Giáo án điện tử: Di truyền học phân tử potx

DI TRUYỀN HỌC ĐẠI CƯƠNG-DI TRUYỀN HỌC PHÂN TỬ LÊ THỊ PHƯƠNG HỒNG... Tiềm năng di truyền và sự biểu hiện gene có chọn lọc... • R mất khả năng tạo vỏ, mất khả năng gây bệnh khuẩn lạc g

DI TRUYỀN HỌC ĐẠI

CƯƠNG-DI TRUYỀN HỌC PHÂN TỬ

LÊ THỊ PHƯƠNG HỒNG

• DÀN BÀI

• Phần I-

• Sinh học phân tử của

gene

• 1 Mở đầu

• 2 Nucleic acid là vật

liệu di truyền

• 3 Cấu trúc DNA

• 4 Tái bản DNA

• 5 Codon

• 6 Sao chép

• 7 Dịch mã

• 8 Đột biến gene

• 9 Di truyền ở virus

• Phần II- Kiểm soát

sự biểu hiện gene

• 3 Sự nhận biết

protein - nucleic acid

• 4 Tiềm năng di

truyền và sự biểu

hiện gene có chọn lọc

• 5.Sự nén chặt của

DNA

• 6.Kiểm soát sự biểu

hiện gene eukaryote

ở mức sao chép

• 7.Kiểm soát sự biểu

hiện gene eukaryote

ở mức sau-sao chép

• 8 Homeotic gene và

homeotic protein

• 9 Điều hòa gene ung

thư

• ° Kết luận về sự

điều hòa gene ở

eukaryote

• Phần III-

• Kỹ thuật di truyền

• 1- Sự chuyển gene

trong thiên nhiên

• 2 Các công cụ chủ

yếu của công nghệ DNA

• ° Các enzyme giới

hạn và DNA ligase

° Các vector

° Các dò nucleotide

• 3 Tạo dòng các gene

• °Ngân hàng genome

• °Ngân hàng cDNA

• °Tuyển chọn

(Screening)

• 4 Ích lợi của sự chuyển gene

• ° Tạo dược phẩm

• ° Ứng dụng trong

nông nghiệp

• ° Động vật chuyển

• 5- Vài vấn đề liên

quan tới sự áp dụng kỹ thuật học DNA

• Phần I-

• Sinh học phân tử của

gene

• Mở đầu:

• Lý thuyết trung tâm

và di truyền phân tử

• (Crick, 1958)

• Griffith (1928) lần đầu

tiên nghiên cứu về biến

nạp (transformation) ở

2 dạng Streptococcus

pneumoniae: S (smooth) và R (rough).

• S gây viêm phổi ở

chuột, R thì không

• Đột biến S → R xảy ra

trong ~ 10 phút.

• S có vỏ polysaccharide

(khuẩn lạc mọc trên thạch có dạng trơn láng).

• R mất khả năng tạo vỏ,

mất khả năng gây bệnh

(khuẩn lạc gồ ghề)

• Các nòi S pneumoniae

được phân biệt dựa vào

bản chất polysaccharide: IIS, IIR, IIIS, IIIR,

• Vỏ polysaccharide giúp S

chống lại hệ thống miễn dịch của tế bào chủ.

• Kết quả thí nghiệm:

• ° Chích S vào chuột: chuột

chết

• ° R: chuột không chết

• ° R + S (nhiệt): chuột chết

• ° S (nhiệt): chuột không chết.

• Kết quả quan trọng:

• Khi chích IIR sống +

IIIS (bị giết bởi nhiệt),

• vi khuẩn được cô lập từ chuột bệnh luôn luôn là IIIS.

• IIR sống + IIIS chết

→ IIIS sống

• Kiểu II chưa bao giờ

đột biến thành kiểu III

• Griffith kết luận:

• IIR nhận thông tin di

truyền mới để tạo

polysaccharide kiểu III,

• không có đột biến,

• chỉ có sự biến nạp,

• tức sự xen một “yếu tố biến

• “Yếu tố biến nạp” đó

được Avery (1944)

chứng minh là DNA

• T2: DNA + protein vỏ,

• = “ống tiêm phân tử” bơm DNA vào tế bào vi khuẩn và tái tạo phage mới.

• Thí nghiệm với đồng

vị phóng xạ:

• 35S đánh dấu protein

• 32P đánh dấu DNA

của T2.

• Nuôi T2 * + E coli:

• (1) T2 * + E coli (không * )

• (2) Dùng máy trộn tách rời

vỏ protein phage

• (3) Ly tâm: vi khuẩn lắng,

• (4) So sánh phóng xạ:

• Đặt vi khuẩn của phần trầm hiện trong môi

trường lỏng,

• chúng bị phân giải và

phóng thích phage chứa P-DNA.

• TMV: sợi đơn RNA + vỏ protein,

• có dạng trụ dài dưới kính hiển vi điện tử.

• Dùng 2 nòi TMV khác

nhau bởi protein vỏ

• Tách protein vỏ khỏi

RNA nhờ xử lý phenol

• Tạo các tổ hợp virus mới.

• Nhiễm các virus mới vào cây thuốc lá:

• virus con cháu luôn luôn chứa RNA và

protein tương ứng.

• Kết luận:

• Nucleic acid (RNA ở

TMV),

• không phải protein ,

• là vật liệu mang thông tin di truyền

• Chứng minh DNA là

vật liệu di truyền ở mọi eukaryote:

• - Mỗi tế bào cơ thể 2n chứa cùng lượng DNA, giao tử n chứa đúng

phân nửa lượng nầy.

• - Các tác nhân gây đột biến (vật lý & hóa học) cũng gây biến đổi DNA

• [Tia 260nm (được DNA

hấp thu) gây đột biến

mạnh hơn tia 280nm (được

•Cấu trúc của các

phân tử nucleic

acid