- Nêu được các đặc điểm của sóng điện từ.. - Nêu được đặc điểm của sự truyền sóng điện từ trong khí quyển.. Hoạt động của GV Hoạt động của HS Kiến thức cơ bản Hoạt động 2 phút: Tì
Trang 1Vật lí lớp 12 - Tiết: 0 SÓNG ĐIỆN TỪ
1 Mục tiêu:
a) Về kiến thức:
- Nêu được định nghĩa sóng điện từ
- Nêu được các đặc điểm của sóng điện từ
- Nêu được đặc điểm của sự truyền sóng điện từ trong
khí quyển
b) Về kỹ năng:
c) Về thái độ:
2 Chuẩn bị của GV và HS:
a) Chuẩn bị của GV:
- Thí nghiệm của Héc về sự phát và thu sóng điện từ (nếu có)
- Một máy thu thanh bán dẫn để cho HS quan sát bảng các dải tần trên máy
- Mô hình sóng điện từ của bài vẽ trên giấy khổ lớn,
hoặc ảnh chụp hình đó
Trang 2b) Chuẩn bị của HS:
3 Tiến trình bài dạy:
Hoạt động 1 ( phút): Kiểm tra bài cũ
Hoạt động của
GV
Hoạt động của
HS
Kiến thức cơ
bản
Hoạt động 2 ( phút): Tìm hiểu về sóng điện từ
Hoạt động của
GV
Hoạt động của
HS
Kiến thức cơ
bản
- Thông báo kết
quả khi giải hệ
phương trình
Mác-xoen: điện từ
trường lan truyền
trong không gian
dưới dạng sóng
- HS ghi nhận sóng điện từ là
gì
I Sóng điện
từ
1 Sóng điện
từ là gì?
- Sóng điện từ chính là từ trường lan
Trang 3gọi là sóng điện từ
- Sóng điện từ và
điện từ trường có
gì khác nhau?
- Y/c HS đọc Sgk
để tìm hiểu các đặc
điểm của sóng điện
từ
- Sóng điện từ có v
= c đây là một
cơ sở để khẳng
định ánh sáng là
sóng điện từ
- Sóng điện từ lan
truyền được trong
điện môi Tốc độ v
< c và phụ thuộc
- HS đọc Sgk
để tìm các đặc điểm
truyền trong không gian
2 Đặc điểm của sóng điện
từ
a Sóng điện
từ lan truyền được trong chân không với tốc độ lớn nhất c
3.108m/s
b Sóng điện
từ là sóng ngang: Er Br cr
Trang 4vào hằng số điện
môi
- Y/c HS quan sát
thang sóng vô
tuyến để nắm được
- Quan sát hình 22.1
c Trong sóng điện từ thì dao động của điện trường và của
từ trường tại một điểm luôn luôn đồng pha với nhau
d Khi sóng điện từ gặp mặt phân cách giữa hai môi trường thì nó
bị phản xạ và khúc xạ như ánh sáng
e Sóng điện
từ mang năng
Trang 5sự phân chia sóng
vô tuyến
lượng
f Sóng điện từ
có bước sóng
từ vài m vài km được dùng trong thông tin liên lạc vô tuyến
gọi là sóng vô
tuyến:
+ Sóng cực ngắn
+ Sóng ngắn
+ Sóng trung
+ Sóng dài
Trang 6Hoạt động 3 ( phút): Tìm hiểu về sự truyền sóng vô
tuyến trong khí quyển
Hoạt động của GV Hoạt động của
HS
Kiến thức cơ
bản
- Ở các máy thu
thanh, ở mặt ghi
các dải tần ta thấy
một số dải sóng vô
tuyến tương ứng
với các bước sóng:
16m, 19m, 25m…
tại sao là những dải
tần đó mà không
phải những dải tần
khác?
Đó là những
sóng điện từ có
- HS đọc Sgk
để trả lời
II Sự truyền sóng vô
tuyến trong khí quyển
1 Các dải sóng vô tuyến
- Không khí hấp thụ rất mạnh các sóng dài, sóng trung và sóng cực ngắn
- Không khí
Trang 7bước sóng tương
ứng mà những sóng
điện từ này nằm
trong dải sóng vô
tuyến, không bị
không khí hấp thụ
- Tầng điện li là gì?
(Tầng điện li kéo
dài từ độ cao
khoảng 80km đến
độ cao khoảng
800km)
- Mô tả sự truyền
- Là một lớp khí quyển, trong đó các phân tử khí đã
bị ion hoá rất mạnh dưới tác dụng của tia tử ngoại trong ánh sáng Mặt Trời
cũng hấp thụ mạnh các sóng ngắn Tuy nhiên, trong một số vùng tương đối hẹp, các sóng có bước sóng ngắn hầu như không bị hấp thụ Các vùng này gọi
là các dải sóng vô tuyến
2 Sự phản xạ của sóng ngắn trên tầng điện
Trang 8sóng ngắn vòng
quanh Trái Đất
li
- Tầng điện li:
(Sgk)
- Sóng ngắn phản xạ rất tốt trên tầng điện
li cũng như trên mặt đất
và mặt nước biển như ánh sáng
Hoạt động 4 ( phút):
Hoạt động của
GV
Hoạt động của
HS
Kiến thức cơ
bản
Hoạt động 5 ( phút):
Trang 9Hoạt động của
GV
Hoạt động của
HS
Kiến thức cơ
bản
Hoạt động 6 ( phút): Giao nhiệm vụ về nhà
Hoạt động của
GV
Hoạt động của
HS
Kiến thức cơ
bản
- Nêu câu hỏi và
bài tập về nhà
- Yêu cầu: HS
chuẩn bị bài sau
- Ghi câu hỏi và bài tập về nhà
- Ghi những chuẩn bị cho bài sau
IV RÚT KINH NGHIỆM