường vốn, thị trường ruộng đắt, thị trường vật tư, lao động và sản phẩm
2.1.2.4 Hộ là đơn vị kinh tế và tế bào xã hội
Gần đây các nhà nghiên cứu đã có gắng xây dựng mô hình hộ nông dân thích ứng với cơ chế hoạt động thực tế của nông hộ Mô hình này giả thiết rằng, hộ nông
dân vừa là một đơn vị kinh tế vừa là một đơn vị tiêu dùng, Mục tiêu của nông hộ
vừa là sản xuất để thỏa mãn nhu cầu tiêu dùng trong gia đình vưa có hàng hóa đề bán ra thị trường tăng thêm thu nhập
Hộ với tư cách là đơn vị kinh tế
> Chủ sở hữu và sử dụng các nguồn lực kinh tế như đất đai, nhân lực, vốn.
Trang 7> Don vị tham gia vào các hoạt động kinh tế phân theo ngành, theo nghề nghiệp, theo vùng lãnh thé
> Trình độ phát triển của kinh tế hộ (Kinh tế tự cấp tự túc, kinh tế hàng hóa)
> Hiệu quả của hoạt đông kinh tế dựa trên phân tich chỉ phí - kết quả so sánh đầu vào, đầu ra)
Hộ với tư cách là đơn vị tiêu dung
> Nghiên cứu các nguồn thu nhập và các khoản chỉ tiêu đề tìm hiểu về mức sống của các nhóm xã hội và về môi quan hệ giữa hộ với chu trình kinh tế chung
> Mức thu nhập và mức chi tiêu cũng phản ánh mức sống Song kết quả và hiệu quả của hai cách đó không phải luôn giống nhau
> Mức chỉ tiêu ôn định hơn do nhu cầu thiết yếu của một người nói chung không biến đổi nhiều Những nhu cầu ngoài thiết yếu thì chỉ biến động nếu xem xét trong một khoảng thời gian khá dài tùy thuộc vào sự tăng giảm của thu nhập và sự biến đổi của yếu tố khác phụ thuộc môi trương và xã hội
> Thu nhập phụ thuộc trực tiếp vào trình độ lao động, sức khỏe, kinh nghiệm,
tuổi tác, và các yêu tố xã hội khác
Hộ với tư cách là tế bào xã hội
Với nhiệm vụ nghiên cứu kinh tế hộ tập trung, xem xét những mối quan hệ của các thành viên trong hộ với quá trình phân công lao động và quá trình ra quyết định kinh tế, đồng thời chú ý đến mối quan hệ giữa hộ với môi trường bên ngoài trong hoạt động kinh tế
Trong mô hình này đề phân tích các hoạt động của hộ nông dân người ta sử dụng các công thức sau đề phân tích:
> Hàm mục tiêu của nông hộ là tối đa hoá lợi ích:
U=U(%a, Xm<XI)
Trong đó: Xa: Là sản lượng tiêu dùng; Xm: Là sản lượng bán ra thị trường; XI: Là Thời gian làm việc nhà và nông nhàn
> Hàm sản xuất của nông hộ là: X = X (a, |, k)
Trong đó: a: Là lao động; l: Là Đất đai; k: Là vốn
Trên cơ sỡ tính toán các hàm trên có thể xác định được mục tiêu và cơ chế hoạt động của hộ nông dân.
Trang 82.1.2.5 Phân loại hộ
Vì sao phải phân loại hộ?
> Kinh tế hộ là loại hình có số lượng đông hơn hắn so với những loại hình tổ chức sản xuất khác (hộ sản xuất nông nghiệp chiếm hơn 9.5 triệu người)
> Hoạt động kinh tế hộ diễn ra trên một địa bàn rộng lớn, từ miền núi, đồng
băng đến ven biển, hai dao
> Sự trung hợp giữa đơn vị kinh tế và tế bào xã hội trong nhiều trường hợp đã
khiến cho các hoạt động kinh tế học chịu sự chỉ phối không chỉ của các yêu tố kinh
tế mà còn của các yếu tô xã hội
> Kinh tế hộ đa dạng cần được xem xét nhiều góc độ và cách tiếp cận khác nhau Phân loại dựa trên yếu tô tự nhiên
Hộ nông thôn hay hộ đồng bằng Phân loại theo vùng kinh tế Phân loại hộ theo phương pháp này cho phép tìm hiểu đặc điểm kinh tế hộ ở từng vùng mà còn cho phép so sánh hoạt động kinh tế giữa các vùng
Phân loại dựa trên các yếu tô kinh tế
> Phân loại hộ theo kiểu này tuỳ theo mục tiêu nghiên cứu cụ thê Vi du: đựa vào thu nhập và chỉ tiêu Sự kết hợp giữa phân loại theo thu nhập và theo khu vực thường được sử dụng và phân tích
> Phân loại hộ theo đa dạng hoá sản xuất Nông hộ từ sản xuất thuần nông phát triển sản xuất hàng hoá, đa dạng hoá sản phẩm, thực hiện chuyên đổi cơ cấu sản xuất nông nghiệp ( Phân tích hộ theo các nhóm thuần nông; kinh đoanh tổng hợp, phi nông nghiệp )
> Phân loại theo đa dạng hoá san xuất có những hạn chế:
©_ Xác định cơ cấu lao động của hộ không phải lúc nào cũng tính đầy đủ sự đa dạng về việc làm và nghề nghiệp của các thành viên
¢ Da dạng hoá sản xuất va tính chất sản xuất hàng hoá không phải khi nào cũng gần với nhau, Trên thực tế trình độ sản xuất hàng hoá liên quan chặt chẻ với chuyên môn hoá sản xuất
Phân loại hộ dựa trên các yếu tô xã hội
> Dựa trên yếu tố xã hội cụ thể như giới, dân tộc, trình độ của chủ hộ, quan hệ
xã hội của chủ hộ, lao động
Trang 9Phân loại hộ bằng phương pháp thống kê nhiều chiêu
Dùng mức thu nhập đề phân kiểu hộ Đề có thể phán ánh được sự hoạt động
đa dạng của hộ dùng các cách phân loại hộ dùng các chỉ tiêu phản ánh sự hoạt động khác nhau của hộ Mục tiêu sản xuất, nhân tố sản xuất; Cơ cấu sản xuất, mức thu
nhập đề so sánh
2.1.3 Chức năng kinh tế hô
> Nông dân có khả năng tự duy trì được tái sản xuất giãn đơn do có tư liệu sản
xuất là đất đai và lao động
> Téi đa hoá lợi nhuận không phải là mục tiêu duy nhất của sản xuất ở hộ nông dân
> Qua trình tập trung hoá ruộng đất vào một số người bị hạn chế vì đất đai bị
chia nhỏ cho sự kế thừa
> Nông dân có thể vượt qua các áp lực của thị trường bằng việc sử dụng lao động của gia đình
>_ Sản xuất nông nghiệp thường không hấp dẫn cho dau tu thành tư bản nông nghiệp
> Nông dân có khả năng đa dang hoá các hoạt kinh tế ở hộ
Kết luận: Kinh tế nông hộ có khả năng ton và phát triển qua nhiều chế độ xã hội khác nhau Điều này lý giải được tai sao kinh tế hộ nông dân vẫn tồn tại và phát triển ngay trong các nước tư bản phát triển mà không biến thành doanh nghiệp tư bản và tai sao hình thức hợp tác xã (HTX) kiểu củ ra đời trong hợp tác hoá, tập thể
hoá kinh tế nông dân không tồn tại được
2.2 Cơ sỡ thực tiễn
2.2.1 Tình hình phát triển kinh tế hộ nông dân ở nước ta
Qua quá trình nghiên cứu tổng kết của các nhà khoa học cho thấy kinh tế hộ phát triển qua 4 giai đoạn sau:
> Giai đoạn thứ nhất: Sản xuất mang tính tự nhiên, con người dựa vào thiên
nhiên như: săn bắn hái lượm, sản xuất chưa đáp ứng đúng nhu cầu tối thiểu của cuộc sống
> Giai đoạn thứ hai: Kinh tế hộ sản xuất tự cấp nhằm thoả mãn nhu cầu cần
thiết của gia đình.
Trang 10> Giai đoạn thứ ba: Đã có tích lũy một số vốn nhưng chưa có để tái sản xuất giản đơn từng bước mở rộng sản xuất từ độc canh cây lương thực chuyên sang kinh doanh tông hợp sản xuất hàng hóa bắt đầu xuất hiện
> Giai đoạn thứ tư: Nhờ sự phát triển hộ tích lũy được giai đoạn trước có điều kiện ứng dụng khoa học kĩ thuật tiên tiến Nhóm hộ đã thực sự sản xuất hàng hóa
năng suất chất lượng và số lượng sản phẩm tăng vọt, lúc này sản xuất hàng hóa là chủ yếu
Ở Việt Nam ta, hộ cũng được phân ra theo các giai đoạn phát triển khác nhau
Như ở Tây Nguyên quá trình phát triển hộ được phân loại như sau:
" Hộ du canh du cư: sản xuất khó khăn, thiếu ăn
" Hộ định cư, chưa định canh: sản xuất tự cấp tự túc
" Hộ định canh nhưng chưa đỉnh cư: làm nương theo chu kỳ sản xuất dựa vào điều kiện tự nhiên, trình độ sản xuất thấp, nhà ở tạm bợ, cuộc sống còn khó khăn
" Hộ định canh định cư: tiến tới sản xuất hàng hóa và làm giàu
Hiện nay nhờ chính sách đổi mới trong nông nghiệp nông thôn, kinh tế hộ
được thừa nhận là đơn vị kinh tế tự chủ, tự quyết định trong sản xuất Sản xuất hàng hóa của hộ nông dân đã bắt đầu xuất hiện Tuy nhiên, ở nhiều nơi kinh tế tự cấp, tự túc vẫn còn tồn tại ít có sự biến đồi đặc biệt là ở vùng sâu vùng xa
2.2.2 Khái quát quá trình phát triển kinh tế hộ ở nước ta
2.2.2.1.Giai đoạn cải cách ruộng đất
Nhìn chung thời kỳ này là sản xuất nông nghiệp dựa trên cơ sở hộ nông dân là chủ yếu, ruộng đất căn bản thuộc sở hữu tư nhân, quan hệ hàng hóa ruộng đất phát
triển, việc mua bán ruộng đất diễn ra đơn giản và thuận tiện, Kinh tế phân hóa,
ruộng đất địa chủ chiếm 83% so với địa chủ là 80%, còn người nghèo 90% với ruộng đất là 17% Cho nên người nghèo đi làm thuê làm mướn, lĩnh canh, người giàu thuê mướn
Sau cải cách đa số hộ nông dân đều có ruộng đất và trực tiếp sản xuất nông
nghiệp trên mảnh đất Nhà nước cấp cho mình, giai đoạn này hộ nông dân cá thể là
đặc thù Theo tài liệu của tổng cục thống kê kể từ 1939 đến 1953, giá trị tổng sản lượng nông nghiệp chỉ tăng 10%, trồng trọt chiếm 83-85% Sau cải cách từ năm
1954 đến 1959, giá trị tổng sản lượng nông nghiệp miền Bắc tăng 35% (bình quân
Trang 11mỗi năm tăng 7%), trong đó giá trị sản lượng trồng trot tăng 29% (bình quân mỗi năm tăng 5, 8%) Đây là bước đầu mà hộ nông dân đạt được sau cải cách ruộng đất 2.2.2.2 Giai đoạn sau cải cách ruộng đất
Cuối năm 1960 chúng ta có 84% nông hộ và hợp tác xã, lúc này môi trường kinh doanh của nông hộ thay đồi căn bản Năm 1959 Nhà nước ra văn bản ruộng đất
thuộc sở hữu toàn dân, mọi hoạt động mua bán ruộng dat đều bị cắm
Sản xuất nông nghiệp được tổ chức chủ yếu theo hợp tác xã và nông lâm trường Nông hộ chỉ được 5% ruộng đất canh tác để làm kinh tế gia đình, thời kỳ này tổng giá trị sản lượng nông nghiệp chiếm 48% Trong đó: 95% sản lượng chăn nuôi, 93% sản lượng lương thực Lúc này kinh tế hộ trở thành kinh tế cơ sở Thời
kỳ này nền kinh tế nước ta yếu kém, nước ta trải qua cuộc kháng chiến chống Pháp
- Mỹ, hai miền Nam Bắc thống nhất năm 1975 và cũng từ giai đoạn 1975-1980 Đảng và Nhà nước ta đã có nhiều chủ trương chính sách nhằm khôi phục phát triển nông nghiệp hợp tác
Đáng chú ý nhất là cuộc vận động ““Tổ chức lại sản xuất và cải tiến lại quản ly
từ cơ sở đưa nông nghiệp lên sản xuất lớn theo con đường xã hội chủ nghĩa” theo tinh thần nghị quyết 61/CT của Hội đồng Chính Phủ và Hội đồng Trung Trung Ương Đảng lần hai (khoá 4) tháng 8-1977 với những giải pháp lớn đề phát triển sản xuất nông nghiệp Tuy vậy, hầu hết các chủ trương và giải pháp thời kỳ này chỉ làm gay gắt thêm những mâu thuẫn của nền nông nghiệp tập thể hóa nên nông nghiệp nước ta trong thời kỳ này lâm vào khủng hoảng trầm trọng
2.2.2.3 Giai đoạn 1981 — 1987
Chỉ thị 100 của ban Bí thư (1/1981) đã khăng định một cách làm mà lâu nay nhiều địa phương ngắm ngầm thực hiện dưới hình thức “khoán chui” Đó là khoán sản phẩm đến nhóm và người lao động Các hộ nông dân có nhiệm vụ gieo trồng,
chăm sóc, năng suất khoán cho mỗi lô đất do hội nghị nông dân xác định trên cơ sở
năng suất trung bình 4-5 năm trước đó Nông dân được hưởng từ 30-31% năng suất này để trả cho số ngày công và lượng phân hữu cơ mà hộ đã đóng góp, hộ được giao lại sản lượng vượt khoán và có quyền bán ở trên thi trường tự do Trong khi người nông dân đang phấn khởi bởi những thành công khoán, họ coi nó như “chìa
336
khoá vàng”, “cây gậy thần” đối với sự phát triển nông nghiệp hợp tác từ năm 1986-
Trang 121987 Khoan 100 đã bộc lộ những mặt hạn chế của nó do những quy luật sinh học
của quá trình gia tắng năng suất hơn 5 năm cố gắng đầu tư cho ruộng khoán, hiệu quả đầu tư bắt đầu giảm dần, nhất là đối với các hộ Hai yếu tố đầu tư cơ bản là vốn
và lao động còn có nhiều hạn chế khác Kết cục nhịp độ sản xuất nông nghiệp bắt đầu chậm lại, mức thu nhập của xã viên giảm sút, nhiều nơi nông dân trả lại ruộng
khoán cho hợp tác xã
2.2.2.4 Giai đoạn của thời kỳ bắt đầu Nghị quyết 10 Bộ Chinh tri (5/4/1988) dén nay
Nghị quyết 10 bộ chính trị (04/1988) về đổi mới quán lý nông nghiệp với nhiều nội dung, trong đó có hai nội dung rat quan trọng là: khẳng định quyền tự chủ kinh doanh của các nông hộ và chủ trương giao quyền sử dụng đất ồn định cho các nông hộ Cùng với một loạt biện pháp khác: xoá bỏ chế độ thu mua lương thực thực phẩm theo nghĩa vụ, mở rộng trao đổi hàng hóa, tô chức lại các hợp tác xã nông nghiệp và chuyên hướng kinh doanh phù hợp
Nghị quyết 10 Bộ chính trị như một luồng gió mới đây sinh khí thôi vào nông nghiệp và nông thôn Việt Nam Kinh tế nông hộ và nông nghiệp Nhà nước chuyên sang trang mới nay chuyên nguyện vọng hưởng ứng của người nông dân về Nghị
quyết 10, nông dân thể hiện qua sự tăng vọt sản lượng lương thực từ 19, Š triệu tấn
năm 1980 và 25, 5 triệu tấn năm 1993 lên đến 30, 6 triệu tấn năm 1997, lương thực
xuất khâu năm 1998: 140.000 tấn, năm 1990 là 2, 308.000 tan và đến năm 1997 là 3.000.000 tắn
Tuy nhiên, còn một số vướng mắc: hợp tác xã vẫn còn kiểm soát chỉ phối hoạt các hoạt động của nông dân, thời gian sử dụng đất ít nhất là 10 năm nhưng thường chia lại trong thời gian ngắn, đất đai được quyền sang nhượng nhưng không được thé sử dụng làm thế chấp Trong khi đó, luật đất đai năm 1993 ra đời góp phần giao đất ồn định lâu đài đến tận người dân, tạo điều kiện cho việc định canh đinh cư, ồn định cuộc sống, làm cho người dân mà đặc biệt là người dân tộc thiểu số ít người tin tưởng hơn vào Nhà nước ta
Trong những năm gần đây hàng loạt các chủ trương, chính sách (chương trình
327, chương trình 135 của Thủ tướng Chính phủ tháng 07/1998) nhằm giao đất giao rừng, tăng cường nâng cao đời sống vật chất, tỉnh thần cho người dân, góp phần
Trang 13đảm bảo an toàn xã hội, giữ vững an ninh quốc phòng, góp phần công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước
2.2.3 Quá trình phát triển kinh tế hộ trên thế giới
Theo tài liệu của tổ chức nông lương thế giới FAO trong 1476 triệu ha đất nông nghiệp trên hành tinh chúng ta có 973 triệu ha và vùng núi chiếm 65, 9%, Vùng châu Á, (Thái Bình Dương trong tổng diện tích 453 triệu ha đất nông nghiệp thì có 351 triệu ha vùng miền núi chiếm 77.48)
v_ Một số nước châu Á
Thái Lan: Một quốc gia nằm trong khu vực Đông Nam Á, Chính phủ Thái
Lan đã có nhiều chính sách đưa Thái Lan từ một nước lạc hậu trở thành một nước phát triển rất mạnh về lĩnh vực khoa học kỷ thuật tiến Một số chính sách phát triển
kinh tế vùng thời kỳ 1950-1980 xây dựng cơ sở hạ tầng ở nông thôn, mạng lưới đường bộ bổ xung cho đường sắt thông thường cho các vùng, thuỷ lợi được chú ý o_ Mở rộng diện tích canh tác và đa dạng hàng hoá sản phẩm
o_ Đẩy mạnh công nghiệp hoá sản phẩm nông sản để xuất khâu
o_ Đầu tư nước ngoài thay thế nhập khẩu trong ngành công nghiệp nhẹ
o_ Trợ giúp về vốn với việc cho vay ữu đãi đối với nông dân
Trung Quốc: Trong những năm vừa qua đầu tư cho nông nghiệp phát triển mạnh, thành công ở Trung Quốc trong nông nghiệp là việc phát triển nông nghiệp hướng trấn, chuyển dịch cơ cấu nông thôn, từ đó tăng trưởg tốc độ cao Đạt được những thành tựu trên do Chính phủ Trung Quốc đã coi trọng van dé phát triển nông nghiệp nông thôn, xây dựng các công trình thuỷ lợi Nghiên cứu ứng dụng giống cây
trồng, vật nuôi mới vào trong sản xuất: như lúa, ngô, và các loại cây lương thực khác
Philiphin: có điển hình về sử dụng đất dốc bền vững Từ những năm 1970 đến
1982 thực trạng đời sống vùng nông thôn Baptít Mindâono Philihin đã kết luận và xây dựng 4 loại hình tổng hợp về kỷ thuật canh tác nông nghiệp trên đất dốc bền vững
Indonesia: với kế hoạch 5 năm 1969-1974 việc di dân đã thành công với sự tài
trợ của ngân hàng thế giới (WB) mỗi hộ di dân đều có sự trợ cấp tiền cước vận chuyên đến quê hương mới, một căn nhà 2 buồng, 1⁄2 dijen tích đất thổ cư và 2 ha
đất canh tác, được chăm sóc y tế, giáo dục và vay vốn ữu đãi đề đầu tư cho nông
Trang 14nghiệp đến kỳ thu hoạch mới chỉ trả nợ Hiện nay ở Indonesia có 80 ngàn -100 ngàn
hộ đến vùng kinh tế mới với mức chỉ phí bình quân/hộ từ 5.000-7.000USD
2.2.4 Thực trạng kinh tế hộ ở Tây Nguyên
Tây Nguyên là vùng giàu tiềm năng đề phát triển nông nghiệp, lâm, công
nghiệp, du lịch và dịch vụ, là nời có vị trí quan trọng về tình hình chính trị, an ninh
quốc phòng và bảo vệ môi trường sinh thái
Tây Nguyên có diện tích tự nhiên khoảng 55569 km” Từ khi thực hiện biến
đổi mới toàn diện đất nước, đời sống của đại bộ phận đồng bào dân cư đã được cải
thiện đáng kể Đến nay tình hình phát triển kinh tế xã hội ở Tây Nguyên đã có bước phát triển rỏ rệt tuy nhiên, một đồng bào dân tộc thiêu số sống ở khu vực vùng sâu vùng xa vẫn còn gặp nhiều khó khăn như: Tình trạng du canh du cư vẫn còn diễn ra, đất sản xuất không nhiều, do sự phân bổ quỹ đất chưa hợp lý, cơ sở hạ tầng chưa
phát triển, trình độ dân trí thấp, mỗi đân tộc có một văn hoá riêng, tư liệu lao động
và vốn sản xuất thiếu
Đăk Lăk hiện nay có khoảng hơn 4 triệu dân trong đó công đồng dân cư bản địa chủ yếu là đồng bào dân cư tại chỗ gồm 41 dân tộc anh em với khoảng 0, 42 triệu người, trong đó dân tộc Kinh đại chiếm đa số với khoảng 65, 9% với tốc độ
tăng đân số của tỉnh hàng cao, bình quân 6, 19%/ nam, con lai cac dan tộc thiéu sé
ciing gan khoang 35, 1% Dak Lak 1a noi đất rộng người thừa nằm trong vùng nhiệt đới âm gió mùa, có hai mùa rõ rệt Đất ở đây chủ yêu đất đỏ bazan phì nhiêu, thuận
lợi cho việc phát triển các loại cây trồng như: cao su, cafê, tiêu, điều và các loại
cây trông ngắn ngày khác
2.2.5 Những yếu kém còn tồn tại trong nền kinh tế
Những thành tựu đã đạt được trong những năm qua của nền kinh tế là rất quan trọng nhưng những thành tựu đó còn dưới mức khả năng phát triển của đất
nước, hoạt động kinh tế - xã hội còn nhiều yêu kém, bắt cập: Việc huy động và sử dụng các nguồn lực, cả nội lực và ngoại lực vào công cuộc phát triển kinh tế - xã hội còn `kém hiệu quả và chưa xưng với tiềm năng, làm chậm sự phát triển
Trình độ phát triển kinh tế và công nghệ vẫn tụt hậu so với nhiều nước xung quanh.Sức cạnh tranh của nền kinh tế, chất lượng và tính bền vững của sự phát triển còn kém Kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội chưa đáp ứng được yêu cầu phát triển
Trang 15Việc xây dựng thế chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập kinh tế thế giới còn nhiều vướng mắc, khó khăn Văn hoá xã hội phát triển chưa ngang tầm và còn nhiều bức xúc Bộ máy Nhà nước và đội nhủ cán bộ, công chức
đổi mới chậm, còn quan liêu, tham nhũng, lãng phí còn chưa đầy lùi Sức manh đại đoàn kết toàn dân chưa được phát huy thật tốt Thực trạng trên làm cho nhiệm vụ
phát triển kinh tế giai đoạn tiếp theo vô cùng nặng nề
2.3 Phương pháp nghiên cứu
2.3.1 Phương pháp nghiên cứu chung
Phương pháp duy vật biện chứng:là phương pháp dùng để nghiên cứu,
xem xét sự vật, hiện tượng trong mối liên hệ nhiều mặt và có hệ thống, sự chuyền biến của nó từ lượng sang chất, cụ thể trong đề tài này được sử dụng xuyên suất
trong quá trình nghiên cứu
Phương pháp duy vật lịch sử: Là phương pháp nghiên cứu sự vật, hiện
tượng trong, điều kiện lịch sử cụ thể đề có những kết luận chính xác
2.3.2 Phương pháp nghiên cứu cụ thế
Thu thập thông tin số liệu: Để phục vụ cho nghiên cứu đề tài này em đã tiến hành thu thập thông tin số liệu từ các báo cáo về việc thực hiện nhiệm phát triển kinh tế - xã hội và an ninh quốc phòng, các báo cáo thu chỉ tài chính hàng năm, hội
nông dân, hội liên hiệp phụ nữ buôn Ea Krué xa Ea Bong
Thống kê mô tả: Thông qua việc sử dụng số bình quân đẻ miêu tả thực trạng địa bàn nghiên cứu và mô tả thực trạng phát trên kinh tế tại địa bàn Buôn Êa Krué xa Ea Bông trong những năm qua
Thống kê so sánh: Bao gồm so sánh tương đối và so sánh tuyệt đối nhằm đánh giá sự vằt hiện tượng theo không gian và thơì gian cụ thể, đánh giá sự biến
động của các chi tiêu cụ thể
2.3.3 Công cụ sứ lí số liệu
Tất cả những thông tin số liệu của đè tài này chủ yếu sử dụng phần mềm Microsft Exel 7.0 dé xw li
Trang 162.3.4 Hệ thống các chỉ tiêu nghiên cứu
Các chỉ tiêu ngiên cứu về mặt định lượng: Tình hình phát triển nông nghiệp, công nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp, dịch vụ va tong thu, tổng chi ngân sách trên địa bàn buôn trong nhửng năm từ 2004 đến 2006
Các chỉ tiêu nghiên cứu định tính: So sánh sự biến động của các chi tiêu
của phát triển nông nghiệp, công nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp, dịch vụ và tổnh thu, tổng chỉ ngân sách của hộ nông dân trên địa bàn Buôn Êa Kruế qua các năm từ
2004 dén 2006
Trang 17PHAN THU III DAC DIEM DIA BAN VA KET QUA NGHIEN CỨU
3.1 Đặc điểm địa bàn nghiên cứu
3.1.1 Điều kiện tự nhiên
3.1.1.1 Vi tri dia ly:
Buôn Êa Kruề xã Êa Bông thuộc huyện Krông Ana tỉnh Đăk Lăk, cách trung tâm huyện 5km về phía Nam, nằm trong khoảng toạ độ địa lý từ 12”30 12° đến 12°33°49°' độ vĩ bắc và 10800”44”? độ kinh đông Tổng diện tích tự nhiên 156, 6
ha, vị trí địa lý tiếp giáp với các thôn buôn như sau:
- Phía bắc giáp Buôn Dham xã Êa Bông huyện Krông Ana TP Buôn Ma Thuột- Tinh Dak Lak
- Phía Đông giáp xã Đray Bhăng - huyén Krong Ana-Tinh Dak Lak
- Phía Tây giáp Thôn Tân Hoà Đông xã Êa Na- huyện Krông Ana-Tinh Dak Lak -Phía Nam giáp Thị trấn Buôn Trắp-Huyện Krông Ana- Tỉnh Đăk Lăk
3.1.1.2 Địa hình
Buôn Êa Kruế xã Êa Bông có độ cao trung bình 550m so với mặt biển, độ
dóc trung bình từ 0-8° Địa hình có tính đặc thù là vùng tiếp giáp giữa đồi núi và đông bằng trũng Krông Ana, ở phía Đông và phía Bắc là những dãy núi cao và bát
úp, phía Tây địa hình bằng phẳng hơn, sau đó đồ xuống suối Êa Bông theo hương
từ Đông Bắc đến Tây Nam Với địa hình náy, Buôn Êa Kruế xã Êa Bông vừa phát triển các loại cây công nghiệp lâu năm, vừa phát triển vùng trồng lúa tạo nên tính đa dạng trong sản xuất nông nghiệp địa phương
3.1.1.3 Khí hậu thời tiết
Buôn Êa Krué xa Ea Bong mang tinh chat khi hau cao nguyên nhiệt đới âm, chịu ảnh hưởng của gió mùa Tây Nam khô nóng Khí hậu có 2 mùa rõ rệt là mùa mưa và mùa khô
- Nhiệt độ không khí trung bình năm: 24, 7C
-Độ ẩm tương đối trung bình năm: 79%
-Lượng bốc hơi trung bình năm: 1.200mm, tháng có lượng bốc hơi trung bình cao nhất 177, 5mm ( tháng 3 )
Trang 18- Chế độ gió: Hình thành theo 2 hướng chính: Gió Đông Bắc thổi vào các tháng mùa khô và Gió Tây Nam thôi vào các tháng mùa mưa Vận tốc gió trung bình năm: 5m⁄s, tốc độ gió trung bình lớn nhất 14m/s
-Số giờ nắng trung bình năm: 2.442 gìơ
-Lượng mưa trung bình năm: 1.793, 8mm, lượng mưa trung bình cao nhất
353,4mm_ (tháng 6) Mùa mưa bắt dau từ tháng 4 và kết thúc vào tháng 11, chiếm
§5% lượng mưa cả năm Mùa khô từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau, chiếm 15%
lượng mưa cả năm
3.1.1.4 Thuỷ văn
Buôn Êa Kruế xã Êa Bông nằm trong lưu vực song Krông Ana là nhánh
chính của hệ thống sông Srêpôk, diện tích lưu vực 3.960kmỶ, chiều dài dòng chính
215km Dòng chảy bình quân 21 Iít/s/km” Độ dốc lòng sông không đồng đều, những nhánh lớn ở thượng nguồn 4-5%, đoạn hạ lưu thuộc Lăk, Buôn Trắp có độ dốc 0, 25%, mùa lũ bắt đầu từ tháng 9 và kết thúc vào tháng 12 với tổng lượng chảy
6, 7% tông lượng năm, dòng chảy tháng 11 lớn chiếm tới 23% Dòng chảy 3 tháng kiệt nhất (3, 4, 5) chỉ chiếm 6, 4%, tháng 4 kiệt nhất chỉ đạt 1, 7% dòng chảy năm Dòng song khúc gây lũ lụt hàng năm trên phạm vi khá rộng, đồng thời cũng bồi đắp phù sa tạo nên những cánh đồng màu mỡ
3.1.1.5 Các nguồn tài nguyên
Tài nguyên đât:
Buôn Êa Kruế xã Êa Bông riêng hộ điều tra có tổng diện tích tự nhiên 156,
6 ha.Theo kết quả điều tra thổ nhưỡng năm 1978 trên bản đồ tỷ lệ 1/25.000, của Viện quy hoạch thiết kế nông nghiệp, trên địa bàn xã gồm những loại đất sau:
- Đất đỏ vàng trên đá sét (Fs): diện tích 3, 470 ha, chiếm 2, 22% tông diện tích tự nhiên
- Đât nâu đỏ trên đá bazan (Fk): 43, 243 ha, chiếm 27,61% tổng diện tích tự nhiên,
- Đất đen trên sản phẩm bồi tụ bazan (Rk): diện tích 91, 0 ha, chiếm 58, 1% tổng
diện tích tự nhiên
- Hỗ, song suối (Ho): Diện tích 18, 9 ha, chiếm 12% tổng diện tích tự nhiên
Tài nguyên nước:
- Nước mặt: Buôn có địa hình chia cắt, tạo nhiều hợp thuỷ nên thuận lợi cho
việc hình thành các hồ đập nhỏ dự trữ nước cho sản xuất nông nghiệp Tuy nhiên,
Trang 19qua khảo sát hiện trạng trên địa bàn Buôn Êa Kruế có hồ Êa Bông, đập Ea MI6 va
các suối như: Êa Bông, Êa Tlang, Ea Drông Lượng nước phục vụ cho sản xuất nông nghiệp phần lớn lấy từ nguồn nước này, song lượng nước này chưa đáp ứng nhu cầu cho sản xuất, Vì thế trong những năm tới cần có kế hoạch xây dựng một số
hồ đập để đáp ứng nhu cầu tưới tiêu cho nông nghiệp
- Nước ngầm: Buôn Êa Kruế xã Êa Bông năm trong khu vực được đánh giá
là có trữ lượng nước ngầm nhỏ hơn các vùng khác trong tỉnh như các khu vực Buôn
Ma Thuột, Krông Buk, Nước được khai thác để phục vụ sinh hoạt, kinh tế vườn và
tưới cho cây trồng qua giếng đào, giếng khoan Tài nguyên nước khu vực mắt cân
đối nghiêm trọng, về mùa khô các hồ nhân tạo, các khu chứa nước tạo nên sự bốc
hơi mất nước Lượng mưa sử dụng (chủ yếu cho nông nghiệp) không được hoàn lại
và bị mắt một khối lượng lớn ước tính trên 20% lượng nước dung trong mùa khô
Tài nguyên rừng:
Theo số liệu thống kê đất đai năm 2006 diện tích đất lâm nghiệp trên địa bàn toàn xã là 1.052, 70 ha diện tích tự nhiên: chủ yếu là rừng trồng và đất khoanh nuôi phục hồi rừng sản xut
Tài nguyên khoáng sản:
Theo báo cáo quy hoạch sản xuất gạch ngói trên dia ban tinh Dak Lak dén nam
2010, trên địa bàn của xã Êa Bông có mỏ đất sét với điện tích ước tính khoảng 1.000
ha, chiều dây tổng trữ lượng 4m, trữ lượng ước tính 42.896.248 m” Đây được đánh giá
là mỏ đất sét có trữ lương lớn nhất huyện Krông Ana hiện đang được khai thác phục vụ các ngành xây dựng trong huyện cũng như trong tỉnh và các tỉnh lân cận
3.1.2 Điều kiện kinh tế xã hội
3.1.2.1.Dân số và thành phần dân tộc
Dân số: Theo thống kê điều tra 30/5/2006, trên địa bàn Buôn Êa Kruế xã Êa Bông có 1440 nhân khẩu với 215 hộ trong đó Êđê chiếm 445 nhân khâu với 84 hộ Gồm 3 dân tộc anh em sinh sống và phân bồ không đồng đều trên địa bàn Buôn với mật độ bình quân là 9, Ingười/km”
Tình hình dân số của các thành phần dân tộc trên địa bàn Buôn Êa Kruế xã
Êa Bông được thể hiện ở bảng dưới đây
Trang 20Bang 3.1: Tinh hinh ve dan sé
Nguồn: Tông hợp của buôn Lao động: Dân số của Buôn Êa Krué xa Ea Bông có kết cấu dân số trẻ nên lực lượng lao động tiềm năng là rất lớn Số người trong độ tuổi lao động của Buôn
là 126 lao động với 301 nhân khẩu trong tông số của hộ điều tra
Bảng 3.2: Tình hình lao động
Số người trong độ tuôi lao động bình quân 1 hộ Người 2,8
Cơ cấu hộ theo ngành sản xuất chính của hộ % 100
Với số lượng lao động nông nghiệp như trên sẻ tạo ra một lực lượng lao động nhàn rỗi, gây trở ngại khi giải quyết việc làm lúc trái vụ, Vì thế cần có giải pháp phân bồ hợp lý thì nguồn lao động nhàn rỗi ở nông thôn sẻ đạt hiệu quả cao, phát huy lợi thế sản xuất của địa phương để phát triển kinh tế của hộ nông dân trong Buôn cũng như của cả xã, huyện để góp phần vào sự phát triển kinh tế của đất nước 3.1.2.2 Tình hình sử dụng đất đai của Buôn Êa Kruế xã Êa Bông
Dat đai trên địa bàn Buôn Êa Kruế xã Êa Bông chủ yếu là đất đỏ bazan trong đó chia làm nhiều loại:
-Đất nâu vàng: chiếm 52% diện tích đất toàn buôn
Trang 21
- Dat do Vang: chiếm 25% diện tích đất toàn buôn, loại đất này được phân bổ
ở những vùng có độ dốc khoảng 35- 40°
- Đất dốc tụ đất lầy (đầm lầy ) chiếm 15% tổng diện tích đất toàn buôn -Diện tích đất song, ao, hồ, chiếm diện tích khá nhỏ
Từ những tình hình sử dụng đất đai đã cho thấy Buôn Êa Kruế xã Êa Bông
đa có kế hoạch và tận dụng tối đa diện tích hiện có đất đai của buôn Nhưng bên cạnh đó còn nhiều yếu tô tác động đến việc sử dụng đất đai của hộ nông dân trong buôn Nhự; trình độ, sức khoẻ, ý thức lao động.v.v Điều này đã cho thấy tình hình
sử dụng đất trên địa bàn buôn Êa Kruế, còn gặp khó khăn và nhiều trở ngại lớn Song bên cạnh đó một số hộ tận dụng tốt và có hiệu quả đáng khích lệ, nhưng hộ
này chiếm tỷ lệ rất nhỏ Từ những tình hình trên hộ nông dân trong buôn cần có sự giúp đỡ từ các phía ban ngành có liên quan dé hộ nông dân có điều kiên tốt nhất vận dụng tối đa diện tích đất của hộ hiện có
Ỏ bảng dưới đây đã cho thấy tình hình sử dụng đất đai của hộ nông dân trên địa bàn của Buôn Êa kruế xã Êa Bông huyện krông Ana tỉnh Đăk Lăk:
Bảng 3.3: Tình hình sứ dung đất đai
Chỉ tiên Diện tích (ha ) Cơ cấu(%)
2006
Tổng diện tích đất tự nhiên 795, 9 100
-Đắt trồng cây hàng năm 152,2 51,82
Trang 22Qua bảng trên ta thay téng dién tích dat tự nhiên là 795, 9 ha.Trong đó đất nông nghiệp chiếm tỷ lệ cao nhất: 64, 89% với 293, 7 ha Điều này chứng tỏ quỹ đất đai của buôn Êa Kruế xã Êa Bông đã sử dụng tối đa cho phát triển nông nghiệp
Do vậy trong những năm tới các cấp chính quyền cần có sự quy hoạch bồ trí cây trồng hợp lý nhằm từng bước nâng cao thu nhập cho người dân Tiếp theo là đất phi
nông nghiệp chiếm 29, 22, % với 232, 6 ha Đất chưa sử dụng còn chiếm tỷ lỆ cao :
13, 87% với 110, 4 ha Trong tương lai đất đồi núi chưa sử dung với diện tích 110, 4
ha sẻ được chuyển sang trồng rừng
3.1.2.3 Thực trạng sán xuất nông nghiệp
4) Về cơ cấu diện tích các loại cây trong
Bang 3.4: Tình hình diện tích và cơ cấu cây trồng của Buôn Êa Kruế
Trang 23
sản xuất, cùng với sự quan tâm khuyến khích của địa phương trong việc áp dụng giống mới vào sản xuất
Trong đó diện tích cây Cà phê lại giảm với diện tích 6 ha trong 2006 với
2005 điều đó chứng tỏ những năm gàn đây khi giá Cà phê biến động không đều, thì một số hộ gia đình trồng Cà phê đã bỏ hoang vườn Cà phê, do đó số diện tích đang trồng không đem lại hiêuh quả cao cho hộ nông dân
Diện tích tiêu, điều cũng không ngừng giảm trong năm 2006 so vơi 2005, mang lại nhiều khó khăn cho người dân tại buôn, nhưng bên canh đó người dân ở đây
đã có từng bước nhận thức và áp dụng các giống có năng suất cao hơn và chất lượng cao hơn nhằm tạo ra thu nhập cao hơn của người dân trong những năm tiếp theo 3.1.2.4 Về chăn nuôi
Bang 3.5 Co cau gia tri sản lượng ngành chăn nuôi và thuỷ sản
Trong đó ngành chăn nuôi vẫn chiếm tỷ trọng lớn, chiếm 77, 29% vào năm 2006.Tỷ trọng ngành chăn nuôi có xu hướng gia tăng và tỷ tăng 85, 33% so với năm (2004), tốc độ phát triển của ngành là 12 triệu đồng vào năm (2006) so với năm (2005), 20 triệu đồng vào năm (2006) so với năm (2005)
Thời gian những năm gần đây, bên cạnh những thành tựu đã đạt được của
Trang 24dịch cúm gà, lở mom long móng ở heo, bò Vì vậy xã cần thực hiện tốt công tác
thú y cho bà con nông dân, đưa các giống mới có năng suất cao như bò thịt siêu nạc,
heo thịt siêu nạc, gà siêu trưng thích hợp với điều kiện khí hậu của địa phương,
nhan giúp nông dân nâng cao năng suất thu nhập Từ đó tạo nên sự cân bằng trong
không may thuận lợi do các dich bệnh hoành hành, đặc biệt là trong những năm
2004, 2005 dịch cúm gia cầm và dịch lở mồm long móng đã làm cho đàn gia súc trong xã giảm đáng kẻ
Qua bảng số liệu 3.6 cho thấy: tình hình chăn nuôi trên địa bàn buôn Êa Kruế xã Êa Bông trong những năm gần đây có những biến đồi lớn Nguyên nhân là
vì trong những năm qua tình hình dịch bệnh đang diễn biến không tốt cho chăn nuôi trên cả nước nói chung và trên địa bàn xã nói riêng Nhưng với sự lãnh đạo của Đảng bộ và UBND xã thì trong những năm qua dịch bệnh luôn được kiểm soát vì vậy thiệt hại của bà con trong chăn nuôi là không lớn Bên cạnh đó chăn nuôi của địa phương phần lớn sử dụng lương thực tự làm ra
Điểm mạnh của địa phương là rất thuận lợi cho việc phát triển chăn nuôi heo
và gia cầm, bởi vì tỷ trọng giá trị cây lương thực chiếm một phần rất lớn trong ngành trồng trọt Vì vậy người nông dân tự cung cấp thực phẩm cho gia súc, và thu được một lượng phân chuồng cho trồng trọt Tuy nhiên trong những năm qua dịch cúm gà xảy ra trên toàn thế giới đã làm cho sản lượng gia cầm giảm sút Hiện nay
Trang 25tại buôn cũng có nhiều hộ chăn nuôi heo với quy mô có thề gọi là trạng trại heo và
áp dụng những biện pháp chăn nuôi tiến tiến trên thế gidi
Nhìn chung quá trình phát trién kinh té néng thén @ Buén Ea Krué xa Ea Bông cho thấy sản xuất nông nghiệp vẫn giữ một vị trí chủ chốt, trong đó ngành trồng trọt vẫn là ngành thế mạnh, ngành chăn nuôi đang tăng lên, cần quan tâm phát triển them ngành nuôi trồng thủy sản
3.1.2.5 Về thương mại, dịch vụ tiếu thú công nghiệp
Đối với ngành TM-DV, toàn buôn có 2 điểm thu mua nông sản và trao đổi
vật tư nông nghiệp, gần 30 hộ mua bán nhỏ, 3 cửa hang dịch vụ ăn uống, 1 điểm thu
mua xăng dầu, 2 dại lý mua bán nước giải khát Giá trị ngành TM-DV đóng góp
cho tổng giá trị của toàn buôn năm 2004 là §2 triệu đồng, năm 2005 là 91 triệu đồng
đến năm 2006 là 95 triệu đồng tăng 13 triệu đồng so với năm 2004 Đây cũng được coi la ngành kinh doanh có thu nhập cao của những hộ trong buôn nhất là hộ người kinh trong những năm tiếp theo
Tình hình phát triển kinh tế tại buôn cũng như giá trị sản xuất của các ngành nghề có những bước tăng đáng kề, chứng tỏ kinh tế xã không ngừng phát triển, đời sống nhân dân được cải thiện Trong quá trình phát triển kinh tế hộ nông dân ở buôn Êa Kruế xã Êa Bông trong những năm qua theo hướng CNH-HĐH thì ngành CN-TTCN-XDCB, TMDV đã đạt được những bước chuyển biến đúng dắn và phù hợp góp phần vào sự nghiệp kinh tế của buôn Êa kruế xã Êa Bông
Trong những năm tới ngành TTCN với ngành nghề truyền thống là sản xuất gạch ngói cần được cac cấp lãnh đạo xã quan tâm khôi phục và phát triển, phân đấu
có càng nhiều cơ sở sản xuất gạch ngói chuyển đổi sản xuất càng tốt, cụ thể là chuyên sang các lò đứng, sản xuất các dây chuyền công nghiệp Từ đó mang lại lợi nhuận và thu nhập cao cho người sản xuất cũng như người lao động, tạo cho buôn
Êa kruế nói riêng và của toàn xã nói chung một bộ mặt mới trong thời đại CNH-
HDH hiện này
3.1.2.6 Công tác y tế chăm sóc sức khóe cộng đồng
Về y tế sức khoẻ: Nhìn chung trong các năm qua đã và đang có những
chuyển biến tích cực trong lĩnh vực phòng chống dịch bệnh, khám điều trị ở tuyến
cơ sở Tính đến nay đội ngũ y tế cơ bản đã đầy đủ y bác sỹ, trang thiết bị công cụ
Trang 26tuong đối đảm bao công tác khám chữa trị Đặc biệt sau khi thực hiện quyết định
139 của thủ tướng chính phủ về khám chữa bệnh cho đồng bào dân tộc tại chỗ từ khâu quản lý và cấp phát thuốc đã được quản lý chặt chẽ Chính vì vậy đã vào hoạt động nề nếp, bình quân hang năm gần 300 lượt người khám điều trị, đảm bảo tiêm
phòng các loại bệnh đúng định kỳ, khám phòng chống dịch bệnh được triển khai
rộng khắp, ngắn chặn kịp thời các bệnh lay lan, nên trong thời gian qua không có
các bệnh nào nghiêm trọng do dịch bệnh truyền nhiễm
Về công tác dân số kế hoạch hoá gia đình Được chỉ đạo thường xuyên tăng cường công tác tuyên truyền, vận động nhân dân thực hiện các chỉ tiêu đình sản,
tránh thai đạt từ 75%-100%, tỷ lệ sinh con thứ 3+ thứ 4 được vận động nhắc nhở
thường xuyên, giảm tỷ suất sinh xuống dưới 2% trẻ em suy dinh dưỡng giảm xuống còn 29%
3.1.2.7 VỀ việc xây dựng cơ sở hạ tầng
Giáo dục - đào fạo: Tổng diện tích đất giáo dục — đào tạo là 0, 4 ha Hiện tại trên địa bàn buôn có 01 trường trung học mẫu giáo Trong năm học 2005 — 2006,
tổng số học sinh toàn buôn 156 em, trong đó mẫu giáo 45 cháu, Tiểu học 64 em, Trung học cơ sở 27 em, tổng số học sinh là đồng bào dân tộc tại chỗ là 68 em
Y té: Tram y tê xã có diện tích 0, 3 ha, trong những năm qua công tác phòng
chống các loại dịch bệnh được triển khai đồng bộ và có hiệu quả, các chương trình
mục tiêu y tế quốc gia được thực hiện tương đối tốt đã góp phần đáng kể về công tác chăm sóc sức khoẻ người dân trên địa bàn xã Êa Bông
Văn hoá thông tin: Trong những năm gần đây thực hiện việc xây dựng thiết chế văn hoá và Cji thị 39/CP —- TTg của thủ tướng Chính phủ về đây mạnh các hoạt động văn hoá thông tin; đến này hầu hết các hộ gia đình đều có phương tiện nghe nhìn Theo số liệu thống kê, diện tích đất dành cho cơ sở văn hoá 0, 45 ha, trong đó có 08 nhà sinh hoạt cộng đồng Song do tình hình phát triển tại địa phương, hiện nay xã chưa có nhà văn hoá trung tâm
Thể dục thể thao: Nhìn chung phong trào luyện tập thể dục thể thao vào những năm gần đây đã tưng bước ngày càng vững mạnh, trong những năm qua xã
đã tổ chức thành công giải bong đá, bong chuyền, cầu long và thăm dự các giải tổ
Trang 27chức thể dục thé thao huyện với nhiều nôi dung Diện tích đất dành cho thé duc thé
thao 3, 37 ha với 03 sân động tai Buôn Hma, Buôn Nắc và thôn Tân Hoà Đông Năng lượng: Hiện nay trên địa bàn xã có I1/11 thôn Buôn sử dụng điện lưới
quốc gia
Bưu chính viễn thông: Các mạng điện thoại di động Vinaphone, ViettelMobilc, Mobiphone, điện thoại có định VNPT, Telecom đang phát triển và
phủ sóng khắp địa bàn xã Bưu điện văn hoá đã được xây dựng tại trung tâm xã và
đã từng bước đáp ứng được nhu cầu ngày càng cao của người dân trên địa bàn 3.1.2.8 Về công tac giao thông thủy lợi
Giao thong: Hệ thống giao thong trên địa bàn quy hoạch khá hợp lý tạo được
sự kiện kết giữa thôn Buôn cũng như việc vận chuyền sản phẩm nông nghiệp Do nguồn vốn đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng còn rất nhiều hạn chế nên các tuyến giao thông lien thôn Buôn, nội đồng chủ yếu là nền đường cấp phối và đường đất theo
số liệu thống kê diện tích đất giao thông tính đến đầu năm 2007 là 117, 7 ha và có tổng chiều dài khoảng 200km Một số tuyến chính như sau:
- Tuyén tỉnh lộ 2 chạy qua địa bàn xã dài khoảng 4, 2km đường rộng 9m, mặt đường bê tong nhựa
- Tuyến tỉnh lộ 10 từ Buôn Nắc đến xã Dray Bhăng dài khoảng 8, 5km, rộng 6m, đường cấp phối và đã được nhựa hoá bán xâm nhập khoảng 2km
- Tuyến tinh lộ 2 đi Buôn Sah dài khoảng 3, 8km, rộng 6m nền đường đắt
- Tuyến từ Buôn Kô đến Buon Dhăm dài khoảng 1, 3km, rộng 6m nền đường đất Thuỷ lợi và mặt nước chuyên dụng: Mạng lưới kênh mương và mặt nước chuyên dung có diện tích là 171, 87 ha với 2 tuyến kênh chính có tổng chiều dài trén 11km va 07 hd đập lớn nhỏ, trong đó đập Êa Bông có diện tích khoảng 64 ha
Hệ thống thuỷ lợi và mặt nước chuyên dung đã đáp ứng nhu cầu tưới tiêu cho khoảng 70% diện tích đất nông nghiệp trên địa bàn
3.1.2.9 Công tác xóa đói giảm nghèo, an nỉnh chính trị trật tự an toàn xã hội
> Ve công tác xoá đói giảm nghèo và đền ơn đáp nghĩa:
Buôn Êa Kruế cũng như xã đã thành lập ban xoá đói giảm nghèo, đồng thời phân công chỉ đạo, phụ trách từng thôn Buôn theo dỏi hộ đói nghèo theo đúng tiêu
Trang 28chí quy định, phối hợp các ban ngành, đoàn thể vận dụng nhiều biện pháp xoá đói giảm nghèo cho bà con trên địa bàn
Hàng năm, Đảng uỷ, chính quyền và các ban ngành đoàn thê tổ chức thăm
hỏi, tặng quà cho các đối tượng chính sách, bên cạnh đó cũng thực hiện nhiều chương trình hỗ trợ những gia định thuộc dạng chính sách, thương binh liệt sỹ đến
nay hầu hết các nhà cộng đồng thôn Buôn trên địa bàn xã đã cơ bản hoàn thành
> Về công tác An ninh-Quốc phòng
+ Công tác an nỉnh trật tự: Tiếp tục phát huy giữ vững tình hình an ninh
chính trị, trật tự an toàn xã hội Làm tốt công tác phòng ngừa đề kịp thời đấu tranh với các loại tội phạm trên địa bàn buôn Đảm bảo an ninh trật tự địa bàn, phát động
phong trào toàn dân tham gia chống tội phạm
-Tăng cường công tác Đảng uý, quản lý chặt chẽ nhân hộ khẩu, trạm trú tạm vắng, xét duyệt cấp phát hộ khẩu cho nhân dân theo quuy định, phấn đấu 2006 đảm bảo 100% hộ gia đình sống trên địa bàn có đủ hộ khẩu
-Tăng cường hoạt động của ban chỉ đạo 138, 130 và triển khai thực hiện có hiệu quả
Nghị quyết 09 về phòng chống tội phạm mua bán phụ nữ và trẻ em
+ Công tác quốc phòng: Tiếp tục xây dựng phát triển lực lượng dân quân tự
vệ đảm bảo về số lượng và chất lượng chính trị, đồng thời đảm bảo về chế độ trực chiến, trực chỉ huy theo nhiệm vụ đề ra
- Làm tốt công tác hậu phương quân đội và quản lý chặt chẽ lực lượng dự bị động viên
- Quản lý tốt thanh niên trong độ tuổi nhằm phục vụ tôt cho việc động viên tuyển quân Đảm bảo giao quân đợt 1/2006 đạt 100%, bên cạnh đó tổ chức thủ quỹ an
ninh quốc phòng đạt chỉ tiêu được giao
- Chủ động lập các kế hoạch trong đấu tranh phòng ngừa tấn công địch và
các loại tội phạm
+ Công tác thanh tra tư pháp: Phối hợp xây dựng đợt sinh hoạt tuyên truyền pháp luật đến từng thôn Buôn và giới thiệu các văn bản pháp luật mới ban hành, đồng thời tham mưu giải quyết kịp thời các đơn thư khiếu nại, tố cáo của công dân, đồng thời thức hiện việc trợ giúp pháp lý miễn phí cho các đối tượng trong diện trợ giúp