Giải pháp phát triển nguồn nhân lực cho công ty TNHH một thành viên môi trường đô thị TP HCM (citenco) đến năm 2020

ABSTRACT The thesis focused study on the problems of theory on the basis of human resource development and business strategy, and determine the relationship of the human resource develop

HUMAN RESOURCE DEVELOPMENT FOR CITENCO TO 2020

NGUY N VĂN SƠN , TS.TRƯƠNG QUANG DŨNG

Khoa Qu n tr kinh doanh, đ i h c K thu t Công ngh TP H Chắ Minh

TÓM T T

Lu n văn t p trung nghiên c u cơ s lý lu n v phát tri n ngu n nhân l c và chi n lư c trong doanh

nghi p, ự ng th i xác ự nh rõ m i quan h v các chắnh sách phát tri n ngu n nhân v i chi n lư c kinh

doanh trong doanh nghi p Lu n văn ựã phân tắch th c tr ng môi trư ng bên trong t i Công ty trách nhi m

h u h n m t thành viên môi trư ng ựô th TP H Chắ Minh (CITENCO) ự th y ựư c quy trình, các ngu n

l c và năng l c chắnh T ựó rút ra nh ng ựi m m nh c n phát huy, ựi m y u c a CITENCO Lu n văn

cũng ti n hành phân tắch và d báo các y u t bên ngoài nh hư ng ự n ho t ự ng c a CITENCO ự rút ra

nh ng cơ h i c n t n d ng và nh ng nguy cơ, thách th c c n né tránh.

Trên cơ s ựi m m nh, ựi m y u, cơ h i và thách th c, lu n văn ựã phân tắch SWOT ự hình thành và xây

d ng chi n lư c kinh doanh cho CITENCO ự n năm 2020, t ựó ự ra 5 nhóm chắnh sách phát tri n ngu n

nhân l c đó là: Phát tri n s lư ng và cơ c u ngu n nhân l c ự ựáp ng k ho ch phát tri n; Nâng cao

trình ự chuyên môn k thu t; Nâng cao k năng ngh nghi p; Xây d ng ch ự và ựi u ki n làm vi c ự m

b o s c kh e cho nhân viên; Nâng cao thái ự làm vi c c a nhân viên.

ABSTRACT

The thesis focused study on the problems of theory on the basis of human resource development and

business strategy, and determine the relationship of the human resource development policies with business

strategy in the enterprise Thesis analyzed the internal factors to see the process, the key resources and

capabilities Since then draw the strength needed to promote and weaknesses for CITENCO Thesis also

analyzes and forecasts the external factors affecting the management of CITENCO drawn to the need to

take advantage of opportunities and risks, challenges need to avoid.

Based on the strengths, weaknesses, opportunities and challenges, the thesis used the SWOT analysis to

form bussiness strategy and develop 5 groups policies for the development of human resources to achieve

the objective of development and business strategy of CITENCO That is: To develop the number and

structure sufficient to meet the human resource development plan; Upgrading of technical expertise;

improve career skills, building regulations and working conditions to ensure the health employees;

Advanced work attitude of employees.

1

là m t doanh nghi

p s

hơn ch n các nhà

1.500 lao ñ ng nhưng cho ñ n nay

v n chưa có chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c mang tính dài h n Vì v y tác

gi ch n v n ñ “Phát tri n

ngu n nhân l c cho

CITENCO ñ n năm

2020 ” làm ñ tài lu n văn

th c s

M c tiêu nghiên c u

c a ñ tài là ñ xu t chi n

lư c và nh ng chính sách phát tri n ngu

n nhân

l c cho CITENCO

ñ n năm 2020 m t cách t ng

quát ñáp ng m c tiêu và chi n lư c phát tri n chung c a CITENCO.

CITENCO

2.

1

C s

lý lu n v chi n lư c phát tri n

Qua phân tích ma tr n các y u t bên ngoài cho

nhân l c

Ngu n nhân l c ñư c

xem xét trên giác ñ s

lư ng và ch t lư ng S

lư ng ngu n nhân l c

hơn m i ñe d a Các cơ h i và m i ñe d

a ñáng chú ý như sau:

- Các cơ h i: dân s ñông và tăng nhanh, kinh t

ñư c bi u hi n thông

qua quy mô, t c ñ tăng

tăng trư ng cao, s phát tri n c a công nghi p,

trư ng và cơ c u ngu n

- Các ñe d a: l m phát tăng cao; M c

2.3.1 Ho ch ñ nh chi n lư c kinh doanh

Qua ma tr n SWOT, có 03 chi n lư c chính ñ

xem xét l a ch n là: 1) Chi n lư c chi phí th p; 2)

Chi n lư c khác bi t hóa ; 3) Chi n lư

c phát tri n ngu n nhân l c ñ kh c ph c ñi m y u, ñáp ng

yêu c u phát tri n cũng như chi n lư c chi phí

2

N i dung c a phát tri n ngu n nhân l c: Phát tri n

s lư ng và cơ c u ngu n nhân l c ñ ñáp ng k

ho ch phát tri n; Nâng cao trình ñ chuyên môn

k thu t; Nâng cao k năng ngh nghi p; Xây

ng yêu c u phát tri n cũng như chi n

kh e cho nhân viên; Nâng cao thái

ñ làm vi c

c a nhân viên.

2.1.2 Lý lu n v chi n lư c

Chi n lư c là nh ng

ñ nh hư ng m t cách bài b n cho nh ng bư c ñi c

trong m t môi trư

ng nhi u th thách,

nh m th a mãn t t nh t nhu c u

c a th trư ng và ñáp ng

mong mu n c a các tác nhân có liên quan ñ n t

ch t lư ng phù h p v i m c tiêu c a Công ty và chi n lư c

kinh doanh là khác bi t hóa và chi phí th p ð

th c hi n m c tiêu này, trên cơ s phát huy ñi m

ngu n nhân l c cho ñ n năm 2020 sau:

g m 03 c p: (1) Chi

n lư c c p công ty - xác ñ nh

1.919 lao ñ ng tr c ti p), ñ n năm

2020 là 2.656 ngư i (156 lao ñ ng gián ti p và 2.500 lao ñ ng

tr c ti p) Như v y giai ño n t nay ñ n năm 2015

c n b sung 412 ngư i (7 lao ñ ng gián

ti p và 395 lao ñ ng tr c ti p), giai ño n 2016-

2020 c n b sung 519 ngư i (10 lao ñ ng gián ti p

và 581 lao

ñ ng tr c ti p)

Chính sách 2: Nâng cao trình ñ chuyên môn k

2.1.3 Chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c

3

c p ự n cách th c, chắnh sách, gi i pháp cũng như

là nh ng k ho ch mà doanh nghi p th c hi n ự

phát tri n ngu n nhân l c góp ph n th c hi n

chi n lư c c p kinh doanh và c p công ty.

Chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c là m t chi n

lư c ch c năng, ph i h p v i các chi n lư c ch c

năng khác ự tri n khai chi n lư c kinh doanh c a

doanh nghi p Các mô hình th hi n s tắch h p

gi a chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c v i

chi n lư c kinh doanh:

- Mô hình t ng h p: ựưa ra b n phương án xây

d ng chắnh sách: (1) nh ng nh hư ng t i nhân

s , (2) dòng luân chuy n nhân s , (3) các h

th ng thư ng/ph t, và (4) các h th ng công vi c.

Mô hình t ch c: Nó t p trung vào các m i quan

h n i t i gi a nhu c u chi n lư c c a doanh

nghi p và năm ho t ự ng nhân s ựư c hình thành

t năm t ti ng Anh: ỖPhilosophyỖ (quan ựi m),

ỖPoliciesỖ (chắnh sách), ỖProgramsỖ (chương

trình), ỖPracticesỖ (ho t ự ng) và ỖProcessỖ (quy

trình).

- Mô hình c th hoá các m i quan h : Chi n

lư c c nh tranh ựư c chia thành ba lo i: chi n

lư c tăng cư ng ch t lư ng, chi n lư c gi m giá

thành và chi n lư c sáng t o Theo ựó ựã xây

5 ngư i, kh i ch c năng có 100% trình ự cao

ự ng tr lên v môi trư ng và x lý ch t th i ho c ngành chuyên môn liên quan.

- đào t o nghi p v k thu t môi trư ng, công ngh x lý ch t th i, ựo lư ng và ki m soát ch t

lư ng v sinh môi trư ng đ c bi t b sung các k thu t x lý ch t th i nguy h i ự phát tri n d ch v

v n chuy n x lý ch t th i nguy h i, ch t th i công nghi p.

- đào t o k thu t l p ự t, v n hành, b o dư ng h

th ng x lý ch t th i cho nhân viên k thu t ự t n

d ng ngu n l c n i b thay vì mua ngoài.

- B i dư ng nghi p v chăm sóc, phát tri n khách hàng cho nhân viên kinh doanh.

- đào t o k năng giao ti p cho nhân viên tr c ti p

ti p xúc khách hàng như nhân viên kinh doanh, nhân viên thu gom v n chuy n.

- T p hu n ki n th c v an toàn lao ự ng cho toàn

Chắnh sách 3: Nâng cao k năng ngh nghi p.

d ng m t mô hình trong ựó có ự c p ự

n lo i

T h

nh t, ự i v i nhân viên tr c ti p s

n xu t,

chắnh sách nhân s nào thì phù h p ự khuy n

khắch hành vi c n thi t nh m ự t ựư c

m c tiêu ự

ra trong các chi n

lư c c nh tranh.

2.2 Phân tắch môi trư ng ho t

ự ng c a CITENCO 2.2.1 Gi i thi u

v CITENCO

là S V sinh đô thành Sài Gòn ựư c hình thành

t trư c năm 1975 tr c thu c Tòa đô Chánh Sài

Gòn Năm 1975 S V sinh ựư c ti p qu n và ựi

nâng công su t k p ựưa vào khai thác vào năm 2016.

Th ba, Công ty c n t o ra m t ự i ngũ nhân viên

v à o

l a o ự

n g ,

y ban Quân qu n thành ph ban

kinh doanh v a am hi u chuyên môn ự tư v n cho

hành quy t ự nh thành l p S V sinh

là cơ quan

khách hàng, v a thành th o k

d ch v công c ng v

v sinh môi trư ng

ựô th và

ho t ự ng kinh doanh khác.

Hi n nay CITENCO t ch c theo mô hình tr c

tuy n ch c năng

đ ng ự u là Ban giám ự c Tr c thu c Ban giám

2, s 3, Xắ nghi p

d ch v môi trư

ng, Xắ nghi p

x lý ch t th i).

ñi u ñ ng nhân l c, phân công lao ñ

ng, b trí s

d ng lao ñ ng ñúng ngư i ñúng vi c ñ phát huy

s trư ng và tinh th n sáng t o c a nhân viên.

Th năm, nâng cao năng l c qu n lý c

a lãnh ñ o Công ty, bao g m cán b c p trư ng phó phòng tr

lên nh m ñi u hành hi u qu m i ho t ñ

ng c a Công ty Trong ñó vi c rà soát và s d

ng hi u qu hơn các ngu n l c s n có là m t v n ñ quan tr ng

nh m ti t ki m chi phí

Chính sách 4: Xây d ng ch ñ và

ñi u ki n làm

vi c ñ m b o s c kh e cho nhân viên.

- Chú ý quan tâm ñ n ñi u ki n làm vi

c cũng như các thi t b phòng ch ng ñ c h i, phương ti n b o

h lao ñ ng khi làm vi c c a nhân viên.

- Trang b h th ng x lý khí th i ho c t n thu khí

th i t rác ñ s n xu t ñi n ñ ñ m b o s c

kh e cho nhân viên và ngư i dân xung quanh.

ñ dư i trung c p.

thao ñ nhân viên rèn luy n s c kh e và cũng là

ñ gi i trí sau

nh ng gi lao ñ ng m t nh c.

5

t ch

s h

u phía TP viên.

-H Chí Minh Ngu n

v n c a Công ty tăng trư ng 5-7% m i năm, t

873 t năm 2008 lên

980 t vào năm 2010 Bên c

nh ñó t c ñ tăng doanh thu cao hơn nhi u so v i t c

ñ tăng v n, năm

2009 tăng 31% so v i 2008, năm 2010 tăng 13% so v i năm

2009, th hi n s phát tri n m nh các d ch

v có thu c a Công ty.

- L p t “Qu n lý an toàn – s c kh e – môi trư ng”

ñ xây d ng k ho ch, ki m soát quy trình ho t

ñ ng, tuyên truy n hu n luy n ki n

th c v s c

kh e môi trư ng.

Chính sách 5: Nâng cao thái

ñ làm vi c c a nhân viên.

V ñánh giá k t qu th c hi n, c n xây

d ng h

V năng l c s n xu t, Công ty có năng l c

ñ n x lý rác, m ng lư i r ng

m t tăng v i t c ñ cao, vì v y c n

ph i ñ u tư, liên t c c i ti n ñ ñáp ng yêu c u c

a khách hàng M t khác, công ty cũng chưa chú tr ng d ch

p s n

xu t

các khu công nghi p, ñây

K thu t v t tư và Giám sát ch t lư ng.

V ti p th bán hàng, CITENCO chưa ch ñ ng

tìm ki m khách hàng

m i, chưa t ch c b ph n kinh doanh riêng, do

v y chưa có s thăm dò ý

ki n khách hàng cũng như các chính sách chăm

sóc khách hàng V qu

ng cáo ti p th , CITENCO

có th c hi n qu ng bá d

ch v qua trang web nhưng chưa qu ng báth c s r ng rãi các

d ch v

l c và chi n lư c trong doanh nghi p,

ñ ng th i xác ñ nh rõ m i quan h v các chính sách phát

tri n ngu n nhân v i chi n lư c kinh doanh trong

th y CITENCO có nhi u ựi m hơn ựi m y u Các

ựi m m nh và ựi m y u ựáng chú ý như sau:

- đi m m nh: ự i ngũ lao ự ng m nh, có kh

năng huy ự ng v n, m ng lư i thu gom và v n

chuy n ch t th i r ng kh p thành ph , máy móc

thi t b hi n ự i công su t cao, ch t lư ng d ch v

có uy tắn, chú tr ng ự u tư phát tri n công ngh

hi n ự i.

- Các ựi m y u: ự i ngũ nhân viên chưa có trình

ự cao ự ti p thu công ngh m i, công tác qu ng

bá ti p th chưa m nh.

2.2.3 đánh giá môi trư ng bên ngoài

V môi trư ng nhân kh u h c, TP.HCM v i dân

cư ựông ựúc và có xu hư ng ngày càng tăng

m nh, các khu dân cư, khu ựô th m i xu t hi n

ngày càng nhi u đ ng th i ngư i dân có trình ự

ngày càng cao, nh n th c ngày càng cao v b o v

môi trư ng, tác h i c a ch t th i công nghi p, có

nhu c u ựư c s ng trong m t môi trư ng xanh Ờ

s ch Ờ ự p Vì v y nhu c u v v sinh môi trư ng

và làm ự p c nh quan có xu hư ng ngày càng gia

tăng.

V môi trư ng kinh t , sau m t th i gian tăng

trư ng cao, kinh t Vi t nam b t ự u tăng trư ng

ch m l i nhưng TP H Chắ Minh v n có m c

tăng trư ng cao (trên 10%/năm), có s lư ng cơ

lư c kinh doanh c a CITENCO đó là: Phát tri n

s lư ng và cơ c u ngu n nhân l c ự ựáp ng k

ho ch phát tri n; Nâng cao trình ự chuyên môn k thu t; Nâng cao k năng ngh nghi p; Xây d ng

ch ự và ựi u ki n làm vi c ự m b o s c kh e cho nhân viên; Nâng cao thái ự làm vi c c a nhân viên.

4 K T LU N

Vi c ho ch ự nh chi n lư c phát tri n ngu n nhân

l c cho CITENCO là h t s c c n thi t B ng các phương pháp nghiên c u khoa h c, lu n văn ựã h

th ng cơ s lý lu n v chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c, phân tắch môi trư ng ho t ự ng c a CITENCO và ự ra chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c phù h p ựáp ng m c tiêu chung và chi n

lư c kinh doanh c a CITENCO.

TÀI LI U THAM KH O

Ti ng Vi t

1 Brian Tracy, (2007), ỘBắ quy t tuy n d ng và

ựãi ng ngư i tàiỢ, NXB t ng h p TP.HCM.

2 CITENCO (2009), ỘBáo cáo t ng k t tình hình

th c hi n k ho ch s n xu t kinh doanh năm

2008 và phương hư ng công tác năm 2009Ợ, s

12.000 ) v i t c ự

0-tăng trư ng công

th c hi n k ho ch s n xu t kinh doanh và

nghi p kho ng 14% năm đây là ti

12-n ự ự phát tri n t t c các ngành kinh t , trong ựó có

ngành môi trư

ng ựô th

V môi trư ng chắnh tr - pháp

lu t, phát lu t c a

701/BC-MTðT ngày 11/02/2010.

4 CITENCO, “Báo cáo t ng k t tình

năm 2010

7

chu n qu c gia v môi trư ng, quy

ñ nh v ch t

5.C c Th ng kê TP.HCM,

th i nguy

h i,

…

M t khác ,

y ban nhân dân TP. 6.

http://www.pso.hochiminhc ity.gov.vn.

th i trên th gi i ngày càng phát tri n như công ngh DEWATS,

x lý nư c th i b

ng công ngh

l c màng MBR, công ngh BIOGAS bi n lư ng

vi khu n gây h i trong phân và ch

t th i chăn nuôi

b phân h y thành khí gas và nư c.

Khách hàng c a

CITENCO

cũng ngày càng gia

7.

8.

9.

10

Fred R.David, (2006), “Khái

lu n v qu n tr chi n lư c”, NXB th ng kê.

Garry D.Smith, Danny R.Arnold, Borby G.Bizzell (2000), “Chi n lư c

và sách lư c kinh doanh”, NXB th ng kê.

Nguy n H u Dũng, (2003), “S

d ng hi u qu ngu n l c con ngư i Vi t Nam”, NXB Lao

th , khu công

Miss the Mark by Low Emotional

Intelligence”, The EQ Coach.

13. Randall S Schuler, Susan E Jackson, (1999),

Vietstar, Công ty Tâm Sinh

Nghĩa, Công ty Thành

Strate gic

Human Resource Management,

Công, Công ty Keppel

Seghers Engineering, Công

Blackwell Publishers Ltd.

ty CP Năng lư ng Môi trư ng Các công ty này

linh ho t, năng ñ ng nhưng quy mô còn nh ,

chi m th ph n không ñáng k

8

L I CAM đOAN

Tôi là Nguy n Văn Sơn Tôi xin cam ựoan công trình nghiên c u

ỘGi i Pháp Phát Tri n Ngu n Nhân l c Cho Công ty TNHH M t Thành Viên Môi Trư ng đô Th TP H Chắ Minh ự n năm 2020Ợ là

công trình nghiên c u c a riêng tôi Các n i dung và k t qu nghiên c utrong lu n văn này là trung th c và chưa ựư c ai công b trong b t kỳ côngtrình khoa h c nào

TP H Chắ Minh, ngày 15 tháng 03 năm 2012

TÁC GI

NGUY N VĂN SƠN

NGU N NHÂN L C

1.1 LÝ LU N V PHÁT TRI N NGU N NHÂN L C

1.1.1 M t s khái ni m liên quan ñ n phát tri n ngu n nhân l c

1.1.2 S c n thi t ph i xây d ng chi n lư c phát tri n ngu n nhân

l c 1.1.3 N i dung phát tri n ngu n nhân l c

1.2 LÝ LU N V CHI N LƯ C

1.2.1 Khái ni m v chi n lư c

1.2.2 Các lo i chi n lư c

1.2.3 Quy trình xây d ng chi n lư c

1.3 CHI N LƯ C PHÁT TRI N NGU N NHÂN L C

1.3.1 B n ch t chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c

1.3.2 Chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c v i chi n lư c kinh

doanh 1.4 TÓM T T CHƯƠNG 1

Chương 2: PHÂN TÍCH MÔI TRƯ NG HO T ð NG C A CÔNG TY

TNHH M T THÀNH VIÊN MÔI TRƯ NG ðÔ TH TP HCM

2.1 GI I THI U V CÔNG TY TNHH M T THÀNH VIÊN MÔI

5 5 5

8 10 12 12 13 17 26 26

27 31 33

2.2.1 Phân tích các ngu n l c và năng l c

2.2.2 Nh n di n các ñi m m nh, ñi m y u

2.3 ðÁNH GIÁ MÔI TRƯ NG BÊN NGOÀI

2.3.1 Phân tích và d báo các y u t môi trư ng bên ngoài

2.3.2 Nh n di n cơ h i và thách th c

2.4 TÓM T T CHƯƠNG 2

Chương 3: HO CH ð NH CHI N LƯ C PHÁT TRI N NGU N

NHÂN L C CHO CÔNG TY TNHH M T THÀNH VIÊN MÔI

TRƯ NG ðÔ TH TP.HCM ð N NĂM 2020

3.1 HO CH ð NH CHI N LƯ C KINH DOANH

3.1.1 Phân tích SWOT ñ hình thành chi n lư c kinh doanh

3.1.2 L a ch n chi n lư c

3.2 CHI N LƯ C PHÁT TRI N NGU N NHÂN L C

3.2.1 M c tiêu và yêu c u phát tri n ngu n nhân l c

3.2.2 Ho ch ñ nh chính sách phát tri n ngu n nhân l c

62 62 62 64 66 66 67 75 76 77 78

DANH M C CÁC KÝ HI U, CH VI T T T

EFE: Ma tr n ñánh giá các y u t bên ngoài (External Factor

Evaluation)GDP: T ng s n ph m qu c n i (Gross Domestic Product)

IFE: Ma tr n ñánh giá các y u t bên trong (Internal Factor

Evaluation)ISO: T ch c tiêu chu n qu c t (International Organization for

Standardization)KCN: Khu công nghi p

KCX: Khu ch xu t

QSPM : Ma tr n ho ch ñ nh chi n lư c ñ nh lư ng (Quantitative

Strategic Planning Matrix)SWOT: Ma tr n k t h p ñi m m nh và ñi m y u v i cơ h i và m i ñe

d a (Strengths and Weaknesses - Opportunities and Threats)TCVN: Tiêu chu n Vi t nam

TNHH: Trách nhi m h u h n

TP HCM: Thành ph H Chí Minh

B ng 1.2: M i quan h gi a chi n lư c c nh tranh c a M Poter

v i chính sánh phát tri n ngu n nhân l c

B ng 2.1: S lư ng và cơ c u lao ñ ng

B ng 2.7: Ma tr n ñánh giá các y u t bên trong (IFE)

B ng 2.8: Tóm t t các cơ h i t môi trư ng bên ngoài

B ng 2.9: Tóm t t các nguy cơ t môi trư ng bên ngoài

B ng 2.10: Ma tr n ñánh giá các y u t bên ngoài (EFE) c a Công

ty

B ng 3.1: Ma tr n SWOT

31414343464849505859

6063

B ng 3.3: Ma tr n QSPM

B ng 3.4: D báo th trư ng, s n lư ng và th ph n ñ n 2020

B ng 3.5: Phân tích nhu c u nâng công su t ñ n 2020

B ng 3.6: S lư ng và cơ c u lao ñ ng ñ n năm 2020

65676768

M i quan h gi a 3 c p chi n lư c

Các chi n lư c c nh tranh t ng quát c a M Porter

Ba giai ño n c a quá trình qu n tr chi n lư c

Quy trình xây d ng chi n lư c

Mô hình 5 l c c nh tranh c a M Porter

Chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c v i chi n công ty

Quy trình v n chuy n x lý ch t th i xây d ng

Quy trình v n chuy n, x lý ch t th i công nghi p

Quy trình v n chuy n, x lý ch t th i nguy h i

1315171821

2627363838393940

M ð U

1 S c n thi t c a ñ tài

Nhân l c là m t ngu n l c vô cùng quan tr ng c a qu c gia nói

chung và c a doanh nghi p hay t ch c nói riêng ð i h i X c a ð ng c ng

s n Vi t nam ñã kh ng ñ nh “ngu n l c con ngư i – y u t cơ b n ñ pháttri n xã h i, tăng trư ng kinh t nhanh và b n v ng ”, “Con ngư i và

ngu n nhân l c là nhân t quy t ñ nh s phát tri n ñ t nư c trong th i kỳ

công nghi p hóa, hi n ñ i hóa” Trong ph m vi doanh nghi p, nhân l c v a

là m t ngu n l c nhưng cũng l i là m t năng quan tr ng B vì năng l c

c a doanh nghi p ñư c hình thành b i các y u t như tài chính, cơ s v t

ch t, tài s n vô hình, công ngh , con ngư i… trong ñó con ngư i s qu n

lý, s d ng và khai thác các y u t còn l i nên y u t con ngư i là ñi u

ki n ñ ñ quy t ñ nh s t n t i và phát tri n c a doanh nghi p

Công ty trách nhi m h u h n (TNHH) m t thành viên môi trư ng ñô

th Thành ph H Chí Minh (TP HCM) là m t doanh nghi p s d ng

nhi u lao ñ ng nhưng cho ñ n nay v n chưa có chi n lư c phát tri n ngu nnhân l c mang tính bao quát và dài h n nên vi c ho ch ñ nh chi n lư cphát tri n ngu n nhân l c nh m th c hi n m c tiêu chung cũng như cácchi n kinh doanh c a Công ty là h t s c c n thi t Chính vì v y tác gi

ch n ñ tài “Gi i pháp phát tri n ngu n nhân l c cho Công ty TNHH m tthành viên môi trư ng ñô th TP HCM ñ n năm 2020” làm ñ tài lu n văn

th c s

2 M c tiêu và nhi m v nghiên c u

M c tiêu nghiên c u c a ñ tài này là ñ xu t chi n lư c và nh ngchính sách phát tri n ngu n nhân l c cho Công ty TNHH m t thành viênmôi trư ng ñô th TP HCM m t cách t ng quát, sâu, r ng ñ ñáp ng m ctiêu và chi n lư c phát tri n chung c a Công ty ð th c hi n m c tiêu

nghiên c u này, các câu h i nghiên c ñư c ñ t ra là:

1) Cơ s lý lu n v phát tri n ngu n nhân l c nào s là lý lu n soi

ñư ng cho vi c ho ch ñ nh chi n lư c và nh ng chính sách phát tri n

ngu n nhân l c trong doanh nghi p?

2) Th c tr ng các năng l c và ngu n l c, ñ c bi t là ngu n nhân l ctrong Công ty TNHH m t thành viên môi trư ng ñô th TP HCM hi n naynhư th nào? Công ty có nh ng m nh và ñi m y u gì?

3) Môi bên ngoài nh hư ng ñ n ho t ñ ng c a Công ty TNHH m tthành viên môi trư ng ñô th TP HCM như th nào? ðâu là nh ng cơ h i

và ñâu là nh ng nguy cơ, thách th c mà môi trư ng ñem l i?

4) Chi n lư c kinh doanh nào Công ty TNHH m t thành viên môitrư ng ñô th TP HCM nên l a ch n và chi n lư c phát tri n ngu n nhân

l c như th nào ñ ñáp ng m c tiêu phát tri n cũng như chi n lư c kinh

doanh c a Công ty?

T m c tiêu và các câu h i nghiên c u trên ñây, lu n văn ph i th c

hi n các nhi m v nghiên c u sau ñây:

Th nh t, h th ng cơ s lý lu n v chi n lư c nói chung và phát

tri n ngu n nhân l c trong doanh nghi p, cũng như m i quan h v các

chính sách phát tri n ngu n nhân v i chi n lư c kinh doanh trong doanhnghi p

Th hai, ñánh giá th c tr ng (môi trư ng bên trong) c a Công ty

TNHH m t thành viên môi trư ng ñô th TP HCM, ñ c bi t là các y u t

v phát tri n ngu n nhân l c c a Công ty T ñó rút ra ñư c nh ng ñi m

m nh Công ty c n phát huy và nh ng ñi m y u c n c i thi n

Th ba, ñánh giá môi bên ngoài nh hư ng ñ n ho t ñ ng c a Công

ty TNHH m t thành viên môi trư ng ñô th TP HCM T ñó nh n d ng

nh ng cơ h i Công ty c n t n d ng và nh ng nguy cơ, thách th c Công ty

c n né tránh

Th tư, ho ch ñ nh chi n lư c kinh doanh và chi n lư c phát tri n

ngu n nhân l c (m c tiêu, k ho ch, chính sách) ñ ñáp ng m c tiêu pháttri n cũng như chi n lư c kinh doanh c a Công ty

3 ð i tư ng và ph m vi nghiên c u

ð i tư ng nghiên c u c a ñ tài là công tác phát tri n ngu n nhân

l c Còn ph m vi nghiên c u c a ñ tài ñư c gi i h n v không gian là

trong Công ty TNHH m t thành viên môi trư ng ñô th TP.HCM Cácchính sách và k ho ch ñ ra ñư c gi i h n v th i gian là ñ n 2020

4 Phương pháp nghiên c u

Lu n văn s d ng phương pháp nghiên c u ñ nh tính làm ch ñ o,

k t h p v i phương pháp nghiên c u ñ nh lư ng

Phương pháp nghiên c u ñ nh tính trư c h t ñư c s d ng ñ h

th ng cơ s lý lu n v chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c b ng vi c phântích và h th ng các lý thuy t có liên quan Ti p theo phương pháp nghiên

c u ñ nh tính ñư c th c hi n ñ phân tích môi trư ng ho t ñ ng c a Công

ty TNHH m t thành viên môi trư ng ñô th TP.HCM qua các phương phápphân tích, sao sánh và mô t tính ch t c a môi trư ng Cu i cùng phươngpháp nghiên c u ñ nh tính còn ñư c s d ng ñ mô t chi n lư c và các

chính sách phát tri n ngu n nhân l c D li u s d ng ñ phân tích trong

phương pháp nghiên c u này là d li u sơ c p và d li u th c p, trong ñó

d li u th c p là ch y u Ngu n d li u sơ c p ñư c thu th p t tài li u

c a các nhà nghiên c u trư c ñây, các tài li u, báo cáo c a TP H Chí

Minh và Công ty TNHH m t thành viên môi trư ng ñô th TP.HCM D

li u sơ c p ñư c thu th p ch y u qua quan sát th c t

Phương pháp nghiên c u ñ nh lư ng ñư c s d ng nh m h tr chonghiên c u ñ nh tính thông qua vi c phân tích các d li u ñ nh tính ñ

lư ng hóa chúng thành nh ng d li u ñ nh lư ng Phương pháp ch y u

ñư c s d ng ñ thi t l p ma tr n ñánh giá các y u t bên trong, ma tr n

ñánh giá các y u t bên ngoài và ma tr n ho ch ñ nh chi n lư c ñ nh lư ng

5 B c c c a lu n văn

Ngoài ph n m ñ u, k t lu n, ph l c và tài li u tham kh o, lu n văn

ñư c t ch c thành 3 chương sau ñây:

Chương 1: Cơ s lý lu n v chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c

Chương 2: Phân tích môi trư ng ho t ñ ng c a công ty tnhh m tthành viên môi trư ng ñô th TP HCM

Chương 3: Ho ch ñ nh chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c choCông ty TNHH m t thành viên môi trư ng ñô th TP.HCM ñ n năm 2020

Chương 1: CƠ S LÝ LU N V CHI N LƯ C PHÁT TRI N

NGU N NHÂN L C

1.1 LÝ LU N V PHÁT TRI N NGU N NHÂN L C

1.1.1 M t s khái ni m liên quan đ n phát tri n ngu n nhân l c

1.1.1.1 Ngu n nhân l c

Theo t đi n thu t ng trong lĩnh v c lao đ ng c a Liên Xơ, ngu n nhân

l c là tồn b nh ng ngư i lao đ ng dư i d ng tích c c đang tham gia lao đ ng

và ti m tàng Như v y ngu n nhân l c bao g m t t c đang tham gia làm vi c và

s tham gia làm vi c trong tương lai

C th hơn, Stivastava M.P trong quy n “Human resource planing:Aproach needs assessments and priorities in manpower planing” (NXB ManakNew Delhi 1997) cho r ng, ngu n nhân l c đư c hi u là tồn b v n nhân l c

bao g m th l c, trí l c, k năng ngh nghi p mà m i cá nhân s h u V n nhân

l c đư c hi u là con ngư i dư i d ng m t ngu n v n quan tr ng, cĩ kh năng

sinh ra các ngu n thu nh p trong tương lai, làm tăng s ph n th nh v kinh t

Ngu n v n này là t p h p nh ng k năng, ki n th c, kinh nghi m tích lũy đư c

nh vào quá trình lao đ ng s n xu t

Vi t Nam, theo Tr n Kim Dung (1999), ngu n nhân l c c a doanh

nghi p đư c hình thành trên cơ s c a các cá nhân cĩ vai trị khác nhau và đư cliên k t v i nhau theo nh ng m c tiêu nh t đ nh Ngu n nhân l c khác v i các

ngu n l c khác c a doanh nghi p do chính b n ch t c a con ngư i Nhân viên

cĩ các năng l c, đ c đi m cá nhân khác nhau, cĩ ti m năng phát tri n, cĩ kh

năng hình thành các nhĩm h i, các t ch c cơng đồn b o v quy n l i c a h ,

cĩ th đánh giá và đ t câu h i đ i v i ho t đ ng c a các qu n tr gia, hành vi

c a h cĩ th thay đ i ph thu c vào chính b n thân h ho c s tác đ ng c a

mơi trư ng xung quanh

Cùng quan đi m như trên, tác gi Nguy n H u Dũng (2003) trong cơngtrình “S d ng hi u qu ngu n l c con ngư i Vi t Nam” (NXB Lao đ ng Xã

h i) đã lu n gi i b n ch t c a ngu n nhân l c là ti m năng con ngư i cĩ th

khai thác cho s phát tri n kinh t xã h i Ngu n nhân l c là s lư ng và ch t

lư ng con ngư i, bao g m c th ch t và tinh th n, s c kh e và trí tu , năng l c,

ph m ch t và kinh nghi m s ng Ngu n nhân l c là k t h p gi a th l c và trí

l c c a con ngư i trong s n xu t t o ra năng l c sáng t o, ch t lư ng và hi u

qu cho doanh nghi p

Như v y, các cách hi u trên ñ u th ng nh t r ng ngu n nhân l c nói lên

kh năng lao ñ ng c a xã h i ho c m t t ch c, ngu n nhân l c c a doanh

nghi p là t ng th nh ng ti m năng c a con ngư i g m th l c, trí l c, nhân

cách ñư c huy ñ ng trong quá trình s n xu t Tuy nhiên tác gi ng h quan

ñi m c a Nguy n H u Dũng (2003) khi cho r ng ngu n nhân l c ñư c xem xéttrên giác ñ s lư ng và ch t lư ng S lư ng ngu n nhân l c ñư c bi u hi n

thông qua ch tiêu như quy mô, t c ñ tăng trư ng và cơ c u ngu n nhân l c

V ch t lư ng, ngu n nhân l c ñư c xem xét v trình ñ văn hóa, s c kh e,

trình ñ chuyên môn nghi p v , k năng, kinh nghi m và thái ñ , ph m ch t c angư i lao ñ ng

1.1.1.2 Qu n tr ngu n nhân l c

Ngu n nhân l c c a m t doanh nghi p không th m nh n u tuy n d ng

nh ng ngư i lao ñ ng có năng l c y u kém ho c không phù h p v i yêu c u

Tuy nhiên cho dù ñã có nh ng nhân viên r t gi i nhưng s d ng lao ñ ng không

h p lý cũng làm cho h tr nên th ñ ng, thi u sáng t o d n ñ n hi u qu công

vi c không cao, th m chí c m th y b t mãn và r i b doanh nghi p Vì v y c n

thi t ph i qu n tr ngu n nhân l c, t c là t o ñi u ki n c n thi t cho ngư i lao

ñ ng ñ m b o v m t th l c và phát huy t i ña m t trí l c nh m th c hi n

nh ng m c tiêu c a t ch c

Theo Tr n Kim Dung (1999), qu n tr ngu n nhân l c là h th ng các

tri t lý, chính sách và ho t ñ ng ch c năng v thu hút, ñào t o – phát tri n và

duy trì con ngư i c a m t t ch c nh m ñ t ñư c k t qu t i ưu cho c t ch c

l n nhân viên Qu n tr nhân l c v a là m t khoa h c, v a là m t ngh thu t k t

h p nhu n nhuy n nhi u thành t u c a các ngành khoa h c, t o thành t ng th

các phương ti n nh m:

- S d ng có hi u qu ngu n nhân l c nh m tăng năng su t lao ñ ng và

nâng cao tính hi u qu c a t ch c

- đáp ng nhu c u ngày càng cao c a nhân viên, t o ựi u ki n cho nhân

viên ựư c phát huy t i ựa năng l c cá nhân, ựư c kắch thắch, ự ng viên nhi u

nh t t i nơi làm vi c và trung thành, t n tâm v i doanh nghi p

Tóm l i, qu n tr ngu n nhân l c là thi t k các chắnh sách và th c hi n

các lĩnh v c ho t ự ng nh m làm cho con ngư i ựóng góp giá tr h u hi u nh t

cho t ch c, bao g m các lĩnh v c ho ch ự nh ngu n nhân l c, phân tắch thi t

k công vi c, chiêu m và l a ch n, ựào t o và phát tri n, ựánh giá thành tắch vàthù lao, s c kh e và an toàn lao ự ng Ầ Qu n tr ngu n nhân l c v a là ngh

thu t v a là khoa h c nh m làm cho nh ng mong mu n c a doanh nghi p và

mong mu n c a nhân viên tương h p v i nhau và cùng ự t ự n m c tiêu

1.1.1.3 Phát tri n ngu n nhân l c

Trên th gi i có nhi u quan ựi m v phát tri n ngu n nhân l c, nhưng

nhìn chung ự u khá th ng nh t v i nhau:

- Theo quan ựi m s d ng năng l c con ngư i c a T ch c qu c t v lao

ự ng, phát tri n ngu n nhân l c bao hàm không ch s gia tăng trình ự lành

ngh , mà bên c nh s phát tri n năng l c còn ph i làm cho con ngư i có ựư c

vi c làm hi u qu cũng như th a mãn ngh nghi p và cu c s ng cá nhân

- Theo Swanson (1997), phát tri n ngu n nhân l c là m t quá trình pháttri n và thúc ự y s tinh thông c a con ngư i qua vi c phát tri n t ch c, ựào

t o và phát tri n nhân s nh m c i thi n năng su t

- Theo McLean (2000), phát tri n ngu n nhân l c là quá trình nh m pháttri n nh ng ki n th c làm vi c cơ b n, s tinh thông, năng su t và s hài lòng

c n cho m t ự i nhóm ho c cá nhân ho c mang l i l i ắch cho m t t ch c, c ng

ự ng, qu c giaẦ

đ ng trên quan ựi m xem con ngư i là ngu n v n, Yoshihara Kunio cho

r ng phát tri n ngu n nhân l c là các ho t ự ng ự u tư nh m t o ra ngu n nhân

l c v i s lư ng và ch t lư ng ựáp ng nhu c u phát tri n kinh t - xã h i c a

ự t nư c, ự ng th i ự m b o s phát tri n c a m i cá nhân Tác gi ng h quan

ựi m này vì ựây là khái ni m toàn di n nh t Theo ựó, phát tri n ngu n nhân l c

là quá trình t o ra s bi n ự i v s lư ng và ch t lư ng ngu n nhân l c nh m

góp ph n hoàn thành m c tiêu s m nh c a doanh nghi p và cũng là phát tri n

b n thân ngư i lao ự ng trong ngu n nhân l c ựó Phát tri n ngu n nhân l c có

m c tiêu là làm gia tăng ch t lư ng ngu n nhân l c, ch y u là nâng cao năng

l c và ñ ng cơ c a ngư i lao ñ ng ñ h ñóng góp có hi u qu nh t vào vi c

phát tri n doanh nghi p Tuy nhiên ñ th c hi n ñư c ñi u ñó, trư c h t doanhnghi p ph i ch n l a ñư c quy mô h p lý, bao g m s lư ng và cơ c u lao ñ ngthích h p, như là m t ñi u ki n t i ưu ñ ngu n nhân l c phát huy s c m nh c amình

1.1.2 S c n thi t ph i xây d ng chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c

Như các phân tích trên, ngu n nhân l c như m t ngu n l c ñ c bi t c adoanh nghi p, là nhân t quy t ñ nh s thành b i c a doanh nghi p Trong ñi u

ki n xã h i ñang phát tri n sang n n kinh t tri th c, thì các nhân t công ngh ,

v n, nguyên v t li u ñang gi m d n vai trò c a nó trong khi nhân t tri th c c acon ngư i ngày càng chi n v trí quan tr ng Ngu n nhân l c ñ m b o m i

ngu n sáng t o trong t ch c Doanh nghi p c n ñ i ngũ nhân viên có năng l c

ñ bám sát nhu c u th trư ng, t o ra l i th c nh tranh trong s n xu t kinh

doanh

Nghiên c u các lý thuy t v tăng trư ng kinh t , vai trò c a y u t conngư i ñư c ñ c p là m t trong nh ng nhân t quy t ñ nh s n xu t Nhà kinh tngư i M N.Gregory Mankiw ñã xây d ng mô hình kinh t Solow ñ gi i thíchquy mô và s c i thi n hi u qu c a lao ñ ng ñ i v i tăng trư ng Trong mô

hình này l c lư ng lao ñ ng ñư c xem như 1 trong 2 nhân t c a quá trình s n

xu t ra s n ph m xã h i Trong thuy t v tăng trư ng kinh t c a mình,

Mankiw cũng ñã ñ c p ñ n m t lo i tư b n m i: v n nhân l c, theo ông “V nnhân l c là ki n th c, tay ngh mà ngư i lao ñ ng ti p thu ñư c thông qua quátrình giáo d c, ñào t o t th i niên thi u cho ñ n khi trư ng thành, cũng nhưtrong quá trình lao ñ ng” Vì v y, m t t ch c ñư c ñánh giá m nh hay y u,phát tri n hay t t h u ph thu c ph n l n vào ch t lư ng ngu n nhân l c c a t

ch c ñó

Ngu n nhân l c ch t lư ng cao là tài s n c a doanh nghi p, nhưng là ñó

là tài s n có tính c nh tranh cao, luôn có xu hư ng d ch chuy n trong cơ ch

th trư ng Tài s n này có th t b doanh nghi p, th m chí có th b “ñánh

c p” b t c lúc nào, n u doanh nghi p không có m t chính sách phù h p Vi cthay ñ i nhân s s làm doanh nghi p t n r t nhi u th i gian và ti n b c khi

ph i tuy n d ng và ñào t o nhân s m i ð i v i nh ng nhân s cao c p, bên

c nh m c lương, các nhân s này còn r t chú tr ng ñ n các y u t khác như:môi trư ng làm vi c, văn hóa doanh nghi p, cơ h i h c h i và l trình thăng

ti n trong tương lai…N u không ñư c th a mãn các y u t trên, nhân tài c adoanh nghi p cũng có th b ñi

Theo cu c ñi u tra m i nh t c a Navigos Group, gi chân ngư i tài

ñư c nh n ñ nh là thách th c l n nh t ñ i v i doanh nghi p trong năm 2010

M c lương và thư ng cao, t n kém không h n là cách hi u qu ñ nhân viêntài năng không thôi vi c Theo các chuyên gia, trong th c thi chi n lư c nhân

s , ch riêng vi c t o l c hút và gi chân nh ng nhân s c p cao c a doanh

nghi p ñã c n r t nhi u ñi u ki n Th nh t, doanh nghi p ph i t o ra thương

hi u t t trên th trư ng: ni m t hào, hãnh di n c a nhân l c khi ñư c làm vi ctrong doanh nghi p ñó Th hai, doanh nghi p ph i có quy trình s d ng minh

b ch: d a trên năng l c th c s c a nhân s ñ b trí và ñãi ng Th ba, có

chi n lư c dài h n v nhân l c: phát tri n ngh nghi p cho ngư i lao ñ ng, cóchi n lư c ñào t o v k năng, c n ph i ch ñ ng t o d ng nhân l c cao c p t

chính ngu n nhân l c c a mình Th tư, chính sách lương b ng h p lý và c nhtranh, ít nh t là v trí ch ch t Th năm, môi trư ng làm vi c lành m nh:ngư i lao ñ ng c m th y ñư c tôn tr ng, ñư c tham gia vào quá trình ra quy t

ñ nh c a doanh nghi p và có cơ h i ñ phát tri n

Do ñó, phát tri n ngu n nhân l c ph i ñư c xem là m t chi n lư c tr ngtâm c a doanh nghi p Tuy nhiên, các doanh nghi p Vi t Nam chưa chú tr ng

v n ñ này mà ch m i d ng l i c p ñ ñơn gi n nh t là th c hi n công tác

ti n lương, b o hi m, ch ñ theo quy ñ nh c a pháp lu t Nhi u doanh nghi p

l n Vi t Nam ñã b qua vi c ho ch ñ nh phát tri n ngu n nhân l c dài h n mà

ch th ñ ng trong công tác quy ho ch cán b , ch tuy n ngư i khi c n M t sdoanh nghi p, ñ c bi t trong các doanh nghi p Nhà nư c, tuy có xây d ngchi n lư c nhân s nhưng vi c th c hi n ch mang tính hình th c Trên th c

t , xây d ng chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c không có nghĩa s tiêu t nnhi u hơn chi phí cho ngu n nhân l c mà là b n k ho ch t ng th , có tính dài

h n ñ s d ng chi phí ñó m t cách khôn ngoan và hi u qu hơn

Vì v y, vi c xây d ng chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c là r t c n

thi t cho doanh nghi p vì các lý do sau:

Th nh t, chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c

rõ m c ñích và hư ng ñi c a mình, g n phát tri n ngu

c a doanh nghi p, t ñó xác ñ nh quy mô, cơ c u, ch

cho phù h p v i ñ nh hư ng phát tri n c a doanh nghi

giúp doanh nghi p th y

n nhân l c v i m c tiêu

t lư ng ngu n nhân l cp

Th hai là chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c s giúp doanh nghi p

duy trì và phát huy t t nh t năng l c c a nhân viên

Th ba, chi n lư c phát tri n ngu n nhân l c giúp doanh nghi p phát

tri n ngu n nhân l c thành m t l i th trong môi trư ng kinh doanh c nh tranhcũng như góp ph n t o ra nh ng l i th c nh tranh khác v ch t lư ng d ch v ,

công ngh , … cho doanh nghi p

1.1.3 N i dung phát tri n ngu n nhân l

1.1.3.1 ð m b o s lư ng và cơ c u phù h p

S gia tăng s lư ng con ngư i trong ngu n nhân l c ph i phù h p v i

nhu c u phát tri n c a doanh nghi p Xu t phát t m c tiêu c a doanh nghi p,

t yêu c u công vi c, yêu câu nâng cao hi u qu s d ng c a ngu n l c, quy

trình công ngh mà doanh nghi p c n chu n b cơ c u ngu n nhân l c cho phù

h p, th hi n s lư ng, cơ c u ñ tu i, cơ c u gi i tính, trình ñ và s phân b

c a ngu n nhân l c t i các b ph n trong doanh nghi p S phát tri n quá nhi uhay quá ít, t o ra s dư th a hay thi u h t so v i nhu c u ñ u là s phát tri n b t

h p lý, gây tr ng i cho vi c s d ng ngu n nhân l c Khi có quy mô và cơ c ulao ñ ng phù h p, doanh nghi p l i v a s d ng có hi u qu t ng ngư i lao

ñ ng, v a kích thích ñư c tính tích c c lao ñ ng c a ngư i lao ñ ng ði u này

cũng có nghĩa là khi chi n lư c, m c tiêu, ñi u ki n kinh doanh thay ñ i thì cơ

c u ngu n nhân l c ph i thay ñ i tương ng

1.1.3.2 Phát tri n trình ñ chuyên môn k thu t

Trình ñ chuyên môn k thu t là ki n th c t ng h p, ki n th c chuyên

môn, nghi p v k thu t, ki n th c ñ c thù c n thi t ñ ñ m ñương các ch c v

trong qu n lý, kinh doanh và các ho t ñ ng khác Trình ñ chuyên môn k thu t

c a ngu n nhân l c ch có ñư c thông qua ñào t o ð nâng cao trình ñ chuyênmôn nghi p v , doanh nghi p c n th c hi n các k ho ch, chương trình ñào t o

ng n h n và dài h n nh m b i dư ng nâng cao và c p nh t ki n th c cho m i

ñ i tư ng nhân viên và nhà qu n tr

1.1.3.3 Phát tri n k năng ngh nghi p

K năng ngh nghi p là s thành th o, tinh thông v các thao tác, ñ ngtác, nghi p v trong quá trình hoàn thành m t công vi c c th nào ñó S rènluy n, tích lũy kinh nghi m th c ti n s giúp con ngư i nâng cao trình ñ knăng ngh nghi p Phát tri n trình ñ lành ngh là n i dung căn b n trong pháttri n ngu n nhân l c t i doanh nghi p, quy t ñ nh hi u qu s d ng ngu n nhân

l c B i l , cho dù ñ t ñư c m t trình ñ chuyên môn nghi p v cao nhưng

thi u k năng và s lành ngh c n thi t, ngư i lao ñ ng không th hoàn thành

m t cách có hi u qu quá trình lao ñ ng s n xu t c a mình trong th c ti n

1.1.3.4 Nâng cao ñ ng l c c a ngư i lao ñ ng

ð ng l c là cái có tác d ng chi ph i, thúc ñ y con ngư i suy nghĩ vàhành ñ ng, ñó chính là s c m nh bên trong thúc ñ y con ngư i ho t ñ ng, ch

ñ o hành vi và làm gia tăng lòng quy t tâm b n b giành l y m c tiêu ð ng cơ

có nh hư ng tr c ti p ñ n ch t lư ng ngu n nhân l c ð nâng cao ch t lư ngngu n nhân l c v m t ñ o ñ c, tác phong c a ngư i lao ñ ng, ñòi h i doanhnghi p c n xây d ng ñ i ngũ lao ñ ng c a mình ñ t ñư c nh ng ph m ch t tâm

lý xã h i cơ b n như: Có tác phong công nghi p; Có ý th c k lu t t giác, h ptác cao; Có ni m say mê ngh nghi p, chuyên môn; Sáng t o, năng ñ ng trongcông vi c; Có kh năng thích nghi cao Ngư i lao ñ ng c n có ñ ng cơ làm vi ctích c c, xem s phát tri n c a doanh nghi p cũng như s phát tri n c a b n

thân mình, t ñó ñem h t s c l c và trí tu ra ñ hoàn thành công vi c

1.1.3.5 Nâng cao s c kh e cho ngư i lao ñ ng

Ngư i lao ñ ng c n có s c kh e v th l c l n tinh th n ñ có s c ch u

ñ ng d o dai ñáp ng nh ng quá trình s n xu t liên t c, kéo dài ñ ng th i luôn

có s t nh táo, s ng khoái tinh th n nh m phát huy cao ñ năng l c sáng t o Do

v y, ñ nâng cao th l c c a ngu n nhân l c, doanh nghi p c n nh ng tiêu

chu n v m t th l c phù h p v i ngành ngh ho t ñ ng c a mình T ñó làm

cơ s cho vi c tuy n ch n lao ñ ng và chăm sóc, b i dư ng s c kh e cho l c

lư ng lao ñ ng trong doanh nghi p

1.2 LÝ LU N V CHI N LƯ C

1.2.1 Khái ni m v chi n lư c

Thu t ng chi n lư c xu t phát t lĩnh v c quân s v i ý nghĩa ñ ch ra

các k ho ch l n và dài h n trên cơ s ch c ch n r ng cái gì ñ i phương có th

làm ñư c, cái gì ñ i phương không th làm ñư c T ñó thu t ng chi n lư c

kinh doanh ra ñ i, theo quan ñi m truy n th ng chi n lư c là vi c xác ñ nh

nh ng m c tiêu cơ b n dài h n c a m t t ch c ñ t ñó ñưa ra các chương

trình hành ñ ng c th cùng v i vi c s d ng các ngu n l c m t cách h p lý

ñ ñ t ñư c các m c tiêu ñã ñ ra

Theo Alfred Chandler (1962): “Chi n lư c bao g m nh ng m c tiêu cơ

b n dài h n c a m t t ch c, ñ ng th i l a ch n cách th c ho c ti n trình hành

ñ ng, phân b ngu n l c thi t y u ñ th c hi n các m c tiêu ñó” Theo

William J Glueck: “Chi n lư c là m t k ho ch mang tính th ng nh t, tính

toàn di n và tính ph i h p, ñư c thi t k ñ m b o r ng các m c tiêu cơ b n

c a t ch c s ñư c th c hi n”

Tác gi ng h quan ñi m c a Michael E Porter (1996) khi cho r ng

“Chi n lư c là ngh thu t xây d ng các l i th c nh tranh v ng ch c ñ phòng

th ” Theo cách ti p c n này, chi n lư c là t o ra s khác bi t trong c nh

tranh, tìm và th c hi n cái chưa ñư c làm (what not to do), b n ch t c a chi n

lư c là xây d ng ñư c l i th c nh tranh (competitive advantages)

Như v y có th k t lu n l i, chi n lư c là nh ng ñ nh hư ng m t cách

bài b n cho nh ng bư c ñi c a công ty t hi n t i hư ng t i tương lai, ñó t

ch c ph i giành ñư c l i th c nh tranh thông qua vi c k t h p các ngu n l c

trong m t môi trư ng nhi u th thách, nh m th a mãn t t nh t nhu c u c a th

trư ng và ñáp ng mong mu n c a các tác nhân có liên quan ñ n t ch c Các

ñ nh hư ng này giúp công ty ñ nh hình ñư c con ñư ng ñi c a mình, t ng bư ctích lũy các ngu n l c và s d ng m t cách t p trung các ngu n l c ñó m t

cách t i ưu

1.2.2 Các lo i chi n lư c

Trong m t t ch c, qu n tr chi n lư c có th ti n hành 3 c p cơ b n:

c p công ty, c p ñơn v kinh doanh và c p b ph n ch c năng Ti n trình qu n

tr chi n lư c m i c p có hình th c gi ng nhau g m các giai ño n cơ b n:

phân tích môi trư ng, xác ñ nh nhi m v và m c tiêu, phân tích và l a ch n

chi n lư c, t ch c th c hi n và ki m tra chi n lư c Ba c p chi n lư c cơ b n

này không ñ c l p mà có m i quan h ch t ch v i nhau, chi n lư c c p trên là

ti n ñ cho chi n lư c c p dư i, ñ ng th i chi n lư c c p dư i ph i thích nghi

v i chi n lư c c p trên thì ti n trình th c hi n chi n lư c m i có kh năng

Hình 1.1: M i quan h gi a 3 c p chi n lư c

1.2.2.1 Chi n lư c c p công ty

Chi n lư c c p công ty xác ñ nh nh ng ñ nh hư ng c a t ch c trong dài

h n nh m hoàn thành nhi m v , ñ t ñư c các m c tiêu tăng trư ng Trong

doanh nghi p, nó thư ng tr l i câu h i doanh nghi p ho t ñ ng trong nh ng

lĩnh v c kinh doanh nào? Doanh nghi p s phân b ngu n l c c a mình cho

nh ng lĩnh kinh doanh ñó như th nào? Theo ñó trong tương lai doanh nghi p

có th phát tri n d a trên các ho t ñ ng kinh doanh hi n t i, ho c m r ng

thêm ho t ñ ng kinh doanh m i, ho c có th ph i thu h p l i Do v y chi n

lư c c p công ty có các lo i sau:

- Chi n lư c tăng trư ng t p trung: là chi n lư c ch ñ o ñ t tr ng tâmvào vi c c i ti n s n ph m ho c th trư ng hi n có mà không thay ñ i b t kỳ

y u t nào Khi theo ñu i chi n lư c này thì doanh nghi p h t s c c g ng ñkhai thác m i cơ h i có ñư c v các s n ph m hi n ñang s n xu t ho c th

trư ng hi n ñang tiêu th b ng cách th c hi n t t hơn các công vi c mà hñang ti n hành Bao g m các chi n lư c thâm nh p th trư ng, phát tri n thtrư ng, phát tri n s n ph m

- Chi n lư c tăng trư ng b ng con ñư ng h i nh p: Chi n lư c tìm stăng trư ng b ng cách n m quy n s h u ho c tăng s ki m soát ñ i v i ngu ncung ng ho c các kênh phân ph i Chi n lư c này thích h p v i các doanhnghi p ñang kinh doanh các ngành kinh t m nh nhưng còn ñang do d ho ckhông có kh năng tri n khai m t trong các chi n lư c tăng trư ng t p trung.Bao g m các chi n lư c liên k t phía trư c, phía sau

- Chi n lư c tăng trư ng ña d ng hoá: tìm cách tăng trư ng b ng cách

s n xu t các s n ph m m i, chi n lư c này thích h p v i các doanh nghi pkhông th ñ t ñư c m c tiêu tăng trư ng v i các s n ph m và d ch v ñangkinh doanh Bao g m ña d ng hóa ñ ng tâm, hàng ngang, h n h p

- Chi n lư c suy gi m: khi doanh nghi p c n s p x p l i ñ tăng cư ng

hi u qu sau m t th i gian tăng trư ng nhanh, khi trong ngành không còn cơ

h i tăng trư ng dài h n Bao g m chi n lư c c t gi m chi phí, thu l i v n ñ u

tư, thu ho ch, gi i th

- Chi n lư c h n h p (ti n hành ñ ng th i nhi u chi n lư c), chi n lư c

hư ng ngo i (sáp nh p, mua l i, liên doanh)

1.2.2.2 Chi n lư c c p kinh doanh

Chi n lư c c p kinh doanh trong m t công ty có th là m t ngành kinhdoanh hay m t ch ng lo i s n ph m Chi n lư c này nh m ñ nh hư ng pháttri n t ng ngành hay t ng ch ng lo i s n ph m góp ph n hoàn thành chi n lư c

c p công ty ð th c hi n chi n lư c này, doanh nghi p ph i xác ñ nh rõ l i th

c a t ng ngành so v i ñ i th c nh tranh ñ ñưa ra chi n lư c phù h p v i

chi n lư c c p công ty

L i th c nh tranh

S n ph m, d ch v riêng có, ñ c ñáo Chi phí th p

Hình 1.2: Các chi n lư c c nh tranh t ng quát c a M Porter

Theo M Porter có 3 lo i chi n lư c c nh tranh t ng quát là chi n lư c

d n ñ u nh phí th p (cost leadership), chi n lư c khác bi t hóa

(differentiation) và chi n lư c t p trung (focus) (Hình 1.2) Các chi n lư c này

ñư c hình thành d a trên l i th c nh tranh và ph m vi c nh tranh c a doanhnghi p Các chi n lư c này ñư c g i là t ng quát vì t t c các doanh nghi p

m i ngành ñ u có th s d ng, không k là ngành s n xu t, kinh doanh hay d ch

v Theo M Porter có 2 lo i l i th c nh tranh cơ b n ñó là: 1) L i th v s n

ph m, d ch v có s ñ c ñáo, khác bi t mà ñ i th c nh tranh không có; và 2)

L i th v chi phí th p hơn ñ i th c nh tranh Còn v ph m vi c nh tranh, tùy

theo năng l c doanh nghi p có th c nh tranh ph m vi r ng (toàn b ho c

ph n l n các phân khúc th trư ng) ho c ph m vi h p ( m t ho c m t vàiphân phúc th trư ng c th ) Trên th c t doanh nghi p có th theo ñu i m t

lo i chi n lư c c nh tranh ho c ñ ng th i cùng m t lúc c chi n lư c khác bi thoá và chi n lư c chi phí th p

- Chi n lư c d n ñ u nh phí th p là chi n lư c mà doanh nghi p c nhtranh trên ph m vi r ng b ng cách t o ra l i th c nh tranh nh chi phí th p và

s d ng chi phí th p ñ ñ nh giá dư i m c giá c a các ñ i th c nh tranh nh m

thu hút s ñông khách hàng nh y c m v i giá c ñ gia tăng l i nhu n

- Chi n lư c khác bi t hóa là chi n lư c mà doanh nghi p c nh tranh trên

T p trung

Ph m vi c nh tranh R ng

d a vào b t kỳ năng l c c nh tranh nào mà h có Như v y, trong chi n lư c

t p trung doanh nghi p cũng có th ch n chi n lư c t p trung d a vào chi phắ

th p ho c khác bi t hóa, tùy theo năng l c c nh tranh c a mình

Theo v trắ, th ph n trên th trư ng có th phân thành các chi n lư c c nh tranh cho các ựơn v kinh doanh d n ự u th trư ng, thách th c th trư ng và

theo sau th trư ng

- Chi n lư c dành cho các ựơn v kinh doanh d n ự u th trư ng bao

g m chi n lư c m r ng t ng nhu c u th trư ng, chi n lư c b o v th ph n và

chi n lư c m r ng th ph n

Chi n lư c m r ng t ng nhu c u th trư ng là chi n lư c khai thác t i

ựa kh năng tiêu th s n ph m b ng các bi n pháp như: Tìm ki m khu v c ự a

lý m i, tìm ki m khách hàng m i, phát tri n công c m i hay khuy n khắch s

d ng s n ph m nhi u hơn,Ầ

Chi n lư c b o v th ph n là chi n lư c giành cho các ựơn v d n ự u

th trư ng ự b o v v trắ d n ự u c a mình đó là các chi n lư c như: Phòng

th v trắ b ng cách luôn rà soát ự có nh ng chi n lư c b o v v trắ c a

mình, thư ng dùng các gi i pháp như luôn ch nh ự n các ho t ự ng ự gi

ựư c chi phắ th p, d ch v hoàn h o,Ầ nh m gi chân khách hàng; ựa d ng

hóa s n ph m ự tăng thêm s l a ch n cho khách hàng hay ự i m i liên t c

nh m tăng các giá tr gia tăng cho khách hàng,Ầ

Chi n lư c m r ng th ph n là chi n lư c giành cho các ựơn v d n

ự u th trư ng H luôn có l i th ự m r ng th ph n b ng cách thâu tóm,

mua l i các ựơn v ự i th nh , t n công các ự i th c nh tranh y u

- Chi n lư c c nh tranh dành cho các ựơn v kinh doanh thách th c th

trư ng thư ng ựư c s d ng cho các ựơn v ự ng sau ựơn v d n ự u th trư ng

nhưng có ti m l c m nh có th t n công ựơn v d n ự u và các ựơn v khác ự

gia tăng th ph n, ñ th c hi n c n ph i xác ñ nh rõ m c tiêu, ñ i th c nh tranh

và l a ch n chi n lư c t n công thích h p, có th là các chi n lư c như t ncông phía trư c, t n công bên sư n, t n công ñư ng vòng

- Các chi n lư c dành cho các ñơn v theo sau th trư ng là chi n lư cgiành cho các ñơn v y u không ñ s c ñ ñương ñ u v i các ñơn v m nh, do

ñó tìm cách tránh né ñi theo sau các ñơn v m nh Các chi n lư c có th l a

ch n như: mô ph ng hoàn toàn, t c là b t chư c hoàn toàn các ñơn v m nh;

mô ph ng m t ph n, t c là ch b t chư c m t ph n và mô ph ng có c i ti n, t c

là b t chư c và có c i ti n cho phù h p v i mình

1.2.2.3 Chi n lư c c p ch c năng

Các doanh nghi p ñ u có các b ph n ch c năng như: marketing, nhân

s , tài chính, s n xu t, nghiên c u và phát tri n Các b ph n này c n có chi n

lư c ñ h tr th c hi n chi n lư c c p kinh doanh và c p công ty Nó chính làcác chi n lư c c p ch c năng như: Chi n lư c marketing, chi n lư c ngu nnhân l c, chi n lư c R&D, chi n lư c s n xu t, chi n lư c ñ u tư, chi n lư ctài chính… Các chi n lư c c p ch c năng thư ng có giá tr trong t ng th i

ño n c a quá trình th c hi n chi n lư c c p ñơn v kinh doanh và c p công ty

Nó cũng có th coi là nh ng chính sách, gi i pháp ñ th c hi n chi n lư c c pkinh doanh và c p công ty

1.2.3 Quy trình xây d ng chi n lư c

Xây d ng chi n lư c là khâu ñ u tiên và r t quan tr ng trong ti n trình

qu n tr chi n lư c (Hình 1.3)

Xây d ng chi n lư c

Ki m tra chi n lư c

Th c hi n chi n lư c Hình 1.3: Ba giai ño n c a quá trình qu n tr chi n lư c

Cho dù có th phân thành 3 c p chi n lư c, nhưng ti n trình xây d ng

chi n lư c m i c p có hình th c gi ng nhau g m các giai ño n cơ b n: phân

tích môi trư ng, xác ñ nh s m ng và m c tiêu, hình thành và l a ch n chi n

L a ch n chi n lư c

Hình 1.4: Quy trình xây d ng chi n lư c

1.2.3.1 S m ng, m c tiêu

S m ng ñư c hi u là b n tuyên b có giá tr lâu dài v m c ñích c a

doanh nghi p, thông ñi p th hi n ph n giá tr c t l i c a doanh nghi p, di n

ñ t nh ng ñi u quan tr ng, nh ng ñóng góp c a doanh nghi p v m t kinh

doanh l n cu c s ng S m ng nói lên phương châm kinh doanh c a doanh

nghi p, v trí c a doanh nghi p y trên th gi i và nh ng ñi u mà doanh

nghi p cam k t s tuân th M t b n s m ng thư ng có các n i dung như sau:

khách hàng , s n ph m và d ch v , th trư ng, công ngh , s quan tâm ñ i v i

v n ñ s ng còn, phát tri n kh năng sinh l i, tri t lý, t ñánh giá v mình, m i

quan tâm v i hình nh c ng ñ ng, m i quan tâm v i nhân viên

M c tiêu ñư c phát tri n t s m ng, nhưng riêng bi t và c th hơn Nó

xác ñ nh nh ng tr ng thái, c t m c hay k t qu , mà doanh nghi p mong mu n

ñ t ñư c sau m t th i gian nh t ñ nh M c tiêu t ng quát thư ng ñ c p ñ n

tr ng thái hay c t m c Còn m c tiêu c th thư ng là nh ng ch tiêu v m c

l i nhu n, năng su t, v th c nh tranh, phát tri n nhân viên, quan h lao ñ ng,

v trí d n ñ u v công ngh , trách nhi m xã h i…

1.2.3.2 Phân tích mơi trư ng

Phân tích mơi trư ng khơng ch là nhi m v trong xây d ng chi n lư c

mà cịn là trong t t c các giai đo n c a qu n tr chi n lư c Phân tích mơi

trư ng khơng ch giúp nhà qu n tr nh n d ng đư c các y u t bên trong, bênngồi cĩ nh hư ng đ n qu n tr chi n lư c mà cịn nh n d ng các cơ h i và

nguy cơ t mơi trư ng bên ngồi đem l i, cũng như nh ng đi m m nh, đi m

y u c a mơi trư ng bên trong Ngư i ta chia mơi trư ng c a t ch c thành mơitrư ng bên ngồi và mơi trư ng bên trong

a) Phân tích mơi trư ng bên ngồi

Các y u t mơi trư ng bên ngồi chính là các y u t khách quan, cĩ nh

hư ng đ n ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p, bao g m c các

y u t cĩ tác đ ng tích c c và tiêu c c Cĩ th nĩi, phân tích các y u t mơi

trư ng bên ngồi chính là phân tích cơ h i và nguy cơ c a doanh nghi p Mơitrư ng các y u t bên ngồi cĩ th phân ra thành hai lo i là mơi trư ng vĩ mơ

và mơi trư ng vi mơ

- Mơi trư ng vĩ mơ hay cịn g i là mơi trư ng t ng quát là các y u t

mơi trư ng chung, nĩ nh hư ng đ n t t c các doanh nghi p trong m t qu cgia Các y u t mơi trư ng vĩ mơ bao g m các y u t như kinh t , nhâu kh u

h c, chính tr - pháp lu t, văn hĩa xã h i, cơng ngh , đi u ki n t nhiên…

- Mơi trư ng kinh t bao g m các y u t như t c đ tăng trư ng và s

n đ nh c a n n kinh t , s c mua, s n đ nh c a giá c , ti n t , l m phát, t giá

h đối t t c các y u t này đ u nh hư ng đ n ho t đ ng s n xu t kinh

doanh c a doanh nghi p Nh ng bi n đ ng c a các y u t kinh t cĩ th t o ra

cơ h i và c nh ng thách th c v i doanh nghi p Khi phân tích, d báo s bi n

đ ng c a các y u t kinh t , đ đưa ra k t lu n đúng, các doanh nghi p c n d avào m t s căn c quan tr ng: các s li u t ng h p c a kì trư c, các di n bi n

th c t c a kì nghiên c u, các d báo c a nhà kinh t l n

- Mơi trư ng nhân kh u h c bao g m các y u t như quy mơ dân s và t

l tăng dân s hàng năm, cơ c u dân s theo gi i tính, đ tu i, quy mơ gia đình,thu nh p bình quân ngư i hay h gia đình, v n đ di chuy n lao đ ng, trình đ