Nguyễn Văn Thoan Trưởng Bộ mụn Thương mại điện tử Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 5/2007 Thương mại điện tử một số kỹ năng ứng dụng trong doanh nghiệp Quy trỡnh ứng dụng
Trang 1Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 5/2007
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
BÀI GIẢNG Hướng dẫn một số kỹ năng ứng dụng
THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ
trong doanh nghiệp
Giảng viờn:
ThS Nguyễn Văn Thoan Trưởng Bộ mụn Thương mại điện tử
Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 5/2007
Thương mại điện tử
một số kỹ năng ứng dụng trong doanh nghiệp
Quy trỡnh ứng dụng TMĐT
Đỏnh giỏ website TMĐT
Khai thỏc hệ thống thụng tin TM &
TT trờn Internet
Quy trỡnh sử dụng Chữ ký số
Quy trỡnh thanh toỏn điện tử
định nghĩa TMĐT
“ TMĐT lμ việ mua b n h ng hoá vμ dịch vụ thông qua c c
phương tiệ điệ tử vμ c c mạng viễn thông, đặc biệt lμ qua
máy tính vμ mạng Internet ”
+ Ngang (doanh nghiệp) : TMĐT lμ việ thự hiệ toμ b hoạ
đ ng kinh doanh bao g m marketing (M), b n h ng (S), phâ
phối (D) vμ thanh toá (P) thông qua c c phương tiệ điệ tử
+ Dọ (quả lý): TMĐT bao g m
- Cơ sở h tầng cho sự phát triể TMĐT (I)
Các giai đoạn phát triển của E-Commerce
3 giai đoạn phát triển chính
Thương mại Thông tin (i-Commerce)
Thông tin ( Information) lên mạng web
Thương mại “cộng tác”(c-Business)
Integrating / Collaborating Nội bộ doanh nghiệp các bộ phận lkết (integrating) vμ kết nối với các đối tác kinh doanh ( connecting)
Thương mại Giao dịch (t-Commerce)
Hợp đồng điện tử (ký kết qua mạng)
Thanh toán điện tử (thực hiện qua mạng)
(online transaction ),
1.
3.
2.
Trang 2Xây dựng hệ thống cung cấp và phân phối
Liên kết website với khách hàng, nhà cung cấp, đối tác, cơ quan
quản lý nhà nước
Quảng bá website, đăng ký trên Công cụ tìm kiếm, tham gia các
Sàn giao dịch thương mại điện tử
Bổ sung các chức năng: bảo mật, thanh toán
Đánh giá website: thông tin, chức năng, tốc độ, nét riêng…
Cập nhật thông tin, quản trị nội dung website
Thiết kế website
Mua tên miền, thuê máy chủ
Xây dựng mô hình cấu trúc, chức năng, đánh giá website
Phân tích SWOT, lập kế hoạch, xác định mục tiêu, vốn đầu tư
SWOT: Điểm mạnh – Điểm yếu – Cơ hội – Hiểm họa
QUY TRÌNH TRIỂN KHAI THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ
trong doanh nghiệp 7 yếu tố quyết định thành công của website TMĐT
Selection & Value Performance & Service
Look & Feel Advertising & Incentives Personal Attention Community Relationships Security & Reliability
Bẩy yếu tố quyết định thành công của website Thương mại điện tử
Context
Thẩm mỹ
Content
Nội dung
Commerce
Thương mại
Communication
Giao tiếp
Customiza
Cá biệt hóa
Cộng đồng
Connection / An toàn, bảo mật
Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 5/2007
Thương mại điện tử
một số kỹ năng ứng dụng trong doanh nghiệp
Quy trình ứng dụng TMĐT
Đánh giá website TMĐT
Khai thác hệ thống thông tin TM &
TT trên Internet
Quy trình sử dụng Chữ ký số
Quy trình thanh toán điện tử
http://www.bigyellow.com/
1 ThÞ tr−êng HOA KỲ Khai thác hệ thống thông tin TM & TT trên Internet
Trang 3Công cụ tìm kiếm:
- Từ khóa
- Tên doanh nghiệp
- Địa điểm (thành phố)
Kết quả tìm kiếm
- Tên công ty
- Địa chỉ
- Giới thiệu, tel, fax
- Website
I nternet t own p age
http://english.itp.ne.jp
2 ThÞ tr−êng NhËt b¶n
Khai thác hệ thống thông tin TM & TT trên Internet
Công cụ tìm kiếm:
- Từ khóa
- Tên doanh nghiệp
- Địa điểm (thành phố)
Trang 4Kết quả tìm kiếm
- Tên công ty
- Địa chỉ
- Giới thiệu, tel, fax
- Website
3
www.jetro.go.jp
Công cụ tìm kiếm:
- Từ khóa
- Tên doanh nghiệp
- Địa điểm (thành phố)
Kết quả tìm kiếm
- Tên công ty
- Địa chỉ
- Giới thiệu, tel, fax
- Website
3 ThÞ tr−êng EU
HTTP://WWW.EUROPAGES.NET Khai thác hệ thống thông tin TM & TT trên Internet
Trang 5Công cụ tìm kiếm:
- Từ khóa
- Tên doanh nghiệp
- Địa điểm (thành phố)
Kết quả tìm kiếm
- Tên công ty
- Địa chỉ
- Giới thiệu, tel, fax
- Website
- Clich to talk
Giao dịch điện
tử
- Gửi email trực tiếp
- Free Internet Call
Thị trường Đài Loan
http://business.com.tw/
www.taiwantrade.com.tw
Trang 6Edited by: MA Nguyen Van Thoan, Head of Ecom Dept., FTU
http://fita.org/
Khai thác hệ thống thông tin TM & TT trên Internet
Trang 7Kết quả tìm kiếm
- Thông tin XNK
- Các cơ hội mua & bán
- Danh bạ các công ty
- Luật kinh doanh
- Văn hóa kinh doanh
- Các cơ quan QLNN
Kết quả tìm kiếm
- Thông tin XNK
- Các cơ hội mua & bán
- Danh bạ các công ty
- Luật kinh doanh
- Văn hóa kinh doanh
- Các cơ quan QLNN
http://www.intracen.org/index.htm
Khai thác hệ thống thông tin TM & TT trên Internet
Công cụ tìm kiếm:
- Nước
- Ngành hàng
- Nhóm hàng
Trang 8Kết quả tìm kiếm
- Thông tin XNK
- Các cơ hội mua & bán
- Danh bạ các công ty
- Luật kinh doanh
- Văn hóa kinh doanh
- Các cơ quan QLNN
Số lượng danh bạ về thị trường Nhật Bản:
26
Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 5/2007
Thương mại điện tử
một số kỹ năng ứng dụng trong doanh nghiệp
Quy trình ứng dụng TMĐT
Đánh giá website TMĐT
Khai thác hệ thống thông tin TM &
TT trên Internet
Quy trình sử dụng Chữ ký số
Quy trình thanh toán điện tử
Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 5/2007
Chữ ký điện tử dùng để làm gì?
Tương tự như chữ ký truyền thống, chữ ký
điện tử dùng để ký trên các thông điệp dữ
liệu
Hình thức thể hiện của chữ ký
điện tử
Chữ ký điện tử được tạo lập dưới dạng từ,
chữ, số, ký hiệu, âm thanh hoặc các hình
thức khác bằng phương tiện điện tử, gắn
liền hoặc kết hợp một cách logic với thông
điệp dữ liệu
Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 5/2007
Mục đích của chữ ký điện tử
Gắn liền hoặc kết hợp một cách logic với thông điệp dữ liệu nhằm: xác nhận người ký thông điệp dữ liệu và xác nhận sự chấp thuận của người đó đối với nội dung của thông điệp dữ liệu.
Nguồn: Điều 21, Luật GD ĐT 2006
Trang 9Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 5/2007
Dữ liệu tạo chữ ký chỉ gắn duy nhất với
người ký
Dữ liệu tạo chữ ký chỉ thuộc quyền
kiểm soỏt của người ký
Mọi thay đổi đối với chữ ký điện tử sau
thời điểm ký đều cú thể bị phỏt hiện
Mọi thay đổi đối với nội dung thụng
điệp dữ liệu sau thời điểm ký đều cú
thể bị phỏt hiện
Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 5/2007
Cỏc cỏch để tạo ra chữ ký điện tử
- Võn tay
- Sơ đồ vừng mạc
- Sơ đồ tĩnh mạch trong bàn tay
- ADN
- Cỏc yếu tố sinh học khỏc
- Cụng nghệ mó húa
- …
Quy trình ký bằng khóa đối xứng
HĐ đã
được mã
hoá
khóa bí
mật
Người
gửi
Hợp
đồng
HĐ đã
được mã
hoá
Người nhận
Hợp
đồng
Khóa
bí mật
Thông
điệp
INTERNET
khai
cụng nghệ mó húa hai khúa (Asymetric Encryption) Người gửi và người nhận mỗi người đều cú một cặp khúa (khúa bớ mật – private key và khúa cụng khai – public key)
Private key: giữ bớ mật, chỉ ngừơi ký được
Public key: cụng khai cho mọi người biết
Trang 10Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 5/2007
Q uy trình “bảo mật” = khóa công khai
HĐ đã
được mã
hoá
khóa CÔNG KHAI
Người
gửi
Hợp
đồng
HĐ đã
được mã
hoá
Người nhận
Hợp
đồng
Khóa
bí mật
Thông
điệp
INTERNET
Source: W Stallings, “Cryptography and Network Security”
The Public-Key Encryption Model
N.Mua A
N.bán B
mã khoá công KHAI của mọi người mμ A biết
khoá c.cộng của B
khoá bí mật của B
Mụ hỡnh sử dụng Khúa cụng khai
Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 5/2007
Q uy trình “ký số” = khóa bí mật
HĐ đã
được mã
hoá
khóa CÔNG KHAI
Người gửi
Hợp
đồng
HĐ đã
được mã
hoá
Người nhận
Hợp
đồng
Khóa
bí
mật
Thông
điệp
INTERNET
Source: W Stallings, “Cryptography and Network Security”
The Public-Key Authentication Model
Source: W Stallings, “Cryptography and Network Security”
N.Mua A
N.bán B
khoá c.cộng của a
khoá bí mật của a mã khoá công KHAI của mọi người mμ B biết
Mụ hỡnh sử dụng Khúa cụng khai
Trang 11Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 5/2007
TĐ đã
được mã
hoá
Mã khoá CK (N.nhận)
Người gửi
Đơn đặt
hμng
TĐ đã
được mã hoá
Người nhận
Đơn đặt hμng
Mã khoá bí mật (N.nhận)
Người gửi
TĐ đã
được
mã hoá
TĐ đã
được
ký ĐT
TĐ đã
được
ký ĐT
Mã khoá bí mật (N gửi)
Người nhận
TĐ đã
được mã
hoá
Mã khoá CK (N gửi)
Thông
điệp
Chữ ký
điện tử
INTERNET
INTERNET
Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 5/2007
Quy trình sử dụng chữ ký số “ đầy đủ đủ ” ”
INTERNET
INTERNET
Q uy trình “ký số” đầy đủ
Hợp đồng
HĐ rút gọn HĐ rút gọn & mã hóa
HĐ rút gọn &
mã hóa
Hợp đồng
Hợp đồng Hợp đồng
Băm
Ký số
Dỏn phong bỡ
Mở phong bỡ
Hợp đồng
Kiểm tra chữ ký
Kiểm tra
nội dung
Hợp đồng
Máy tính Người gửi
Máy tính Người nhận
INTERNET
INTERNET
Luật Giao dịch điện tử (VN,2006)
trỡnh mỏy tớnh được thiết lập để hoạt động độc lập hoặc thụng qua thiết bị, hệ thống thụng tin, chương trỡnh mỏy tớnh khỏc nhằm tạo ra một chữ ký điện tử đặc trưng cho người ký thụng điệp dữ liệu.
Trang 12Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 2007
Giá trị pháp lý của Chữ ký số
Điều 8 Giá trị pháp lý của chữ ký số
1 Trong trường hợp pháp luật quy định văn
bản cần có chữ ký thì yêu cầu đối với một
thông điệp dữ liệu được xem là đáp ứng
nếu thông điệp dữ liệu đó được ký bằng chữ
ký số.
Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 2007
Thương mại điện tử
một số kỹ năng ứng dụng trong doanh nghiệp
Quy trình ứng dụng TMĐT
Đánh giá website TMĐT
Khai thác hệ thống thông tin TM &
TT trên Internet
Quy trình sử dụng Chữ ký số
Quy trình thanh toán điện tử
Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 2007
Chọn Phương thức Thanh toán
Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 2007
Kiểm tra toàn bộ đơn đặt hàng
Trang 13Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 2007
Vai trò của Thanh toán điện tử
Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 2007
1 Chñ s h u thÎ/ Ng−êi mua Cardholder
2 Ng−êi b n μng Merchant/seller
3 Ng© h ng ph¸t h nh Issuing bank
4 Ng© h ng c a ng−êi b n Acquirer ’s financial institution
5 HiÖ h i thÎ TD Card association (VISA, MasterCard)
6 Bª thø ba Third-party processors (outsourcers performing same duties formerly provided by issuers, etc.)
ThÎ tÝn dông & ThÎ ghi nî ThÎ tÝn dông & ThÎ ghi nî
Trang 14Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 2007
VÝ dô: Quy tr×nh thanh to¸n thÎ tÝn dông
Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 2007
Các Module phần mềm của Website Thương mại điện tử
Electronic shopping cart
Electronic Payment Systems
Electronic cash
Electronic wallets
Credit, charge, debit, and smart cards
Trang 15Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 2007
Hệ thống xử lý thanh toán
trực tuyến
Trường Đại học Ngoại thương Thương mại điện tử 2007
Hệ thống xử lý thanh toán trực tuyến
1 2
5
6
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
BÀI GIẢNG HỢP ĐỒNG ĐIỆN TỬ
Giảng viên:
ThS Nguyễn Văn Thoan
Trưởng Bộ môn Thương mại điện tử