Giáo án điện tử môn sinh học: sinh học lớp 12- Bài 17: ẢNH HƯỞNG CỦA MÔI TRƯỜNG ĐẾN SỰ BIỂU HIỆN CỦA GEN ppt

MỐI QUAN HỆ GIỮA KIỂU GEN, MÔI TRƯỜNG VÀ KIỂU HÌNH.1/ Thí nghiệm 2/ Kết luận -Em hãy rút ra kết luận về vai trò của KG và ảnh hưởng của môi trường đối với sự hình thành tính trạng.. Sự t

ẢNH HƯỞNG CỦA MÔI TRƯỜNG ĐẾN SỰ BIỂU HIỆN

CỦA GEN

Bài 17

I MỐI QUAN HỆ GIỮA KIỂU GEN, MÔI TRƯỜNG VÀ KIỂU HÌNH.

1/ Thí nghiệm:

- Đối tượng: Cây hoa anh thảo

+ Giống hoa đỏ thuần chủng có kiểu gen: AA+ Giống hoa trắng có kiểu gen: aa

-Hoa đỏ(AA) cho ra hoa đỏ hay hoa trắng

phụ thuộc môi trường

-Hoa trắng(aa) chỉ cho hoa màu trắng không phụ thuộc vào nhiệt độ môi trường

I MỐI QUAN HỆ GIỮA KIỂU GEN, MÔI TRƯỜNG VÀ KIỂU HÌNH.

1/ Thí nghiệm

2/ Kết luận

-Em hãy rút ra kết luận về vai trò của KG và ảnh hưởng của môi trường đối với sự hình thành tính trạng

Bố mẹ không truyền đạt cho con những tính trạng được hình thành sẵn mà truyền đạt

Kiểu hình

Sự tác động của môi trường

 -Ảnh hưởng của môi trường trong biểu hiện ở mối quan hệ giữa gen với nhau, giữa gen trong nhân và tế bào chất hoặc giới tính của cơ thể

Hh Cái : không sừng

Ở người:

Bb hói đầu chỉ biểu hiện ở nam, không biểu hiện ở nữ

VD1: Giống thỏ Himalaya có bộ lông trắng muốt trên toàn

thân , ngoại trừ các đầu mút cuả cơ thể như tai, bàn chân,

đuôi và mõm có màu lông đen

Toàn thân lông trắng

Tai, bàn chân, đuôi,

mõm lông đen

TNCM: Cạo lông :

trắng trên lưng + buộc đá lạnh

KQ: Ở lưng lông :

mọc có màu đen

TB ở đầu mút cơ thể t 0 thấp

T/h mêlanin  Lông đen

TB ở vùng thân có t 0 cao cao

ko T/h MelaninLông

trắng

• Ảnh hưởng của môi trường ngoài như ánh sáng , nhiệt độ, pH, chế độ dinh dưỡng,

VD 2: Các cây cẩm tú cầu có cùng kiểu gen nhưng

màu hoa khác nhau tuỳ thuộc vào độ pH của đất

pH > 7

pH = 7

pH < 7

+ Nếu phát hiện sớm và thực hiện chế độ ăn kiêng thức ăn chứa phêninalalin trẻ em có thể phát triển bình thường

=> Cùng kiểu gen + môi trường khác nhau => kiểu hình khác nhau

VD 3 : Ở người, bệnh phênikêtô niệu do gen

lặn nằm trên NST thường quy định

+ Nếu không được phát hiện và chữa trị kịp thời trẻ em

bị bệnh sẽ thiểu năng trí tuệ và một loạt những rối loạn khác

Tại sao các nhà khoa học lại khuyên nông dân không nên chỉ trồng một giống luá duy nhất (cho dù là giống lúa có

năng suất cao) trên một diện tích rộng trong một vụ mùa? Vì chúng ta không thể dự

đoán được sự biến đổi của thời tiết Nếu trồng một

loại giống khi thời tiết gặp bất lợi thì toàn bộ cây sẽ chết Do đó chúng ta nên trồng nhiều loại giống trên một mảnh ruông rộng lớn trong cùng một vụ để khi thời tiết thay đổi ít nhất cũng thu được một vài giống cho thu hoạch

II THƯỜNG BIẾN Em hãy nghiên cứu Sgk và các kiến thức đã học để hoàn

thành PHT sau:

Các vđề Đột biến Thường biến Khái

niệm Tính chất Vai trò

Ví dụ

Phân biệt đột biến với thường biến

ở mức phân tử hay mức tế bào.

TB là những biến đổi KH của cùng một KG, phát sinh trong đời cá thể dưới ảnh hưởng của MT, không do

sự biến đổi trong KG.

TB là những biến đổi KH

của cùng một KG, phát

sinh trong đời cá thể dưới

ảnh hưởng của MT, không

do sự biến đổi trong KG.

-Xuất hiện đồng loạt -Chịu ảnh hưởng trực tiếp của môi trường sống

-Không di truyền -Có lợi cho sinh vật

Là nguồn nguyên liệu cho chọn lọc tự nhiên

Giúp cơ thể phản ứng linh hoạt

về kiểu hình đảm bảo sự thích ứng trước sự thay đổi của MT.

Không có phao, thân thảo thích nghi với lối sống ở cạn

Lông dày, trắng lẫn với

màu tuyết

Lông mỏng, nâu sẫm

hoặc xám đen lẫn với màu

đất, cát

Mùa thu Mùa đông

Cây rụng lá và ra non lá

Gấu Bắc Cực

mũi mác

Vậy mức phản ứng là gì?

- Mức phản ứng là tập hợp các kiểu hình

của cùng một kiểu gen tương ứng với các

môi trường khác nhau.

•Sự mềm dẻo kiểu hình

-Là sự phản ứng thành những Kh khác nhau của 1 KG trước những môi trường khác nhau

- Sự mềm dẻo có được do sự tự điều chỉnh sinh lí, thực chất là điều chỉnh của KG

- Do kiểu gen quy định => di truyền

- Mỗi gen có một mức phản ứng riêng

Hai ví dụ trên có phải là mức phản ứng của kiểu gen không? Vì sao?

Mức phản ứng do yếu tố nào quy định

III/ Mức phản ứng của kiểu gen

1/ Khái niệm

2/ Đặc điểm của mức phản ứng

3/ Vai trò của giống và kĩ thuật canh tác đối với năng suất

- Giới hạn năng suất của một giống vật nuôi hay cây trồng do yếu tố nào quy định?

- Kĩ thuật canh tác có ảnh hưởng gì đến năng suất không?

- Giống (KG):Quy định năng suất của một

giống vật nuôi hay cây trồng

- Kĩ thuật sx (MT) :quy định năng suất cụ thể của giống trong ứng do KG quy định giới hạn của mức phản

-Năng suất = giống + kĩ thuật

-Em hãy giải thích tại sao với chế

độ chăm sóc tốt nhất lợn Ỉ NAM ĐỊNH chỉ cho 50kg sau 10 tháng tuổi, lợn Đại Bạch đạt 185 kg?

-Vậy muốn tăng năng suất vật nuôi và cây trồng cần

phải làm gì?

Muốn vượt giới hạn năng suất thì phải đổi

giống, cải tiến giống cũ hoặc tạo giống mới

Câu 1: Kiểu hình được tạo thành là :

A do kiểu gen quy định hoàn toàn

B do điều kiện môi trường tác động

C kết quả cuả sự tương tác giữa kiểu gen và môi trường

D do các yếu tố cuả môi trường bên trong cơ thể quyết định

Củng cố

Câu 2: Phát biểu nào dưới đây không đúng

cuả cùng một kiểu gen tương ứng với các

môi trường khác nhau

D Mức phản ứng không di truyền được

Câu 3: Hiện tượng nào dưới đây không phải

là thường biến:

A Một số loài thú thay đổi màu sắc và độ dày cuả bộ lông theo muà

B Cây sồi rụng lá vào cuối muà thu và ra lá non vào mùa xuân

C người bạch tạng có da trắng, tóc trắng, mắt

hồng

D số lượng hồng cầu trong máu cuả người

tăng lên khi đi lên núi cao

Câu 4: Trong sản xuất nông nghiệp, yếu tố

“ giống - kĩ thuật sản xuất- năng suất” tương

ứng với:

A Kiểu gen- kiểu hình- môi trường

B Kiểu gen- môi trường- kiểu hình

C Kiểu hình- môi trường- kiểu gen

D Kiểu hình- kiểu gen-môi trường

Câu nói: Cô ấy được mẹ truyền cho tính trạng “má lúm đồng tiền” có chính xác hay không? Nếu cần thì phải sửa lại câu nói

này như thế nào?

Đáp án:

Không chính xác, và sửa lại: Cô ấy được mẹ truyền cho kiểu gen quy định tính trạng

“má lúm đồng tiền”.

Một số bà con nông dân đã mua hạt ngô lai có năng suất cao về trồng nhưng cây ngô lại không cho hạt

Giả sử công ti giống đã cung cấp hạt giống đúng tiêu chuẩn Hãy giải thích nguyên nhân dẫn đến tính trạng cây ngô không cho hạt trong trường hợp trên

Đáp án:

Do các hạt giống ngô trên được gieo trồng trong điều kiện thời tiết không thích hợp.