toàn phần của hình nón; công thức tính thể tích khối nón.. toàn phần của hình trụ và thể tích của khối trụ.. công thức tính thể tích của khối nón, khối trụ.. Tính Sxq của hình trụ và thể
Trang 1Bài 1: KHÁI NIỆM VỀ MẶT TRÒN XOAY
I MỤC TIÊU:
Về kiến thức: Ôn lại và hệ thống các kiến thức sau:
trục
toàn phần của hình nón; công thức tính thể tích khối nón
toàn phần của hình trụ và thể tích của khối trụ
Về kĩ năng: Rèn luyện và phát triển cho học sinh các kĩ năng về:
trụ
số yếu tố cho trước
Về tư duy, thái độ:
Trang 2II PHƯƠNG PHÁP:
Đàm thoại - Trao đổi, giải quyết vấn đề thông qua hoạt động giáo viên, học sinh và nhóm học sinh
III CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH:
IV TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
1/ Ổn định lớp
công thức tính thể tích của khối nón, khối trụ
AD=a 3 Khi quay hình chữ nhật này xung quanh cạnh AD ta được một hình trụ tròn xoay Tính Sxq của hình trụ và thể tích V của khối trụ
Trang 3 Học sinh vẽ hình ( Tương đối): 2 điểm
A
B
D
C
V = R2h = a2.a 3= a3
3 (đvdt): 3 điểm
3/ Nội dung:
Trang 4Thời
gian
Hoạt động của
giáo viên
Hoạt động
Hoạt
động
1: 38
phút
Hoạt động 1:
Giải bài tập 1
- GV chủ động
vẽ hình
- Tóm tắt đề
- GV hỏi:
Công thức
tính diện tích và
thể tích của hình
nón
Nêu các
thông tin về hình
nón đã cho
Cách xác
định thiết diện
(C): Thiết diện
(C) là hình gì?
Tính S(C):
- Học sinh theo dõi và nghiên cứu tìm lời giải
- Học sinh:
Nêu công thức
Tìm: Bán kính đáy, chiều cao, độ dài đường sinh
Quan sát thiết diện
Kết luận (C)
là đường tròn tâm O', bán kính r'= O'A'
Sử dụng bất đẳng thức
Bài 1: Cho một hình nón tròn
xoay đỉnh S và đáy là hình tròn (O;r) Biết r=a; chiều cao SO=2a (a>0)
a Tính diện tích toàn phần của hình nón và thể tích của khối nón
b Lấy O' là điểm bất kỳ trên SO sao cho OO'=x (0<x<2a) Tính diện tích của thiết diện (C) tạo bởi hình nón với măt phẳng đi qua O' và vuông góc với SO
c Định x để thể tích của khối nón đỉnh O, đáy là (C) đạt GTLN
Hướng dẫn:
a Hình nón có:
- Bán kính đáy: r=a
- Chiều cao: h=SO=2a
Trang 5Cần tìm gì? (Bán
kính)
Tính V(C)
Định lượng
V(C) (Giáo viên
gợi ý một số
cách thường
gặp)
Côsi cho 3 số dương 2x,
2a-x và 2a-2a-x
- Độ dài đường sinh:
OS
S
A’ O’ B’
A O A’
Sxq = rl = a2
5
Trang 6Sđ = r = a
(đvdt)
V =
3
1
r2h =
3
2
a3 (đvdt)
b Nhận xét: Thiết diện (C) là hình
tròn tâm O' bán kính r'=O'A'=
2
1 (2a-x)
Vậy diện tích thiết diện là:
S(C)= r'2=
4
(2a-x)2
c Gọi V(C) là thể tích của hình nón đỉnh O và đáy là hình tròn C(O';r')
V(C)=
3
1 OO’ S(C)=
12
.x(2a-x)2
Ta có:
V(C)=
24
24
3
3
) 2 ( ) 2 ( 2
Hay V(C)
81
.
8 3
a
Trang 7Dấu “=” xảy ra2x=2a-xx=
3
2a
Vậy x=
3
2a
81
.
8 a3
Đầu
tiết 2
Hoạt
động
2: 8
phút
Hoạt
động
3: 25
phút
Hoạt
động
4: 8
phút
Hoạt động 2:
Phát phiếu học
tập 1
- GV: Chuẩn bị
sẵn phiếu học
tập 1 trên giấy
(photo từ
theo số lượng
học sinh)
- Chia học sinh
thành các nhóm:
Mỗi dãy bàn là 1
học sinh)
- Học sinh làm
xong, GV thu và
cử nhóm trưởng
Học sinh:
- Chia nhóm theo sự hướng dẫn của GV
- Thực hiện theo nhóm
- Nhóm trưởng trình bày
- Theo dõi chỉnh sửa
Học sinh:
- Vẽ hình
- Theo dõi,
Nội dung phiếu học tập 1: Thiết
diện qua trục của một hình nón tròn xoay là một tam giác vuông cân có diện tích bằng 2a2(đvdt) Khi đó, thể tích của khối nón này là:
A
3
.
2 a3
B
3
.
2 a2
C
3
2
a
D
3
2
a
Đáp án: D
Bài 2: ( BT8- Trang 40- SGK Hình học 12 chuẩn)
Một hình trụ có 2 đáy là hai hình tròn (O;r) và (O';r') Khoảng cách giữa hai đáy là OO'=r 3 Một hình nón có đỉnh O' và đáy
Trang 8của 23 trình
bày trước lớp
- GV: Sửa chữa
và hoàn thiện
Hoạt động 3:
Hướng dẫn bài
tập 2
- Tóm tắt đề
- Yêu cầu:
1 học sinh
lên bảng vẽ hình
1 học sinh
lên bảng giải câu
1
1 học sinh
lên bảng giải câu
2
- Nêu các yếu tố
liên quan về hình
trụ và hình nón
đã cho
suy nghĩ
- Trả lời các câu hỏi của
GV
- Lên bảng trình bày lời giải
Học sinh:
- Nhận phiếu học tập 2 theo nhóm
- Thảo lụân
- Cử nhóm trưởng trình bày
là hình tròn (O;r)
1 Gọi S1, S2 lần lượt là diện tích xung quanh của hình trụ và hình
nón trên Tính
2
1
S
S
2 Mặt xung quanh của hình nón chia khối trụ thành hai phần Tính tỷ số thể tích của hai phần
đó
Hướng dẫn:
1 Hình trụ có:
- Bán kính đáy r
S1 = 2 r.r 3 = 2 3r2
Gọi O'M là một đường sinh của hình nón
Hình nón có:
- Bán kính đáy: r
Trang 9- Tính S1, S2
Lập tỷ số
- Tính V1, V2
Lập tỷ số
- GV: Chỉnh
sửa, hoàn thiện
và lưu ý bài giải
của học sinh
Hoạt động 4:
Phiếu học tập 2
GV: Tổ chức
thực hiện phiếu
học tập 2 giống
như phiếu học
tập 1
- Đường sinh: l=O’M=2r
S2= r.2r = 2r2
Vậy:
2
1
S
S
V2 là thể tích khối còn lại của khối trụ
V1 = 3
1
r 3.r2
=
3
3
r3
V2 = Vtrụ - V1= r 3.r2
-3
3
r3
=
3
3
2 r3
Vậy:
2
1
V
V
= 2 1
Nội dung phiếu học tập 2: Biết
rằng thiết diện qua trục của một hình trụ tròn xoay là một hình vuông có cạnh a Khi đó thể tích của khối trụ là:
Trang 10A
2
.a
B a3
C
4
3
a
D
12
3
a
Đáp án: C
4/ Củng cố và ra bài tập về nhà: (4 phút)
hình trụ