Tiết 3 : BÀI 1: ĐẠI CƯƠNG VỀ ĐƯỜNG THẲNG VÀ MẶT PHẲNG tt I/ Mục tiêu: Giúp học sinh nắm được : Về kiến thức: Khái niệm hình chóp, hình tứ diện và các yếu tố của nó.. Về kỹ năng: Nhận bi
Trang 1Tiết 3 : BÀI 1: ĐẠI CƯƠNG VỀ ĐƯỜNG THẲNG VÀ MẶT PHẲNG (tt)
I/ Mục tiêu:
Giúp học sinh nắm được :
Về kiến thức: Khái niệm hình chóp, hình tứ diện và các yếu tố của nó
Khái niệm thiết diện thông qua ví dụ
Về kỹ năng: Nhận biết các yếu tố của hình chóp, hình tứ diện
Tìm thiết diện của hình chóp và mặt phẳng
Về tư duy thái độ: cẩn thận và chính xác
II/ Chuẩn bị:
Học sinh: Xem lại khái niệm hình chóp đã học ở THCS
Phưong pháp tìm giao tuyến của hai mặt phẳng
Phưong pháp tìm giao điểm của mặt phẳng và đường thẳng
Giáo viên: Giáo án, bảng phụ, phiếu học tập
Máy chiếu, thước thẳng, giấy A0, bút lông, máy vi tính
Phương tiện: Phấn và bảng
III/ Phương pháp: Gợi mở , vấn đáp, hoạt động nhóm
IV/ Tiến trình bài học:
1 Kiểm tra bài cũ: Nên các cách xác định một mặt phẳng?
Đặt vấn đề: Kim tự tháp Ai Cập có hình dạng ntn?
Trang 2A
B
C
D E
2 Nội dung bài mới:
Hoạt động 1: Khái niệm hình chóp
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên Phần ghi bảng
Học sinh trình bày nội dung
+ Điểm S gọi là đỉnh của hình
chóp
+ A1A2A3…An: mặt đáy
+SA1, SA2, SA3,…, SAn : cạnh
bên
+SA1A2,SA2A3,…,SAnA1:mặt
bên
+A1A2,A2A3,A3A4,…,AnA1:
cạnh đáy
Dựa vào số cạnh của đa giác
đáy của nó
Giới thiệu khái niệm hình chóp thông qua mô hình giúp học sinh hiểu rõ hơn
Nêu khái niệm hình chóp?
Nêu các yếu tố của hình chóp?
Sử dụng máy chiếu, chiếu hình 2.24 (SGK)
Gọi tên hình chóp dựa vào yếu
tố nào?
IV Hình chóp và hình tứ diện
Định nghĩa: Trong mp () cho
đa giác A1A2 An Lấy điểm S nằm ngoài () Lần lượt nối S với các đỉnh A1,A2, An Hình gồm n tam giác SA1A2,SA2A3,
, SAnA1 và đa giác A1A2 An
gọi là hình chóp,
Kí hiệu là: S.A1A2 An
Trang 3Học sinh hoạt động nhóm và
ghi kết quả trên giấy A0 Cử đại
diện lên trình bày Phân nhóm cho h/s hoạt động
và gọi đại diện nhóm trình bày
Hoạt động 6: Kể tên các mặt bên, cạnh bên, cạnh đáy,của hình chóp ở hình 2.24(SGK)
Hoạt động 2:Khái niệm hình tứ diện
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên Phần ghi bảng
Trang 4B
D
C
Các mặt bên là hình tam giác
Các điểm A, B, C, D gọi là các
đỉnh của tứ diện
Các đoạn thẳng AB, AC, AD,
BC, BD, CD gọi là các cạnh
của hình tứ diện
Các cạnh của hình tứ diện đều
bằng nhau
Hình chóp tam giác có các mặt bên là hình gì?
Các cạnh của hình tứ diện đều
có bằng nhau không?
Chú ý: Cho bốn điểm A, B, C,
D không đồng phẳng Hình gồm bốn tam giác ABC, ABD, ACD, BCD gọi là hình tứ diện
Kí hiệu: ABCD
Hình tứ diện có bốn mặt là các tam giác đều gọi là hình tứ diện đều
Hoạt động 3: Khái niệm thiết diện cúa hình chóp cắt bởi mặt phẳng
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên Phần ghi bảng
Học sinh đọc hiểu ví dụ 5
(SGK)
Tìm mặt cắt của hình chóp
S.ABCD và mp(MNP)
Mục đích của bài toán này là gì?
F E
P
M
N A
S
K
D
B
Ví dụ 5 Cho hình chóp S.ABCD đáy là hình bình hành ABCD Gọi M, N, P lần lượt là trung điểm của AB, AD, SC Tìm giao điểm của mặt phẳng (MNP) với các cạnh của hình chóp và giao tuyến của mặt phẳng (MNP) với các mặt của hình chóp
Trang 5Có điểm N chung
MP và BD cùng nằm trong
một mp Từ giả thiết suy ra MP
và BD cắt nhau tại E, E là
điểm chung thứ hai
NE cắt BC tại Q
Thiết diện là MQNP
Tìm giao điểm của các cạnh
của hình chóp và mp (P)
Tìm giao tuyến của các mặt
của hình chóp và mp (P)
Ngũ giác MNEFP là thiết diện của hình chóp S.ABCD khi cắt bởi mp(MNP)
Hai mp (MNP) và (BCD) có điểm nào chung?
Tìm thêm điểm chung thứ hai ntn?
Tìm giao điểm của mp (MNP) với các cạnh của tứ diện ntn?
P2 tìm thiết diện của hình chóp
và mặt phẳng (P)?
Chú ý: Thiết diện (hay mặt cắt) của hình H khi cắt bởi mặt phẳng (α) là phần chung của H
và (α)
Ví dụ: Cho tứ diện ABCD Gọi
M và N lần lượt là trung điểm của các cạnh AB và CD, trên cạnh AD lấy điểm P không trùng với trung điểm của AD a) Gọi E là giao điểm của đường thẳng MP và đường thẳng BD Tìm giao tuyến của hai mặt phẳng (MNP) và (BCD)
b) Tìm thiết diện của hình chóp cắt bởi mp (MNP)
Q
E
N
M
D
A
C
B P
Trang 6V/ Cũng cố và dặn dò:
- Khái niệm hình chóp và các yếu tố của nó
- Khái niệm hình tứ diện và các yếu tố của nó, tứ diện đều
- Thiết diện của hình chóp cắt bởi mp(P) và phương pháp tìm thiết diện
- Ôn tập kiến thức và làm bài tập