Đây là báo cáo thực tập tốt nghiệp của sinh viên trường ĐH DL Văn Lang thực hiện tại Trung tâm FCN thuộc Cty TNHH Phân Phối FPT từ tháng 3 tháng 5 năm 2006 với đề tài Phân tích thị trường máy tính xách tay tại VN và tình hình phân phối máy tính NEC tại Công ty TNHH Phân Phối FPT
Trang 1MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU
Phần 1:GIỚI THIỆU VỀ FPT 1
I.GIỚI THIỆU TẬP ĐOÀN FPT 1
II.GIỚI THIỆU CÔNG TY TNHH PHÂN PHỐI FPT(FDC) 5
1 Quá trình hình thành và phát triển 5
2 Lĩnh vực kinh doanh của FDC 7
3 Sơ đồ tổ chức, quản lý 7
4 Văn hoá FPT(FDC) 9
5 Hệ thống quản trị chất lượng của FDC 9
6 Những thành tích đã đạt được trong thời gian qua 11
7 Mục tiêu và định hướng Kinh doanh của công ty 11
Phần 2: THỊ TRƯỜNG MÁY TÍNH XÁCH TAY TẠI VIỆT NAM VÀ TÌNH HÌNH PHÂN PHỐI SẢN PHẨM NEC 13
I TỔNG QUAN VỀ THỊ TRƯỜNG MÁY TÍNH XÁCH TAY TOÀN CẦU VÀ TẠI VIỆT NAM 13
1 Thị trường toàn cầu 13
2 Thị trường Việt Nam 14
II HÀNH VI MUA SẮM CỦA NGƯỜI TIÊU DÙNG ĐỐI VỚI SẢN PHẨM MÁY TÍNH XÁCH TAY 17
III SẢN PHẨM MÁY TÍNH NEC-MÁY TÍNH SỐ 1 NHẬT BẢN: 1 Nhà Sản Xuất NEC: 19
2 Kết quả phân phối máy tính NEC của FPT Hồ Chí Minh 19
a) Kênh phân phối sản phẩm 20
Trang 2b) Kết quả kinh doanh NEC trong quí IV/2005 21
3 Một số sản phẩm máy tính xách tay NEC 22
4 Phân khúc thị trường và định vị cho sản phâm NEC 27
5 Phân tích đối thủ cạnh tranh NEC 28
Phần 3: MỘT SỐ HOẠT ĐỘNG MARKETING CỦA CÔNG TY ĐỐI VỚI SẢN PHẨM MÁY TÍNH NEC TẠI THỊ TRƯỜNG TP.HỒ CHÍ MINH I THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH – MỘT THỊ TRƯỜNG HẤP DẪN ĐỐI VỚI CÁC NHÀ SẢN XUẤT 31
II PHÂN TÍCH MA TRẬN SWOT- SẢN PHẨM MÁY TÍNH NEC 32
III TRUYỀN THÔNG HIỆU QUẢ: 34
1 Quảng Cáo 35
a) Quảng Cáo trên TV 35
b) Quảng Cáo trên báo chí 35
2 Tuyên truyền, khuyến mãi: 35
IV KIẾN NGHỊ 37
LỜI KẾT THÚC
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
Trang 3LỜI MỞ ĐẦU
Tiếp thị là toàn bộ hoạt động của một doanh nghiệp nhằm xác định những nhu cầu chưa được thoả mãn của khách hàng, những thị hiếu và đòi hỏi của họ.Trên cơ sở đó, doanh nghiệp đưa ra những sản phẩm và dịch vụ phù hợp, nhằm đáp ứng, thoả mãn nhu cầu và đòi hỏi đó, để hoàn thành mục tiêu của doanh nghiệp.
Hiện nay môi trường kinh doanh đang mỗi lúc trở nên phức tạp hơn Sản phẩm dịch vụ cũng đang mỗi lúc một tinh tế hơn, thu nhập của người dân cũng đang trở nên khá hơn, cho phép người ta có thể mua những hàng hóa ưa thích Cuộc cạnh tranh giữa các doanh nghiệp trong và ngoài nước vì vậy càng trở nên quyết liệt hơn Thông thường, trong cuộc chiến này, những thương hiệu sản phẩm nổi tiếng sẽ chiếm nhiều ưu thế hơn so với các nhãn hiệu khác Thương hiệu không những tạo nên sự tin tưởng vào sản phẩm đối với người tiêu dùng mà còn giúp doanh nghiệp có một chỗ đứng vững vàng trên thương trường.
Vì những lý do trên cùng với sự hiểu biết của mình, tôi xin chọn đề tài “Phân tích thị trường máy tính xách tay tại Việt Nam và tình hình phân phối máy tính xách tay NEC tại Chi nhánh Công ty TNHH Phân phối FPT ” với mong muốn đóng góp một phần sức nhỏ bé của mình trong chiến lược xáy dựng và phát triển của Công ty nói chung và trong chiến lược xây dựng và phát triển thương hiệu máy tính NEC nói riêng tại thị trường Việt Nam
Trang 4Phần 1: GIỚI THIỆU VỀ FPT
I.GIỚI THIỆU VỀ TẬP ĐOÀN FPT:
TẬP ĐOÀN CỔ PHẦN PHÁT TRIỂN ĐẦU TƯ CÔNG NGHỆ FPT
(THE CORPORATION FOR FINANCING & PROMOTING TECHNOLOGY)
- Thành lập ngày 13 /9/1988 với 13 thành viên, thuộc Viện Công nghệ Nghiên cứu Quốc gia Tên công ty khi mới thành lập là Công ty Công nghệ thực phẩm - The Food Processing Technology Trụ sở chính tại Hà Nội
- Ngày 13/3/1990, thành lập FPT Hồ Chí Minh
- Từ năm 1994, trực thuộc Bộ Khoa Học Công nghệ và Môi Trường
- Tháng 4/2002, công ty chuyển sang cổ phần hóa(51% cổ phần Nhà nước,49% là của cán bộ- CNV)
Các Công ty chi nhánh :
-Công ty Hệ thống Thông tin FPT (FIS): Là công ty tư vấn thiết kế lắp đặt và
tích hợp các hệ thống công nghệ, nhà cung cấp giải pháp số 1 tại Việt Nam
-Công ty Phân Phối FPT (FDC): Là tổng đại lý phân phối các mặt hàng công
nghệ thông tin như: máy in, máy chiếu, máy vi tính của các hãng nổi tiếng như : Toshiba, NEC, Samsung, Apple, HP…
-Công ty Công nghệ Di động FPT (FMB): Hướng tới thị trường sản phẩm
công nghệ cao, tập trung phân phối sản phẩm điện thoại di động, máy ảnh kỹ thuật số, camera…
-Công ty Phần mềm FPT (FSOFT): Tập trung vào việc gia công, xây dựng
các sản phẩm phần mềm theo đơn đặt hàng của các đối tác, khách hàng bên ngoài Việt Nam FSOFT là công ty xuất khẩu phần mềm
Trang 5-Công ty Giải pháp Phần mềm FPT (FSS): Hướng trọng tâm vào việc cung
cấp các giải pháp, những dự án, hợp đồng phát triển phần mềm cho các cơ quan, doanh nghiệp, tổ chức cá nhân trong nước
-Công ty viễn thông FPT (FOX): Đã trở nên quen thuộc với người Việt Nam
với các sản phẩm dịch vụ Internet, là một trong những nhà cung cấp dịch vụ kết nối cổng Internet lớn nhất Việt Nam
Sơ đồ tổ chức:
Về kinh doanh, năm 2005 doanh số toàn FPT đạt 8200 tỷ đồng( tương đương 517
triệu USD), tăng trưởng 61% so với năm 2004 Trong đó, doanh số phần mềm và dịch vụ là 697 tỷ đồng (tăng 87% so với năm 2004, đặc biệt xuất khẩu phần mềm đạt 135 tỷ đồng( tăng 145% so với năm 2004 Năm 2005 FPT nộp ngân sách nhà nước 816 tỷ đồng, tăng 29% so với năm 2004
Về nhân sự,FPT tập trung được đông đảo cán bộ làm tin học nhất ở Việt Nam
Tính đến hết năm 2005, toàn FPT có 4.949 nhân viên( tăng 56% so với năm 2004
Độ tuổi bình quân là 26,4
Trang 6Lĩnh vực kinh doanh của FPT:
- Cung cấp các giải pháp, các dịch vụ viễn thông và Internet
- Phân phối điện thoại di dộng
- Đào tạo Lập Trình Viên quốc tế và chuyên gia mỹ thuật đa phương tiện
- Dịch vụ ERP
- Lắp ráp máy tính
- Bảo hành, bảo trì các thiết bị viễn thông và tin học
FPT đang làm chủ công nghệ trên tất cả các hướng phát triển của mình với các chứng chỉ ISO cho tất cả các lĩnh vực hoạt động CMMI cho phát triển phần mềm
và đang là đối tác vàng của các hãng Cisco, Microsoft, Oracle, Checkpoint Bên cạnh đó, FPT cũng đang sở hữu trên 1000 chứng chỉ công nghệ cấp quốc tế của các đối tác công nghệ hàng đầu thế giới
Hệ thống khách hàng của FPT:
- Những Ban ngành lớn của Việt Nam như: Văn phòng Chính Phủ, Bộ công
an, Bộ quốc phòng, Bộ tài chính, Bộ Giáo Dục và Đào Tạo…
- Tổng cục Hải Quan, Tổng cục thống kê, Tổng cục Bưu Điện, cục Hàng Không,Petrolimex…
- Các ngân hàng quốc doanh, ngân hàng thương mại, ngân hàng nước ngoài, ngân hàng liên doanh như:Vietcombank, Nông nghiệp, Đầu tư, Eximbank, công thương, ACB, Hàng Hải…
- Các công ty sản xuất và dịch vụ :Vietso Petro,VietNam Airline, VDC…
- Các công ty liên doanh nước ngoài như:Metropol Sofitel Hotel, BP, Cola, Ford, Unilever, Kao…
Coca Ngoài ra, FPT còn tham gia các chương trình Quốc gia về công nghệ thông tin
Trang 7Đối tác của công ty FPT là các công ty tin học và viễn thông có uy tin trên thế
giới như Cisco, Checkpoint, Microsoft, HP, Toshiba, Motorola, Nokia, Samsung…Bên cạnh đó, FPT còn làm dịch vụ hậu mãi, là nhà bảo hành chính thức của nhiều hãng(IBM,HP, Nokia,Motorola,Samsung) tại Việt Nam về cả phần cứng lẫn phần mềm Với hệ thống đối tác này, FPT có thể cung cấp các sản phẩm và dịch vụ mới nhất của thế giới trong lĩnh vực CNTT, viễn thông cho khách hàng tại Việt Nam
Tầm nhìn FPT:
“FPT mong muốn trở thành một tổ chức kiểu mới, giàu mạnh, bằng nổ lực lao động, sáng tạo trong khoa học, kỹ thuật và công nghệ, làm khách hàng hài lòng, góp phần hưng thịnh quốc gia, đem lại cho mỗi thành viên của mình điều kiện phát triển đầy đủ nhất tài năng và một cuộc sống đầy đủ về vật chất, phong phú
về tinh thần.”
II.GIỚI THIỆU TỔNG QUÁT VỀ CÔNG TY TRÁCH NHIỆM HỮU HẠN PHÂN PHỐI FPT (FDC) :
Trang 8 Tên chính thức: CÔNG TY TRÁCH NHIỆM HỮU HẠN
án (FPT Project Supplier) của FPT trên toàn quốc Trở thành nhà phân phối của các đối tác hàng đầu thế giới như IBM, HP, Microsoft.Cụ thể:
-Tháng 09/2003: chính thức phân phối FPT-Elead và trở thành một trong ba nhà phân phối chính thức của Nokia tại Việt Nam
-Tháng12/2003: Trở thành nhà Phân phối chính thức ổ cứng Samsung
-Tháng 03/2004: Ký hợp đồng phân phối Nortel tại Việt Nam
-Tháng 11/2004: Ký hợp đồng và trở thành nhà phân phối chính thức của Apple tại Việt Nam
Trang 9Công ty phân phối FPT hình thành nhằm mong muốn phục vụ và đáp ứng một cách tốt nhất nhu cầu ngày càng cao của khách hàng, mang lại cho khách hàng một dịch vụ hoàn hảo, chất lượng cao Xây dựng mạng lưới bán hàng cung cấp sản phẩm công nghệ thông tin trên toàn quốc.
Với hơn 10 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực phân phối, công ty phân phối FPT,hiện nay đang dẫn đầu thị trường công nghệ thông tin và viễn thông tại Việt Nam, luôn sát cánh cùng các đối tác và hệ thống đại lý của mình, mang đến cho người tiêu dùng Việt Nam những sản phẩm CNTT mới nhất đa dạng về chủng loại
và hoàn hảo về chất lượng
Là một công ty thành viên của tập đoàn FPT, công ty phân phối FPT luôn tự hào là đơn vị có thành tích kinh doanh nổi bật trong tập đoàn, với doanh thu năm 2004 vượt mức 1.760 tỷ đồng, với tốc độ tăng trưởng hằng năm trên 50% Công ty phân phối FPT là nhà phân phối hàng đầu Việt Nam được cấp chứng chỉ hệ thống quản
lý chất lượng đạt tiêu chuẩn ISO 9001:2000 Những thành tích đó là kết quả của những nổ lực trong việc phục vụ khách hàng hiệu quả bằng phong cách kinh doanh của một nhà phân phối chuyên nghiệp
Công ty phân phối FPT là công ty có mạng lưới phân phôí lớn nhất tại Việt Nam, với hơn 690 đại lý tại 51/61 tỉnh thành trong toàn quốc, trong đó có 326 đại lý phân phối sản phẩm công nghệ thông tin và 366 đại lý phân phối điện thoại di động Công ty có tổ chức chặt chẽ và thống nhất trên toàn quốc, với trụ sở chính đặt tại
Hà Nội, hai chi nhánh tại TP Hồ Chí Minh và Đà Nẵng Đội ngũ nhân viên của công ty đông đảo, nhiệt tình, năng động, sáng tạo, có trình độ chuyên môn và năng suất lao động cao, trong đó trên 92% số nhân viên có kinh nghiệm hoạt động trong lĩnh vực công nghệ thông tin, viễn thông, phân phối
Hệ thống thông tin đóng vai trò hết sức quan trọng trong thành công của công ty, trong đó phải kể đến hệ thống thông tin tài chính và thông tin quản lý: phần mềm
kế toán Solomon, FIFA, MIS, SCM, CRM, FDC Inside…
Với thế mạnh sẵn có và những tôn chỉ hướng tới khách hàng, công ty phân phối FPT cam kết tiếp tục mang tới cho khách hàng của mình những giá trị gia tăng, giữ vững niềm tin và uy tín với các đối tác, tiếp tục đứng vững trên thị trường trong nước và vươn ra thị trường nước ngoài
Trang 102.)Lĩnh vực kinh doanh của công ty FDC:
-Kinh doanh các sản phẩm máy tính của các hãng như IBM, Microsoft, Intel, Toshiba, Oracle, NEC, Samsung, Alcatel, HP, Compaq, 3 Com, Apple, APC, Nortel, Elead, Vertu, Hutchison…
-Hỗ trợ dự án
-Kinh doanh điện thoại di động Nokia
-Kinh dịch vụ GTGT
-Kinh doanh các sản phẩm hội tụ số
3.)Sơ đồ tổ chức, quản lý của công ty:
FPS: Trung tâm Phân phối và hỗ trợ Dự án.
FCN: Trung tâm Kinh doanh Máy tính và Thiết bị mạng.
FHP: Trung tâm Phân phối sản phẩm HP.
F9 : Trung tâm Phân phối sản phẩm Nokia.
Trang 11 F8 : Trung tâm Phân phối sản phẩm và dịch vụ CDMA.
FAD: Phòng Tổ chức Hành chính.
FHR: Phòng Nhân Sự.
FLD: Phòng Pháp chế.
FAF: Phòng Kế toán Tài chính.
FBP: Phòng Phát triển Kinh doanh.
Ngoài ra, còn có các cửa hàng, showroom tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh trực thuộc công ty như: Showroom Nokia, FPS solution showroom
4.)Văn hóa FPT(FDC):
Văn hóa công ty được hình thành cùng với sự ra đời của FPT, phản ánh sự sáng tạo trong lao động hết mình của những người FPT trong những ngày đầu khó khăn gian khổ Đó là sự chia sẻ chung những niềm tin, giá trị, tính cách, hành động, tiêu chuẩn của các thành viên FPT.Văn hóa công ty được khởi nguồn từ văn hóa Sáng Tác Company (STC) – tên một tổ chức không có thật nhưng hiện hữu trong lòng mỗi thành viên FPT.Văn hóa STC thể hiện bằng những bài hát, thơ, kịch và các hình thức khác mang tính sáng tạo và hài hước.Văn hóa STC còn thể hiện ở cách ứng xử giữa người với người trong FPT, một cách ứng xử chân thành, gắn bó thân thiết như ruột thịt Với văn hóa STC người FPT hiểu nhau hơn, xích lại gần nhau hơn
Những năm gần đây, để phù hợp với sự phát triển đi lên của công ty, nền văn hóa FPT được xây đắp thêm những giá trị mới với ưu tiên hàng đầu chất lượng Chất lượng là nhân tố quyết định để FPT cạnh tranh với những công ty công nghệ khổng
lồ của châu lục và thế giới tại chính những thị trường khắc khe nhất là Bắc Mỹ và Châu Au
Tại FPT ngoài các tổ chức hành chính còn có tổ chức khác hoạt động thiên về tinh thần Đó là văn phòng đoàn thể FPT và báo nội san “Chúng ta” do chính các nhân viên FPT viết nhằm phản ánh tin tức, bình luận các sự kiện, là nơi để bày tỏ cảm xúc, viết các phóng sự về các hoạt động trong toàn công ty
5.) Hệ thống quản trị chất lượng của công ty :
Chính sách chất lượng của FPT:
Trang 12“FPT nỗ lực làm khách hàng hài lòng trên cơ sở hiểu biết sâu sắc và đáp ứng một cách tốt nhất nhu cầu của họ với lòng tận tụy và năng lực không ngừng được nâng cao”
Công ty phân phối FPT áp dụng hệ thống quản lý theo tiêu chuẩn quốc tế ISO 9001:2000 từ những ngày đầu thành lập Đến nay, hệ thống quản trị chất lượng FPT đã chứng minh được tính hiệu qủa và thiết thực của nó trong mọi hoạt động của công ty Đội ngũ cán bộ chất lượng được phân nhánh đến từ bộ phận và trung tâm kinh doanh cùng hoạt động kiểm soát nội bộ định kỳ đã giúp duy trì tính hiệu lực của hệ thống và đem lại những sáng kiến cải tiến hệ thống một cách thường xuyên
Hệ thống quản trị chất lượng FPT được áp dụng cho tất cả các hoạt động tại công
ty phân phối FPT Từ hoạt động bán buôn, bán lẻ các mặt hàng công nghệ thông tin
và điện thoại di động đến các hoạt động phong trào và các hoạt động hỗ trợ khác như CNTT, tài chính kế toán,hành chính, văn phòng, nhân sự… Tất cả đều vì chính sách chung của tập đoàn FPT, đảm bảo chất lượng trong kinh doanh, chất lượng cuộc sống vật chất cũng như tinh thần cho mọi thành viên FPT
Mô hình tổ chức hoạt động chất lượng tại công ty phân phối FPT:
Trang 136.Những thành tích đã đạt được trong thời gian qua:
Huân chương lao động Hạng II (2000) và Huân Chương Lao Động HạngI(2003)
Bằng khen thành tích xuất khẩu phần mềm
Huy chương vàng Phần mềm doanh số cao(1999,2000,2001)
5 năm liên tiếp được bạn đọc tạp chí PC World bình chọn là công ty Phân phối sản phẩm Tin học uy tín nhất Việt Nam
11/2003, Nhận giải thưởng Sao Khuê
8/2004, FPT-Elead giành giải thưởng Sao Vàng Đất Việt
2004, UBND TP.Hồ Chí Minh tặng bằng khen về hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ sản xuất phần mềm đạt thành tích quốc tế
7.Mục tiêu và định hướng kinh doanh của công ty trong tương lai:
* Mục tiêu kinh doanh:
Công ty phân phối FPT quyết tâm giữ vững vị trí là nhà phân phối hàng đầu các sản phẩm CNTT và điện thoại di động tại Việt nam xây dựng thành công” Văn hóa kinh doanh FPT Distribution”
Gây dựng lòng tin cho hệ thống đại lý và các đối tác nước ngoài bằng chính chất lượng phục vụ chuyên nghiệp, hoàn hảo, xứng đáng là sự lựa chọn đúng đắn của các hãng hàng đầu thế giới tại thị trường Việt Nam
Tiếp tục tạo dựng môi trường để các cán bộ nhân viên phát triển toàn diện sở trường của mình, thu hút lực lượng tài năng trẻ làm nòng cốt cho sự phát triển của công ty trong tương lai
* Định hướng chiến lược kinh doanh:
Công ty phân phối FPT quyết tâm giữ vững vị trí nhà phân phối số 1 tại Việt Nam, phấn đấu trở thành đối tác tin cậy của các hãng hàng đầu thế giới Công ty phân phối FPTluôn sát cánh cùng các đối tác cung cấp cho người tiêu dùng Việt Nam sự lựa chọn lý tưởng nhất từ sự đa dạng và chất lượng của sản phẩm
Trong vòng 3 năm tới, công ty dự kiến sẽ mở rộng mạng lưới phân phối với số lượng hơn 800 đại lý, phủ kín 64 tỉnh thành trên cả nước, nâng cao vị thế trên thị trường trong nước cũng như thị trường trong nước cũng như thị trường quốc tế với
Trang 14doanh số vượt mức 6400 tỷ VNĐ vào năm 2008, đội ngũ nhân viên có trình độ chuyên môn cao đạt con số 600 người.
Phần 2 : THỊ TRƯỜNG MÁY TÍNH XÁCH TAY
TẠI VIỆT NAM VÀ TÌNH HÌNH PHÂN PHỐI SẢN PHẨM MÁY TÍNH XÁCH TAY NEC
Trang 15I.TỔNG QUÁT VỀ THỊ TRƯỜNG MÁY TÍNH XÁCH TAY TRÊN TOÀN CẦU NÓI CHUNG VÀ TẠI VIỆT NAM NÓI RIÊNG:
Ơ Việt Nam cũng như nhiều nước trên thế giới, chiếc máy tính xách tay đang dần dần thay thế máy tính để bàn Đó chính là lý do các nhà sản xuất máy tính xách tay đang gia tăng hoạt động của mình trên thị trường đang ngày càng trở nên nóng bỏng này
Khi mà cả thế giới đang cuốn theo trào lưu di động, thì hầu hết các sản phẩm kỹ thuật số di động đều tỏ ra chiếm ưu thế trên thị trường Lấy ví dụ trong ngành viễn thông chẳng hạn, điện thoại di động(ĐTDĐ) chỉ cần 10 năm đã có số lượng bán ra bằng 100 năm của điện thoại cố định và hiện ở hầu hết các nước trên thế giới, số lượng thuê bao ĐTDĐ đang cao hơn số lượng thuê bao điện thoại cố định Trường hợp của điện thoại cũng đang diễn ra với máy tính
1.Thị trường Toàn Cầu:
Theo International Data Corpration (IDC)- Công ty nghiên cứu thị trường hàng đầu trên thế giới, doanh số bán ra của máy tính xách tay trên toàn cầu đạt mức kỷ lục trong quý 2 Thị trường máy tính đã tăng trưởng 18% trong quý 2/2005, đạt 47,5 triệu chiếc Trong đó, máy tính xách tay chiếm 30%, khoảng 14 triệu chiếc,máy tính để bàn31,6 triệu chiếc và tốc độ phát triển trong quý IV/2005 là 15%.Như vậy, theo IDC,mức tăng trưởng thường niên của năm 2005 là15,8% với khoảng 207,7 triệu máy tính được xuất xưởng.IDC cũng ước tính rằng máy tính xách tay sẽ đạt ngưỡng 50% trên tổng số máy tính cá nhân bán ra vào năm 2008 và tổng sản lượng sẽ đạt 300 triệu sản phẩm vào năm 2009
Về thị trường khu vực, Tây Au, dù tăng trưởng mạnh trong các quý trước, sẽ chậm lại vào năm tới(2006) do sự suy yếu của đồng Euro và chỉ số GDP giảm Nhật Bản cũng gặp biến động kinh tế bởi giá dầu cao cùng những thận trọng của người tiêu dùng
Trong khi đó, tốc độ tăng trưởng cao ở Mỹ sẽ vẫn được duy trì và máy tính xách tay một lần nữa sẽ trở thành động lực chính thúc đẩy thị trường Laptop sẽ chiếm khoảng hơn 1 nữa số PC xuất xưởng ở nước này trong 2 năm tới
Trang 162.Thị trường Việt Nam :
Theo thống kê của Công ty nghiên cứu thị trường GFK, 6 tháng đầu năm 2005, lượng máy tính xách tay tiêu thụ ước đạt 28.500 chiếc( chưa kể máy cũ và máy không có nhãn hiệu), tăng đến 92% so với cùng kỳ năm ngoái.Trong khi đó, máy tính để bàn chỉ tăng 32%(khoảng 232.000 chiếc) nhìn vào mức độ tăng trưởng giữa máy tính xách tay và máy tính để bàn thì tương lai của máy tính xách tay tại Việt Nam đang rất sáng sủa Nếu như trong năm 2005 tốc độ tăng trưởng của máy tính xách tay là 38%, con số này sẽ là 50% trong năm 2006
Do nhu cầu sử dụng máy tính khi di chuyển ngày càng cao của người tiêu dùng, nhân viên của các công ty phải “di động” nhiều, xu hướng làm việc ngoài văn phòng tăng lên và điều đó kích thích nhu cầu mua máy tính xách tay tăng mạnh.Bên cạnh đó, thì một trong những nguyên nhân đã và sẽ thúc đẩy sự tăng trưởng của thị trường máy tính xách tay tại Việt Nam là hầu hết các nhãn hiệu máy tính xách tay lớn trên thế giới như Acer, BenQ, IBM, Toshiba, Sony, HP, Apple đưa vào những dòng sản phẩm máy tính xách tay, từ những máy cấp thấp đến các model máy tính được tích hợp các công nghệ tiên tiến nhất như Centrino, Sonoma với giá sản phẩm từ khoảng 700USD đến vài ngàn USD Điều này tạo điều kiện cho khách hàng có nhiều lựa chọn khác nhau theo nhu cầu cũng như khả năng kinh
tế của họ Những yếu tố ấy đã góp phần không nhỏ làm gia tăng sức mua chung của thị trường
Theo hội Tin học TP.Hồ Chí Minh, loại máy tính xách tay với giá từ 2.000USD hiện đang được tiêu thụ mạnh nhất, với 26% thị phần Tuy nhiên, sản phẩm dẫn đầu về tốc độ tăng trưởng trong 6 tháng đầu năm 2005 là loại có giá từ 1.100 - 1.400 USD Nửa đầu năm 2004, nhóm này chỉ chiếm 12% trong tổng số lượng máy tính xách tay bán ra, và đã tăng lên 22% trong năm 2005 Trong khi đó, thị phần của nhóm có giá trên 2000USD lại giảm từ 20% xuống còn15%
1.000-Tuy mức tiêu thụ máy tính xách tay thời gian qua tăng gấp ba lần máy tính để bàn, nhưng tỷ lệ của nó so với tổng nhu cầu là rất thấp Hiện mỗi tháng Việt Nam tiêu thụ hơn 50.000 máy tính các loại (chưa kể loại không nhãn hiệu chiếm tới 60-70% thị phần) nhưng máy tính xách tay chỉ chiếm khoảng 10% Trong khi đó, ở các
Trang 17nước khác con số này là 30%, nhưng có thể nói, trong tương lai không xa tỷ lệ ấy tiêu thụ ở thị trường Việt Nam sẽ đạt mức bình quân của thế giới.
Giữa tháng 8/2005, Intel và G.C.C- một nhà lắp ráp trong nước cùng các nhà sản xuất linh kiện và phần mềm nổi tiếng thế giới là Microsoft, Seagate, Crucial, Targus đã công bố một dự án mới và lần đầu tiên có mặt tại Việt Nam,chương trình mang tên lắp ráp máy tính xách tay theo đơn đặt hàng(Build To Oder).Điều này cho phép người dùng được lựa chọn cấu hình theo nhu cầu để có mức giá cho sản phẩm tối ưu nhất.Để có các linh kiện với giá thành tốt nhất, theo đúng yêu cầu của nhà lắp ráp thì các nhà sản xuất nước ngoài thường yêu cầu đơn vị đặt hàng phải mua với số lượng lớn
Những năm trước, do sức mua chưa cao, nên không có nhiều công ty trong nước quan tâm đến sản phẩm này Trong hơn 30 doanh nghiệp lắp ráp máy tính thương hiệu Việt Nam, chỉ có số ít công ty làm máy tính xách tay gồm:Mekong Green, FPT Elead, CMS…Bên cạnh đó, do các nhà lắp ráp không có khả năng đặt hàng với số lượng lớn, chính vì vậy linh kiện được nhập về có thể chưa có được giá tối
ưu Đó là chưa kể việc với đơn đặt hàng với số lượng nhỏ, khả năng OEM (sản xuất theo đơn đặt hàng) cũng không thể xảy ra Dẫn đến việc kiểu dáng của các sản phẩm máy tính xách tay lắp ráp thường na ná giống nhau và không được rao chuốt cho lắm
Tuy nhiên, trong những năm gần đây, tình hình đã có nhiều thay đổi Nhu cầu đang phát triển mạnh đã thu hút nhiều doanh nghiệp Ngoài những tên tuổi kể trên, thị trường gần đây đã xuất hiện nhiều sản phẩm của công ty Khai Trí, G.C.C…Việc các linh kiện chính cấu thành nên máy tính xách tay như bộ xử lý, RAM, ổ cứng, pin… đều đã được chuẩn hoá, chính vì vậy việc lắp ráp máy vi tính xách tay trở nên đơn giản, điều này giúp nhà lắp ráp dễ dàng tiến hành xây dựng một hệ thống máy tính xách tay theo yêu cầu
Cho đến nay, FPT Elead vẫn đang dẫn đầu các thương hiệu máy tính xách tay trong nước về số lượng sản phẩm tiêu thụ Bình quân mỗi tháng công ty tiêu thụ từ 20 -30 chiếc Các công ty trong nước khác tuy chưa bằng FPT Elead, nhưng số máy bán ra cũng đang tăng mạnh Mặc dù vậy, qui mô thị trường các công ty Việt Nam không lớn và phần lớn thị phần lại nằm trong tầm kiểm soát của các công ty nước
Trang 18ngoài Đó là thử thách không nhỏ đôí với các doanh nghiệp sản xuất máy tính xách tay trong nước Các doanh nghiệp ước tính, máy tính thương hiệu nước ngoài hiện chiếm đến 80% thị phần, trong đó đứng đầu là Acer, IBM, Toshiba, HP,Compaq…
Dù chất lượng không mấy khác biệt, nhưng sản phẩm của nước ngoài có hình thức đẹp hơn hẳn hàng lắp ráp trong nước Hơn nữa, người tiêu dùng vẫn ưa chuộng các sản phẩm nổi tiếng thế giới hơn Do vậy, máy tính thương hiệu Việt Nam chưa được mọi người lựa chọn
Thị trường đang phát triển, các nhà sản xuất linh kiện chính hỗ trợ mạnh, công nghệ ngày càng được chuẩn hoá… chính là những lý do khiến các chuyên gia trong lĩnh vực máy tính cho rằng, trong thời gian tới rất có thể trào lưu máy tính xách tay
sẽ hình thành tại Việt Nam,tất nhiên trào lưu này chỉ tạm thời dừng ở mức độ các công ty sản xuất máy tính chứ chưa thể, thậm chí là cửa hàng cá nhân lắp ráp như trường hợp của máy tính để bàn
II HÀNH VI MUA SẮM CỦA NGƯỜI TIÊU DÙNG ĐỐI VỚI SẢN PHẨM MÁY TÍNH XÁCH TAY:
Hành vi mua của người tiêu dùng bị ảnh hưởng bởi tính cách và tiến trình quyết
định riêng của họ Quá trình quyết định này bị ảnh hưởng bởi những yếu tố: Các yếu tố văn hóa, xã hội, cá nhân và tâm lý.Văn hoá là yếu tố mang tính quyết định,
cơ bản nhất ảnh hưởng đến ước muốn và hành vi của một con người Nó bao gồm các giá trị cơ bản và nhận thức, thị hiếu và cách thế xử sự mà người ta học được từ
những định chế khác Các yếu tố xã hội cũng ảnh hưởng tới hành vi của người mua Sự lựa chọn sản phẩm và thương hiệu chịu ảnh hưởng rất mạnh của các nhóm tham khảo của một cá nhân; các nhóm đó bao gồm gia đình, bạn bè, cá tổ chức xã hội và nghề nghiệp Các yếu tố bản thân như tuổi tác và giai đoạn trong vòng đời,
nghề nghiệp, tình hình kinh tế và cá tính cũng ảnh hưởng đến quyết định mua Sau
hết, hành vi của người tiêu thụ cũng bị tác động bởi bốn yếu tố tâm lý chính-Động
cơ, nhận thức, hiểu biết, các tin tưởng và quan điểm.
Trang 19Tiến trình quyết định của người mua gồm 5 bước:
Tôi đã thực hiện một cuộc khảo sát thị trường về sản phẩm máy tính xách tay tại TP.Hồ Chí Minh với số lượng mẫu hơn 50 người Đối tượng khảo sát là người đi làm, những doanh nhân thành đạt, giảng viên Đại Học thường xuyên sử dụng máy
vi tính, có độ tuổi từ 25 đến 35 Bằng phương pháp phỏng vấn trực tiếp thông qua bảng câu hỏi, cho thấy hơn 80% số ngưởi được hỏi thường xuyên sử dụng máy vi tính cho nhiều mục đích khác nhau: Công việc, học tập, truy cập Internet, giải trí,
… Điều này cho thấy nhu cầu sử dụng máy tính của người dân thành phố hiện nay rất lớn 60% những người được khảo sát cho rằng họ vẫn đang sử dụng máy tính để bàn hơn là máy tính xách tay vì máy tính để bàn đã rất quen thuộc và giá thành vẫn
rẻ hơn so với máy tính xách tay Tuy nhiên, khi được hỏi về dự định mua máy tính xách tay trong thời gian tới thì 95% đều trả lời sẽ mua vì những lợi ích của nó vượt trội hơn so với máy bàn như: Được thiết kế gọn nhẹ, dễ dàng mang theo khi đi công tác, công nghệ hiện đại… Mặc dù hiện nay, giá của máy tính xách tay vẫn còn khá cao(trên dưới 1000 USD) nhưng trong tương lai không xa sẽ giảm xuống phù hợp với khả năng người tiêu dùng do sự cạnh tranh gay gắt giữa các hãng sản xuất
Trong giai đoạn tìm kiếm thông tin về sản phẩm máy tinh, đa số người được phỏng vấn cho rằng họ chú ý đến các quảng cáo máy tính trên TV, hoặc các loại mà bạn
bè, người thân đang dùng.Ngoài ra, họ thu thập thông tin về máy tính bằng cách nhờ chuyên viên am hiểu về máy tính tư vấn giúp họ
Giai đoạn đánh giá chọn lựa, từ những thông tin thu thập được, người tiêu dùng sẽ đánh giá những nhãn hiệu khác nhau như: Acer, IBM, NEC, HP… cho việc lựa chọn của mình Trong giai đoạn này, thương hiệu, chất lượng sản phẩm, đóng vai trò ưu tiên đến hành vi mua của người tiêu thụ
Sau khi đánh giá chọn lựa, người tiêu thụ sẽ chọn mua là thương hiệu được ưa chuộng nhất như là Acer và IBM Nhưng quyết định cuối cùng của người mua có
thể bị thay đổi bởi 2 yếu tố: Quan điểm của người khác như bạn bè, người thân và
Nhận biết
nhu cầu
Tìm kiếm thông tin
Đánh giá chọn lựa
Hành vi sau khi mua Quyết
định mua