thiết kế hoạt động giáo khoa nhằm giúp học sinh tăng cường khả năng tự học môn toán 10
Trang 1THIẾT KẾ HOẠT ĐỘNG GIÁO KHOA NHẰM GIÚP HỌC SINH
TĂNG CƯỜNG KHẢ NĂNG TỰ HỌC MÔN TOÁN 10
Nguyễn Quốc Hải
I ĐẶT VẤN ĐỀ
Hiện nay, đã có rất nhiều giáo trình, sách tham khảo hay các đề tài nghiên cứu về phương pháp, nhưng theo tôi thấy thì nội dung những tài liệu này vẫn chủ yếu là tập trung vào việc đổi mới phương pháp dạy cho giáo viên Tất nhiên đổi mới phương pháp dạy cho giáo viên cũng là thay đổi cách tiếp cận tri thức cho học sinh, nhưng như vậy vẫn chỉ là thay đổi phương pháp học của học sinh trong giờ học có giáo viên ở đó Phần lớn quỹ thời gian của học sinh là thời gian ở nhà thì được sử dụng một cách tự phát và công việc chủ yếu là làm bài tập về nhà để ôn tập lại những gì đã được dạy ở trên lớp Như vậy, việc học sinh tự học, tìm hiểu tri thức mới ở nhà là hầu như không có
Ngoài ra, trong thực tế thì các phương pháp dạy học mới vẫn chủ yếu tập trung vào thời gian học sinh ở trên lớp Một khoảng thời gian lớn của học sinh ở nhà thì học sinh tự học tùy vào tính tự giác của mình
Một lí do khác là khối lượng kiến thức trong các tiết học là khá nhiều theo phân phối chương trình, giáo viên chịu sức ép phải dạy kịp tiến độ, dẫn đến việc trong một số trường hợp, giáo viên không đủ quỹ thời gian để thiết kế các hoạt động trên lớp cho học sinh
Bên cạnh đó trình độ học sinh trong lớp học không đồng đều nên trong các tiết học như vậy, có một số đối tượng học sinh không kịp nắm bắt kiến thức, 45 phút là không đủ
để các em tự mình tìm hiểu và nắm bắt được các tri thức mới
Như vậy, có thể thấy một nguyên nhân khá quan trọng ở đây là THỜI GIAN 45 phút trong tiết học nhiều khi không đủ để giáo viên thiết kế các hoạt động cho học sinh và cũng không đủ để những em có sức học trung bình nắm bắt được hết các kiến thức mà bài học đưa ra
Với những lí do như vậy, cần thiết phải tìm ra một hình thức học tập mới, hiệu quả hơn, giúp học sinh tận dụng thời gian ở nhà, tăng khả năng tự học của các em qua việc thiết kế hoạt động giáo khoa ở nhà cho học sinh Bằng cách này, giáo viên sẽ định hướng
Trang 2cho học sinh tự mình tìm hiểu, nắm bắt những tri thức mới Như vậy, việc làm này đáp ứng được những vấn đề đã nêu ở trên
II HOẠT ĐỘNG GIÁO KHOA VÀ THIẾT KẾ HOẠT ĐỘNG GIÁO KHOA MÔN TOÁN 10 CHO HỌC SINH
1 Hoạt động giáo khoa là gì?
Hoạt động giáo khoa là một nhiệm vụ học tập thoả mãn các điều kiện:
(1) Phù hợp với chương trình;
(2) Không được quá đơn giản, quá dễ dàng đến mức học sinh chỉ cần thực hiện trong một vài phút; nhưng ngược lại cũng không được quá khó đến mức học sinh phải suy nghĩ quá lâu hoặc không thể giải quyết được cho dù có hợp tác với những học sinh khác;
(3) Được trình bày rõ ràng, dễ hiểu đối với mọi học sinh tham gia;
(4) Nhiệm vụ này tự bản thân nó hoặc cùng với một số nhiệm vụ khác cũng thỏa mãn ba điều kiện trên phải tạo cho học sinh một trong các cơ hội sau:
- Đi đến những phỏng đoán về kiến thức mới;
- Đi đến kiến thức mới;
- Hình thành biểu tượng hình ảnh về đối tượng sắp được học;
- Hình thành kĩ năng mới;
- Huy động những kiến thức đã được học để tổ chức lại những kiến thức này;
- Huy động những kiến thức đã được học để vận dụng những kiến thức này vào đời sống thực tiễn.”
2 Thiết kế một số hoạt động giáo khoa môn toán 10 cho học sinh
………
………
………
KẾT LUẬN
Trên đây là các ví dụ minh hoạ các hoạt động giáo khoa ở nhà của học sinh trong toán 10 Từ ý tưởng này chúng ta hoàn toàn có thể thiết kế các hoạt động giáo khoa ở nhà tương tự như trên cho đối tượng học sinh ở tất cả các cấp học từ tiểu học đến trung học phổ thông Ngoài ra việc thiết kế các hoạt động giáo khoa ở nhà không chỉ
áp dụng với môn toán mà còn có thể được áp dụng cho tất cả các môn học khác Các
Trang 3hoạt động giáo khoa này trở thành công cụ và phương tiện tài liệu hữu ích cho giáo viên và học sinh trong quá trình dạy- học của mình