144 Hoàn thiện hạch toán chi phí sản Xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Phát triển Hạ tầng Khu Công nghệ cao Hoà Lạc (75tr)

144 Hoàn thiện hạch toán chi phí sản Xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Phát triển Hạ tầng Khu Công nghệ cao Hoà Lạc (75tr)

Lời nói đầu

Trong nền kinh tế hiện nay, quá trình hạch toán kinh doanh có nhiềunghiệp vụ kinh tế mới phát sinh, đòi hỏi công tác kế toán phải nắm bắt kịpthời và phản ánh cụ thể để từ đó tham mu cho giám đốc các nhà quản lý cónhững quyết định tốt hơn để đạt đợc mục tiêu đề ra Do tính chất xã hội hoángày càng cao của nền kinh tế thị trờng, trình độ phân công lao động ngàycàng sâu, khoa học kỹ thuật ngày càng phát triển thì vai trò của kế toán ngàycàng quan trọng và phức tạp

Nắm bắt đợc vấn đề đó, các doanh nghiệp đã không ngừng cố gắng nângcao hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh, tăng thu, giảm chi nhằm tối đahoá lợi nhuận Công ty Phát triển Hạ tầng Khu Công nghệ cao Hoà Lạc vớithời gian hình thành và phát triển không lâu nhng cũng đã có những bớcchuyển biến đáng kể, đặc biệt là trong công tác hạch toán kế toán Trong đó,công tác hạch toán chi phí sản xuất và tính giá phần sản phẩm có thể nói làmột trong những hoạt động quan trọng góp phần thúc đẩy sự phát triển củaCông ty

Chính vì vậy trong giai đoạn thực tập tại Công ty, em đã tìm hiểu, viết

chuyên đề thực tập tốt nghiệp với đề tài : “Hoàn thiện hạch toán chi phí sản

xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Phát triển Hạ tầng Khu Công nghệ cao Hoà Lạc” Báo cáo chuyên đề thực tập này ngoài phần lời mở

đầu và kết luận, bao gồm:

 Phần 1 Thực trạng hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành

xây lắp tại Công ty Phát triển Hạ tầng Khu Công nghệ cao Hoà Lạc

 Phần 2 Hoàn thiện hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành

sản phẩm xây lắp tại Công ty Phát triển Hạ tầng Khu Công nghệ cao Hoà Lạc

Em xin chân thành cảm ơn thầy giáo hớng dẫn thực tập, tập thể các phòngban Công ty Phát triển Hạ tầng Khu Công nghệ cao Hoà Lạc đã giúp em hoànthành bản báo cáo thực tập này

Phần 1 Thực trạng hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành xây lắp tại công ty phát triển hạ tầng khu

công nghệ cao hoà lạc

I Đặc điểm kinh tế – kỹ thuật và tổ chức bộ máy hoạt động kỹ thuật và tổ chức bộ máy hoạt động kinh doanh tại Công ty Phát triển Hạ tầng Khu Công nghệ cao Hòa Lạc

1 Lịch sử hình thành, phát triển của Công ty

Công ty Phát triển Hạ tầng Khu Công nghệ cao Hoà Lạc(Vinahitecin) đợc thành lập theo quyết định số 1449/BXD – kỹ thuật và tổ chức bộ máy hoạt động TCLĐ ngày

25 tháng 10 năm 2000 của Bộ xây dựng Công ty là một thành viên hạch toán

độc lập của Tổng công ty Xuất nhập khẩu Xây dựng Việt Nam(Vinaconex) có quyền và các nghĩa vụ dân sự theo luật định; có con dấu,

có tài sản, có tài khoản mở tại các ngân hàng theo qui định của Nhà nớc; đợc

tổ chức và hoạt động theo điều lệ tổ chức và hoạt động của Tổng Công tyVinaconex, đã đợc Bộ trởng Bộ xây dựng phê chuẩn theo điều lệ riêng củaCông ty do Hội đồng quản trị Tổng công ty Xuất nhập khẩu Xây dựng ViệtNam phê chuẩn

Là một doanh nghiệp nhà nớc hoạt động kinh doanh trong lĩnh vực xâydựng, Công ty đã liên tục phát triển với ngành nghề đa dạng sau : Đầu t pháttriển công trình hạ tầng kỹ thuật đô thị, khu công nghiệp, khu chế xuất, khucông nghệ cao; thi công xây lắp các công trình dân dụng, công nghiệp, giaothông, thuỷ lợi, bu điện, công trình kỹ thuật hạ tầng, công trình xử lý chất thải

và môi trờng, công trình cấp thoát nớc, công trình đờng dây và trạm biến thế

điện đến 110KV; t vấn thiết kế, đầu t và xây dựng; kinh doanh phát triển nhà,hạ tầng kỹ thuật và các công trình công cộng; tổ chức kinh doanh các hoạt

động, dịch vụ sửa chữa, cải tạo, duy tu, bảo dỡng công trình, dịch vụ thể thao,vui chơi giải trí, ăn uống và các dịch vụ khác; khai thác sản xuất, chế biến,kinh doanh các loại cấu kiện và vật liệu xây dựng (đá, cát, sỏi, gạch, ngói, ximăng, kính,, tấm lợp, nhựa đờng và các loại vật liệu khác dùng trong xây dựng

và trang trí nội ngoại thất); thực hiện các dịch vụ : sửa chữa, bảo hành cácthiết bị, xe máy; kinh doanh dịch vụ giao nhận và vận chuyển hàng hoá; kinhdoanh vật t, máy móc, thiết bị, phụ tùng, t liệu sản xuất, t liệu tiêu dùng,nguyên phụ liệu sản xuất, tiêu dùng, dây chuyền công nghệ – kỹ thuật và tổ chức bộ máy hoạt động tự động hoá,vật liệu xây dựng, hàng tiêu dùng, phơng tiện vận tải; thực hiện các nhiệm vụ

khác theo sự phân công của Tổng công ty Xuất nhập khẩu Xây dựng ViệtNam – kỹ thuật và tổ chức bộ máy hoạt động Vinaconex.

Qua hơn bốn năm hình thành và phát triển, Công ty Phát triển Hạ tầngkhu công nghệ cao Hoà Lạc đã đạt đợc những thành tích đáng kể Với độingũ lao động hơn 400 ngời, trong đó có hơn 100 ngời có trình độ đại học vàtrên đại học, công ty đã xây dựng đợc nhiều công trình quan trọng, có chất l-ợng cao, hoàn thành nhiệm vụ mà Tổng công ty xuất nhập khẩu xây dựng ViệtNam giao cho, tạo đợc uy tín trên thị trờng, có mối quan hệ tốt đẹp với cácnhà cung cấp, bạn hàng, các tổ chức tín dụng Để hiểu rõ hơn về quá trìnhphát triển đó, ta có thể xem xét một số chỉ tiêu trong bảng phân tích tình hìnhkinh doanh sau

Qua bảng trên, ta thấy, tổng doanh thu năm 2004 tăng so với năm 2003 là18.379.640.000 đồng, tơng ứng 32,31% Điều đó chứng tỏ Công ty đã cónhững nỗ lực nhằm nâng cao uy tín về chất lợng các công trình, tạo điều kiệncho Công ty trong việc giành đợc nhiều hợp đồng xây dựng quan trọng Mứclợi nhuận sau thuế năm 2004 cũng tăng vợt bậc so với năm 2003 là2.925.798.000 đồng, tơng ứng 72,38% Để có đợc mức tăng lớn nh vậy, mộtphần vì năm 2003 là năm có nhiều biến động về thị trờng cung cấp vật t gâykhó khăn cho toàn ngành xây dựng Tuy nhiên mức tăng doanh thu năm 2004phần lớn là do quá trình hoạt động tích cực của Ban lãnh đạo cũng nh củacông nhân viên Công ty Và điều đáng nói là khả năng tiếp cận thị trờng nhạybén, quy mô kinh doanh mở rộng, thu hút các nhà đầu t và tìm kiếm tham gia

đấu thầu xây dựng trong môi trờng của Công ty đã và đang đợc kiểm địnhbằng một loạt các công trình xây lắp có quy mô lớn, chất lợng cao nh Côngtrình hạ tầng Khu đô thị mới Trung hoà - Nhân chính, Công trình hạ tầng Khucông nghiệp - Công nghệ cao Hoà Lạc, Công trình Hạ tầng Khu Công nghiệpcao Phú Cát, Công trình nhà máy nớc Sông Đà, thi công cọc khoan nhồi Cầu

Bo – kỹ thuật và tổ chức bộ máy hoạt động Thái Bình, Hồ Cửa Đạt – kỹ thuật và tổ chức bộ máy hoạt động Thanh Hoá

2 Đặc điểm tổ chức bộ máy quản lý hoạt động sản xuất kinh doanh

Công ty Phát triển Hạ tầng Khu Công nghệ cao Hoà Lạc xây dựng bộmáy quản lý theo mô hình trực tuyến chức năng Công ty đợc điều hành bởiGiám đốc và các phó Giám đốc, các phòng ban chuyên môn giúp việc Bộmáy quản lý hoạt động của Công ty đợc tổ chức, xây dựng với phơng châmgọn nhẹ, hiệu quả, có sự phối hợp nhịp nhàng giữa các bộ phận, và tối u hoá c-ờng độ lao động cũng nh hiệu suất trang thiết bị, tính toán Nguyên tắc tổ chứcsản xuất của các đơn vị là quản lý tập trung, khoán chi phí, khoán đội Hoạt

động sản xuất - kinh doanh đợc thực hiện trên các lĩnh vực chủ yếu : xây lắp,sản xuất vật liệu xây dựng và dịch vụ sửa chữa xe máy, thiết bị Chiến l ợc củaCông ty là: kinh doanh xây lắp là nhiệm vụ trọng tâm, ổn định tổ chức và điềuhành sản xuất theo cơ chế quản lý mới, phát huy thế mạnh kinh nghiệm về xâylắp hoàn thành tốt các dự án Tổ chức của công ty đợc thể hiện qua sơ đồ tổchức bộ máy quản lý và tổ chức sản xuất kinh doanh nh sau :

Sơ đồ 1:

Sơ đồ tổ chức bộ máy quản lý và tổ chức sản xuất kinh doanh :

Giám đốc Công ty : Là ngời điều hành sản xuất kinh doanh của toàn

Công ty, do cấp trên uỷ nhiệm, chịu trách nhiệm trớc Nhà nớc, trớc Tổng công

ty và trớc toàn thể cán bộ công nhân viên trong Công ty về mọi hoạt động củaCông ty Giám đốc Công ty là ngời quyết định phơng hớng, kế hoạch, dự ánsản xuất- kinh doanh và các chủ trơng lớn của Công ty; quyết định các vấn đề

về tổ chức bộ máy điều hành để đảm bảo hiệu quả cao; quyết định việc phânchia lợi nhuận, phân phối lợi nhuận vào các quỹ của Công ty; là chủ tài khoảncủa Công ty, trực tiếp ký các hợp đồng kinh tế với khách hàng; báo cáo kếtquả kinh doanh của Công ty và thực hiện nộp ngân sách hàng năm Giám

đốc Công ty có thể chỉ định trực tiếp các phòng ban, các cá nhân thực hiệnnhiệm vụ mà không phải thông qua các Phó Giám đốc phụ trách lĩnh vực đó

Phòng tài chính – kế toán

Phòng cơ giới

- Trạm bê tông nhựa nóng

- Xởng đúc cấu kiện bê tông đúc sẵn

xe máy, thiết bị

Đội Xây lắp

- Các đội xây lắp

- Đội thi công cơ giới

- Đội lắp máy, điện

nớc

Các Phó Giám đốc : Các Phó Giám đốc Công ty là ngời giúp việc cho

Giám đốc, đợc Giám đốc uỷ quyền hoặc chịu trách nhiệm trong một số lĩnhvực quản lý chuyên môn, chịu trách nhiệm trực tiếp với Giám đốc về phầncông việc đợc phân công Trong từng thời kỳ, các Phó Giám đốc Công ty cóthể đợc Giám đốc Công ty uỷ nhiệm trực tiếp quyết định một số vấn đề thuộcnhiệm vụ, quyền hạn của Giám đốc

Phòng Tổ chức - Hành chính: Có chức năng tham mu cho Giám đốc

Công ty về tổ chức bộ máy sản xuất- kinh doanh và bố trí nhân sự phù hợp vớiyêu cầu sản xuất và phát triển của Công ty; quản lý hồ sơ lý lịch của nhân viêntoàn Công ty; qui hoạch cán bộ, tham mu cho Giám đốc quyết định đề bạt vàphân công cán bộ lãnh đạo và quản lý của Công ty và các đơn vị trực thuộc;xây dựng kế hoạch, chơng trình đào tạo, bồi dỡng nghiệp vụ cho cán bộ côngnhân viên toàn Công ty; quản lý lao động, xây dựng đơn giá tiền lơng và xétduyệt chi phí tiền lơng, có thể đợc Giám đốc uỷ quyền đại diện cho ngời sửdụng lao động giải quyết các tranh chấp, khiếu nại về lao động, chế độ, chínhsách, thoả ớc lao động và hợp đồng lao động; tổ chức các công tác tiếp đónkhách của Công ty và cán bộ công nhân viên đơn vị về công tác tại văn phòngCông ty; quản lý lữu trữ công văn, giấy tờ, sổ sách hành chính và con dấu;quản lý, đảm bảo trang thiết bị làm việc, phơng tiện phục vụ công tác

Phòng Kế hoạch - Kỹ thuật: Tham mu cho Giám đốc về công tác thị

tr-ờng, chiến lợc kinh doanh, quản lý quản lý vật t, kỹ thuật khảo sát thiết kế, thicông xây lắp; xây dựng kế hoạch trên cơ sở các hợp đồng kinh tế đã và sẽ đợc

ký kết; kiểm tra, đôn đốc các đơn vị thực hiện kế hoạch, thực hiện các thủ tụcxây dựng cơ bản, giải quyết các phát sinh trong quá trình thi công, đảm bảotiến độ, chất lợng, trình tự xây dựng cơ bản; phối hợp với các phòng nghiệp vụ

và đơn vị thi công xây dựng đồng bộ các mặt kế hoạch sử dụng vốn và tàichính, vật t,

Phòng Tài chính - Kế toán: Phòng Tài chính- Kế toán chịu sự điều

hành trực tiếp của Giám đốc Công ty và các cơ quan quản lý Nhà nớc, tổ chứchạch toán kế toán về hoạt động sản xuất, kinh doanh của Công ty theo đúngpháp lệnh kế toán thống kê của Nhà nớc; quản lý toàn bộ vốn, nguồn vốn, quỹtrong toàn Công ty, ghi chép, phản ánh chính xác, kịp thời và có hệ thống sựdiễn biến của nguồn vốn; làm chức năng của ngân hàng cho vay và trung tâmthanh toán cho các đơn vị trong nội bộ Công ty; tổng hợp báo cáo tài chính,

kết quả kinh doanh, lập báo báo kế toán thống kê, phân tích hoạt động sảnxuất, kinh doanh để phục vụ cho việc kiểm tra thực hiện kế hoạch của Côngty; thực hiện báo cáo hàng tháng giúp cho Giám đốc Công ty nắm chắc nguồnvốn, biết rõ số lãi, làm các báo cáo định kỳ theo qui định của cơ quan quản lýcấp trên và Nhà nớc.

Phòng quản lý cơ giới và vật t : Giúp Giám đốc điều hành và quản lý

xe máy thiết bị thi công tại các công trờng; lập kế hoạch bảo dỡng sửa chữa,

điều động xe máy thiết bị trong toàn Công ty; nắm vững thông tin giá cả vật ttại từng thời điểm theo khu vực thi công phục vụ cho công tác đấu thầu côngtrình và khoán công trình cho các đơn vị thi công; nắm vững khối lợng thicông của từng công trình theo dự toán và các khối lợng phát sinh khác phục vụcho việc quản lý hạn mức vật t thi công và quyết toán công trình hoàn thành;quản lý việc cung ứng vật t, kiểm tra việc chấp hành các qui định trong côngtác cung ứng, sử dụng vật t của các đơn vị

Phòng Đầu t : Có nhiệm vụ chủ trì, phối hợp các phòng ban lập hồ sơ

mời thầu và đấu thầu công trình, chuẩn bị các thủ tục, tham mu cho Giám đốchợp đồng khoán gọn toàn bộ công trình hoặc hạng mục công trình với các độithi công; quyết toán và thanh lý hợp đồng khoán gọn khi công trình hoànthành; kiểm tra, hớng dẫn đôn đốc các đội thi công thực hiện đầy đủ các thủtục trình tự xây dựng cơ bản, đúng với qui định của Nhà nớc và của Công ty;cùng các đơn vị hoàn chỉnh hồ sơ nghiệm thu, hoàn công, quyết toán côngtrình; kết hợp với phòng Tài chính – kỹ thuật và tổ chức bộ máy hoạt động Kế toán thu hồi vốn công trình; quản lýtoàn bộ các hợp đồng kinh tế của Công ty Ngoài ra, phòng Đầu t còn có hoạt

động đầu t tài chính, tham gia thị trờng chứng khoán, đầu t liên doanh, liênkết

Đội Xây lắp : Đội là một đơn vị thi công xây lắp, có thể đảm đơng thi

công toàn bộ công trình vừa và nhỏ, hạng mục công trình có quy mô lớn hoặcmột loại công việc chuyên môn có khối lợng lớn Đội là đơn vị thành viên trựcthuộc Công ty do Công ty điều hành trực tiếp Các đơn vị thành viên của Công

ty hoạt động theo sự phân cấp và uỷ quyền của Công ty trong phạm vi nhiệm

vụ sản xuất kinh doanh đợc giao trong từng thời kỳ Đội chịu trách nhiệm trớcNhà nớc và Công ty trong việc tuân thủ Pháp luật và các quy định của Côngty

Trạm, Xởng sản xuất vật liệu xây dựng : Sản xuất bê tông theo yêu

cầu của Công ty, 50% cung cấp cho hoạt động xây lắp nội bộ, 50% tiêu thụngoài thị trờng Nhiệm vụ chính của các trạm, xởng sản xuất vật liệu xây dựngtrong giai đoạn hiện nay là làm tốt hơn nữa công tác marketing để tăng thêm l-ợng khách hàng, phấn đấu để trạm bê tông nhựa hoạt động hết công suất thiết

kế Đối với xởng sản xuất cấu kiện bê tông đúc sẵn, nhiệm vụ là nâng caothêm năng lực sản xuất cấu kiện bê tông đúc sẵn có chất lợng, giá thành hạ đểcung cấp cho các công trình của Công ty và bán ra thị trờng

Xởng Sửa chữa xe máy, thiết bị : Xởng này có nhiệm vụ theo dõi tình

trạng của xe máy, thiết bị trong Công ty để kịp thời sửa chữa Ngoài ra, Xởngsữa chữa xe máy, thiết bị cũng hoạt động dịch vụ sửa chữa, bảo hành xe máy,thiết bị ngoài thị trờng

II Đặc điểm tổ chức bộ máy kế toán và hệ thống sổ kế toán tại Công ty Phát triển Hạ tầng Khu Công nghệ cao Hoà Lạc

1 Đặc điểm tổ chức bộ máy kế toán

Bộ máy kế toán của Công ty đợc tổ chức theo mô hình trực tuyến, hạchtoán tập trung Kế toán đội và các công trình chỉ mở một bộ sổ kế toán, tổchức một bộ máy kế toán để thực hiện tất cả các giai đoạn hạch toán ở mọiphần hành kế toán Phòng Tài chính kế toán của Công ty phải thực hiện toàn

bộ công tác kế toán từ thu nhận, ghi sổ, xử lý thông tin trên hệ thống báo cáophân tích và tổng hợp của đơn vị Nhân viên kế toán ở các đội, các công trìnhkhông mở sổ sách và hình thành hệ thống kế toán riêng mà chỉ làm nhiệm vụtập hợp chi phí sản xuất trực tiếp phát sinh ở đội mình, định kỳ hàng tháng (từngày 30 tháng này đến ngày 05 tháng sau) nộp báo cáo chi phí sản xuất vàtính giá thành của công trình và các báo cáo khác lên Phòng Tài chính Kế toánCông ty Kế toán Công ty tập hợp chi phí sản xuất, xác định kết quả kinhdoanh, xác định nghĩa vụ với Nhà nớc và báo cáo lên cấp trên có liên quan.Giữa Công ty và các đơn vị trực thuộc hạch toán theo cơ chế khoán nhng các

đơn vị trực thuộc không xác định kết quả riêng, lợi nhuận đợc phân bổ theoquy định của Bộ Tài chính Để tìm hiểu sâu hơn về cơ cấu và nhiệm vụ của bộmáy kế toán, ta có thể xem xét sơ đồ về mô hình kế toán ở Công ty nh sau:

Sơ đồ 2 :

Sơ đồ về mô hình kế toán ở công ty :

Kế toán trởng: Lãnh đạo trực tiếp về mặt nghiệp vụ của toàn bộ kế toán

Công ty Kế toán trởng có nhiệm vụ chỉ đạo, hớng dẫn và kiểm tra toàn bộ

công tác kế toán trong Công ty; Kế toán trởng giúp Giám đốc chấp hành các

chế độ về quản lý và sử dụng tài sản, chấp hành kỷ luật về lao động, về sử

dụng quỹ tiền lơng, quỹ phúc lợi cũng nh việc chấp hành các kỷ luật tài chính,

tín dụng thanh toán Ngoài ra, Kế toán trởng còn giúp Giám đốc tập hợp các

số liệu kinh tế, tổ chức phân tích các hoạt động kinh doanh, phát hiện ra các

khả năng tiềm tàng, thúc đẩy việc thực hiện các chế độ hạch toán kế toán

trong công tác bảo đảm cho hoạt động của Công ty thu đợc hiệu quả cao

Kế toán tổng hợp: Có nhiệm vụ đôn đốc các nhân viên và xử lý các

công việc theo yêu cầu của Kế toán trởng, lập các kế hoạch tài chính, quản lý

các đội sản xuất Kế toán tổng hợp phải tiếp nhận, xử lý chứng từ và báo cáo

tài chính của các đơn vị cấp dới, phản ánh tổng hợp tình hình phát sinh các

phần hành kế toán, xác định kết quả kinh doanh và lập các báo cáo kế toán

định kỳ theo quy định

Kế toán các phần hành có nhiệm vụ quản lý trực tiếp phản ánh thông tin

kế toán, thực hiện sự kiểm tra thông qua việc ghi chép đối tợng phụ trách từ

khâu ghi chép, đối chiếu kiểm tra đến khâu lập báo cáo các phần hành đợc

giao Kế toán phần hành còn phải có trách nhiệm liên hệ với kế toán tổng hợp

để hoàn thành việc ghi sổ tổng hợp hoặc lập báo cáo kế toán chung khác ngoài

báo cáo kế toán phần hành Quan hệ giữa các kế toán phần hành là quan hệ

ngang phối kế hợp có tính chất tác nghiệp chứ không phải quan hệ chỉ đạo

Chức năng, nhiệm vụ của từng kế toán phần hành của Công ty đợc cụ thể nh

kế toán chi phí, giáthành

Kế toán vật liệu, công

cụ, dụng cụ

kế toán tại các đội

Kế toán trởng

Kế toán Tiền L-

ơng

Kế toán Tài sản

Cố Định

Kế toán tiền lơng : Kế toán tiền lơng có nhiệm vụ theo dõi kế toán tài

tình hình thanh toán với cán bộ, công nhân viên trong Công ty Ngoài việcthanh theo dõi tình hình công nợ với cán bộ, công nhân viên trong công ty, kếtoán thanh toán còn phải theo dõi, trích lập các quỹ: bảo hiểm xã hội, bảohiểm y tế, kinh phí công đoàn; tính và theo dõi các nguồn lơng, phân bổ tiền l-

ơng hàng tháng cho cán bộ công nhân viên trong Công ty; quản lý chi tiêu cácquỹ khen thởng, quỹ phúc lợi theo đúng quy định của Công ty, hạch toán cácnghiệp vụ trên vào sổ sách

Kế toán tài sản cố định : Khi có biến động về tài sản cố định, kế toán

căn cứ vào các chứng từ hợp lệ để phản ánh kịp thời, chính xác, đầy đủ đồngthời ghi sổ các tài khoản liên quan Định kỳ, căn cứ vào tỷ lệ khấu hao quy

định cho từng loại tài sản, kế toán tiến hành trích khấu hao và báo nợ cho các

đơn vị trực thuộc; lập các báo cáo về tài sản cố định

Kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành: Có nhiệm vụ

th-ờng xuyên kiểm tra, đối chiếu và định kỳ phân tích tình hình thực hiện các

định mức chi phí đối với chi phí trực tiếp, chi phí chung, chi phí quản lý doanhnghiệp; đề xuất các biện pháp tăng cờng quản lý và tiết kiệm chi phí sản xuất;

định kỳ lập Báo cáo sản xuất kinh doanh theo đúng chế độ và đúng thời hạn;

tổ chức kiểm kê, đánh giá sản phẩm dở dang và tính giá thành sản phẩm

Kế toán thanh toán, kế toán Ngân hàng: Thực hiện kế toán vốn bằng

tiền chuyển khoản phát sinh ở Công ty Theo dõi, kiểm tra, đối chiếu, ghi chépcác nghiệp vụ thanh toán, kiểm tra các bảng liệt kê phân tích chứng từ gốc tr-

ớc khi nhập vào máy vi tính;

Kế toán nguyên vật liệu: Có nhiệm vụ quản lý tình hình sử dụng

nguyên liệu, vật liệu Căn cứ vào các bản thiết kế cho từng công trình và bảngbóc tách khối lợng vật t, kế toán quản lý việc cung ứng cho từng công trình thicông

Kế toán tại các đội sản xuất: Mỗi đội sản xuất đều có các cán bộ kế

toán chịu trách nhiệm hạch toán toàn bộ các nghiệp vụ kinh tế, tài chính phátsinh tại đội, định kỳ hàng tháng lập các Bảng kê phân tích chứng từ gốc vàBảng kê chi phí sản xuất và giá thành, gửi về Phòng Kế toán Công ty

2 Đặc điểm tổ chức hệ thống sổ kế toán

Sổ kế toán là hình thức biểu hiện của phơng pháp đối ứng tài khoản trên

thực tế vận dụng, là phơng tiện vật chất cơ bản để hệ thống hoá số liệu kế toántrên cơ sở chứng từ gốc và tài liệu kế toán khác Thực chất việc tổ chức hệthống sổ kế toán áp dụng tại Công ty là thiết kế cho mỗi đơn vị trực thuộc một

bộ sổ kế toán tổng hợp và chi tiết có nội dung, hình thức, kết cấu phù hợp với

đặc thù của Công ty Với mục đích đáp ứng tốt nhất yêu cầu quản lý, Công ty

đă sử dụng hình thức sổ Nhật ký chung để ghi sổ kế toán Các loại sổ sách kếtoán bao gồm sổ tổng hợp và sổ chi tiết

Sổ tổng hợp gồm có: Sổ Nhật ký chung, Sổ Nhật ký đặc biệt (Sổ nhật kýchi tiền, Sổ nhật ký chi tiền), Sổ Cái các tài khoản

Sổ kế toán chi tiết : Gồm có các sổ, thẻ kế toán chi tiết, Bảng tổng hợpchi tiết

Căn cứ vào các chứng từ đợc dùng để ghi sổ, kế toán tiến hành phânloại chứng từ theo từng phần hành kế toán Sau đó, kế toán vào các Bảng liệt

kê, phân tích chứng từ gốc Từ Bảng liệt kê phân tích chứng từ gốc, kế toánghi vào Sổ Nhật ký chung, Sổ Cái các tài khoản và các sổ, thẻ kế toán chi tiết

có liên quan Cuối tháng, kế toán cộng số liệu trên các Sổ Cái, lập Bảng cân

đối để kiểm tra Từ các sổ, thẻ kế toán chi tiết, lập Bảng tổng hợp chi tiết; theodõi và đối chiếu số phát sinh, số d các tài khoản với Bảng tổng hợp chi tiết vàghi các bút toán điều chỉnh (nếu có) Cuối cùng, kế toán lập các Báo cáo kếtoán

Theo qui định chung của chế độ kế toán Việt Nam hiện hành, Công ty

có thể lập các sổ tổng hợp theo định kỳ hàng tháng Tuy nhiên, với sự trợ giúpcủa phần mềm kế toán máy, Công ty có thể lên các sổ tổng hợp ngay trongngày phát sinh nghiệp vụ kế toán Vì vậy, tuỳ theo yêu cầu của ban lãnh đạoCông ty, kế toán thực hiện lên các sổ sách cho quá trình quản trị hoạt độngkinh doanh của Công ty

Đối với nghiệp vụ tổng hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩmxây lắp, chứng từ phản ánh chi phí sẽ đợc kế toán đội tập hợp theo định kỳhàng tháng và gửi về phòng Tài chính kế toán của Công ty Trên cơ sở chứng

từ gốc về chi phí và bảng liệt kê phân tích chứng từ gốc, kế toán của Công tythực hiện các bớc hạch toán tiếp theo Qui trình hạch toán chi phí sản xuất vàtính giá thành sản phẩm xây lắp hoàn thành có thể đợc khái quát qua sơ đồ sau:

Sơ đồ 3 :

Sơ đồ qui trình hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm

xây lắp trên hệ thống sổ của Công ty:

Ghi chú: Ghi hàng ngày

Ghi định kỳ tháng

Đối chiếu

III Thực trạng hạch toán chi phí sản xuất tại Công ty Phát triển Hạ tầng Khu Công nghệ cao Hoà Lạc

1 Đối t ợng, ph ơng pháp hạch toán chi phí

Xuất phát từ đặc điểm của ngành xây dựng, sản phẩm xây lắp của Công

ty Phát triển Hạ tầng Khu Công nghệ cao Hoà Lạc là những công trình xâydựng có quy mô vừa và lớn, kết cấu phức tạp, thời gian sản xuất dài, mangtính đơn chiếc Để đáp ứng tốt yêu cầu của công tác quản lý, công tác kế toán,

đối tợng hạch toán chi phí sản xuất - kinh doanh xây lắp tại Công ty là cáccông trình và hạng mục công trình

Chứng từ gốc về chi phí

Bảng liệt kê phân tích chứng từ gốc

Nhật ký mua hàng

Sổ chi phí sản xuất kinh doanh

Báo cáo tài chính

Thẻ tính giá thành và các bảng tổng hợp chi phí

khác

Với phơng châm hoạt động linh hoạt, hiệu quả, chất lợng, Công ty tổchức sản xuất – kỹ thuật và tổ chức bộ máy hoạt động kinh doanh theo nhiều hình thức khác nhau Khi nhận thầuthi công công trình, ban lãnh đạo Công ty có thể ra quyết định chỉ đạo trựctiếp thi công, hoặc giao nhiệm vụ cho một hay nhiều đội thi công theo hìnhthức khoán Tuỳ thuộc vào qui mô, thời gian thi công, tính phức tạp của côngtrình, quá trình thi công một công trình có thể đợc chia ra làm nhiều giai đoạn,mỗi giai đoạn thi công một hay nhiều hạng mục công trình.

Để thuận tiện cho công tác hạch toán và công tác quản lý của Công ty

đợc kịp thời, chính xác, Công ty tổ chức hạch toán hàng tồn kho theo phơngpháp kê khai thờng xuyên và phơng pháp hạch toán chi phí xây lắp là phơngpháp trực tiếp Khi phát sinh các khoản chi phí sản xuất trực tiếp từ công trình,hạng mục công trình nào thì đợc kế toán tập hợp riêng cho công trình, hạngmục công trình đó Các chi phí gián tiếp có liên quan đến nhiều công trình,hạng mục công trình đợc kế toán tập hợp chung rồi phân bổ cho các côngtrình, hạng mục công trình theo những tiêu thức phân bổ thích hợp Cuối quý,

kế toán tiến hành tổng hợp chi phí, xác định sản phẩm dở dang cuối kỳ và tínhgiá thành cho từng công trình hạng mục công trình

Tuy Công ty có thời gian hình thành và phát triển không lâu, nhng Công

ty cũng có một số lợng đáng kể các công trình thi công Để trình bày thực tếquá trình hạch toán chi phí sản xuất tại Công ty Phát triển Hạ tầng Khu Côngnghệ cao Hoà Lạc, em xin lấy số liệu từ công trình Đờng 40m Trung Hoà -Nhân Chính (có mã công trình là 002B) làm ví dụ minh hoạ

2 Hạch toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp

Trong hoạt động xây lắp, chi phí nguyên vật liệu bao giờ cũng chiếm tỉtrọng lớn trong tổng chi phí sản xuất Vì vậy, việc theo dõi các chi phí nguyênvật liệu trực tiếp cho công trình luôn đóng một vai trò quan trọng

Do địa điểm phân tán, có khi một công trình liên quan đến nhiều địaphơng khác nhau nên việc xây dựng một kho chung là rất khó khăn Vì vậy, ởCông ty, nguyên liệu đợc mua về thờng đợc xuất thẳng tới chân công trình.Mặc khác, do đặc thù của ngành xây dựng, vật t mua cho mỗi công trình sẽkhác nhau về chủng loại, số lợng Mỗi công trình chỉ mua đúng, đủ loại vật tcần thiết mà không để tồn kho Nguyên vật liệu xây dựng của Công ty baogồm :

- Nguyên vật liệu chính : cát, đá, sỏi, nhựa đờng, xi măng, sắt thép, bêtông

- Nguyên vật liệu phụ : gỗ, tấm đan, dây buộc, phụ gia, đinh, sơn,vôi

Công ty sử dụng tài khoản 621 để phản ánh các chi phí nguyên vật liệuphát sinh liên quan trực tiếp đến việc xây dựng và lắp đặt các công trình Tàikhoản này không có tiểu khoản và có kết cấu nh sau :

Bên Nợ : Tập hợp chi phí nguyên, vật liệu xuất dụng trực tiếp cho xâydựng và lắp đặt các công trình

Bên Có :

- Giá trị nguyên vật liệu xuất dùng không hết

- Kết chuyển chi phí vật liệu trực tiếpTài khoản 621 cuối kỳ không có số d

Do đặc thù của Công ty là theo dõi chi tiết theo từng công trình, hạngmục công trình mà không theo dõi chi tiết tài khoản, nên mỗi công trình cómột mã số riêng, một hệ thống tài khoản riêng Khi chi phí nguyên vật liệutrực tiếp phát sinh thuộc công trình, hạng mục công trình nào, kế toán sẽ dựavào mã số công trình đó để theo dõi, hạch toán vào tài khoản 621 của côngtrình, hạng mục công trình đó

Sau khi ký kết hợp đồng xây dựng với chủ đầu t, Giám đốc Công ty cóthể tiến hành giao nhiệm vụ cho các Đội thi công qua “Hợp đồng giao khoán”hoặc “Hợp đồng giao nhận khoán” nh sau :

Bên giao khoán: Công ty PTHT Khu CNC Hoà Lạc (Bên A).

Đại diện là: Ông Nguyễn Văn Hùng Chức vụ Giám đốc

Địa chỉ: Tầng 2 văn phòng 5 Khu ĐTM Trung Hoà Nhân chính – kỹ thuật và tổ chức bộ máy hoạt động Hànội

Cộng hoà x hội chủ nghĩa Việt namã hội chủ nghĩa Việt nam

Độc lập – kỹ thuật và tổ chức bộ máy hoạt động Tự do – kỹ thuật và tổ chức bộ máy hoạt động Hạnh phúc

Hà Nội, ngày 02 tháng 05 năm 2003

Hai bên thống nhất ký kết hợp đồng giao nhận khoán công trình với cácnội dung sau :

Điều 1: Đối tợng và hình thức giao nhận khoán :

- Giao khoán nội bộ trong Công ty : Giao cho Chủ nhiệm công trình thực hiệnthi công toàn bộ khối lợng đờng thi công nội bộ X01, X02theo hình thứckhoán gọn công trình

Điều 2: Khối lợng đơn giá giao nhận khoán, giá trị hợp đồng :

- Bên B thực hiện việc thi công đờng thi công nội bộ X01, X02 theo

đúng Hồ sơ thiết kế đợc phê duyệt :

Giá trị hợp đồng Công ty ký với Chủ đầu t : 5.623.500.000 đồng

Đơn giá giao khoán : 90% để hoàn thành toàn bộ việc thi công công trình

- Đội công trình chịu trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ thuế với Nhà nớc.Sau khi công trình hoàn thành, Đội đợc hoàn lại VAT đầu vào theo hoá đơn,chứng từ hợp lệ thực tế

Điều 3: Tiến độ thi công theo tiến độ chung toàn công trình đợc phê duyệt

- Ngày khởi công: 01/07/2003

- Ngày hoàn thành: 03/02/2004

Điều 4: Trách nhiệm Công ty:

1 Giao toàn bộ Hồ sơ bản vẽ thiết kế kỹ thuật và dự toán công trình cho Chủnhiệm công trình

2 Cử cán bộ giám sát nghiệm thu kỹ thuật từng phần việc đã hoàn thành

Điều 5: Trách nhiệm Đội công trình:

1 Quản lý thống nhất mặt bằng xây dựng sau khi đợc Chủ đầu t giao trongsuốt quá trình thi công

2 Tổ chức thi công đảm bảo các yêu cầu kỹ thuật của Hồ sơ thiết kế đợcduyệt, đảm bảo đúng tiến độ, chất lợng công trình và các điều đã cam kếttrong Hợp đồng kinh tế ký giữa Chủ đầu t với Công ty

Điều 6: Điều kiện và phơng thức thanh toán.

1 Bên B tự ứng vốn để thi công công trình Trong quá trình thi công, Bên Athanh toán cho Bên B theo khối lợng công việc hoàn thành đã đợc Bên A vàChủ đầu t nghiệm thu và tơng ứng với số tiền Bên A nhận đợc của Chủ đầu t

2 Sau khi có khối lợng nghiệp thu, bên A thanh toán cho bên B căn cứ khối ợng thực hiện và đơn giá giao khoán để quyết toán thanh lý hợp đồng

Điều 7: Thởng, phạt, xử lý tranh chấp trong việc thực hiện hợp đồng giao khoán:

- Nếu Bên B thực hiện đầy đủ các điều khoản ghi trong Hợp đồng thì Công ty

sẽ xem xét khen thởng trên cơ sở quyết định khen thởng của Hội đồng khenthởng của Công ty

Điều 8: Điều khoản chung:

- Các bên có trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ và trách nhiệm của của mình theoquy chế giao khoán nội bộ và phân cấp quản lý của Tổng công ty và các điềukhoản cụ thể của Hợp đồng này

Trên cơ sở kế hoạch vật t cho cả công trình, phụ trách vật t của Đội lên

kế hoạch cho từng tháng, từng đợt thi công (giấy yêu cầu/dự trù vật t) vàchuyển cho Đội trởng duyệt, rồi tiếp tục đợc chuyển cho ngời phụ trách cungứng vật t đi mua vật t nhập kho Trong trờng hợp số tiền mua nguyên vật liệulớn, Đội đợc Công ty đáp ứng bằng hình thức vay hoặc tạm ứng theo hợp đồngkhoán gọn Đội sử dụng vốn vay, tạm ứng của Công ty có tính lãi vay vốn

bằng lãi suất vay Ngân hàng kể từ ngày nhận tiền cho đến khi thanh toán hoặckhi Công ty thu đợc tiền của khách hàng (bên A) bằng giá trị khối lợng mà

Đội vay vốn để thực hiện Vốn vay hoặc tạm ứng của Công ty bao gồm cảnhững khoản Đội tiếp nhận trực tiếp của khách hàng khi đợc Công ty uỷquyền Giấy vay vốn và tạm ứng cho công trình có mẫu nh sau:

Biểu số 3 :

Đơn xin vay vốn

Tên tôi là: Trần Trọng Lâm

Chức vụ: Đội trởng đội 4

Đề nghị Ông giám đốc Công ty cho tôi vay số tiền là: 80.000.000 đ

Bằng chữ: Tám mơi triệu đồng chẵn

Lãi suất: 0.6 % Ngày trả nợ : 30/10/2003

Để thanh toán cho công trình : Đờng 40m Trung Hoà - Nhân Chính

Theo bảng kê dới đây :

Số tiền xin vay

Cộng hoà x hội chủ nghĩa Việt namã hội chủ nghĩa Việt nam

Độc lập – kỹ thuật và tổ chức bộ máy hoạt động Tự do – kỹ thuật và tổ chức bộ máy hoạt động Hạnh phúc

Biểu số 4 :

Giấy đề nghị tạm ứng

Ngày 02 tháng 9 năm 2003

Kính gửi : đồng chí Giám đốc và đồng chí Kế toán trởng Công ty

Tên tôi là : Hoàng Anh Đức

Địa chỉ : Đội xây dựng số 4

Đề nghị tạm ứng số tiền : 26.000.000đ

(Viết bằng chữ) : Hai mơi sáu triệu đồng chẵn

Nội dung : Tạm ứng tiền vật liệu (cát) thi công công trình đờng 40m

Chứng từ gốc kèm theo :

Thủ trởng

đơn vị

Kế toán trởng

Phụ trách

bộ phận

Kế toán Ngời đề nghị

Sau khi vay đợc tiền hoặc xin đợc tạm ứng, ngời phụ trách cung ứng vật t sẽ

đi mua vật t, ký kết các hợp đồng mua vật t Vật liệu mua về đợc xuất thẳng tới chân công trình Vật liệu có thể đợc sử dụng ngay cho thi công công trình hoặc đợc xếp tại kho bãi ở chân công trình Thông thờng, vật liệu đợc sử dụng ngay cho thi công, nhng để thuận tiện cho công tác quản lý, Đội vẫn viết Phiếu nhập kho Trong trờng hợp vật t mua về đợc mang tới công trình để sử dụng ngay cho thi công thì Phiếu nhập kho sẽ đợc viết đồng thời với Phiếu xuất kho Phiếu nhập kho của Công ty đợc lập theo mẫu 01 – VT, ban hành theo Quyết định số 1141 – TC/QĐ/CĐKT ngày 01 tháng 11 năm 1995 của Bộ Tài chính Trên cơ sở Hoá đơn, Phiếu nhập kho, và các chứng từ khác có liên quan, kế toán Đội tính giá nguyên vật liệu nhập kho nh sau :

Giá thực tế

nguyên vật liệu =

Giá mua trên

Chi phí thu mua +

Chi phí vận chuyển bốc dỡ

Trong quá trình thi công, khi cần sử dụng nguyên vật liệu, Đội thi công phải làm thủ tục đề nghị đợc cấp nguyên vật liệu với ngời phụ trách cung ứng

Công ty Phát triển Hạ tầng

Khu CNC HOà lạc

Cộng hoà x hội chủ nghĩa Việt namã hội chủ nghĩa Việt nam

Độc lập – kỹ thuật và tổ chức bộ máy hoạt động Tự do – kỹ thuật và tổ chức bộ máy hoạt động Hạnh phúc

vật t (Phòng cơ giới vật t) Đối với số nguyên vật liệu có khối lợng lớn, Đội thicông phải viết giấy Đề nghị cấp vật t Giấy Đề nghị cấp vật t do cán bộ kỹthuật tại công trình lập trên cơ sở nhu cầu nguyên vật liệu của đội và phù hợpvới dự toán thi công công trình tại thời điểm hiện tại Giấy Đề nghị cấp vật t

Dựa trên các chứng từ về nhập, xuất kho nguyên vật liệu, thủ kho lậpthẻ kho, kế toán Đội hoặc quản lý Đội lập bảng tổng hợp nhập-xuất-tồn chotừng công trình mà Đội tiến hành thi công Các chứng từ này là cơ sở hỗ trợcho công tác quản lý chủng loại, khối lợng giá trị nguyên vật liệu tại kho vàdùng cho thi công một cách khoa học và đáp ứng đợc đầy đủ yêu cầu của kếtoán Các đặc điểm về chủng loại, số lợng và giá trị nguyên vật liệu ghi trêncác phiếu nhập kho, Phiếu xuất kho, Thẻ kho và Bảng tổng hợp nhập- xuất-tồn phải thống nhất với nhau

Cuối tháng, kế toán Đội (quản lý Đội) thực hiện công tác tập hợp chứng

từ gửi về Phòng Kế toán Công ty Kế toán nguyên vật liệu sau khi xem xét,

kiểm tra tính hợp lý, hợp lệ và khớp đúng giữa các chứng từ kế toán Đội gửi

lên, tiến hành nhập dữ liệu vào máy tính, ghi bút toán nhập xuất nguyên vật

liệu và định kỳ hàng tháng lập Bảng kê chi phí nguyên vật liệu trực tiếp và

Bảng kê hoá đơn hàng hoá, dịch vụ mua vào phục vụ thi công cho từng công

trình và tổng hợp tất cả các công trình Đây là những Bảng kê quan trọng

không chỉ phục vụ cho việc theo dõi chi phí nguyên vật liệu mà còn việc kiểm

tra, đối chiếu số liệu đợc chặt chẽ, đóng góp thông tin cho quản lý các vấn đề

về chi phí, thuế, quản lý chứng từ Mẫu các bảng kê của Công ty nh sau :

Bảng kê hoá đơn hàng hoá, dịch vụ mua vào

phục vụ thi công tháng 9 năm 2003

Số HĐ Ngày Đơn vị bán vật t Tên VT Giá cha

thuế VAT Tổng cộng Mã số thuế

Tổng công ty vinaconex

Công ty Ptht Khu cnc Hoà lạc

Từ ngày 01/08/2003 đến ngày 30/09/2003

Đơn vị tính : Đồng Trang: 1

0067175 02/08/03 Cty Thành Sơn Dầu Diezen 49.044.864 4.578.836 53.623.700 280045681

730.278.20 0

Lập biểu Kế toán công ty Đội

tr-ởng

Hàng ngày, khi phòng Tài chính kế toán nhận đợc hoá đơn, chứng từ do

Đội chuyển lên hoặc do nhà cung cấp gửi đến, kế toán Công ty có nhiệm vụphản ánh nghiệp vụ lên Sổ Nhật ký chung Số liệu trên Sổ Nhật ký chung đợc

kế toán Công ty đối chiếu chặt chẽ với các bảng kê hoá đơn, chứng từ và cácgiấy tờ khác có liên quan

Tổng công ty vinaconex

đến ngày 31/08/2003

Đơn vị tính : Đồng Trang: 1

Trên cơ sở các dữ liệu từ Sổ Nhật ký chung, phần mềm kế toán máy sẽ

tự động lên Sổ chi tiết tài khoản 621 theo từng công trình, hạng mục côngtrình Tại Công ty, sổ này có tên là Sổ chi tiết tài khoản và công trình Số liệutrong sổ này sẽ đợc kế toán đối chiếu kiểm tra với các Bảng kê hoá đơn chứng

từ và Bảng kê chi phí nguyên vật liệu trực tiếp phát sinh trong quá trình thicông công trình, đồng thời là cơ sở dữ liệu để lập Bảng tổng hợp chi phí sảnxuất kinh doanh và Thẻ tính giá thành sản phẩm xây lắp sau này Mẫu Sổ chitiết tài khoản 621 tại Công ty có mẫu nh sau :

Biểu số 9 :

Sổ chi tiết Tài khoản & Công trình

tài khoản = 621 – Chi phí nguyên vật liệu trực itếp

công trình = 002b - Đờng 40m Trung hoà- nhân chính

tµi kho¶n = 621 – Chi phÝ nguyªn vËt liÖu trùc tiÕp

Dựa trên số liệu trên các Sổ Nhật ký chung, Sổ chi tiết tài khoản 621, Sổcái tài khoản theo từng công trình, hạng mục công trình, kế toán lập Sổ Nhật

ký chung, Sổ chi tiết, Sổ cái tài khoản 621, theo dõi số liệu tổng hợp của tất cảcác công trình với kết cấu sổ tơng tự Thời điểm lập các sổ tổng hợp này tuỳthuộc vào nhu cầu quản lý của Công ty, thờng là hàng tháng hoặc hàng quý

Qui trình hạch toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp có thể đợc khái quát nh sau :

Sơ đồ 4 :

Sơ đồ qui trình hạch toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp :

3 Hạch toán chi phí nhân công trực tiếp

Tạm ứng tiền

mua vật t

TK 133 NVL mua về nhập kho

VAT đầu vào

NVL mua xuất kho K/c CP NVLTT

TK 152,111,112 Các khoản thu hồi

DG CV

Việc sử dụng lao động có hiệu quả và việc xác định chi phí nhân côngmột cách đúng đắn là một trong những nhân tố quyết định hiệu quả sản xuấtkinh doanh của doanh nghiệp nói chung và của Công ty Phát triển Hạ tầngKhu Công nghệ cao Hoà Lạc nói riêng

Công ty có thời gian thành lập và phát triển không lâu, tuy nhiên, vớitốc độ phát triển nhanh chóng, Công ty đã có một đội ngũ công nhân đông

đảo Phần lớn những công nhân này có trình độ tay nghề tốt, ý thức làm việc,

kỷ luật cao Đối với những lao động trong danh sách của Công ty, thu nhậpcủa công nhân bao gồm lơng cơ bản và lơng năng suất Lơng cơ bản đợc tínhtheo thời gian hoặc sản phẩm (còn đợc gọi là theo công việc hay khoán sảnphẩm) Lơng năng suất đợc chỉ phân phối cho những đối tợng thuộc danh sáchcủa Công ty Trong đó hình thức trả lơng theo sản phẩm hình thức trả lơng phùhợp với đơn vị kinh doanh xây lắp, gắn chặt năng suất lao động với thù lao lao

động, trên cơ sở đó, khuyến khích đợc công nhân nâng cao năng suất lao

động, thực hiện tốt công việc Công ty có đơn giá tiền lơng thích hợp áp dụngcho công nhân dựa trên tình hình sản xuất kinh doanh Căn cứ vào kế hoạchsản xuất kinh doanh và mức độ hoàn thành kế hoạch sản xuất kinh doanh củaCông ty trong kỳ kế hoạch và định mức tiền lơng đợc duyệt, Công ty xác địnhquỹ tiền lơng thực hiện Đối với công nhân trực tiếp, lơng cơ bản đợc xác địnhtheo sản phẩm, quỹ lơng thực hiện đợc tính nh sau :

Trong đó :

VTH : Quỹ lơng thực hiện

MCV : Khối lợng công việc (Số lợng)

VDG : Đơn giá công việcMỗi nhân công tuỳ thuộc vào công việc, cấp bậc chức vụ mà có các hệ

số lơng khác nhau, số công khác nhau Việc sắp xếp nhóm công việc theo hệ

số quy định, do các Ban lãnh đạo Công ty sắp xếp quy định Việc sắp xếp này

có thể thay đổi tuỳ thuộc vào sự phấn đấu vơn lên của từng ngời lao động Đốivới các công trình do điều kiện thi công khó khăn, do yêu cầu về tiến độ, vềchất lợng cao hoặc có yêu cầu về khoán trực tiếp cho Đội thi công, cho ngờilao động thì Đội hoặc Chủ nhiệm công trình có phơng án trả lơng riêng trình

i i n

i

i i

TH

C h

TLCBi : Tiền lơng cơ bản của ngời thứ i

hi : Hệ số lơng cấp bậc của ngời thứ i

Ci : Số công của ngời thứ iLơng năng suất đợc phân phối theo nhóm công việc, tuỳ thuộc vào năngsuất lao động, hiệu quả công việc của từng ngời nên khuyến khích đợc ngờilao động có trình độ chuyên môn, kỹ thuật cao Tiêu chuẩn cụ thể để đánh giáhiệu quả công việc là ý thức chấp hành kỷ luật, đảm bảo ngày giờ công theochế độ, chủ động trong lao động, ý thức học hỏi, ý thức xây dựng đơn vị, phốihợp giải quyết công việc phức tạp

Quỹ tiền lơng thực hiện đợc trừ quỹ tiền lơng dự phòng, bảo hiểm xãhội, bảo hiểm y tế, tết, phép, nghỉ việc riêng, chế độ với lao động nữ Công

ty thực hiện trích nộp 25 % tiền lơng cấp bậc, chức vụ cho cán bộ, công nhânviên trong biên chế, trong đó tính trích vào giá thành sản xuất sản phẩm xâylắp : trích bảo hiểm xã hội 15% lơng cơ bản, trích bảo hiểm y tế 2% lơng cơbản, trích kinh phí công đoàn tổng thu nhập thu trực tiếp từ ngời lao động vàcuối quý theo quy định của Công ty

Trong trờng hợp Đội thi công cho một công trình nhng không đủ số ợng công nhân cần thiết, Công ty thờng không điều động công nhân từ độikhác mà có thể linh động thuê nhân công bên ngoài Đối với lao động thuêngoài, Công ty áp dụng hình thức trả lơng tơng tự nh đối với lao động trongbiên chế Điểm khác biệt giữa thu nhập của lao động trong danh sách và lao

l-động thuê ngoài là lao l-động thuê ngoài chỉ đợc trả lơng cơ bản, không có lơngnăng suất và không trích nộp bảo hiểm y tế, bảo hiểm xã hội, kinh phí công

đoàn Lao động thuê ngoài thờng đợc tuyển khi Đội thi công có nhu cầu vàviệc thuê lao động phải đợc thực hiện thông qua ký kết hợp đồng lao động.Hợp đồng lao động phải nêu rõ thời gian thực hiện, công việc, chế độ làm

việc, điều kiện an toàn lao động Đồng thời hợp đồng phải nêu rõ nghĩa vụ,quyền lợi của hai bên sử dụng lao động và ngời lao động, đơn giá tiền côngcho công việc tơng ứng, thể thức thanh toán Thông thờng Đội thanh toáncho ngời lao động bằng tiền mặt và trả một lần 60% giá trị công việc, và thanhtoán số còn lại khi quyết toán đợc hai bên chấp nhận.

Mỗi Đội đợc tổ chức có một cán bộ phụ trách việc theo dõi lao động vềthời gian, công việc Hàng ngày, cán bộ này thực hiện việc chấm công vớicông nhân và lập Bảng chấm công Hàng tháng, căn cứ vào kế hoạch công tác

đợc giao và bản báo cáo tóm tắt mức độ thực hiện nhiệm vụ của cán bộ côngnhân viên, các phòng ban tổ chức bình xét, đánh giá quá trình lao động củatừng cá nhân gửi về phòng Tổ chức hành chính Việc đánh giá này sẽ đợc ghinhận để làm cơ sở xếp loại lao động, tính lơng năng suất cho cán bộ, côngnhân viên chức Các Đội sản xuất trực tiếp từ ngày 5-10 tháng sau phải cóBảng chấm công, Bảng tổng hợp số lợng ngày công và báo cáo về Công ty tr-

ớc ngày 15 hàng tháng để Lãnh đạo Công ty xét duyệt Trong những trờng hợpcông trình ở xa, việc gửi Bảng chấm công có thể chậm hơn nhng phải đảm bảothời gian để Công ty có thể tiến hành trả lơng cho cán bộ, công nhân viên.Bảng chấm công, Bảng tổng hợp số lợng ngày công đợc gửi về phòng Tàichính kế toán là cơ sở để lập Bảng thanh toán lơng Sau đây là ví dụ về biểumẫu Bảng chấm công cho nhân công trực tiếp tháng 07 năm 2003 tại công tr-ờng thi công Đờng 40m Trung Hoà - Nhân Chính :

Trùc s¶n xuÊt

NghØ hëng l¬ng

Hàng tháng, trên cơ sở Bảng chấm công và đơn giá tiền lơng, kế toán

Đội hoặc ngời cán bộ phụ trách tiền lơng của Đội tiến hành xác định tiền lơngtạm tính phải trả cho ngời lao động, lập Bảng tổng hợp chi phí nhân công trựctiếp Sau đó, cán bộ phụ trách có thể tiến hành làm thủ tục tạm ứng lơng tạiphòng Tài chính kế toán của Công ty Thủ tục tạm ứng thờng gồm Bảng chấmcông, Hợp đồng lao động, Hợp đồng giao nhận khoán, giấy đề nghị tạm tứng(tơng tự trong trờng hợp đề nghị tạm ứng để mua nguyên vật liệu) Tại phòngTài chính kế toán, kế toán tiền lơng sau khi kiểm tra tính hợp lệ của chứng từ,tiến hành tạm ứng lơng cho cán bộ, công nhân viên trong Đội Các Bảng chấmcông, Bảng theo dõi tình hình tạm ứng có thể đợc lập chi tiết theo từng côngtrình hoặc chi tiết theo bộ phận các Đội Bảng tổng hợp chi phí nhân công trựctiếp, Bảng theo dõi tình hình tạm ứng của Công ty có mẫu nh sau :

Dựa trên hệ số lơng, khối lợng công việc hoàn thành, đơn giá tiền lơng,

kế toán tiền lơng lập Bảng thanh toán lơng hàng tháng và Bảng theo dõi tìnhhình tạm ứng:

Tổng công ty vinaconex

Công ty Ptht Khu cnc Hoà lạc

152.130.57 6

ngêi lËp KÕ to¸n trëng

Tæng c«ng ty vinaconex

C«ng ty Ptht Khu cnc Hoµ l¹c

Phụ cấp

Tiền lơng tháng

Tổng thu nhập Khấu trừ Lơng còn lĩnh

Số ngày công

Chế độ

Lơng năng suất

Trực sản xuất Lễ,

phép Chế độ khác Việc Trực SX

Hệ

số Xếp loại Thành tiền Chế

Tổng công ty vinaconex

Công ty Ptht Khu cnc Hoà lạc

Số liệu trên các chứng từ, bảng biểu do các Đội và kế toán tiền lơng lập

sẽ đợc nhập vào máy tính tại phòng Tài chính kế toán cùng với bút toán hạchtoán chi phí tiền lơng Dựa trên các số liệu này, kế toán Công ty phản ánhnghiệp vụ phát sinh vào Sổ Nhật ký chung Tại Công ty, chi phí nhân côngtrực tiếp đợc hạch toán thông qua tài khoản 622, riêng các khoản trích theo l-

ơng của công nhân trực tiếp tham gia xây lắp không đợc hạch toán vào tàikhoản này mà sẽ đợc hạch toán vào tài khoản 6271 Sổ Nhật ký chung có mẫubiểu nh sau:

02e 02/08/2003 622 3342 Tiền lơng phải trả Trịnh Việt Dũng 938.090

03e 02/08/2003 622 3342 Tiền lơng phải trả Dơng Đức Hà 999.786

Dựa trên số liệu đợc đa vào sổ Nhật ký chung, phần mềm kế toán mày

sẽ tự động lên sổ chi tiết tài khoản 622 chi tiết theo từng công trình, hạng mụccông trình nh sau :

Từ ngày 01/8/2003

đến ngày 31/08/2003

Đơn vị tính : Đồng Trang: 1

tµi kho¶n = 622 – Chi phÝ Nh©n c«ng trùc itÕp

c«ng tr×nh = 002b - §êng 40m Trung hoµ- nh©n chÝnh

03e 02/08/2003 TiÒn l¬ng ph¶i tr¶ §éi XD 4 3342 999.786 999.786

2

314.578.58 2

Sæ c¸i tµi kho¶n

tµi kho¶n = 622 – Chi phÝ Nh©n c«ng trùc tiÕp

Sơ đồ 5 :

Sơ đồ qui trình hạch toán chi phí nhân công trực tiếp thi công

4 Hạch toán chi phí sử dụng máy thi công

Chi phí sử dụng máy thi công là một đặc trng của ngành xây dựng Với

đặc điểm thi công hạ tầng xây dựng đờng giao thông, cầu cống, Công ty sửdụng rất nhiều máy thi công trong quá trình sản xuất kinh doanh Máy thicông tham gia trực tiếp vào quá trình sản xuất, tạo ra sản phẩm xây lắp, do đó,chi phí sử dụng máy thi công là một khoản mục chi phí tính và giá thành sảnphẩm xây lắp

Hiện nay, với số lợng lớn công trình mà Công ty thi công, máy thi công

là phơng tiện hỗ trợ không thể thiếu Mặt khác, để thuận lợi cho quá trìnhquản lý và sử dụng máy thi công, Công ty có thiết lập một Đội máy thi côngriêng Đội này còn đợc gọi là Đội thi công cơ giới Tại Đội, máy thi công đợcphân chia thành nhiều loại và đợc quản lý một cách chặt chẽ Tuy nhiên, đặc

thù của ngành xây lắp là địa điểm thi công không cố định một nơi, công trình

có thể ở rất xa, nên Đội thi công cơ giới không thể phục vụ máy thi công chotất cả các công trình của Công ty Vì vậy, để đảm bảo đợc tiến độ thi công,các Đội thi công xây lắp cũng tự mua sắm xe máy, thiết bị, hoặc thuê ngoàimáy thi công tuỳ theo nhu cầu

Ngay từ khi bắt đầu thi công công trình, các Đội thi công xây lắp phải

có kế hoạch sử dụng xe máy, thiết bị cho từng giai đoạn thi công và cho cảcông trình Khi Đội tự mua sắm máy móc thiết bị hoặc sử dụng xe máy thiết

bị của Công ty cũng nh thuê xe máy, thiết bị của cơ quan khác đều phải báocáo Công ty làm hợp đồng và tính toán giá cả, hiệu suất theo quy định hiệnhành Đồng thời, Đội nhận thầu phải thờng xuyên tổ chức kiểm kê hiện vật vàgiá trị các Danh mục xe máy thiết bị, làm tốt công tác tính toán chi phí

I. Máy ủi : (08máy)

1 Máy ủi Komatsu D60P-6 170 Hà Long Nhật Nguyễn Tiến Sơn CT đờng 40m

II Máy đào : (07 máy)

1 Máy đào xích Kobelco SK 200-2 140 Nguyễn Đinh Gia Phạm Thành Hải CT đờng 40m

Ngày lập, 02 tháng 9 năm 2003

Khoản mục chi phí sử dụng máy thi công đợc Công ty hạch toán thôngqua tài khoản 623 “Chi phí sử dụng máy thi công” Tài khoản này đợc mở chitiết thành các tiểu khoản sau để phản ánh chi tiết các chi phí phát sinh trongquá trình sử dụng máy thi công nh sau :

Tổng công ty vinaconex

Công ty Ptht Khu cnc Hoà lạc

6231 “Chi phí nhân công”

6232 “Chi phí nguyên vật liệu”

6233 “Chi phí sửa chữa thờng xuyên tài sản cố định”

6234 “Chi phí khấu hao máy thi công”

6237 “Chi phí dịch vụ mua ngoài”

6238 “Chi phí bằng tiền khác”

Tài khoản 623 có kết cấu :

- Bên nợ : Tập hợp chi phí sử dụng máy thi công

- Bên có : Kết chuyển chi phí sử dụng máy thi công Trong quá trình thi công, khi có nhu cầu, Đội có thể sử dụng xe máythiết bị của Đội mình Trong quá trình sử dụng máy, các khoản chi phí phátsinh đợc kế toán Đội hoặc cán bộ quản lý Đội tập hợp và chuyển về phòng Tàichính kế toán của Công ty Tại đây, kế toán chi phí giá thành kiểm tra cácchứng từ và tiến hành hạch toán Mỗi yếu tố chi phí sử dụng máy thi côngkhác nhau sẽ có phong pháp hạch toán cụ thể khác nhau, bao gồm: chi phínhân công điều khiển máy, chi phí nguyên, nhiên vật liệu, chi phí sửa chữa th-ờng xuyên xe máy thiết bị, chi phí khấu hao máy thi công, chi phí dịch vụmua ngoài và các chi phí bằng tiền khác, tơng ứng với các tiểu khoản của tàikhoản 623 Từng khoản mục chi phí trên đợc tổ chức hạch toán nh sau :

o Chi phí nhân công điều khiển máy:

Quá trình hạch toán chi phí nhân công điều khiển xe máy, thiết bị về cơbản giống với quá trình hạch toán chi phí nhân công trực tiếp Công nhân điềukhiển xe máy, thiết bị trong trờng hợp này là những công nhân thuộc danhsách của công ty, đợc hởng lơng theo sản phẩm (khoán công việc) Tơng tự

nh công nhân trực tiếp sản xuất, đội ngũ công nhân lái máy cũng đợc trích cáckhoản bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, kinh phí công đoàn theo quy địnhchung Công nhân điều khiển máy thi công của Đội nào thì trực thuộc sự quản

lý của các Đội tơng ứng Kết quả theo dõi công việc của công nhân đó đợc ghinhận trong Bảng chấm công (Biểu số 11), định kỳ hàng tháng sẽ đợc chuyển

về phòng Tài chính Kế toán, phòng Tổ chức hành chính để lên Bảng thanhtoán lơng theo từng đội (Biểu số 14) và theo từng công trình Dựa trên các

chứng từ hợp lệ, kế toán lơng sẽ tiến hành các thủ tục tạm ứng hoặc thanh toánlơng cho công nhân lái xe máy, thiết bị Chi phí nhân công điều khiển xe máy,thiết bị đợc hạch toán vào tài khoản 6231, trừ các khoản trích theo lơng.

o Chi phí nguyên, nhiên vật liệu cho máy thi công:

Quá trình vận hành xe máy, thiết bị đòi hỏi phải có nguyên, nhiên liệuphục vụ máy Tại Đội thi công, việc theo dõi các nhu cầu về sử dụng nguyên,nhiên liệu cho máy sẽ do máy trởng hoặc lái máy đảm nhận Khi phát sinhnhu cầu này, máy trởng hoặc lái máy sẽ đề nghị Đội cung ứng hoặc đề nghị

Đội xin tạm ứng tiền để đi mua Quá trình cung ứng này về cơ bản tơng tự vớiquá trình cung ứng nguyên vật liệu trực tiếp cho thi công công trình Khi máytrởng hoặc lái máy mua nguyên, nhiên vật liệu thì có nghĩa vụ phải tập hợpcác hoá đơn, chứng từ để làm cơ sở cho việc thanh toán và hạch toán khoảnchi phí phát sinh Đồng thời, máy trởng phải theo dõi máy thi công trên mọiphơng diện : từng hạng mục công trình có sự tham gia của máy thi công, lợngnguyên, nhiên vật liệu cho máy thi công, thời gian vận hành máy thi công, vàcác yếu tố có liên quan đến việc bảo dỡng, sữa chữa, thời gian không hoạt

động Các phơng diện này sẽ đợc máy trởng theo dõi và lập thành bảng Nhậttrình sử dụng máy thi công Nhật trình sử dụng máy thi công còn là chứng từ

để đối chiếu, kiểm tra hoạt động của công nhân lái máy tình trạng sử dụng chitiết cụ thể của từng xe máy, thiết bị Định kỳ hàng tháng, kế toán Công ty tiếnhành định khoản chi phí nguyên, nhiên vật liệu phục vụ vào tài khoản 6232trên cơ sở hoá đơn, chứng từ hợp lệ và Nhật trình sử dụng máy thi công Tuynhiên Nhật trình sử dụng máy thi công chỉ là chứng từ theo dõi cho từng máythi công chứ không bao quát đợc chi phí về nguyên, nhiên vật liệu cho máy thicông cho cả một công trình hoặc tất cả các công trình Vì vậy, để theo dõi đợctổng quát và đáp ứng yêu cầu hạch toán cũng nh yêu cầu về quản lý, kế toáncần lập Bảng tổng hợp xe máy, thiết bị, và Bảng tổng hợp về chi phí nguyên,nhiên liệu sử dụng cho máy thi công Các bảng tổng hợp này cũng là cơ sở đểhạch toán, ghi nhận chi phí để lập Bảng tổng hợp chi phí máy thi công saunày Nhật trình sử dụng máy thi công có mẫu nh sau: