Để quản lý và sử dụng hợp lý nguồn nhân lực trong doanh nghiệp của mình, các nhà quản lý phải giải quyết tốt được các vấn để đặt ra trong công tác đào tạo và phát triển nguồn nhân lực hi
Trang 1Báo cáo chuyên đề Nguyễn Văn Hà - 8C QTKDHN
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Giỏo trỡnh Quản trị nhõn lực của trường Đại học Kinh tế Quốc dõn, PGS – PTS Phạm Đức Thành – NXB giỏo dục 1995
2 Giỏo trỡnh Kinh tế Lao động của trường Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chớ Minh, Trần Kim Dung
3 Quản trị nhõn sự, Nguyễn Hữu Thõn, NXB Thống kờ 1996
4 Phỏt huy nguồn nhõn lực- Yếu tố con người trong sản xuất kinh doanh, Đặng Vũ Chư- Ngụ Văn Quế, NXB giỏo dục
Trang 2PHẦN MỞ ĐẦU
Thực t iễn đời sống kinh tế – xã hội ở nước ta thời gian qua
đã cho thấy, trong điều kiện nên kinh tế thị trường luôn có sự cạnh tranh gay gắt thì công tác quản lý nguồn nhân lực trong mỗi tổ chức, đã có một
vị trí rất quan trọng, nó quyết định sự tồn tại và phát triển của tổ chức đó
Trước đây, sự cạnh tranh giữa các tổ chức sản xuất kinh doanh, thậm chí cả giữa các quốc gia ban đầu, chỉ là cạnh tranh về quy mô vốn, sau đó chuyển sang yếu tố công nghệ Ngày nay, với xu thế khu vực hoá toàn cầu hoá thì sự cạnh tranh gay gắt nhất, mang tính chiến lược giữa các tổ chức, giữa các quốc gia là cạnh tranh về yếu tố con người
Ngày nay, nguồn nhân lực đã thực sự trở thành thứ tài sản quý giá nhất, là chiếc chìa khoá dẫn đến thành công của mỗi tổ chức, mỗi doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trường Để quản lý và sử dụng hợp lý nguồn nhân lực trong doanh nghiệp của mình, các nhà quản lý phải giải quyết tốt được các vấn để đặt ra trong công tác đào tạo và phát triển nguồn nhân lực hiện có trong các tổ chức Vì vậy, công tác đào tạo và phát triển nguồn nhân lực đã có vai trò quan trọng đối với hoạt động sản xuất kinh doanh của mỗi doanh nghiệp
Trong bối cảnh đó, Công ty Sông Đà I đã khắc phục mọi khó khăn trước mắt, vững bước vào thế kỷ 21
Trong những giai đoạn xây dựng và phát triển Công ty Sông Đà I luôn luôn chú trọng tới công tác đào tạo và phát triển nguồn nhân lực của
phát triển nguồn nhân lực trong doanh nghiệp
Trang 3Báo cáo chuyên đề Nguyễn Văn Hà - 8C QTKDHN
Tuy nhiờn, cụng tỏc đào tạo và phỏt triển nguồn nhõn lực của cụng
ty trong những năm qua cũn bộc lộ những tồn tại, hạn chế Do vậy, làm thế nào đẻ nõng cao hơn nữa hiệu quả cụng tỏc đào tạo và phỏt triển nguồn nhõn lực tại cụng Cụng ty Sụng Đà I Đõy chớnh là vấn đề sẽ được bàn tới trong đề tài này
* Mục đớch nghiờn cứu của đề tài này là:
Đưa ra phương hướng nhằm nõng cao hiệu quả cụng tỏcđào tạo và phỏt triển nguồn nhõn lực tại Cụng ty Sụng Đà I, tạo cho cụng ty cú một đội ngũ cỏn bộ cụng nhõn viờn chức cú trỡnh độ chuyờn mụn vững vàng
* Phạm vi nghiờn cứu và đối tượng nghiờn cứu
Lấy cơ sở thực tiễn quỏ trỡnh hoạt độg sản xuất kinh doanh, hoạt động đào tạo và phỏt triển nguồn nhõn lực cựng cỏc hoạt động bổ trợ khỏc để nghiờn cứu cỏc mối quan hệ giữa chỳng để đưa ra cỏc hỡnh thức
và phương phỏp đào tạo phự hợp trong phạm vi toàn cụng ty
* Phương phỏp nghiờn cứu:
Sử dụng một số cỏc phương phỏp: Phõn tớch, tổng hợp, thống kờ,
… Ngoài ra, chuyờn đề cũ sử dụng một số phương phỏp khỏc để phõn tớch mặt mạnh, mặt yếu, cơ hội và nguy cơ của doanh nghiệp, kết hợp với
số liệu khảo sỏt , thống kờ bỏo cảo của doanh nghiệp
.
Trang 4
PHẦN I
NHỮNG NỘI DUNG CƠ BẢN VỀ ĐÀO TẠO VÀ PHÁT TRIỂN
NGUỒN NHÂN LỰC TRONG DOANH NGHIỆP
I.CÁC KHÁI NIỆM CƠ BẢN VÀ CÁC HÌNH THỨC ĐÀO TẠO
VÀ PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC
Đào tạo: Là quá trình học tập làm cho người lao động có thể thực hiện được chức năng, nhiệm vụ có hiệu quả hơn trong công tác của họ Giáo dục: Là quá trình học tập để chuẩn bị con người cho tương lai có thể cho người đó chuyển sang công việc mới trong một thời gian thích hợp
Phát triển: Là quá trình học tập nhằm mở ra cho cá nhân những công việc mới dựa trên cơ sở định hướng tương lai của tổ chức
Nền kinh tế nước ta đang trải qua những thay đổi to lớn thông qua tiến bộ về công nghệ đang làm biến đổi về cơ cấu kinh tế Đào tạo và phát triển nhân lức trong doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế trở nên ngày càng quan trọng đối với ngươì lao động, nhằm từng bước phát triển và nâng cao chuyên môn nghiệp vụ của người lao động một các có
.
Trang 5Báo cáo chuyên đề Nguyễn Văn Hà - 8C QTKDHN
yờu cầu đú, đũi hỏi mỗi người lao động cần phải cú một trỡnh độ đỏp ứng yờu cầu cụng việc và để cú đội ngũ nhõn viờn giỏi, cú trnhf độ và năng lực phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp Hoạt động, đào tạo và phỏt triển gồm hai hỡnh thức cơ bản sau:
Đào tạo tại chỗ là một trong cỏc hỡnh thức đào tạo trong doanh nghiệp Người lao động sản xuất, dưới sự hướng dẫn, giỳp đỡ của cỏn bộ chỉ đạo trực tiếp hoặc thợ lành nghề
Đào tạo ngoài doanh nghiệp
Chọn ra một số người lao động ưu tỳ cho đi đào tạo ở cỏc trung tõm đào tạo, cỏc doanh nghiệp khỏc, cỏc trường đại học, cao đẳng, trung cấp
và ở nước ngoài
Tuỳ đối tượng mà doanh nghiệp xỏc định phương thức đào tạo nõng cao trỡnh độ chuyờn mụn cho phự hợp
II NHỮNG NỘI DUNG CƠ BẢN CỦA CễNG TÁC ĐÀO TẠO
VÀ PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC TRONG DOANH NGHIỆP
1 Yờu cầu đặt ra khi đỏnh giỏ cụng tỏc đào tạo và phỏt triển nguồn nhõn lực trong doanh nghiệp
Việc đỏnh giỏ cụng tỏc đào tạo và phỏt triển nguồn nhõn lực giỳp doanh nghiệp đỏnh giỏ được khả năng, kỹ năng chuyờn mụn, nghiệp vụ, trỡnh độ quản lý của cỏn bộ nhõn viờn trươc và sau quỏ trỡnh đào tạo, đờm lại hiệu quả kinh tế kết hợp với cỏc hoạt động bổ trợ khỏc như: hoạt động tài chớnh, hoạt động đào tạo và phỏt triển nguồn nhõn lực trong doanh
.
Trang 6đào tạo và phát triển nguồn nhân lực, phụ vụ mục tiêu và chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp Chính vì lẽ đó, các khoá đào tạo và phát triển nguồn nhân lực của doanh nghiệp thì khâu đánh giá hiệu quả đào tạo và phát triển là một việc là cần thiết và có ý nghĩa rất quan trọng
Nhưng thực tế cho thấy, các khoá đào tạo và phát triển nguồn nhân lực trong các doanh nghiệp hiện nay, nhìn chung không được đanh giá tổng quát và cụ thể, chưa đưa ra các chỉ tiêu sát thực tế để đánh giá hiệu quả đào tạo một cách cụ thể và chính xác
Kết quả kinh doanh của doanh nghiệp cho chung ta biết mục tiêu kinh doanh mà doanh nghiệp đạt được qua doanh thu, lợi nhuân, thị phần của doanh nghiệp trên thị trường
Để có được những kiệu quả kinh doanh cao, doanh nghiệp cần phải
có chiến lược kinh doanh đúng đắn kết hợp với các cá nhân tổ chức khác như nguồn vốn, vật tư kỹ thuật và con người thực hiện côngviệc sản xuất kinh doanh Bên cạnh đó doanh nghiệp cần có những chỉ tiêu để so sánh đánh giá hiệu quả đào tạo và phát triển nguồn nhân lực, trên cơ sở đó cho
ta các nhình toỏng quát về thực chát đội ngũ cán bộ nhan viên về trình đọ học vấn, chuyên môn các tiền năng được khai thác giúp nâng cao tốc độ phát triển sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, số lượng và chất lượng lao động đã được đáp ứng đến đâu sai các khoá đào tạo, cơ cấu nghề nghiệp và tổ chức được thay đổi hợp lý hay chưa đưa ra các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả đào tạo phát triển sát thực, chính xác
Trang 7Báo cáo chuyên đề Nguyễn Văn Hà - 8C QTKDHN
2 Quan điểm về hiệu quả cụng tỏc đào tạo và nguồn nhõn lực
Cỏc nhà khoa học đó xuất phỏt từ cụng thức tớnh toỏn hiệu quả kinh
tế núi chung để tớnh hiệu quả kinh tế cho việc đào tạo và phỏt triển nguồn nhõn lực trong doanh nghiệp thụng qua cụng thức sau:
Hiệu quả kinh tế của cụng Kết quả kinh doanh
tỏc ĐT và PTNNL Tổng chi phớ đầu tư cho ĐT và PT
Từ cụng thức trờn ta thấy rằng sự tăng trưởng, phỏt triển của doanh nghiệp phụ thuộc nhiều vào kiến thức, trỡnh độ quản lý, chuyờn mụn nghiệp vụ cảu cỏn bộ nhõn viờn trong doanh nghiệp Do vậy nếu đầu tư khụng đỳng mức cho cụng tỏc đào tạo và phỏt triển sẽ ảnh hưởng vụ cựng lớn đến chiến lược đào tạo và phỏt triển cỏn bộ, nhõn viờn lõu dài của doanh nghiệp
Thậy vậy, hiệu quả đào tạo và phỏt triển nguồn nhõn lực được hiểu
là một chỉ tiờu kinh tế phản ỏnh quỏ trỡnh đầ tư cho cụng tỏc đào tạo và phỏt triển nguồn nhõn lực trong doanh nghiệp (doanh thu, lợi nhuận, và lợi ớch cỏ nhõn thu được từ phớa người đào tạo) khỏi niệm này cso thể được diễn giải như sau:
Một là : Được đào tạo và phỏt triển mà người d nhanh chúng nắm bắt được kiến thức chuyờn mụn nghiệp vụ, kinh nghiệm ứng dụng vào hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp đem lại năng suất cao
Hai là : Được đào tạo và phỏt triển tốt người lao động với trỡnh độ của mỡnh sẽ tham gia vào hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp mang
=
.
Trang 8lại doanh thu có thể bù đắp được những chi phí kinh doanh và chi phí đào tạo đã bỏ ra mà lợi nhuân vẫn tăng lên so với trước
Ba là: Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực góp phần thực hiện được mục tiêu kinh doanh của doanh nghiệp phù hợp với mục đích đào tạo đề ra
Bốn là: Đào tạp và phát triển ra được đội ngũ cán bộ, nhân viên kế cận cho sự phát triển của doanh nghiệp
3 Tiêu chuẩn đánh giá hiệu quả chương trình đào tạo và phát triển
Khi xây dựng chương trình cho một khoá đào tạo cán bộ nhân viên các doanh nghiệp cần phải tính toán được những yếu tố cần thiết đảm bảo cho khoá học diễn ra một cách liên tục và đạt được kết quả mong muốn theo mục tiêu kinh doanh cũng như mục tiêu đào tạo và doanh nghiệp đề
ra Sau khi khoá học hoàn thành, doanh nghiệp cần tiến hành đánh giá kết quả đào tạo theo những tiêu chuẩn cụ thể, phát hiện những mặt tích cực
đã làm được và chấn chỉnh khắc phục những tồn tại
a) Lượng hoá những chi phí và lợi ích thu được từ hoạt động đào tạo và phát triển nguồn nhân lực
Khi thực hiện một khoá đào tạo và phát triển cho cán bộ nhân viên doanh nghiệp cần dẹ tính được nhữn khoản chi phí đầu tư cfho khoá đào tạo đó như xác định được những lợi ích gì mà khoá đào tạo đó đem lợi cho cá nhân người được cử đi đào tạo và bản thân doanh nghiệp Nếu không tính toán những chi phí đó thì dẫn đến tình trạng doanh nghiệp sẽ
Trang 9Báo cáo chuyên đề Nguyễn Văn Hà - 8C QTKDHN
sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp chưa chắc đó bự đắp được những chi phớ đú, thậm chớ chất lượng đào tạo vẫn chưa được nõng cao thực sự
Vỡ vậy, việc tớnh toỏn chi phớ đào tạo phỏt triển và lợi ớch thu được từ việc đào tạo phỏt triển là ột việc cần thiết
b) Chi phớ đào tạo và phỏt triển nguồn nhõn lực trong năm
Chi phớ đào tạo và phỏt triển nguồn nhõn lực gồm nhiều loại chi phớ khỏc nhau ta cú thể chia thành 3 loại sau:
Chi phớ bờn trong: Là chi phớ cho cỏc phương tiện vật chất kỹ thuật cơ bản như: khấu hao tỡa sản cố định phục vụ đào tạo và phỏt triển, trang vị kỹ thuật, nguyờn vật liệu sử dụng trong quỏ trỡnh giảng dạy; chi phớ cho đội ngũ cỏn bộ làm cụng tỏc đào tạo và phỏt triển nguồn nhõn lực như: Cỏn bộ giảng dạy, cụng nhõn huấn luyện thực hành, cỏn bộ quản lý, nhõn viờn phục vụ cỏc cơ sở đào tạo của doanh nghiệp
Chi phớ cơ hội: Là loại chi phớ khú xỏc định (bao gồm chi phớ cơ hội của doanh nghiệp và chi phớ cơ hội của học viờn) và sẽ khụng thực tế nếu chỳn ta muốn làm rừ chi phớ này Vỡ vậy, ta chỉ lấy loại chi phớ cơ hội
dễ nhõn ra nhất là: tiền lương phải trả cho cỏc học viờn trong thời gian họ được cử đi đào tạo và khụng tham gia cụng việc ở cụng ty
Chi phớ bờn ngoài: Hầu hết cỏc doanh nghiệp khụng tự tổ chức toàn bộ cỏc chương trỡnh đào tạo cho nhõn viờn của mỡnh mà thường phải thuờ bờn ngoài, khoản chi phớ bờn ngoài bao gồm:
Tiền chi phớ đi lại, ăn ở và học bổng cho cỏc học viờn
Tiền trả cho cỏc tổ chức, cỏ nhõn mà chỳng ta thuờ họ đào tạo
.
Trang 10Như vậy, tổng chi phí đào tạo bao gồm: chi phí bên trong, chi phí
cơ hội và chi phí bên ngoài
c) Lợi ích cá nhân thu được từ các chương trình đào tạo và phát triển
Những cá nhân được cử đi đào tạo đương nhiên là họ thu được nhiều lợi ích:
Lợi ích vô hình: Đó là sự thoả mãn nhu cầu cơ vản về tinh thần, nhu cầu được đào tạo và phát triển Vì vậy họ thu được lợi ích về tinh thần
Lợi ích hữu hình: Nhờ được đào tạo và phát triển mà họ có được công việc mới với thu nhập cao hơn, điều kiện lao động tốt hơn, vị trí công tác chắn chắn hơn, có nhiều cơ hội thăng tiến trong nghề nghiệp hơn
Về phía doanh nghiệp: Doanh nghiệp, thu được những lợi ích qua việc nâng cao chất lượng sp trên thị trường, đững vững cạnh tranh với các doanh nghiệp khác Doanh nghiệp có được đội ngũ cán bộ nhân viên
có trình độ chuyên môn nghiệp vụ vững vàng, phụ vụ tốt cho sự phát triển của doanh nghiệp
Tất nhiên những lợi ích hữu hình và vô hình từ phía cá nhân và doanh nghiệp đạt được phải lớn hơn chi phí đầu tư cho việc đào tạo đó thì mới chứng tỏ rằng doanh nghiệp đã thực hiện có hiệu quả, công tác đào tạo và phát triển của doanh nghiệp mình