Giáo án điện tử môn sinh học: Sinh học lớp 12- bài giảng về ADN ppt

Nguyên liệu - ADN khuôn mẫu - Các nu tự do trong môi tr ờng nội bào - Enzim ADN polimeraza và các enzim khác - Năng l ợng ATP... Quá trình nhân đôi của ADN- D ới xúc tác của enzim polime

ADn (axit deoxyribonucleic)

I Cơ chế tự nhân đôi của ADN

1 Vị trí:

Xảy ra trong nhân tế bào, tại các NST ở kì trung gian khi tế bào chuẩn bị phân bào

2 Nguyên liệu

- ADN khuôn mẫu

- Các nu tự do trong môi tr ờng nội bào

- Enzim ADN polimeraza và các enzim khác

- Năng l ợng ATP

3 Quá trình nhân đôi của ADN

- D ới xúc tác của enzim polimeraza và một số enzim khác thì

ADN tháo xoắn, phân tử ADN đ ợc tách ra tạo chạc chữ Y

- Mỗi nu trên mạch đơn của ADN sẽ kết hợp với 1 nu tự do trong môi tr ờng nội bào để tạo thành 1 mạch đơn mới

4 Kết quả

- Từ 1 ADN tạo ra 2 ADN mới giống hệt nhau và giống ADN ban

đầu

- Quá trình nhân đôi không nhất thiết xảy ra từ đầu này đến đầu kia mà có thể xảy ra đồng thời ở nhiều điểm nên quá trình nhân

đôi diễn ra nhanh hơn

5 ý nghĩa

- Là cơ sở của sự nhân đôi NST

- Là cơ chế di chuyền thông tin di truyền đặc tr ng và ổn định

qua các thế hệ qua đó di trì ổn định các đặc tính của loài

- Đảm bảo sự phát triển của cơ thể

- Trong quá trình nhân đôi xuất hiện đột biến gen có vai trò

quan trọng trong chọn giống và tiến hoá

II C¬ chÕ phiªn m·

1 VÞ trÝ:

X¶y ra trong nh©n tÕ bµo, t¹i c¸c NST ë k× trung gian khi tÕ bµo chuÈn bÞ ph©n bµo

2 Nguyªn liÖu

- ADN khu«n mÉu

- C¸c nu tù do trong m«i tr êng néi bµo

- Enzim ARN polimeraza vµ c¸c enzim kh¸c

- N¨ng l îng ATP

3 Quá trình phiên mã

- D ới tác dụng của enzim ARN polymeraza, một đoạn của phân

tử ADN ứng với một gen cấu trúc đ ợc tháo xoắn, hai mạch đơn tách nhau ra Chỉ có mạch 3 – 5 mới đ ợc sử dụng làm khuôn để tổng hợp ra mARN.

- Các Rn tự do trong môi tr ờng nội bào liên kết với một trong 2 mạch ADN (mạch gốc) theo NTBS nh trong quá trình nhân đôi

nh ng ở đây Rn U thay vì T bổ xung với nu A tạo nên chuỗi

polyribonucleotit.

- Sau đó phân tử ARN tách khỏi mạch đơn của ADN và hai

mạch của đoạn phân tử ADN liên kết với nhau trở lại trên cơ sở NTBS.

- Sau khi đ ợc sao mã mARN rời khỏi nhân tới tế bào chất để tham gia vào quá trình tổng hợp protêin.

- rARN và tARN sau khi đ ợc tổng hợp xong thì chuỗi

polyribonucleotit tiếp tục hoàn thành các cấu trúc bậc cao hơn

để tạo nên các phân tử ARN hoàn chỉnh.

4 Kết quả

- Mỗi lần sao mã chỉ tổng hợp đ ợc một phân tử mARN

- Một gen trên ADN có thể liên tiếp tổng hợp ra nhiều phân

tử ARN cùng loại

5 ý nghĩa

- Tổng hợp ARN các loại để phục vụ cho quá trình tổng hợp protit trong bào t ơng

- Quá trình sao mã giúp truyền thông tin di truyền cho việc tổng hợp một phân tử protêin từ gen trên ADN ở trong nhân tới quá trình dịch mã ở riboxom trong bào t ơng

a) Ho t hóa axit amin: ạ

b) T ng h p chu i polypeptit: ổ ợ ỗ

* Tại mã mở đầu (AUG):

+ Riboxom tiếp xúc với mARN

+ aaMĐ – tARN tiến vào Riboxôm, khớp bổ sung với c«®on më ®Çu

+ aa1 – tARN  Riboxom, khớp bổ sung đối mã với mã sao 1

+ Liên kết peptit được thành lập giữa aaMĐ – aa1

* Ribox«m d ch chuy n 1 b ba trªn mARN, tARN m u r iị ể ộ ở đầ ờ

Ribox«m

III C¬ chÕ dÞch m·

+ aa2–tARN Ribôxôm, i mã kh p b sung với côđon của → đố ớ ổ aa 2

+ Liên k t gi a aaế ữ 1 v i aaớ 2 đ ợc hình thành

+ Ribôxôm chuy n d ch, tARN r i Ribôxômể ị ờ

+ Ribôxôm tiếp tục dịch chuyển trên từng bộ ba của mARN

+ Khi Ribôxôm chuy n d ch n côđon k t thúc thể ị đế ế ỡ quá trỡnh dịch mã dừng lại

+ aa mở đầu đ ợc tách khỏi mạch polypeptit nhờ enzim đặc hiệu

4 KÕt qu¶

- Mçi lÇn dÞch m· cã thÓ tæng hîp ® îc nhiÒu chuçi polipeptit

- Mét gen trªn ARN cã thÓ cã nhiÒu Rib«x«m cïng dÞch m· mét lóc

5 ý nghÜa

- Qu¸ tr×nh dÞch m· lµm cho th«ng tin di truyÒn trong ADN ®

îc biÓu hiÖn thµnh tÝnh tr¹ng cña c¬ thÓ

ADN Phiªn m· mARN DÞch m· Pr«tein TÝnh tr¹ng

Mèi liªn hÖ ADN - mARN - pr«tªin - tÝnh tr¹ng