Một số hình thức chủ yếu của tổ chức lãnh thổ công nghiệpĐiểm công nghiệp Khu công nghiệp tập trung Trung tâm công nghiệp Vùng công nghiệp -Đồng nhất với một điểm dân c.. -Có các xí ng
Trang 1BÀI 28:VẤN ĐỀ TỔ CHỨC LÃNH THỔ
CÔNG NGHIỆP
Trang 2Một số hình thức chủ yếu của tổ chức lãnh thổ công nghiệp
Điểm
công nghiệp
Khu công nghiệp
tập trung
Trung tâm công nghiệp
Vùng công nghiệp
-Đồng nhất với
một điểm dân c
-Gồm 1 đến 2 xí
nghiệp nằm gần
nguồn nguyên –
nhiên liệu công
nghiệp hoặc vùng
nguyên liệu nông
sản
-Không có mối
liên hệ giữa các xí
nghiệp.
-Khu vực có ranh giới rõ ràng, có vị trí thuận lợi.
-Tập trung t ơng
đối nhiều các xí nghiêp với khả
năng hợp tác sản xuất cao
-Sản xuất các sản phẩm vừa để tiêu thụ trong n ớc, vừa xuât khẩu -Có các xí nghiệp dịch vụ hỗ trợ sản xuất công nghiệp.
-Gắn với đô thi vừa
và lớn, có vị trí địa
lí thuận lợi.
-Bao gồm khu công nghiệp, điểm công nghiệp và nhiều xí nghiệp công nghiệp
có mối liên hệ chặt chẽ về sản xuất, kĩ thuật, công nghệ.
-Có các xí nghiệp nòng cốt.
-Có các xí nghiệp
bổ trợ và phục vụ
-Vùng lãnh thổ rộng lớn
-Bao gồm nhiều điểm công nghiệp, trung tâm công nghiệp, khu công nghiệp có mối liên hệ về sản xuất và có những nét
t ơng đồng trong quá trình hình thành công nghiệp.
-Có một vài ngành công nghiệp chủyếu tạo nên h ớngchuyên môn hoá
-Có các ngành phục
vụ bổ trợ
Trang 3(1) (2)
Trang 4BÀI 28 :
Vấn đề tổ chức lãnh thổ công nghiệp
Trang 5* Tổ chức lãnh thổ công nghiệp là sự sắp xếp, phối hợp giữa các
quá trình và cơ sở sản xuất công nghiệp trên một lãnh thổ nhất định để sử dụng hợp lí các nguồn lực sẵn có nhằm đạt hiệu quả cao về các mặt kinh tế, xã hội và môi tr ờng
* Vai trò:
- Có vai trò đặc biệt quan trọng đối với quá trình đổi mới KT_XH của n ớc ta Là một trong những công cụ hữu hiệu trong sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất n ớc
Trang 6Bài 28: Vấn đề tổ chức lãnh thổ công nghiệp
1 Khái niệm
2 Các nhân tố chủ yếu ảnh h ởng tới tổ chức lãnh thổ công nghiệp
điều kiện khác (vốn, nguyên liệu )
Các nhân tố chủ yếu
Khoáng
Sản
Tài nguyên thiên nhiên
Hợp tác quốc tế Thị tr ờng
Điều kiện KT- XH
Vị trí địa lí
Nguồn
n ớc
Tài nguyên khác
Dân
c
và lao
động
Trung tâm kinh tế và mạng l ới
đô thi
Nghệ
Tổ chức quản lí
Hình 28.1 Các nhân tố chủ yếu ảnh h ởng tới tổ chức lãnh thổ công nghiệp
Trang 72 Các nhân tố chủ yếu ảnh h ởng tới tổ chức lãnh thổ công nghiệp
Là cơ sở để bố trí sự phân bố các điểm,các trung tâm
CN, … nó sẽ tạo ra nhữngthuận lợi hoặc khó khăn nó sẽ tạo ra nhữngthuận lợi hoặc khó khăn cho TCLTCN (A)
Là cơ sở tự nhiên, là tiền đề cho TCLTCN (C)
Có tính chất quyết định đến TCLTCN (D)
Có tác dụng hỗ trợ, tạo điều kiện thuận lợi,thúc đẩy quá trình TCLTCN nhanh hay chậm đôi khi nó
có thể chi phối mạnh mẽ, thậm chí mang tính chất quyết định đối với TCLTCN của một lãnh thổ nào đó (B)
Vị trí địa lí
TNTN
Điều kiện KT- XH
Thị tr ờng
Hợp tác quốc tế
Trang 8Bài 28: Vấn đề tổ chức lãnh thổ công nghiệp
1 Khái niệm
2 Các nhân tố chủ yếu ảnh h ởng tới tổ chức lãnh thổ công nghiệp
3 Các hình thức chủ yếu về tổ chức lãnh thổ công nghiệp
* Điểm công nghiệp
Hoàn thành nhiệm
vụ đ ợc giao
Nhiệm vụ 1: Xác định ngành sản xuất chính của
một số điểm công nghiêp ở các tỉnh miền núi Tây Bắc
Nhiệm vụ 2: Xác định ngành sản xuất chính của
một số điểm công nghiêp ở các tỉnh Tây Nguyên
Nhiệm vụ 3: Xác định ngành sản xuất chính của
một số điểm công nghiêp ở các tỉnh ĐB sông Cửu Long
Trang 92 Các nhân tố chủ yếu ảnh h ởng tới tổ chức lãnh thổ công nghiệp
3 Các hình thức chủ yếu về tổ chức lãnh thổ công nghiệp
* Điểm công nghiệp
Điện
Trăng
Sinh
Sản xuâtVLXD Khai thác than
Khai thác đồng
Sản xuất giấy, xenlulo
Sản xuất VLXD
KT, CB lâm sản
CB thực phẩm
Dệt, may
CB thực phẩm
CB thực phẩm
CB thực phẩm
CB thực phẩm
Trang 10Bài 28: Vấn đề tổ chức lãnh thổ công nghiệp
1 Khái niệm
2 Các nhân tố chủ yếu ảnh h ởng tới tổ chức lãnh thổ công nghiệp
3 Các hình thức chủ yếu về tổ chức lãnh thổ công nghiệp
* Khu công nghiệp
Khu công nghệ cao Hoà Lạc
Trang 112 Các nhân tố chủ yếu ảnh h ởng tới tổ chức lãnh thổ công nghiệp
3 Các hình thức chủ yếu về tổ chức lãnh thổ công nghiệp
* Khu công nghiệp
Tại sao các khu
công nghiệp lại
phân bố chủ yếu
ở ĐNB, ĐBSH
và
DHMT?
Do các vùng trên thuận lợi về mặt bằng, cơ sở hạ tầng,cơ sở vật chất - kĩ thuật,
vị trí địa lí, tài nguyên và nguyên liệu
để phát triển các ngành công nghiêp, nguồn lao độngdồi dào, có tay nghề,
có trình độ.
Trang 12Bài 28: Vấn đề tổ chức lãnh thổ công nghiệp
1 Khái niệm
2 Các nhân tố chủ yếu ảnh h ởng tới tổ chức lãnh thổ công nghiệp
3 Các hình thức chủ yếu về tổ chức lãnh thổ công nghiệp
* Trung tâm công nghiệp
Trung tâm
có ý nghĩa địa ph ơng
Trung tâm
có ý nghĩa quốc gia
Trung tâm
có ý nghĩa vùng
Trung
tâm
công
nghiêp
Trung tâm công nghiêp
Trung tâm trung bình
Trung tâm lớn
Trung tâm rât lớn
Cách 1: Dựa vào vai trò của trung
tâm công nghiệp trong sự phân
công lao động theo lãnh thổ
Cách 2: Căn cứ vào giá trị sản xuất công nghiệp
Trang 132 Các nhân tố chủ yếu ảnh h ởng tới tổ chức lãnh thổ công nghiệp
3 Các hình thức chủ yếu về tổ chức lãnh thổ công nghiệp
* Vùng công nghiệp
Theo quy hoạch của Bộ công nghiệp (2001), cả n ớc đ ợc phân chia thành 6 vùng công nghiệp:
-Vùng 1: Các tỉnh thuộc Trung du miền núi Bắc Bộ (trừ Quảng Ninh) -Vùng 2: Các tỉnh thuộc Đồng bằng sông Hồng và Quảng Ninh,
Thanh Hoá, Nghệ An, Hà Tĩnh
-Vùng 3: Các tỉnh từ Quảng Bình đến Ninh Thuận.
-Vùng 4: Các tỉnh thuộc Tây Nguyên (trừ Lâm Đồng)
-Vùng 5: Các tỉnh Đông Nam Bộ, Bình Thuận, Lâm Đồng.
-Vùng 6: Các tỉnh thuộc Đồng bằng sông Cửu Long.
Trang 14C NG C ỦNG CỐ Ố
I Trắc nghiệm: Chọn đáp án đúng nhất:
Câu1: Mục đích của tổ chức lãnh thổ công nghiệp là nhằm
A Tận dụng triệt để nguồn vốn đầu t n ớc ngoài
B Sử dụng hợp lí các nguồn lực sẵn có nhằm đạt hiệu quả cao về các mặt kinh tế, xã hội và môi tr ờng
C Sử dụng hợp lí và tiết kiệm các nguồn tài nguyên thiên nhiên
D Khai thác lợi thế về vị trí địa lí của n ớc ta
Câu 2: Các khu công nghiệp tập trung ở n ớc ta phân bố nhiều nhất ở:
B Duyên hải miền Trung D ĐB sông Cửu Long
Câu 3: Các điểm công nghiệp đơn lẻ ở n ớc ta th ờng đ ợc hình thành ở
các tỉnh thuộc:
A Tây Bắc
B Duyên hải Nam Trung Bộ
C Tây Nguyên
D Câu A và C đúng Câu 3: Tỉnh Quảng Ninh thuộc vùng công nghiệp nào:
Trang 16Bản đồ Công nghiệp chung
Hãy xác định
các trung tâm rất
lớn và lớn, nêu
nhân xét về cơ
cấu ngành của
mỗi trung tâm?
GiảI thích tại sao
TP Hồ Chí Minh
là trung tâm CN
lớn nhất cả n ớc
Trang 171 VÜnh Phóc
2 B¾c Ninh
3 H¶i D ¬ng
4 H¶i Phßng
5 Th¸i B×nh
6 Nam §inh
7 Ninh B×nh
8 Hµ Nam
9 H ng Yªn
10 Hµ Néi
11 Qu¶ng Ninh
12 Thanh Ho¸
13 NghÖ An
14 Hµ TÜnh
Trang 18Khu công nghiêp Diện
tích (ha) H ớng sản xuất
KCN Phúc Khánh 300 Chế biến nông sản thực phẩm, dệt da,
may mặc, cơ khí, sản xuất bao bì,nhựa,
thiết bị văn phòng
KCN Nguyễn Đức
KCN Tiền Phong 56 Cơ khí, hoá chất, vật liệu xây dựng
KCN Tiền Hải 128 Điện, đạm, hoá chất, vật liêu xây dựng,
gốm sứ thuỷ tinh, chế biến hải sản
KCN Diêm Điền 500 Chế biến hải sản, sửa chữa tàu thuyền
KCN An Hoà 700 Chế biến l ơng thực-thực phẩm, may mặc,
công nghiệp nhẹ.
Các khu công nghiệp theo quy hoạch của tỉnh Thái Bình