Nếu ngược lại ta lấy Px chia cho CHUYÊN ĐỀ 3.. TÍCH PHÂN HÀM SỐ HỬU TỶ... - Trước tiên ta phân tích mẫu Qx thành tích những nhị thức bậc nhất và tam thức bậc hai.. - Trong nội dung chư
Trang 1BẢNG NGUYÊN HÀM CÁC HÀM SỐ ĐƠN GIẢN
1) dx ln x C
2)
d x a d x a
d x a
4) dx 1 d ax b 1
5)
n 1 n
ax b d ax b C
1 Tích phân dạng
P x
Q x
- Trong đó bậc của P(x) nhỏ hơn bậc của Q(x) Nếu ngược lại ta lấy P(x) chia cho
CHUYÊN ĐỀ 3
TÍCH PHÂN HÀM SỐ HỬU TỶ
Trang 2Q(x)
- Trước tiên ta phân tích mẫu Q(x) thành tích những nhị thức bậc nhất và tam
thức bậc hai
- Trong nội dung chương trình phổ thơng ta chỉ tiếp xc với cc dạng sau của Q(x)
● Dạng 1 Q x x a 1x a 2 x a n
- Ta phân tích :
Q x x a x a x a
- Dùng phương pháp đồng nhất hệ số tìm A , A , , A1 2 n
● Dạng 2 Q x x a 1x a 2 x a nx bm
- Ta phân tích :
Q x xa xa xa xb
- Dùng phương pháp đồng nhất hệ số tìm A , A , , A , B , B , , B 1 2 n 1 2 m
Q x x a x a x a x px q , p 4q 0
Trang 3- Ta phân tích :
Q x x a x a x a x px q
2
- Dùng phương pháp đồng nhất hệ số tìm A , A , , A , B, C.1 2 n
Q x x p x q x p x q , p 4q 0; p 4q 0
- Ta phân tích :
Q x x p x q x p x q x p x q x p x q
- Dùng phương pháp đồng nhất hệ số tìm B , C , B , C 1 1 2 2
2 Tích phân dạng 2 dx ,
Trong đó ax2bx c 0, ;
Xt b 2 4ac
● Nếu 0 thì
2
ax bx c a x
2a
Khi đó : I dx 2 1 dx 2
a
dx
ax b
Trang 4● Nếu 0 thì 2
ax bx c a x x x x , với x , x1 2là 2 nghiệm của phương trình
Khi đó :
I
===> Dạng cơ bản 2dx 2
x a
● Nếu 0 thì
2 2
2
2
ax bx c a x
2
2
x
x a
BÀI TẬP
Bi 1 Tính tích phân :
1 2 0
dx
x 2x 2
4
Bi 2 Tính tích phân :
1 2 0
dx
x 2x 2
4
Bi 3 Tính tích phân :
1 2 0
dx
x x 1
9
Bi 4 Tính tích phân :
0 2 1
dx
x 2x 4
ĐS : π 318
3 Tích phân dạng mx n2 ,
Trang 5Trong đó x mx n2
liên tục trên đoạn ;
A 2ax b
ax bx c ax bx c ax bx c
- Bằng phương pháp đồng nhất thức ta tìm được A, B
- Khi đó I mx2 n .dx A. 2ax2 b .dx B. 2 1 .dx
2
d ax bx c 2ax b
+ Tích phân 2 1 .dx
ax bx c
đ tính ở trn
BÀI TẬP
2 2
2x 2
dx
x 4x 8
π
ln 2
4
Bi 2 Tính tích phân :
1 2 0
4x 11
.dx
x 5x 6
2
Trang 64 Tích phân dạng (tham khảo thm)
2
ax b
2
1 ax b 2b ax b b a
- Do đó
:
ax b 2b ax b b
- Vậy :
2
2
a
2
2
1 I 2b.I b I
BÀI TẬP
Bi 1 Tính tích phân :
39 2
x dx
1 x
- HD: Phân tích: 2 2
x 1 x 2 1 x 1 ĐS :
Bi 2 Tính tích phân :
10 2
x dx
1 x
- HD: Phân tích: 3 2 3
x 1 3 x 1 3 x 1 x 1 ĐS :
Trang 75 Tích phân dạng I 2dx 2
- Đặt : x a.tan t
==> 2
dx a 1 tan t dt
a 1 tan t dt
.ln t C.
BÀI TẬP
Bi 1 Tính tích phân :
1 2 0
dx
x 4
Bi 2 Tính tích phân :
1 2 0
dx 2x 6x 9
6 Tích phân dạng (tham khảo thm)
dx I
- Đặt: 2 2n 2 2n 1
7 Tích phân dạng (tham khảo thm)
Trang 8Trong đó 2
ax bx c 0, ;
- Ta cĩ:
2
a
x
dx
I
BÀI TẬP
Bi 1 Tính tích phân :
1
3 2
0
dx
x 4x 3
Bi 2 Tính tích phân :
1
2 2
0
dx
x 3x 2
8 Tích phân dạng (tham khảo thm)
- Phân tích : mx n m 2ax b n mb
- Do đó :
2ax b
- Ta sẽ thu được 2 tích phân :
2 k
2ax b
.dx
ax bx c
2 k
1
.dx
ax bx c
2
d ax bx c
1 k
Trang 9+
2 k
1
.dx
ax bx c
9 Tích phân dạng (tham khảo thm)
dx I
Trong đó m, n là các số nguyên dương, ngoài phương pháp hệ số bất định,
ta cịn cĩ thể sử dụng php đặt t x a
x b
để giải
Ví dụ : Tính tích phân
1
0
dx I
x 2 x 3
2
dt dx 5 dx dx
5
+
3
1 t
+ Đổi cận : x 0 t 2; x 1 t 1
3
1 t