Tuy nhiên nước thải của ngành công nghiệp mía đường luôn chứa một lương lớn các chất hữu cơ bao gồm các hợp chất của cacbon, nitơ, phốtpho.. Bã bùn Gia nhiệt lần 3Mía cây Ép mía Gia nhiệ
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÌNH DƯƠNG KHOA CÔNG NGHỆ SINH HỌC
Môn học
Đề tài
GVHD:ThS Phan Tuấn Triều
Trang 2Nhóm sinh viên thực hiện
Trang 3Nội dung
I M Ở ĐẦ U
II TỔNG QUAN VỀ NGÀNH CÔNG NGHIỆP MÍA ĐƯỜNG VÀ HIỆN TRANG Ô NHIỄM CỦA NGÀNH NÀY 2.1 TỔNG QUÁT QUY TRÌNH CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT
2.2 SƠ LƯỢC HIỆN TRẠNG NGÀNH SẢN XUẤT ĐƯỜNG Ở VIỆT NAM
2.3 NƯỚC THẢI NGÀNH CÔNG NGHIỆP SẢN XUẤT ĐƯỜNG
2.4 KHẢ NĂNG GÂY Ô NHIỄM NGUỒN NƯỚC CỦA NƯỚC THẢI NGÀNH CÔNG NGHIỆP ĐƯỜNG
III QUY TRÌNH CÔNG NGHỆ XỬ LÝ NƯỚC THẢI NHÀ MÁY ĐƯỜNG
3.1 LỰA CHỌN QUY TRÌNH CƠNG NGHỆ
3.2 MƠ TẢ CÁC CƠNG TRÌNH ĐƠN VỊ
IV KẾT LUẬN
Trang 4Tuy nhiên nước thải của ngành công nghiệp mía đường luôn chứa một lương lớn các chất hữu cơ bao gồm các hợp chất của cacbon, nitơ, phốtpho Các chất này dễ bị phân hủy bởi các vi sinh vật, gây mùi thối làm ô nhiễm nguồn nước tiếp nhận.
Trang 5I.Mở Đầu(tt)
Phần lớn chất rắn lơ lửng có trong nước thải ngành công nghiệp đường ở dạng vô cơ Khi thải ra môi trường tự nhiên, các chất này có khả năng lắng và tạo thành một lớp dày ở đáy nguồn nước, phá hủy hệ sinh vật làm thức ăn cho cá Lớp bùn lắng này còn chứa các chất hữu cơ có thể làm cạn kiệt oxy trong nước và tạo ra các lọai khí như H2S, CO2, CH4 ngoài ra, trong nước thải còn chứa một lượng đường khá lớn gây ô nhiễm nguồn nước
Chính vì tầm quan trọng của công tác bảo vệ môi trường, đề tài về xử lý nước thải ngành công nghiệp mía đường mang tính thực tế Đề tài sẽ góp phần đưa ra các quy trình xử lý chung cho loại nước thải này, giúp các nhà máy có thể tự xử lý trước khi xả ra cống thóat chung, nhằm thực hiện tốt những quy định về môi trường của nhà nước
Trang 6II.TỔNG QUAN VỀ NGÀNH CÔNG NGHIỆP MÍA ĐƯỜNG VÀ HIỆN TRANG Ô NHIỄM CỦA NGÀNH NÀY
2.1.TỔNG QUÁT QUY TRÌNH CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT
Thành phần của mía
Trang 7Thành phần của nước mía
Nước mía có tính axit (pH = 4,9-5,5), đục
và có màu xanh lục
Chất vô cơ : 0,2-0,6%
Hợp chất Nitơ : 0,5-1%
Trang 8Hóa chất làm trong và tẩy màu
Vôi CaCO2 :trung hịa acid hữu cơ trong nước mía
Khí SO2 :trung hòa lượng vôi thừa,Tẩy màu nước mía
Khí CO2:hấp phụ chất tạo màu
H3PO4:kết hợp với vôi để làm trong nước mía
Hóa chất tẩy màu: dùng Na2S2O4
Trang 9Bã bùn Gia nhiệt lần 3
Mía cây
Ép mía Gia nhiệt lần 1 Sunfit hĩa lần 1 Gia nhiệt lần 2
Bốc hơi Kết tinh Phân ly đường thơ
Lắng Lắng chân
khơng
Nước rữa mía cây
Nước ngâm bã mía
Hơi nước ngưng tụ ©
Hơi nước ngưng tụ © Hơi nước ngưng tụ ©
Hơi nước ngưng tụ ©
Nước chè bùn
Công nghệ sản xuất đường thô
Trang 10Công nghệ sản xuất đường tinh luyện
Rữa và hịa tan
Làm trong và Làm sạch
Kết tinh và hồn tất
Quy trình cơng nghệ Tinh luyện đường gồm
3 giai đoạn chính
Trang 112.2.SƠ LƯỢC HIỆN TRẠNG NGÀNH SẢN XUẤT
ĐƯỜNG
Ở VIỆT NAM
Ngành đường của Việt Nam nhìn chung khá lạc hậu so với thế giới Trước 1954, toàn bộ miền Bắc
không có nhà máy đường nào Sau 1975, ở miền Nam đã phục hồi lại các nhà máy đường Bình
Dương, Phan Rang, Khánh Hội, Biên Hòa Ngoài các nhà máy lớn còn có nhiều cơ sở sản xuất
đường mía thủ công, thô sơ, năng suất thấp ở các vùng trồng mía.Hiện nay, chủ yếu có 3 phương pháp làm trong :bằng vôi, sunfit và cacbonat
Công nghiệp sản xuất mía đường ở Việt Nam là ngành gây ô nhiễm khá lớn do công nghệ lạc hậu,
thiết bị rò rỉ nhiều lại không có bất cứ thiết bị xử lý nào
Trang 122.3 NƯỚC THẢI NGÀNH CÔNG NGHIỆP
SẢN XUẤT ĐƯỜNG
Do đặc điểm của công nghệ sản xuất đường, ngoài các bã lắng, bã bùn, bã lọc được
tách riêng, nước thải được phân thành các nhóm sau:
Nước thải từ khu ép mía
Nước thải rửa lọc, làm mát, rửa thiết bị và rửa sàn
Nước thải khu lò hơi
Đặc trưng của nước thải nhà máy đường
Trang 13Đặc trưng của nước thải nhà máy đường
Đặc trưng lớn nhất của nước thải nhà máy đường là có giá trị BOD cao và dao động nhiều
Bảng BOD trong nước thải ngành công nghiệp đường
Các loại nước thải NM đường thô(mg/L) NM tinh chế đường (mg/L)
Nước rửa mía cây 20-30
Nước ngưng tụ 30-40 4-21
Nước bùn lọc 2.900-11.000 730
Chất thải than - 750-1.200
Nước rửa xe các loại - 15.000-18.000
Trang 14Dựa vào đặc tính của nước thải, và yêu cầu mức độ xử lý đặt ra : nước thải phải đạt tiêu chuẩn xả thải loại B(TCVN 5945-1995) trong đó quy định giới hạn xả thải của các chất như sau:
stt Ch tiêu ỉ Đơ n v ị Giá trị Tiêu chu n(lo i B) ẩ ạ
Trang 152.4 KHẢ NĂNG GÂY Ô NHIỄM NGUỒN NƯỚC
CỦA NƯỚC THẢI NGÀNH CÔNG NGHIỆP ĐƯỜNG
Hiện nay, phần lớn các nhà máy đường và nhiều tổ hợp sản xuất tư nhân chưa có hệ thống xử lý nước thải Với lưu lượng lớn, hàm lượng chất hữu cơ và chất dinh dưỡng cao, nước thải nhà máy đường đã và đang làm ô nhiễm các nguồn tiếp nhận.Đường có trong nước thải chủ yếu là đường sucroza và các loại đường khử như glocose và fructoze, trong đó:
Fructoze, C6H12O6 tan trong nước
Sucroze, C12H22O11 là sản phẩm thủy phân của Fructose và Glucose, tan trong nước
Trang 16III QUY TRÌNH CÔNG NGHỆ XỬ LÝ NƯỚC THẢI NHÀ MÁY ĐƯỜNG
Theo các tài liệu nghiên cứu, chất lượng và lưu lượng nước thải tổng hợp của nhà máy đường thay đổi nhiều trong ngày Trong đó chất ô nhiễm hữu cơ đóng vai trò chủ yếu Do thành phần nước thải của nhiều công đọan trong nhà máy đường rất khác nhau nên dây chuyền công nghệ xử lý được đề nghị trong các tài liệu tham khảo là
Trang 17Hầm tiếp nhận
Bể lắng cát Bể điều
hòa
Bể lắng 1Bể UASB
Bể aeroten
Bể nén bùn
Bể lắng 2
Bể khử trùng
Sân phơi cát
Ép bùn thành bánh
Nước thải sản xuất
+Nước xử lý khí thải
Khí nén Ngu n ti p nh n ồ ế ậ
chlorine
Hĩa chất ổn định ph
Khí nén Song chắn rác
Phương án 1
Trang 18Bể lọc
Bể chứa nước sạch
Bể clo hóa
Hồ lắng bùn
Thải bỏ hợp
vệ sinh Đường di của nước
Đường đi của bùn
Song chắn
rác
clo
clo Phèn nhôm
Trang 19Hầm bơm Bể điều hòa Bể lắng 1 Bể UASB
Bể biofin Bể lắng 2
Bể tiếp xúc
Bể nén bùn Sân phơi bùn Làm phân bĩn
Châm clo Nguồn thải
Khí nén
Song chắn rác
Nước thải sản xuất
+ nước xử lý khí thải
bùn
Phương án 2
Trang 203.1 Lựa chọn quy trình công nghệ
Một cách tổng quát, thì cả 2 phương án trên đều là những mô hình xử lý nước thải đang được áp dụng rộng rãi tại Việt Nam Hai phương án đều có thể vận hành dễ dàng trong điều kiện nước ta Trong phương án 1 vịêc xây dựng sân phơi bùn dòi hỏi phải cần diện tích lớn hơn là đầu tư máy nén bùn
Diện tích xây dựng của aerotank cũng tương đối nhỏ hơn diện tích xây dựng biofil của phương án 1
Vì vậy, nếu xét về phương diện mặt bằng cần thiết để xây dựng hệ thống xử lý nước thải thì phương án 2 khả thi hơn so với phương án 1
Trang 213.2 Mô tả các công trình đơn vị:
Song chắn rác
Để tách bã mía trong nước thải người ta dùng song chắn rác
Ưu điểm:
Đơn giản, rẻ tiền, dễ lắp đặt.
Giữ lại tất cả các tạp vật lớn.
Nhược điểm:
Không xử lý, chỉ giữ lại tạm thời các tạp vật lớn
Làm tăng trở lực hệ thống theo thời gian.
Phải xử lý rác thứ cấp
Trang 22Hố thu gom
Thu gom nước thải từ các dây chuyền sản xuất và nước thải sinh hoạt của nhà máy Giúp cho hệ thống
xử lý nước hoạt động ổn định và hiệu qua
Bể lắng cát
Loại bỏ cát và những mảnh vụn vô cơ khó phân hủy trong nước thải Cát sau đó được đem qua sân
phơi cát
Trang 23Bể điều hòa (điều hòa lưu lượng và chất lượng)
Đặt sau bể lắng cát và trước bể lắng 1
Do lưu lượng, thành phần, tính chất nước thải của nhà máy đường tùy thuộc vào dây chuyền sản xuất nên thường dao động nhiều trong một ngày đêm Để ổn định chế độ dòng chảy cũng như chất lượng nước đầu vào cho các công trình xử lý phía sau, cần thiết phải có một bể điều hòa lưu lượng và nồng độ
Trong bể phải có hệ thống thiết bị khuấy trộn để đảm bảo hòa tan và san đều nồng độ các chất bẩn trong tòan thể tích
Bể lắng 1
Loại bỏ 1 phần SS và chất hữu cơ tạo điều kiện thuận lợi cho việc xử lý sinh học ở công trình sau
Trang 24Bể UASB
UASB là bể xử lý sinh học kị khí dòng chảy ngược qua lớp bùn Xử lý bằng phương pháp kị khí là phương pháp được ứng dụng để xử lý các loại chất thải có hàm lượng hữu cơ tương đối cao, khả năng phân hủy sinh học tốt, nhu cầu năng lượng thấp và sản sinh năng lượng mới
Nồng độ bùn nuôi cấy ban đầu cho bể UASB tối thiểu là 10Kg VSS/ m3 Lượng bùn cho vào bể không nên nhiều hơn 60% thể tích bể
Khi COD nhỏ hơn 100 mg/L, xử lý nước thải bằng UASB không thích hợp Khi COD lớn hơn 50.000 mg/L, cần pha loãng nước thải hoặc tuần hoàn nước đầu ra
Trang 25Bể UASB (tt)
UASB không thích hợp đối với nước thải có hàm lượng SS lớn
UASB không thích hợp với nước thải có hàm lượng amonia lớn hơn 2.000 mg/L hoặc nước thải có hàm lượng sunphate vượt quá 500 mg/L ( tỉ số COD/SO42- < = 5)
Dựa vào các yếu tố trên có thể khẳng định sử dụng UASB cho công nghệ sử lý nước thải mía đường là hợp lý
Trang 27Bể lắng II
Đặt sau aerotank , nhiệm vụ làm trong nước ở phần trên để xả ra nguồn tiếp nhận , cô đặc bùn hoạt
tính đến nồng độ nhất định ở phần dưới của bể để tuần hoàn lại aerotank
Bể nén bùn
Thu gom cặn chưa ổn định từ bể lắng 1, bể lắng 2 và cặn đã ổn định từ aerotank nhằm làm giảm bớt
độ ẩm
Trang 28IV KẾT LUẬN
Nước thải mía đường có tính chất đặc trưng là nồng độ chất hữu cơ rất cao vì vậy trong công nghệ xử lý đòi hỏi hệ thống phải có bể phân huỷ chất hữu cơ BểUASB và bể Aerotank có khả năng phân huỷ chất hữu cơ với hiệu suất cao và xử lý được đến tiêu chuẩn cho phép nên được quan tâm đến trước tiên trong hệ thống xử lý đã chọn
Ngành mía đường góp phần làm tăng trưởng nền kinh tế Tuy nhiên nước thải của ngành này nếu không được xử lý triệt để sẽ gây ô nhiễm môi trường do đó cần phải xây dựng hệ thống xử lý nước thải sao cho khi thải ra đạt tiêu chuẩn; không làm ảnh hưởng đến khả năng tự làm sạch của môi trường xung quanh
Trang 29TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1] TS Trịnh Xuân Lai, Tính toán thiết kế các công trình xử lý nước thải, Nhà xuất bản Xây dựng Hà
Nội, 2000
[2] TS Lâm Minh Triết - Nguyễn Thanh Hùng - Nguyễn Phước Dân, Xử lý nước thải đô thị và công
nghiệp - tính toán thiết kế công trình, CEFINEA – Viện Môi trường và Tài nguyên, 2002.
[3] Joseph F Malina, Design of Anaerobic Process for the Treatment of Induatual and municipal
[4] PGS.TS Lương Đức Phẩm, Công nghệ xử lý nước thải bằng biện pháp sinh học, Nhà xuất bản Giáo
Dục, 2002