Nguyên nhân nào gây ra sự biến động số lượng cá thể của quần thể.. II/ NGUYÊN NHÂN GÂY BIẾN ĐỘNG VÀ SỰ ĐIỀU CHỈNH SỐ LƯỢNG CÁ THỂ CỦA QUẦN THỂ 1.Nguyên nhân gây biến động số lượng cá th
Trang 1Trường THPT Nguyễn Bỉnh Khiêm
Tổ Sinh học
Trang 2KIỂM TRA BÀI CŨ
Câu 1: Kích thước của quần thể thay đổi phụ thuộc vào :
a.Mức sinh sản
b.Mức tử vong
c.Mức xuất cư và mức nhập cư
d.Cả a, b và c
Trang 3Câu 2: Khi số lượng cá thể của quần thể ở mức cao nhất để quần thể có khả năng duy trì phù hợp nguồn sống thì gọi là ?
A Kích thước tối thiểu.
B Kích thước tối đa.
C Kích thước bất ổn.
D Kích thước dao động
Trang 4Câu 3:M c sinh s n c a qu n th ứ ả ủ ầ ể thường bị giảm sút khi:
a.Mật độ quần thể quá đông
b.Số lượng cá thể tăng đột biến
c.Thiếu thức ăn, nơi ở hoặc điều kiện khí hậu không thuận lợi.
d.Không cân bằng tỉ lệ đực – cái.
Trang 5Câu 4: Mức tử vong của quần thể không phụ thuộc vào:
a.Sự phát tán cá thể của quần thể
b.Điều kiện sống của môi trường
c.Mức độ khai thác của con người
d.Trạng thái của quần thể.
Trang 6Câu 5:Trong điều kiện môi trường bị giới hạn, đường cong tăng trưởng thực tế có hình :
a.Chữ S
b.Chữ J
c.Chữ S và chữ J
d.Không có hình chữ nào.
Trang 7Tiết 42: BIẾN ĐỘNG SỐ
LƯỢNG CÁ THỂ CỦA QUẦN THỂ SINH VẬT
Trang 8BÀI 39: BIẾN ĐỘNG SỐ LƯỢNG CÁ THỂ CỦA QUẦN THỂ SINH VẬT
I.BIẾN ĐỘNG SỐ LƯỢNG CÁ THỂ
1 Khái niệm:
- Khái niệm: Biến động số lượng cá thể là sự tăng hoặc
giảm số lượng cá thể trong quần thể
Thế nào là biến động số lượng cá thể của quần thể?
Dựa vào kiến thức thực tế em có nhận xét gì về số lượng cá thể của quần thể ếch, nhái ở Tây Nguyên qua các mùa trong năm?
- Ví dụ: + Quần thể ếch nhái: mùa mưa số lượng tăng, mùa khô số lượng giảm…
2.Các hình thức biến động số lượng cá thể:
Trang 9Hãy xác định dạng biến động số lượng cá
thể của quần thể ở cột 1, cột 2 ?
Nhận xét đặc điểm chung của các dạng biến
động số lượng trong mỗi cột ?
- Số lượng muỗi tăng vào mùa hè.
- Số lượng mèo rừng tăng giảm theo chu kỳ 9-10 năm.
- Biến động số lượng cá cơm
ở biển Peru 7 năm.
- Số lượng nấm men tăng mạnh trong vại dưa.
- Số lượng cây dương xỉ giảm mạnh do cháy rừng.
- Số lượng gà ở Thái Nguyên giảm mạnh do dịch cúm gia cầm H5N1.
- Số lượng cá thu giảm mạnh
do sự đánh bắt quá mức của ngư dân ven biển.
Nhận xét
THEO CHU KỲ KHÔNG THEO CHU KỲ
Số lượng cá thể của quần thể biến động theo chu kỳ.
Số lượng cá thể của quần thể biến động một cách đột ngột.
Trang 10BÀI 39: BIẾN ĐỘNG SỐ LƯỢNG CÁ THỂ CỦA QUẦN THỂ SINH VẬT
Hình 39.1: Đồ thị biến động số lượng thỏ và mèo rừng Canada, theo chu kì 9-10 năm
Trang 11Nguyên nhân nào gây ra sự biến động số lượng
cá thể của quần thể ?
Hồn thành PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2 ?
II/ NGUYÊN NHÂN GÂY BIẾN ĐỘNG VÀ SỰ ĐIỀU CHỈNH SỐ LƯỢNG CÁ THỂ CỦA QUẦN THỂ
1.Nguyên nhân gây biến động số lượng
cá thể của quần thể:
Trang 121 Cáo ở đồng rêu phương Bắc Số lượng chuột lemmus.
2 Sâu hại mùa màng
3 Cá cơm ở vùng biển Peru
Trang 13PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2
Xác định nguyên nhân gây biến động số lượng cá thể quần thể
chính gây nên biến động số lượng cá thể trong
quần thể ?
QUẦN THỂ
NGUYÊN NHÂN GÂY BIẾN
ĐỘNG QUẦN THỂ Nhóm NTST
1 Cáo ở đồng rêu phương Bắc Số lượng chuột lemmus.
2 Sâu hại mùa màng
3 Cá cơm ở vùng biển Peru
Trang 14Nguyên nhân Nhân tố vô sinh Nhân tố hữu sinh
-Thông qua trạng thái sinh lý của các cá thể.
Trang 151 Nguyên nhân gây biến động số lượng cá thể của quần thể:
2 Sự điều chỉnh số lượng cá thể của quần thể:
BÀI 39: BIẾN ĐỘNG SỐ LƯỢNG CÁ THỂ CỦA QUẦN THỂ SINH VẬT
Trang 16Điều kiện môi trường Nhân tố tác động
đến quần thể Xu hướng tự điều chỉnh số lượng cá
thể của quần thể
Thuận lợi:
+……….…
+ ………
…
………
………
…
………
………
Không thuận lợi: + ………
+ ……… …
…
………
………
…
………
………
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 03: (Thời gian 4 phút)
Nghiên cứu SGK mục 2,II, thảo luận nhóm, hoàn thành bảng
sau về sự điều chỉnh số lượng cá thể của quần thể sinh vật.
BÀI 39: BIẾN ĐỘNG SỐ LƯỢNG CÁ THỂ CỦA QUẦN THỂ SINH VẬT
Trang 17ĐÁP ÁN PHIẾU HỌC TẬP SỐ 02.
quần thể Xu hướng tự điều chỉnh số lượng cá
Không thuận lợi:
+ Nguồn thức ăn thiếu hụt
Tóm lại: Cơ chế điều chỉnh số lượng cá thể của quần thể
là sự thống nhất giữa tỉ lệ sinh sản, nhập cư với tỉ lệ tử
BÀI 39: BIẾN ĐỘNG SỐ LƯỢNG CÁ THỂ CỦA QUẦN THỂ SINH VẬT
Trang 181 Nguyên nhân gây biến động số lượng cá thể của quần thể:
2 Sự điều chỉnh số lượng cá thể của quần thể:
3 Trạng thái cân bằng của quần thể:
BÀI 39: BIẾN ĐỘNG SỐ LƯỢNG CÁ THỂ CỦA QUẦN THỂ SINH VẬT
Trang 19BÀI 39: BIẾN ĐỘNG SỐ LƯỢNG CÁ THỂ CỦA QUẦN THỂ SINH VẬT
II NGUYÊN NHÂN GÂY BIẾN ĐỘNG VÀ SỰ ĐIỀU CHỈNH SỐ LƯỢNG
CÁ THỂ CỦA QUẦN THỂ.
1 Nguyên nhân gây biến động số lượng cá thể của quần thể:
2 Sự điều chỉnh số lượng cá thể của quần thể:
3 Trạng thái cân bằng của quần thể:
Hình 39.3 Sơ đồ điều chỉnh số lượng cá
Trang 20CỦNG CỐ
Câu 1: Trạng thái cân bằng của quần thể đạt được khi
A Có hiện tượng ăn lẫn nhau
B Số lượng cá thể nhiều thì tự chết
C Số lượng cá thể ổn định và cân bằng với nguồn sống của môi trường
D Tự điều chỉnh
Câu 2: Sự biến động số lượng cá thể của quần thể do:
A Tác động của con người
B Sự phát triển quần xã
C Sự tác động nhân tố sinh thái vô sinh và hữu sinh
D Khả năng cạnh tranh cao
Trang 21Câu 3: Biến động nào sau đây là biến động theo chu kỳ
A Số lượng bò sát giảm vào những năm có mùa đông giá rét
B Số lượng chim, bò sát giảm mạnh sau những trận lũ lụt
C Nhiều sinh vật rừng bị chết do cháy rừng
D Ếch nhái có nhiều vào mùa mưa
Câu 4: Trường hợp nào sau đây cho thấy sinh vật biến động
không theo chu kỳ
A Chim di trú mùa đông
B Động vật biến nhiệt ngủ đông
C Số lượng ruồi muỗi nhiều vào các tháng xuân hè
D Số lượng thỏ ở Australia giảm vì bệnh u nhầy
CỦNG CỐ
Trang 22Câu 5: Nhân tố sinh thái hữu sinh
A Khí hậu, thổ nhưỡng
B Nhiệt độ,ánh sáng, số lượng kẻ thù ăn thịt
C Là nhóm nhân tố không phụ thuộc mật độ quần thể
D Là nhóm nhân tố phụ thuộc mật độ quần thể
CỦNG CỐ
Những nghiên cứu về biến động số lượng cá thể
có ý nghĩa như thế nào đối với sản xuất nông
nghiệp và bảo vệ các loài sinh vật?
TRẢ LỜI:
Giúp xác định đúng lịch, thời vụ để cây trồng, vật nuôi sinh trưởng trong điều kiện thích hợp nhất trong năm, nhằm đạt năng suất cao Đồng thời giúp các nhà bảo vệ môi trường chủ động trong việc hạn chế sự phát triển quá mức của các loài sinh vật gây hại, gây mất cân bằng sinh thái
Trang 23DẶN DÒ
- Học bài cũ và trả lời câu hỏi cuối bài.
- Soạn bài mới 40, Quần xã sinh vật và