hệ tiêu hóa ở cá xương(nhóm số 2) potx

Chúng bao gồm nhiều đại diện trong quá trình tiến hóa, từ những loài cổ sơ cho đến những loài bậc cao.. Hệ tiêu hóaHệ tiêu hóa là hệ thống các cơ quan của động vật đa bào với nhiệm vụ ăn

S l ơ ượ c v cá x ề ươ ng

Cá xương hiện đại gọi là teleost bắt đầu xuất hiện vào thời kỳ

khủng long sắp sửa bị tuyệt chủng Chúng thay thế vị trí của

những loài cá tổ tiên trước đó, những loài mà hình dạng của

chúng rất giống với loài cá tầm (sturgeon), cá amia (bowfin) hay

cá nhái sấu (alligator gar) ngày nay Cá xương tức teleost bao gồm cả cichlid chiếm đến 95 phần trăm trên toàn bộ quần thể cá Chúng bao gồm nhiều đại diện trong quá trình tiến hóa, từ những loài cổ sơ cho đến những loài bậc cao Chúng thường được chia thành hai nhóm, nhóm vây mềm (soft-rayed) sơ khai và nhóm vây gai (spiny-rayed) bậc cao [hình 1].

Hình1:Cá x ươ ng c đ i ổ ạ

H tiêu hóa ca ệ ở ́

H tiêu hóa ca ệ ở ́

x ươ ng

x ươ ng

Hệ tiêu hóa

Hệ tiêu hóa là hệ thống các cơ quan của động vật đa bào với nhiệm vụ ăn, tiêu hóa thức ăn để tách lấy năng lượng và dinh dưỡng, và đẩy các chất thải còn lại ra ngoài

Quá trình tiêu hóa xảy ra trong đường tiêu hóa hoặc ống tiêu hoá, trải dài từ miệng đến hậu môn

Hệ tiêu hóa: ống tiêu hóa, tuyến tiêu hóa

Xoang miệng hầu

Miệng

Là cơ quan bắt mồi quan trọng của cá Dựa vào vị trí và kích thước

của miệng có thể dự đoán tính ăn của cá.

Răng

Răng hầu làm nhiệm vụ nghiền thức ăn trước khi đưa xuống ruột

Lưỡi

• Lưỡi cá có xương đuôi lưỡi, ít hoạt động

• Lưỡi cá có chức năng cảm nhận thức ăn

Lược mang

• Thường gồm 2 hàng màu trắng xếp xen kẻ

• Hình dạng, số lượng tia lược mang thay đổi theo tuổi cá, loài cá

• Nhiệm vụ là bảo vệ tia mang và lọc thức ăn trong nước

Hầu

Hầu thủng mỗi bên 5 khe mang

Thực quản

Cá xương có thực quản ngắn, có tiêm mao ở mặt

trong giúp cho việc vận chuyển thức ăn xuống dạ dày, thành thực quản có tuyến nhày tiết men tiêu hóa

(men pepsin)

Ruột

Gồm ruột non và ruột già.

Chiều dài ruột của cá phụ thuộc vào tuổi và loại thức ăn tự nhiên

mà chúng tiêu thụ, chiều dài ruột gia tăng theo sự gia tăng tỉ lệ các loại thức ăn thực vật trong khẩu phần thức ăn của cá.Không

có van xoắn như cá sụn.

Hình dạng ruột cá

Mặt cắt ruột cá

Hậu môn

• Ruột thông ra ngoài qua lỗ hậu môn riêng biệt.

• Hậu môn là cơ quan cuối cùng của hệ tiêu hóa.

C u t o bên trong c a cáấ ạ ủ

1.Tâm thất; 2.Bầu động mạch; 3.Tâm nhĩ; 4.Xoang tĩnh mạch; 5.Vách ngăn tim bụng; 6.Gan; 7.Túi mật; 8.Dạ dày; 9.Tỳ; 10.Ruột; 11.Tinh quản; 12.Hậu môn; 13.Lỗ niệu sinh dục; 14.Bóng đái; 15.Cơ thắt hầu; 16.Phần đầu thận; 17, 19.Phần thận giữa; 18, 20.Bong bóng; 21.Tinh hoàn; 22.Niệu quản.

2 Tuyến tiêu hóa

+Tuyến nằm trong ống tiêu hóa

• Tuyến nằm trong xoang miệng hầu

• Tuyến dạ dày và ruột

+Tuyến nằm ngoài ống tiêu hóa

Gan là cơ quan có chia thùy ở cá Gan

có nhiều hình dạng khác nhau, nằm cạnh ruột Dự trữ lipids ở nhiều loài và tiết mật Túi mật có ở hầu hết các loại

cá, nối với ruột bằng ống mật

Ở một số loại cá, tụy ngoại tiết và túi mật nối chung ống dẫn

Các tuyến tụy ở nhiều loại cá như catfish, cá chó pike, cá chình (eels) tạo thành lá tụy, dọc theo tĩnh mạch trước, nằm trước gan và dọc theo ruột

Còn ở hầu hết cá xương, tụy là các cục nhỏ nằm rải rác gần gan, thành ruột,

và mạc treo ruột

Các chất ngoại tiết của tuyến tụy bao gồm nhiều loại enzymee tiêu hóa

Cơ chế hoạt động

Cá ăn thức ăn bằng miệng và sau đó bị phân tách nhỏ một phần trong thực quản Khi thức ăn vào tới dạ

dày, nó bị phân tách tiếp, và ở nhiều loài cá, quá

trình phân rã tiếp theo trong các túi giống ngón tay gọi là manh tràng môn vị Manh tràng môn vị tiết ra các enzym tiêu hóa và hấp thụ các chất dinh dưỡng

từ các thức ăn đã tiêu hóa Các cơ quan như gan và tụy bổ sung các enzym và nhiều hóa chất tiêu hóa

khác khi thức ăn chuyển động trong hệ tiêu hóa Tại ruột thì quá trình tiêu hóa được hoàn thiện và các

chất dinh dưỡng được hấp thụ hoàn toàn qua thành ruột cung cấp cho cơ thể, các chất cặn bã còn lại

được thải ra ngoài qua lỗ hậu môn

C CH HO T Đ NG Ơ Ế Ạ Ộ

Thức ăn

Tỷ lệ Li/L tăng dần theo chiều dài cơ thể, nhưng khi chiều dài lớn hơn 10 cm (cá Linh Ống: 9≤L<12 cm; cá Linh Rìa: 10≤L<13 cm) thì chỉ số Li/L gần như không thay đổi Khi chiều dài

cá lớn hơn 12 cm thì Li/L có chiều hướng giảm dần Điều đó chứng tỏ rằng chiều dài ruột của

cá chỉ tăng tới một giới hạn nhất định, nhưng sinh trưởng thì diễn ra suốt đời mặc dù tốc độ gia

tăng về chiều dài diễn ra rất chậm.

Sự biến thiên tỷ lệ Li/L theo chiều dài cá

Chuỗi thức ăn

Chuỗi thức ăn trên biển

Thức ăn của cá :

• Thức cả ca phần lớn là các đông vật phù du,chất vẩn,mùn đáy và các ấu trùng

• Một loài cá ăn thực vật ,một số khác ăn động vật và một

số loài thì ăn tạp

Các tiêu chí đánh giá lựa chọn thức ăn của cá

• Chiều dài ruột

• Hình dạng, kích thước, vách dạ dày

• Hình dạng, kích thước, vách thực quản

• Dạng lược mang

• Răng quanh miệng

• Các cơ quan: gan, mật, manh tràng

• Cấu tạo ngoài cơ thể

Một số thức ăn của cá

Một số ví dụ tham khảo

Một số dạng lưỡi và răng hầu cá

Răng hầu cá Linh

Một số dạng miệng và cỡ miệng

Răng hầu cá Linh

Cá ăn thịt có miệng to, rộng

Một số loài cá ăn tảo bám miệng có nốt

sần, hóa sừng một phần

Cá ăn thịt có miệng to, rộng

Một số loài cá ăn tảo bám miệng có nốt

Các dạng lưỡi cá

Ruột cá Linh cuộn khúc trong xoang bụng

Lược mang cá Linh

Dạ dày cá Linh

The end

Bye…!

Thanks!!!