MỤC TIÊU - HS nắm được các đặc điểm đời sống của thằn lằn bóng.. - Giải thích được các đặc điểm cấu tạo ngoài của thằn lằn thích nghi với đời sống ở cạn.. Bài mới Hoạt động 1: Đời sống
Trang 1Giáo án sinh học lớp 7 - Tiết 40 : THẰN LẰN
BÓNG ĐUÔI DÀI
I MỤC TIÊU
- HS nắm được các đặc điểm đời sống của thằn lằn bóng
- Giải thích được các đặc điểm cấu tạo ngoài của thằn lằn thích nghi với đời sống ở cạn
- Mô tả được cách di chuyển của thằn lằn
- Rèn kĩ năng quan sát tranh
- Kĩ năng hoạt động nhóm
- Giáo dục niềm yêu thích môn học
II ĐỒ DÙNG DẠY VÀ HỌC
- GV: Tranh cấu tạo ngoài thằn lằn bóng
Bảng phụ ghi nội dung bảng trang 125 SGK
Phiếu học tập ghi nội dung so sánh đặc điểm đời sống thằn lằn bóng và ếch đồng
Trang 2- HS: chuẩn bị theo nội dung đã dặn
III TIẾN TRÌNH BÀI GIẢNG
1 Kiểm tra bài cũ
- Nêu đặc điểm chung của lưỡng cư?
- Vai trò của lưỡng cư đối với đời sống con người?
2 Bài mới
Hoạt động 1: Đời sống
- GV yêu cầu HS đọc
thông tin SGK, làm bài
tập so sánh đặc điểm đời
sống của thằn lằn và ếch
đồng
- GV kẻ nhanh phiếu học
- HS tự thu nhận thông tin, kết hợp với kiến thức đã học để hoàn thành phiếu học tập
- 1 HS lên bảng trình bày, các HS khác nhận xét, bổ
Trang 3tập lên bảng, gọi 1 HS lên
hoàn thành bảng
- GV chốt lại kiến thức
sung
Đặc điểm đời
1- Nơi sống
và hoạt động
- Sống và bắt mồi ở nơi khô ráo
- Sống và bắt mồi ở nơi ẩm ướt cạnh các khu vực nước
2- Thời gian
kiếm mồi
- Bắt mồi về ban ngày
- Bắt mồi vào chập tối hay đêm
3- Tập tính
- Thích phơi nắng
- Trú đông trong các hốc đất khô ráo
- Thích ở nơi tối hoặc bóng râm
- Trú đông trong các hốc đất ẩm bên vực nước hoặc trong bùn
Trang 4- Qua bài tập trên GV yêu
cầu HS rút ra kết luận
- GV cho HS thảo luận:
- Nêu đặc điểm sinh sản
của thằn lằn?
- Vì sao số lượng trứng
của thằn lằn lại ít?
- Trứng thằn lằn có vỏ có
ý nghĩa gì đối với đời
sống ở cạn?
- GV chốt lại kiến thức
- Yêu cầu 1 HS nhắc lại
đặc điểm đời sống của
thằn lằn, đặc điểm sinh
sản của thằn lằn
- HS phải nêu được: thằn lằn thích nghi hoàn toàn với môi trường trên cạn
- HS thảo luận trong nhóm
- Yêu cầu nêu được:
+ Thằn lằn thụ tinh trong
tỉ lệ trứng gặp tinh trùng cao nên số lượng trứng ít
+ Trứng có vỏ bảo vệ
- Đại diện nhóm trình bày, các nhóm khác nhận xét, bổ sung
Trang 5Kết luận:
- Môi trường sống trên cạn
- Đời sống:
+ Sống ở nơi khô ráo, thích phơi nắng
+ Ăn sâu bọ
+ Có tập tính trú đông
- Sinh sản:
+ Thụ tinh trong
+ Trứng có vỏ dai, nhiều noãn hoàng, phát triển trực tiếp
Hoạt động 2: Cấu tạo ngoài và di chuyển
Mục tiêu: HS giải thích được các đặc điểm cấu tạo
ngoài của thằn lằn thích nghi với đời sống trên cạn
Mô tả được cách di chuyển của thằn lằn
Trang 6a Cấu tạo ngoài
- GV yêu cầu HS đọc
bảng trang 125 SGK, đối
chiếu với hình cấu tạo
ngoài và ghi nhớ các đặc
điểm cấu tạo
- GV yêu cầu HS đọc câu
trả lời chọn lựa, hoàn
thành bảng trang 125
SGK
- GV treo bảng phụ gọi 1
HS lên gắn mảnh giấy
- GV chốt lạiđáp án đúng:
1G; 2E; 3D; 4C; 5B và
6A
- GV cho HS thảo luận: so
- HS tự thu nhận kiến thức bằng cách đọc cột đặc điểm cấu tạo ngoài
- Các thành viên trong nhóm thảo luận lựa chọn câu cần điền để hoàn thành bảng
- Đại diện nhóm lên bảng điền, các nhóm khác nhận xét, bổ sung
- HS dựa vào đặc điểm cấu tạo ngoài của 2 đại diện để so sánh
Trang 7sánh cấu tạo ngoài của
thằn lằn với ếch để thấy
được thằn lằn thích nghi
hoàn toàn với đời sống
trên cạn
b Di chuyển
- GV yêu cầu HS quan sát
hình 38.2 đọc thông tin
trong SGK trang 125 và
nêu thứ tự cử động của
thân và đuôi khi thằn lằn
di chuyển
- GV chốt lại kiến thức
- HS quan sát hình 38.2 SGK, nêu thứ tự các cử động:
+ Thân uốn sang phải đuôi uốn sang trái, chi trước phải và chi sau trái chuyển lên phía trước
+ Thân uốn sang trái, động tác ngược lại
- 1 HS phát biểu, lớp bổ sung
Trang 8Kết luận:
Khi di chuyển thân và đuôi tì vào đất, cử động uốn thân phối hợp các chi để tiến lên phía trước
4 Củng cố
Yêu cầu HS làm bài tập sau:
Hãy chọn những mục tương ứng ở cột A với cột B trong bảng:
1- Da khô, có vảy sừng
bao bọc
2- Đầu có cổ dài
3- Mắt có mí cử động
4- Màng nhĩ nằm ở hốc
nhỏ trên đầu
a- Tham gia sự di chuyển trên cạn
b- Bảo vệ mắt, có nước mắt để màng mắt không bị khô
c- Ngăn cản sự thoát hơi
Trang 95- Bàn chân 5 ngón có
vuốt
nước d- Phát huy được các giác quan, tạo điều kiện bắt mồi
dễ dàng
e- Bảo vệ màng nhĩ, hướng
âm thanh vào màng nhĩ
5 Hướng dẫn học bài ở nhà
- Học bài và trả lời câu hỏi SGK
- Xem lại cấu tạo trong của ếch đồng
