Sự phát triển của bé và những biến đổi ở cơ thể mẹ bé Trong buồng tử cung của mẹ, bé được bao bọc bằng một túi có chứa nước gọi là nước ối.. Cơ thể mỗi người mẹ thích ứng với việc mang
Trang 1Sự phát triển của bé và những biến đổi
ở cơ thể mẹ bé
Trong buồng tử cung của mẹ, bé được bao bọc bằng một túi có chứa nước gọi là nước ối Nhờ có túi ối nên dù mẹ
có đi lại, va chạm, bé vẫn được nâng đỡ nhẹ nhàng Mẹ nuôi bé thông qua rau thai (còn gọi là nhau thai) Rau thai bám vào thành tử cung, lấy chất dinh dưỡng và ôxy từ
máu mẹ, đưa qua dây rốn vào máu của bé Nhờ vậy mà từ khối tế bào nhỏ xíu ban đầu, bé dần dần thành hình và
phát triển
Mang trong mình một em bé, cơ thể mẹ dĩ nhiên phải trải qua nhiều thay đổi lớn Cơ thể mỗi người mẹ thích ứng với việc mang thai theo cách riêng và mỗi lần mang thai
có thể cũng khác nhau, do đó chúng tôi mô tả cả những thay đổi tất yếu và những hiện tượng chỉ một số phụ nữ gặp Khi bàn về cơ thể mẹ bé, chúng tôi sẽ dùng từ “bạn”
để gọi mẹ bé, mong rằng các ông bố không nhầm thành
cơ thể mình
Trước tiên, cần giới thiệu với các bạn cách gọi “thai bảy tuần”, “thai ba tháng” Đây là tuổi thai, tính từ ngày bắt đầu đợt hành kinh cuối cùng “Thai 12 tuần” có nghĩa là
từ ngày bắt đầu đợt hành kinh cuối đến nay được 12 tuần (Dĩ nhiên em bé nhỏ hơn 12 tuần vì việc thụ thai xảy ra sau đợt hành kinh cuối cùng đó)
Trang 2 Ba tháng đầu
* Sự phát triển của bé
Đến tuần lễ thứ sáu, bé mới chỉ là một cái phôi nhỏ như hạt gạo, nhưng đã có bộ não đơn giản, có miệng, có
xương sống, dạ dày Tim của phôi bắt đầu đập Các chồi chân tay nhỏ xíu đã nhú
Đến cuối tháng thứ hai, phôi đã có thể gọi là “thai nhi”, dài khoảng 2,5 cm từ đầu đến mông, đầu nặng, chiếm một phần ba chiều dài Thai nhi đã có các cơ quan nội tạng chủ yếu Khuôn mặt hình thành, có mắt, mũi có chóp, lỗ mũi cũng đang dần dần hiện ra Miệng đã có lưỡi Tai
phát triển Tay chân dài ra, bàn tay bàn chân đã phân
ngón, dù vẫn còn màng da kết dính Sụn dần dần chuyển thành xương Tuy vậy, trông thai nhi vẫn còn khác xa
hình người
Đến cuối tháng thứ ba, tất cả các nội tạng đã hoạt động
Bé có tay chân đầy đủ; móng tay, móng chân đã mọc Mắt
đã có mí che phủ, tai đã có vành Cơ bắp phát triển, bé có thể co xoè ngón chân, nắm tay, nhăn mặt, mím môi, chép miệng, mút ngón tay, nuốt Bé bắt đầu biết tè
* Những biến đổi ở cơ thể mẹ bé
Khi mang thai, bạn không hành kinh vì niêm mạc tử cung trở thành ổ của bé cho đến khi ra đời Một số ít phụ nữ có
Trang 3ra một hai giọt máu khi trứng làm tổ, gọi là “máu ráo” Đó không phải là hành kinh
Những tháng đầu thai kỳ, cơ thể phải làm quen với việc mang thai nên các hoóc môn sinh dục gia tăng Vì thế, bạn có thể gặp các hiện tượng thường gọi là “nghén” như buồn nôn, nôn, khẩu vị thay đổi (thèm ăn một thức ăn nào đó), đi tiểu nhiều lần Nghén nhìn chung chỉ kéo dài nhiều nhất là ba tháng
Vú bạn căng lên, mạch máu nổi rõ, núm và quầng vú to
ra, đậm màu, các tuyến sữa ở bên trong bắt đầu phát triển
Hệ tuần hoàn tăng giãn nhanh chóng, bạn có lúc thấy hơi nhức đầu, chóng mặt vì máu sinh ra không kịp Bạn có thể thấy mệt mỏi, buồn ngủ Dịch âm đạo và nước bọt tiết ra thêm Hoóc môn progesteron làm giãn cơ đường ruột nên nếu ít vận động, bạn có thể táo bón nhẹ
Trong ba tháng này, bạn chỉ tăng cân ít Thậm chí có một
số ít bà mẹ còn sút cân đôi chút
* Sự phát triển của bé
Những tháng này bé lớn rất nhanh Đến cuối tháng thứ tư, các khớp chân tay đã hình thành Da bé mỏng, gần như trong suốt, nhìn được mạch máu ở bên trong Lông mày, lông mi xuất hiện, một lớp lông tơ mỏng bao phủ người
bé Tim bé đập nhanh gấp đôi tim mẹ Cơ quan sinh dục
Trang 4đã định hình, một số bà mẹ siêu âm đã có thể biết bé là trai hay gái
Đến cuối tháng thứ năm, tóc bé đã bắt đầu mọc, mầm
răng bên dưới lợi dần nhú Cẳng tay cẳng chân hoàn thiện Thời gian này bé đã ra vẻ hiếu động, bạn bắt đầu cảm
nhận được những cử động ngộ nghĩnh của bé, nhưng các
cử động này còn chưa thường xuyên
Cuối tháng thứ sáu, các tuyến mồ hôi của bé đã hình
thành dưới da Bé co duỗi tay khá thường xuyên Có lúc
bé cử động nhiều, nhưng có lúc lại nằm yên Bé biết ho và nấc Khi đi khám thai, nếu cơ sở y tế có thiết bị nghe, ta
đã nghe được tim bé đập
* Những biến đổi ở cơ thể mẹ bé
Cơ thể đã thích ứng với việc mang thai nên hiện tượng nghén nhìn chung giảm hẳn Bạn ăn uống được và cảm thấy khoẻ hơn Cơ thể bạn bắt đầu có nhiều thay đổi lớn
Ba tháng giữa, mỗi tháng bạn tăng gần 2 kg
Đến tháng thứ tư, bụng bạn bắt đầu nổi rõ Trong cả ba tháng giữa thai kỳ, tử cung bạn nặng lên khoảng 20 lần, khiến bụng ngày càng lớn Da bụng giãn, trên da có thể xuất hiện các đường rạn màu hồng hoặc nâu (sau khi sinh
sẽ mờ đi) Do sức nặng của tử cung, đôi lúc bạn có thể tức bụng, đau lưng, chân hoặc hậu môn bạn có thể bị giãn
tĩnh mạch Sức ép của tử cung cũng có thể khiến hệ tiêu hoá hoạt động chậm lại, gây táo bón, khó tiêu, rát dạ dày
Trang 5Cặp vú tiếp tục phát triển Gần đến tháng thứ năm, nó có thể bắt đầu tiết ra ít chất dịch màu hơi vàng
Các sắc tố hoạt động mạnh khiến đường từ rốn xuống
vùng sinh dục có thể sẫm lại, các nốt ruồi, tàn nhang đậm màu hơn Một số bà mẹ thấy da mặt xạm đi Nhưng chỉ ít lâu sau khi sinh, các vết xạm sẽ biến mất
Tổng lượng máu tăng lên, tim bạn to ra để có sức bơm máu đi khắp cơ thể Chính vì vậy mà một số phụ nữ mang thai bị chảy máu cam, chảy máu lợi Bạn ra mồ hôi nhiều hơn Dịch tiết âm đạo có thể nhiều đến mức bạn cần lót băng vệ sinh
Bạn cảm nhận được cử động của bé lần đầu tiên là vào khoảng tháng thứ tư hoặc tháng thứ năm (có người sớm,
có người muộn, con sau thường lớn hơn con đầu)